Кіріспе

Лос-Анджелес класындағы ядролық қуатпен жүретін шабуылдық суасты қайығы, АҚШ Әскери-теңіз күштерінің USS Key West (SSN 722) – Флорида штатының Ки-Уэст қаласының құрметіне аталған АҚШ Әскери-теңіз күштерінің үшінші кемесі.

Құрылыс

1981 жылғы 13 тамызда кеме құрылысы жұмысының шарты Вирджиния штатының Ньюпорт Ньюс қаласындағы Newport News Shipbuilding and Dry Dock Company компаниясына тапсырылды, ал келінің қадағалау рәсімі 1983 жылғы 6 шілдеде өтті. 1985 жылғы 20 шілдеде Вирджиния Конн ханымның қолдауымен суға түсірілді және 1987 жылғы 12 қыркүйекте капитан Уоррен Липскомб басқаруымен құрамына қабылданып, пайдалануға берілді. Бұл 12 "Томагавк" құрлықтағы нысандарға шабуылдайтын крылаты зымырандарын (TLAM) тасымалдай алатын вертикальді ұшыру жүйесімен (VLS) жабдықталған төртінші кеме.

Қызмет тарихы

Ки-Уэст Норфолк теңіз базасында, Норфолк, Вирджиния штатында орналасқан. 1995 жылға дейін Норфолктан операциялар жүргізді. Атлантика флотындағы қызметі кезінде ол көптеген Суық соғыс кезеңінің міндеттемелерін орындап, Кариб теңізінде, Батыс Атлантика және Жерорта теңізіндегі операцияларды қолдады. 1990 жылғы Жерорта теңізі сапарынан кейін Ки-Уэстке "Hook em" суастына қарсы соғыс (ASW) саласындағы үздік сыйлық берілді. Содан кейін 1989 және 1990 жылдарғы Суық соғыс операцияларындағы жоғары жетістіктері үшін "Құрметті бөлім" марапатына ие болды. Ки-Уэст 1992 жылы "TOP TORP" торпедалық ату жарысында жеңіске жетті және сол жылы 8-ші шайқас суасты кемелері эскадрильясының "E" белгісімен марапатталды. 1995 жылы Ки-Уэст Теодор Рузвельт авианостық ұрыс тобымен бірге орналасты. Сол кезде ол Жерорта теңізі мен Парсы шығанағында операциялар жүргізіп, "Теңіз күштерінің мақтау белгісі", "Қарулы күштер қызметі" және "НАТО қызметі" медальдарымен марапатталды. 1995 жылғы орналасудан кейін Ки-Уэст 1996 жылы Тынық мұхит флотына ауысуға дайындық үшін Норфолкке қайта оралды. 1996 жылдың маусымында Норфолктан шығып, Тынық мұхит флотына ауысу барысында Панама каналын өтті. 1996 жылдың шілдесінде Гавайидегі Перл-Харборға жетіп, 1-ші суасты кемелері эскадрильясының басқаруымен жұмыс істей бастады. Ки-Уэст өзінің құрметіне аталған қалаға 1987, 1992 және 1994 жылдары, іске қосылғаннан кейін бір апталық тойлауға, сондай-ақ 1992 және 1994 жылдары барды. Тынық мұхит флотына қайта орналасқаннан бері ол Ки-Уэстке қайта бармады. 1997 жылдың сәуір айында Ки-Уэст Констеллейшн авианостық ұрыс тобымен бірге өзінің алғашқы Тынық мұхит сапарына қатысты. Сапар барысында ол Тынық мұхитында, Үнді мұхитында және Парсы шығанағында операциялар жүргізді. Сол жылы Ки-Уэст 3-ші суасты кемелері эскадрильясына қайта тағайындалды. Келесі жылы ол Карл Винсон және Авраам Линкольн авианостық ұрыс топтарын қолдау үшін Шығыс Тынық мұхитына жіберілді, ал кейіннен 1998 жылғы Тынық мұхитының шеткі аймағындағы (RIMPAC) жаттығуларын қолдады. 1998 жылдан 2001 жылға дейін ол үшінші және жетінші флоттардың операциялық аймақтарында Тынық мұхитындағы операцияларды қолдады. Осы кезеңде ол Тынық мұхитындағы серіктестерімен көптеген екі және көпжақты жаттығуларға қатысты. 11 қыркүйекке жасалған шабуылдан кейін ол Бахрейннен Араб теңізінің солтүстігіне қайта бағытталды, онда 2001 жылдың қазан айында Ауғанстанға қарсы "Томахок" құрылық шабуылды зымырандарын іске қосты. 2003, 2005 және 2007 жылдары Ки-Уэст жетінші флоттың операцияларын қолдау үшін Батыс Тынық мұхитына сапарлады. 2007 жылы Ки-Уэст COMSUBRON THREE үшін "Battle E" атағын алды, бұл эскадрильядағы ең жақсы суасты кемесіне беріледі, Тынық мұхитындағы ең жақсы теңіз командасы үшін Арли Берк трофейімен марапатталды және орналасу кезіндегі ерекше жетістіктері үшін Теңіз күштерінің мақтау белгісімен марапатталды. 2009 жылы Ки-Уэст 2009 жылғы WESTPAC орналасуы кезіндегі жоғары көрсеткіштері үшін COMSUBRON Үш үшін "Battle E" сыйлығын қайта алды. 2012 жылы Ки-Уэст жетінші флоттың операцияларын қолдау үшін алдыңғы қатардағы бөлім ретінде Гуам теңіз базасына орналасқан жерін ауыстырды. 2022 жылдың 31 қазанында Ки-Уэст жоспарланған портқа бару үшін Оңтүстік Кореяның Пусан қаласына келді. Ки-Уэст 2022 жылдың қараша айында соңғы сапарынан оралды. 2023 жылдың 16 қаңтарында Ки-Уэст Пьюгет-Саунд кеме құрылыс орнына келді және тоқтатылуын күтіп резервтік флотқа қойылды.

Командалық эмблема

Конка белгісі грек құдайы Тритонның аңызға толы мүйізін және су асты кемесінің атымен аталатын қаланы бейнелейді. Кей-Уэст қабықтан шығып келеді, бұл Флорида-Кейс аралдарының жетекші қаласы ретінде қаланың өркендеуін символдайды. Су асты кемесінің таңбасы кеменің барлық өткен және болашақ су асты кемелерімен байланысын көрсетеді. "Liberate Clavis Tenacitas et Ingenium" деген ұран "Азаттықтың кілті – табандылық және шеберлік" деп аударылады. "Азаттықтың кілті" деген тіркес қаланың атын және су асты кемесінің американ халқының негізгі құқықтары мен бостандықтарын қорғау миссиясын білдіреді. "Табандылық және шеберлік" фразасын Ки-Уэст қаласының мэрі кемеге салтанатты түрде бағытталған сөзінде нағыз конхтың – Ки-Уэст тұрғынының – қасиеттерін сипаттау үшін қолданған. Сонымен қатар, "Ingenium" сөзін ежелгі грек және рим тарихшылары сол дәуірдегі теңізшілердің шеберлігі мен тапқырлығын сипаттау үшін пайдаланған.

Халықтық көркем әдебиетте

Том Клэнсидің "Қызыл дауыл көтерілу" романында Ки-Уэст Кеңес Одағына қарсы қанатты зымырандармен шабуылға қатысты. Джон Шеттлердің "Киров III Тынық мұхит даулы" романында Ки-Вест ресейлік "Киров II" броненосец крейсерімен шешуші оқиғаға қатысады. Андерс Джалайдың "Landsförrädaren" швед романында Ки-Вест басты кейіпкерді құтқару үшін көрінеді.