1969 жылғы АҚШ Гран-присі: Жокен Риндт жеңісі

Кіріспе

1969 жылғы АҚШ Гран-приі – 1969 жылғы 5 қазанда Нью-Йорк штатының Уоткинс-Глен қаласындағы Уоткинс-Глен Гран-при жарыс трассасында өткен Формула-1 автожарысы. Бұл 1969 жылғы Жүргізушілер әлем чемпионатындағы және 1969 жылғы Формула-1 өндірушілер халықаралық кубогындағы 11 жарыстың 10-ы болды. 108 айналымдық жарысты Lotus командасының жүргізушісі Йохен Риндт жеңіп алды, ол жарысқа поул позициясынан бастаған еді. Пирс Курейдж "Брабам" командасы үшін екінші орынды алды, ал "БРМ" командасының жүргізушісі Джон Суртиз үшінші орынға ие болды.

Іріктеу

Орын № Жүргізуші Ұйымдама Уақыт Айырмасы12 Йошен Риндт Lotus Ford1:03.62—25 Денни Хулм McLaren Ford1:03.65 +0.0333 Жакки Стюарт Matra Ford1:03.77 +0.1541 Грэм Хилл Lotus Ford1:04.05 +0.43510 Жо Сифферт Lotus Ford1:04.06 +0.446 6 Брюс Макларен McLaren Ford1:04.22 +0.607 4 Жан Пьер Бельтуаз Matra Ford1:04.29 +0.678 7 Жакки Икс Brabham Ford1:04.32 +0.709 18 Пирс Курейдж Brabham Ford1:04.58 +0.9610 8 Джек Брабам Brabham Ford1:04.80 +1.1811 14 Джон Сёртис BRM1:05.06 +1.4412 12 Педро Родригес Ferrari1:05.94 +2.3213 9 Марио Андретти Lotus Ford1:06.52 +2.9014 15 Жакки Оливер BRM1:06.55 +2.9315 16 Джонни Серво-Гавин Matra Ford1:07.13 +3.5116 21 Пит Лавли Lotus Ford1:07.55 +3.9317 19 Сильвио Мозер Brabham Ford1:08.20 +4.5818 22 Джордж Итон BRM1:11.27 +7.65

Қорытынды

Жохен Риндт жаңадан чемпион атанған және жақын досы Джеки Стюартпен ертедегі бәсекеден аман қалды және өзінің алғашқы Гран-при жеңісін, австриялықтардың тарихындағы тұңғыш жеңісін тойлады. Пирс Курейдж екінші орынға ие болды, Фрэнк Уильямс дайындаған Brabham көлігімен жарысып, Jack Brabham мен Jacky Ickx-тің заводтық Brabham көліктерінен озып кетті. Джон Суртиз екінші жыл қатарынан "Гленде" үшінші орын алды, бұл жолы BRM көлігімен. Алғашқы төрт маусымында бес рет жеңіске жеткен Джеки Стюарт 1969 жылы алғашқы алты жарыстың бесеуінде жеңіске жетті, және командалар Солтүстік Америкаға соңғы үш жарысқа келген кезде оның бірінші Жүргзушілер Чемпионаты қалтасында болды. Ал Жохен Риндт маусым бойы алғашқы жеңісіне ұмтылып, Lotus командасымен бірінші жеңісін тойлады, бірақ сәттілік келмеді. Ол төрт рет pole position-нан старт алып, тоғыз жарыстың бесеуінде көшбасшы болды, Италия мен Канадада өткен екі жарыста қатарынан подиумға көтерілді. Lotus командасы үшін өткен жылғы чемпион Грэм Хилл және американдық Марио Андретти де жарысқа қатысты, бұл Андреттидің маусымдағы үшінші F1 қатысуы болды. Андретти даулы және жақын арада қолданыстан шығарылатын төрт дөңгелекті Type 63 көлігімен күшін салды, ал Хилл мен Риндт стандартты 49B көліктерінде жарысты. Жұма күнгі жаттығулар ылғалды және маңызсыз болды, бірақ төрт дөңгелекті Matra және Lotus көліктерінің жаңбырда да ешқандай артықшылығы болмағанын көрсетті, және бұл концепция заманауи GP жарысынан тез жоғалып кетті. Дегенмен, сенбі күні ауа райы құрғақ болды, және Риндт pole position үшін шайқаста жеңіске жетті, маусымдағы бесіншісі, Дэнни Хулмның McLaren көлігінен сеанстың соңғы он бес минутында үш жүзден бір секундқа озып кетті. Алғашқы алтының қалған бөлігі Стюарт, Хилл, Джо Сифферт (Роб Уокердің Lotus көлігімен) және Брюс Макларен болды. Жексенбі күні 100 000-нан астам көрерменнің алдында Риндт стартта көшбасшылыққа шықты, ал Хулм бүлінген беріліс байланысымен күресіп, Стюарт пен Хиллден орын жоғалтты. Андретти 13-ші орыннан алға шықты, және Хулмнен қашу үшін Brabham жылдамдығын төмендеткенде, Андретти Brabham көлігінің артқы дөңгелектеріне соқтығысып, Lotus көлігін бүйірінен ұрып жіберді. Андретти үш айналымға дейін жалғастырды, бірақ оның ішкі бөлігі бүлінген еді, сондықтан ол жарыстан шықты. Бірінші айналымның соңында Риндт, Стюарт, Хилл, Сифферт, Жан-Пьер Бельтуаз, Курейдж және Иккс көшбасшылар болды. Осы маусымда көптеген рет болғандай, Риндт пен Стюарт алаңның қалған бөлігінен тез арада алшақтады. 12-ші айналымда Риндт сырғып, Стюартқа жол берді. Алайда Matra қозғалтқышы толық қуатпен жұмыс істемеді, сондықтан Стюарт австриялықты ұстап тұруға тырысты, ол екі жағынан да секіріп, өтіп кетуге тырысты. Риндт 21-ші айналымда түзу бойда оны озып кетті, сосын шотландық артқа қарай құлай бастады. 33-ші айналымда Стюарттың машинасы түтін шығарды, келесі айналымда ол май қысымысыз бокс алаңына дейін тебіренді. Риндт енді үш Brabham көлігінен тұратын топты бастап, Курейдж Иккс пен Brabhamның екі заводтық көлігінен 37 секундқа алда болды. 62-ші айналымда Brabham Иккстен озып, Курейджді қуып жетеді. Бірнеше рет австралиялық жанынан өтіп, бірақ толықтай озып кете алмады. Иккс 78-ші айналымда май қысымын жоғалтып, жолдың шетіне шығып, үш жақты бәсекеден шығып кетті. Риндт Курейджбен және Brabhamмен бірге болғанын қалады. 88-ші айналымда Хилл майдың бір жапырағынан жолдан шығып, тоқтады. Ол белбеуін шешіп, машинадан шығып, оны қайта іске қосты, бірақ жалғыз өзі белбеуін қайта бекіте алмады. Оның жолдан тыс сапары артқы дөңгелекті тесіп кеткен, сондықтан ол бұрышқа оны ауыстыруға дайын болуды белгіледі. Алайда ол кері бұрылмас бұрын, тік жолдың соңында дөңгелек жарылып, Lotus көлігін бөгетке құлатты. Хилл машинадан лақтырылып, екі аяғының сүйектері сынды. Кейіннен ауруханада команда мүшелері одан әйеліне айтатын хабары бар ма деп сұрады. Хилл: "Оған екі апта бойы би билемейтінімді айтшы", - деп жауап берді. Хиллдің апатына жақын маңдағы Монтроуз, Пенсильваниядан келген екі он бес жасар жігіт куә болды, Джон Мур және Кевин Хиббард. Олардың куәгерлері: "Құнжырағаннан кейін тірі қалу мүмкін емес сияқты еді. Біз оны өлтірілген деп ойладық". Brabham Courage-ді қуып жете алмады, өйткені оның қозғалтқышы отын жетіспеушілігінен шыбырдап бастады және ол 93-ші айналымда пит-орынға шығуға мәжбүр болды, бұл Surtees-ке үшінші орынға шығуға мүмкіндік берді. Риндт ұзақ күткен алғашқы жеңісімен 46 секундқа Курейджді алдап өтті. Ол: "Бұл көлік бір рет ғана жиналып тұрды, бірақ бұл мен жоғалтқандардың бәрін өтеді", - деді. Американдық жарыс тағы да рекордтық жүлде қорын ұсынды, және жалпы сомасы 206 000 долларды құрады, оның ішінде жеңімпазға 50 000 доллар берілді.

Jochen Rindt survived an early duel with newly crowned Champion and close friend Jackie Stewart and claimed his first Grand Prix victory, the first ever by an Austrian. Piers Courage finished second, driving a Frank Williams prepared Brabham and out racing Jack Brabham himself and Jacky Ickx in the works Brabhams. John Surtees took third place at The Glen for the second straight year, this time in a BRM. After five wins in his first four seasons, Jackie Stewart won five of the first six races in 1969, and his first Driver's Championship was already in his pocket when the teams came to North America for the final three races. Jochen Rindt, on the other hand, had flirted with his first victory throughout the season, his first with Lotus, but without success. He had started on the pole four times, led in five of the nine races, and taken back to back podiums in the two preceding races in Italy and Canada. Also driving for Lotus were the previous year's Champion, Graham Hill, and American Mario Andretti, making just his third F1 appearance of the season. Andretti was doing his best with the controversial and soon to be abandoned four wheel drive Type 63, while Hill and Rindt were in standard 49Bs. Friday practice was wet and virtually meaningless, except that it showed the four wheel drive Matra and Lotus cars had little or no advantage even in the rain, and the concept quickly disappeared from modern GP racing. Saturday was dry, however, and Rindt won the battle for pole, his fifth of the season, beating Denny Hulme's McLaren by three hundredths in the last fifteen minutes of the session. The rest of the top six were Stewart, Hill, Jo Siffert (in a Rob Walker entered Lotus) and Bruce McLaren. On Sunday, before a crowd of over 100,000, Rindt jumped into the lead at the start, while Hulme struggled with a bent gear linkage and lost places to Stewart and Hill. Andretti charged ahead from his thirteenth place grid position, and, when Brabham slowed to avoid Hulme, Andretti bumped rear wheels with the Brabham, knocking the Lotus sideways. Andretti continued for three laps, but his suspension was bent, and he retired. At the end of the first lap, the order was Rindt, Stewart, Hill, Siffert, Jean Pierre Beltoise, Courage and Ickx. As they had many times during the season, Rindt and Stewart quickly separated themselves from the rest of the field. On lap 12, Rindt slid wide and allowed Stewart through. The Matra's engine was not running at full strength, however, and it was all Stewart could do to hold off the Austrian, who was bobbing and weaving on both sides, trying to get by. Rindt finally got past on the straight on lap 21, and eventually, the Scot began to fall back. On lap 33, Stewart's car emitted a puff of smoke, and the next time around, he coasted down the pit lane with no oil pressure. Rindt now led a group of three Brabhams, with Courage ahead of the two works entries of Ickx and Brabham, by 37 seconds. On lap 62, Brabham got by Ickx and began hounding Courage. Several times, the Australian managed to pull alongside, but could not complete the pass. Ickx dropped out of the three way fight on lap 78 when he suddenly lost oil pressure and pulled to the side of the track. Rindt was content to maintain his cushion over Courage and Brabham. On lap 88, Hill spun off the track on a patch of oil and stalled. He unfastened his straps, got out of the car and push started it, but could not refasten his belts alone. His off track excursion had apparently punctured a rear tire, and he signalled the pit to get ready to change it. Before he made it back around, however, the tire exploded at the end of the straight and sent the Lotus cartwheeling into an embankment. Hill was thrown from the car and suffered broken bones in both legs. Later, at the hospital, he was asked by team members if he had a message to pass along to his wife. Hill replied, "Just tell her that I won't be dancing for two weeks." Hill's accident was witnessed by two fifteen year old boys from nearby Montrose, Pennsylvania, John Moore and Kevin Hibbard. Their eyewitness account stated that "It looked like the crash was unsurvivable. We thought he had definitely been killed." Brabham had to break off his pursuit of Courage when his engine began sputtering for lack of fuel, and he was forced to pit on lap 93, allowing Surtees to get through into third place. Rindt crossed the line 46 seconds ahead of Courage with his long awaited first win. He said, "It is just that the car held together for once, but this one makes up for all the others I have lost." Once again, the American race offered a record purse, and the total of $206,000 included $50,000 for the winner.

Жіктеу

Поз. № Жүргзуші Құрылысшы Айналым Уақыт/Шығу Тор Нүктелері 1 2 Йохан Риндт Лотус Форд 108 1:57:56.84 1 9 2 18 Пирс Курейдж Брабхам Форд 108 + 46.99 9 6 3 14 Джон Суртис BRM 106 + 2 Айналым 11 4 4 8 Джек Брабхам Брабхам Форд 106 + 2 Айналым 10 3 5 12 Педро Родригес Феррари 101 + 7 Айналым 12 2 6 19 Сильвио Мозер Брабхам Форд 98 + 10 Айналым 17 1 NC 16 Джонни Сервоз-Гавин Матра Форд 92 Классификацияланбаған 15 Шығу 1 Грэм Хилл Лотус Форд 90 Апат 4 Шығу 7 Жакки Икс Брабхам Форд 77 Қозғалтқыш 8 Шығу 22 Джордж Итон BRM 76 Қозғалтқыш 18 Шығу 4 Жан-Пьер Бельтуа Матра Форд 72 Қозғалтқыш 7 Шығу 5 Денни Хулм Макларен Форд 52 Коробкасы 2 Шығу 3 Джеки Стюарт Матра Форд 35 Қозғалтқыш 3 Шығу 21 Пит Лавли Лотус Форд 25 Жартыл ось 16 Шығу 15 Жакки Оливер BRM 23 Қозғалтқыш 14 Шығу 10 Йо Зифферт Лотус Форд 3 Отын жүйесі 5 Шығу 9 Марио Андретти Лотус Форд 3 Ілгектік 13 DNS 6 Брюс Макларен Макларен Форд 0 Қозғалтқыш 6 Дереккөз: