Жаңа Зеландиядағы Ōkārito лагунасы – елдегі ең үлкен, өзгертілмеген жағажай су батпағы. Өсімдіктердің алуан түрлілігі, маори тарихы және раупо өсімдігі туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жаңа Зеландиядағы лагуна
Lagoon in New Zealand
Окарито лагунасы – Жаңа Зеландияның Оңтүстік аралының Батыс жағалауындағы жағалаулық лагуна. Ол Хокитиканың оңтүстігінде орналасқан және шамамен 2000 гектар аумақты алып жатыр, бұл Жаңа Зеландиядағы ең үлкен өзгертілмеген жағалаулық ылғалды жер. Ол батыс жағалаудың көп бөлігінде жоғалған, ересек риму орманынан бастап манука бұталары мен тұзды суға дейінгі өсімдік түрлерінің тізбесін сақтайды. Окарито елді мекені лагунаның оңтүстік жағында орналасқан.
Ōkārito Lagoon is a coastal lagoon on the West Coast of New Zealand's South Island. It is located south of Hokitika, and covers an area of about , making it the largest unmodified coastal wetland in New Zealand. It preserves a sequence of vegetation types from mature rimu forest through mānuka scrub to brackish water that has been lost in much of the rest of the West Coast. The settlement of Ōkārito is at the southern end of the lagoon.
Атауы
Лагунаның атауы маори тілінен шыққан. Ō – орын, ал kārito – қамыс немесе раупо (Typha orientalis) жас өршіктері, бұл бағалы тағамдық көз. Тағы бір дерек бойынша, Окарито лагунасы Карито есімді басшының құрметіне аталған, ал оның қыздары Мапурика мен Вахапако жақын жердегі Мапурика және Вахапо көлдеріне есімдерін берген. Лагунаның ресми атауы 2010 жылдан бері дауысты әріптерінің үстіне макрондармен жазылады, бірақ оны әлі де көбінесе "Окарито" деп жазады.
The lagoon's name is from the Māori Ō, place of, and kārito, the young shoots of the bulrush or raupō (Typha orientalis), a valued food source. Another account has Ōkārito taking its name from a rangatira named Kārito, whose daughters Mapourika and Wahapako gave their names to nearby Lake Mapourika and Lake Wahapo. The lagoon's official name has been spelled with macrons over the vowels since 2010, although it is still commonly seen written as "Okarito".
География
Лагунаның аумағы, көбінесе, өте жайлы. Бұл Батыс жағалау аймағындағы ең үлкен құмдық сағасы бар және Жаңа Зеландиядағы ең үлкен, өзгертілмеген ылғалды жер – солтүстіктегі Вангануи өзені мен оңтүстіктегі Вайхо өзені арасында 40 шақырымға созылатын ылғалды жерлер тізбегінің ортасында орналасқан. Лагунаның айналасында 18 мың жыл бұрын мұздық шегінген кезде, қазіргі Уатароа өзені бойында қалған төменгі мореналық қырат бар. Ақ бетті сазқұлақтың қатар тұратындарымен қатар, патшалық қасыққұлақ пен әйгілі ақ сазқұлақ немесе котуку (Ardea alba modesta) көруге болады. Окарито жағажайларында жолақты доңғалақтар мен өзгермелі ұсақжемсаулар көбейеді. Жаңа Зеландияда ақ сазқұлақтың көбейетін орны тек біреу ғана: Окарито лагунасының солтүстігіндегі қорғалатын Уайтангирото табиғат қорығы. Котукулар осы колонияны патшалық қасыққұлақтармен бөліседі, олар котуку нгутупапа деп аталады. Бұл колониядан котукулар Жаңа Зеландияға таралып, көбейіп алу үшін осы жерге қайта оралады. Колонияны алғаш еуропалық геодезист Герхард Мюллер 1865 жылы Кере Тутоконың басшылығымен көрген. 1941 жылы Уайтангиротодағы жерді Жаңа Зеландия үкіметі мәжбүрлеп сатып алып, табиғат қорығы деп жариялаған кезде, онда тек төрт жұп котуку ұя салған. Жаңа Зеландияда котукулардың саны шамамен 180-ге жетеді. 1860 жылдардағы Батыс жағалаудағы алтын асығысында Окарито тез арада 31 мейрамханасы, үш банкі және сот үйі бар бірнеше мың адамға жетті. Порт Хокитика мен Грейммуттан кейін Батыс жағалаудағы үшінші ең жұмысты порты болды, сондай-ақ пирс, кеден үйі және портовый бастығы болды. Бір күні бірден 500 болашақ алтын іздеуші келді. Портовый бастық кемелерді қауіпті жағадан өткізу үшін тулар мен сигналдарды қолданды.
The lagoon is in area, mostly quite shallow. It is the largest sandbar built estuarine wetland in the West Coast region – and the largest such unmodified wetland in all New Zealand – and is roughly in the middle of a series of wetlands that extends for 40 km, between the Wanganui River in the north and the Waiho River in the south. Around the lagoon is a low moraine ridge left by a glacier 18,000 years ago as it retreated up what is now the Whataroa River. As well as the common white faced heron, one can see royal spoonbills and the famed white heron or kōtuku (Ardea alba modesta). Banded dotterels and variable oystercatchers breed on Ōkārito Beach. There is only one breeding site for White Heron in New Zealand: within the protected Waitangiroto Nature Reserve, north of Ōkārito Lagoon. Kōtuku share the colony with royal spoonbills, known as kōtuku ngutupapa. From this colony, kōtuku disperse throughout New Zealand, but return to this spot to breed. The first European to see the colony was surveyor Gerhard Mueller, who was guided there by Kere Tūtoko in 1865. There were only four nesting pairs of kōtuku in 1941 when the land at Waitangiroto was compulsorily acquired by the New Zealand government and gazetted as a nature reserve. The New Zealand population of kōtuku is around 180. In the West Coast Gold Rush of the 1860s, Ōkārito rapidly grew to a population of several thousand, with 31 hotels, three banks, and a courthouse. The port was the third busiest on the West Coast after Hokitika and Greymouth, and had a wharf, customs house, and harbourmaster. At one point 500 prospective gold miners arrived in a single day. The harbourmaster directed ships over the treacherous bar with flags and signals.