Кіріспе
Француз өнертапқышы, инженер және өнеркәсіпші Леон Эрнест Гомон (Léon Ernest Gaumont; 10 мамыр 1864 – 10 тамыз 1946) – француз өнертапқышы, инженер және өнеркәсіпші, ол киноиндустрияның пионері болды. Ол әлемдегі ең көне, әлі де жұмыс істеп тұрған киностудия – Gaumont Film Company-ді құрды және Solax Studios компаниясымен серіктестікке түсті.
Léon Ernest Gaumont (ɡomɔ̃; 10 May 1864 – 10 August 1946) was a French inventor, engineer, and industrialist who was a pioneer of the motion picture industry. He founded the world's oldest operating film studio, Gaumont Film Company, and worked in partnership with Solax Studios.
Өмірбаян
Парижде туған Леон Эрнест Гомон механикалық ой-қиялымен дарынды болды, бұл оны дәлдік аспаптарын жасаумен айналысуға итерді. Бала кезінен бастап ол фотосурет техникасына қызығушылық танытты. 1893 жылы оған Comptoir général de photographie компаниясында жұмыс ұсынылып, ол осы мүмкіндікті қуана қабылдады. Бұл шешімі сәтті болды, өйткені екі жылдан кейін ол осы бизнесті сатып алу мүмкіндігіне ие болды. 1895 жылдың тамызында ол астроном Жозеф Валло, әйгілі инженер Густав Эйфель және қаржыгер Альфред Бесньемен бірлесіп, оны сатып алды. Олардың L. Gaumont et Cie деп аталған компаниясы түрлі өзгерістерден өтіп, бүгінгі күнге дейін сақталған ең көне кинокомпания атанды. Компанияның логотипі – оның анасының құрметіне аталған «Маргарита» (даиси гүліне ұқсас гүл). Компанияның Париждегі Бутт-Шомон ауданында кең студиялары (Cité Elgé) және Францияның Ницца қаласында шағын филиалы болды. Леон Гомон 1888 жылдың 4 маусымында Камиль Луиза Майллардқа (1860-1933) үйленді. Олардың бес баласы болды: Шарль, Жанна, Реймонд, Хелен және Луи. Леон Гомонның компаниясы камера жабдықтары мен пленка сатты, бірақ 1897 жылы кино өндірісімен айналыса бастады. Бастапқыда Гомон Лумиер ағайындылары сияқты кинотеатрлар үшін фильмдер түсірді, бірақ Алиса Гайдың (Гомонның хатшысы, алғашқы әйел режиссер) басшылығымен повесть негізіндегі қысқаметражды фильмдер жасауды бастады. 1912 жылы Гай Форт-Ли, Нью-Джерсиге кеткен кезде Луи Феййаде (Judex, Les Vampires, Fantômas) студия директоры болды, ол сол жерде өзінің «Solax Studios» өндіріс компаниясын ашты. Осы кезде Гомон әуесқойларға арналған кинематографиялық жабдықтарды өндіру арқылы бизнесті кеңейтті. Бірнеше жыл ішінде Гомонның компаниясы француз киносы саласында Pathé Frères компаниясынан кейін екінші орынға ие болды. 1903 жылы Гомон дыбысты дискіге жазуға арналған хронофонограф және хронофон дыбыс күшейткіш жүйесіне патент алды. 1906 жылы кино өндірісі мен таратуды басқару және Париждегі алып «Gaumont Palace» (1912) (Place Clichy, бұрынғы «Hippodrome») кинотеатрлар желісін басқару үшін Etablissements Gaumont құрылды (сол кездегі әлемдегі ең ірі кинотеатр, 6000 орын). 1910 жылы Леон Гомон өзінің синхронды дыбыс өнертабысын жетілдіріп, оны 4000 адамға дейін естілетін деңгейге жеткізді. 1912 жылы Гомон кино үшін түсті өңдеу әдісін жасады. Еуропадағы кино өндірісіндегі екі ірі компанияның бірі (екіншісі – Шарль Пате) ретінде Бірінші дүниежүзілік соғыс Леон Гомонның бизнесіне елеулі әсер етті. Ол 300-ден астам қосымша қызметкерлерді жұмысқа алды, бірақ нитратты эмульсиялық пленканың қоры азайды, себебі оқ-дәрі өнеркәсібіне нитроцеллюлоза қажет болды. Дегенмен, 1930 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін ол кино тарихындағы ең маңызды кинокомпаниялардың бірін құрды. Провансқа зейнеткерлікке кеткеннен кейін Banque Nationale de Crédit қаржыландыруымен және Gaumont Franco Film Aubert (GFFA) деп аталатын жаңа компания атынан акциялар шығару арқылы компанияның меншік құрылымы қайта құрылды. Төрт жылдан кейін Banque Nationale de Crédit банкротқа ұшырағаннан кейін жанжал орын алды және GFFA банкроттықтан қорғануға өтініш беруге мәжбүр болды.
Өлім және мұра
Леон Гомон 1946 жылдың 9 тамызында Францияның Прованс-Альп-Кот-д’Азур аймағындағы Сент-Максим-сюр-Мер қаласында қайтыс болды және Париждегі Белльвиль зиратына жерленді. 1995 жылы француз киносының 100 жылдығына арналған Леон Гомонның суреті бар күміс 100 франк монетасы басылып шығарылды.