Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Орталық Квинсленд – Австралиядағы штаттың (Квинсленд) шығыс жағалауында, Козерог тропигінің маңында орналасқан, нақты шекарасы белгіленбеген географиялық аймақ. Аймақтың ірі өңірлік орталығы – Рокхэмптон қаласы. Аймақ Каприкорн жағалауынан батысқа қарай Орталық жоталарға дейін (Эмеральд), солтүстікке қарай Макей аймақтық кеңесінің оңтүстік шекарасына және оңтүстікке қарай Гладстоунға дейін созылады. Бұл аймақ сонымен қатар Каприкорния деп те аталады. Австралияның негізгі көмір экспорттаушы аймақтарының бірі. 2011 жылғы Австралия халық санағы бойынша, аймақтағы алты жергілікті басқару органының жалпы халқы 233 931 адамды құрады. Орталық Квинслендке жоғары сапалы кокс көміріне бай Боуэн алабы кіреді, Гладстоун порты штаттың экспорттық кірісінің 40% -ын қамтамасыз етеді, Фицрой өзені Австралиядағы екінші ірі өзен жүйесі болып табылады және Фэрбэрн тоғаны сияқты маңызды су ресурстарына ие. Гладстонда ірі алюминий балқыту зауыты бар.
Central Queensland is an imprecisely defined geographical division of Queensland (a state in Australia) that centres on the eastern coast, around the Tropic of Capricorn. Its major regional centre is Rockhampton. The region extends from the Capricorn Coast west to the Central Highlands at Emerald, north to the Mackay Regional Council southern boundary, and south to Gladstone. The region is also known as Capricornia. It is one of Australia's main coal exporting regions. At the 2011 Australian Census the region recorded a total population from the six local government areas of 233,931. Central Queensland includes the Bowen Basin which is rich in high quality coking coal, the Port of Gladstone produces 40% of the state's export earnings, the Fitzroy River is the second largest river system in Australia and commands significant water resources such as Fairbairn Dam. Gladstone has a significant aluminium smelter.
Сиыр еті
Рокхэмптон Австралияның ет астанасы деп есептеледі, бірақ бұл атаққа Жаңа Оңтүстік Уэльс штатындағы Казино қаласы да таласады. Аймақтағы ет өндірісі Бригалоу және сүңгір шөпті жерлерге негізделген. Рокхэмптон үш жыл сайын «Биф Австралия» ұлттық көрмесін өткізеді, ол мал шаруашылығын тойлауға және австралиялық ет өндірушілер үшін сауда мүмкіндіктерін кеңейтуге арналған.
Rockhampton is claimed to be the beef capital of Australia, a title which is disputed by Casino in New South Wales. Beef production in the region is centred on Brigalow and speargrass land types. Every three years, Rockhampton holds the national Beef Australia exposition to celebrate the cattle industry as well as to facilitate trade opportunities for Australian beef producers.
Тау-кен өндірісі
Орталық Квинсленд – қара көмір өндіруші және экспорттаушы әлемдегі жетекші елдердің бірі. Людвиг Лейххардт 1845 жылы аймақтағы көмір кен орындарын алғаш рет тапқан еуропалық болды. 2011–2012 қаржы жылында аймақ штаттің жалпы көмір өндірісінің 40%-ын құрады. Көмір Боуэн алабынан өндіріліп, Blackwater теміржол жүйесі арқылы Гладстоун портындағы порттық жайларға немесе Goonyella теміржол желісі арқылы Hay Point және Abbot Point портына тасымалданады. Көмір өндіру батысқа қарай Галилея алабына қарай кеңейіп келеді, соның салдарынан көмірді портқа жеткізу үшін Goonyella желісін ұзарту қажет. Аймақтағы көптеген кен орындары, әсіресе Fitzroy өзені бассейніндегі кен орындары, 2010–2011 жылдарғы Квинсленд су тасқыны кезінде ауыр зардап шекті. Алтын, күміс, әк тас, көмір қабатты газ, магнезит және құнды тастар да өндіріледі. 1865 жыл шамасында Mount Morgan аймағында алтын табылды. Mount Morgan кені сол кезде Австралияның ең бай кен орындарының біріне айналды. Орталық Квинслендтегі мақсатты түрде салынған кеншілер қалаларына Dysart, Middlemount, Moranbah, Mount Morgan және Moura кіреді. 1975 жылдан бері Moura кеніште үш апат болды, нәтижесінде 36 адамның өмірі қиылды.
Central Queensland is one of the world's leading producers and exporters of black coal. Ludwig Leichhardt was the first European to discover coal deposits in the region in 1845. In the 2011 2012 financial year the region produced 40% of the state's total coal production. Coal is extracted from the Bowen Basin and transported to port facilities at Port of Gladstone via the Blackwater railway system or to both Hay Point and Abbot Point via the Goonyella railway line. Coal mining is expanding west into the Galilee Basin and requires an extension of the Goonyella line to transport coal to port. Many mines in the region, particularly those within the Fitzroy River basin, were severely impacted by flooding during the 2010–11 Queensland floods. Gold, silver, limestone, coal seam gas, magnesite and gemstones are also mined. Gold was discovered in the Mount Morgan region around 1865. Mount Morgan Mine has since gone on to become one of Australia's richest mines. Purpose built mining towns in Central Queensland include Dysart, Middlemount, Moranbah, Mount Morgan and Moura. Three mining disaster have occurred at Moura since 1975, resulting in the loss of 36 lives.
Цитрус тұқымдас жемістердің қатерлі ісігі
2004 жылы Эвергрин фермасындағы жеміс бағында Орталық Квинслендте цитрус кәнкері алғаш рет анықталды. Ауырудың елге таралуына жол бермеу үшін цитрус өсіру саласының маңызды бөлігі жойылды, барлық өнім жойылды. 2005 жылы бірнеше жаңа ошақтар тіркелді, сондықтан жою шаралары жеке бақшалардағы ағаштарды да қамтуға кеңейтілді. Федералдық сауал жүргізілгеніне қарамастан, ошақтың себебі толыққанды түсіндірілген жоқ. Аймақтың батысында Квинслендтің орталық жоталары мен Карнарвон шатқалы орналасқан, ол Карнарвон ұлттық паркінің құрамына кіреді. Карнарвон шатқалында ақ құмтас жартастар, тік беткейлі шатқалар, маңызды өсімдік және жануар түрлерінің алуандығы және көптеген жаяу серуендеу жолдары бар. Кроомбит Топс ұлттық паркі эндемикалық Кроомбит маникюрлі бақасына қоректену ортасын ұсынады. Дипвотер ұлттық паркі тасбақаларды бақылауға өте қолайлы орын. Қарашадан наурызға дейін үш түрлі тасбақа парктің қорғалған жағалауларында жұмыртқа салады.
In 2004, an orchard on Evergreen farm was the site of the first detection of citrus canker in Central Queensland. A significant part of the citrus growing industry was devastated when a total of of crop had to be destroyed so the disease would not spread across the country. In 2005 several fresh outbreaks were reported so the eradication expanded to include private backyard trees. The outbreak's cause has not been fully explained despite a federal inquiry. In the west of the region is Queensland's central highlands and the Carnarvon Gorge, which is protected within the Carnarvon National Park. Carnarvon Gorge features white sandstone cliffs, steep sided gorges a diverse range of significant plant and animal species and many walking tracks. Kroombit Tops National Park provides habitat for the endemic Kroombit tinker frog. Deepwater National Park is good place for turtle watching. From November to March three species of turtle lay their eggs on beaches protected within the park.
Қауымдастықтар
Осы мақсатта Орталық Квинсленд аймағы Гладстоун мен Спрингсюр арасындағы Доусон тас жолымен, Спрингсюр мен Клермонт арасындағы Грегори тас жолымен және Клермонттен Макей арқылы Солтүстік Квинслендке кіретін, шығыс жағалауға дейін созылатын Пик Даунс тас жолымен шектелді. Аймақтағы ірі қалалар – Эмеральд, Гладстоун және Рокхэмптон. Каприкорн жағалауындағы елді мекендердің ішінде Байфилд, Йепун, Ұлы Кеппел аралы, Эму паркі және Каваррал бар.
For this purpose the area of Central Queensland was restricted to the areas encircled by the Dawson Highway between Gladstone and Springsure; the Gregory Highway between Springsure and Clermont, and the Peak Downs Highway between Clermont and enters North Queensland via Mackay – extended right to the eastern coastline. Major cities in the region are Emerald, Gladstone and Rockhampton. Some communities on the Capricorn Coast include Byfield, Yeppoon, Great Keppel Island, Emu Park and Cawarral.
Тарих
Гунгабула (сондай-ақ Конгабула және Хунгабула деп те аталады) – Австралияның Орталық Квинсленд штатындағы Доусон өзенінің бастауындағы аборигендер тілі. Тіл аймағына Мараноа аймағының жергілікті басқару аймағындағы аудандар, әсіресе Шарлевилл, Аугатхелла және Блэколл қалалары, сондай-ақ Карнарвон жотасы кіреді. Вадджа (Wadjigu, Wadya, Wadjainngo, Mandalgu және Wadjigun) – Австралияның Орталық Квинсленд штатындағы аборигендер тілі. Тіл аймағына Вурабинда аборигендер округінің жергілікті басқару органдары мен Орталық Таулы аймақ, соның ішінде Блэкдаун таулы жерлері, Комет өзені, Экспедициялық жоталар, Вурабинда, Спрингсюр және Рольстон қалалары кіреді. Ягалингу (сондай-ақ Жагалингу, Аванбура, Коклебура, Ованбура, Кованбура, Вагалбара және Джагалингу деп те аталады) – Австралияның Орталық Квинсленд штатындағы абориген тілі. Оның дәстүрлі тілдік аймағы Исаак аймағының жергілікті басқару аймағында орналасқан, Белиандо өзенінің бастауынан оңтүстіске қарай Авокаға дейін, солтүстікке Лагланға дейін, батысқа Ұлы Бөлу жотасына дейін, ал шығысқа және оңтүстікке Драммонд жотасына дейін созылған. Ямбина (сондай-ақ Джамбина және Джамбеена деп те аталады) – Австралияның Орталық Квинсленд штатындағы аборигендер тілі. Оның дәстүрлі тілдік аймағы Орталық Биік Алқаптар аймағының жергілікті басқару аймағында, оның ішінде Пик Даунс, Логан Крик, оңтүстікке Авон Даунс, шығысқа Денхам Range және Логан Даунс, батысқа Elgin Downs және Солферинода орналасқан. Етимарала (Джетимарала, Етимаралла және Баяли деп те аталады) – Австралияның Орталық Квинсленд штатындағы аборигендер тілі. Оның дәстүрлі тілдік аймағы Орталық Биік Алқаптар аймағының жергілікті басқару аймақтарында, Бумер жотасы мен Бродсаунд жотасында, сондай-ақ Фицрой өзені, Килларни станциясы, Маккензи өзені және Исаак өзені бойында орналасқан. 1889 жылы Рокхэмптондағы Орталық Квинсленд тұрғындары Орталық Квинслендті өз алдына штат ету үмітімен Орталық Квинслендтің аумақтық бөліну лигасына бірікті. Сепаратистік қозғалыстың негізгі аргументі – үкімет ордасы Брисбен штаттің оңтүстік-шығыс бұрышында орналасқандығы еді. Бұл штаттың маңызды бөліктерінен соншалықты алыс болғандықтан, бұл аймақтар мен олардың азаматтары оңтүстікке бағытталған саяси және экономикалық мүдделерге байланысты кемсітіліп, назарсыз қалды. Орталық Квинслендтің аумақтық бөліну лигасына қолдау көрсетіп, Рокхэмптондағы әйелдер 1892 жылдың қазан айында өздерінің жеке бөліну лигасына бірікті. Олардың басты мақсаты – Виктория патшайымына өтініш дайындау еді. Кіріспе мәтінде олардың наразылықтары баяндалып, Квинслендтің орасан зор көлемі сипатталды: Англия мен Уэльстің аумағынан он екі есе үлкен және Франция, Германия, Испания және Португалиядан үлкен.
Gungabula (also known as Kongabula and Khungabula) is an Australian Aboriginal language of the headwaters of the Dawson River in Central Queensland. The language region includes areas within the local government area of Maranoa Region, particularly the towns of Charleville, Augathella and Blackall and as well as the Carnarvon Range. Wadja (also known as Wadjigu, Wadya, Wadjainngo, Mandalgu, and Wadjigun) is an Australian Aboriginal language in Central Queensland. The language region includes the local government areas of the Aboriginal Shire of Woorabinda and Central Highlands Region, including the Blackdown Tablelands. the Comet River, and the Expedition Range, and the towns of Woorabinda, Springsure and Rolleston. Yagalingu (also known as Jagalingu, Auanbura, Kokleburra, Owanburra, Kowanburra, Wagalbara, and Djagalingu) is an Australian Aboriginal language of Central Queensland. Its traditional language region was within the local government area of Isaac Region, from the headwaters of the Belyando River south to Avoca, north to Laglan, west to the Great Dividing Range, and east and south to Drummond Range. Yambina (also known as Jambina and Jambeena) is an Australian Aboriginal language of Central Queensland. Its traditional language region is the local government area of Central Highlands Region, including Peak Downs, Logan Creek, south to Avon Downs, east to Denham Range and Logan Downs, west to Elgin Downs and at Solferino. Yetimarala (also known as Jetimarala, Yetimaralla, and Bayali) is an Australian Aboriginal language of Central Queensland. Its traditional language region is within the local government areas of Central Highlands Region, on the Boomer Range and Broadsound Range and the Fitzroy River, Killarney Station, Mackenzie River and Isaac River. In 1889 Central Queenslanders in Rockhampton established the Central Queensland Territorial Separation League with the hopes of turning Central Queensland into its own state. The core argument of secessionist movement was that the seat of government, Brisbane was in the south east corner of the State. It was so far removed from substantial portions of the state that these areas and their citizens were left disadvantaged and neglected as political and economic interests focused on the south. Supplementing the Central Queensland Territorial Separation League, the women of Rockhampton established their own separation league in October 1892. Their main focus was preparing a petition to Queen Victoria. The introductory text set out their grievances and described the immense size of Queensland: being twelve times the area of England and Wales, and larger than France, Germany, Spain and Portugal combined.
Білім
Орталық Квинсленд университеті Эмеральд, Гладстоун және Рокхэмптон қалаларында кампусқа ие.
Central Queensland University has a campus at Emerald, Gladstone and Rockhampton.