Кіріспе

Мехкар – Үндістанның Махараштра штатының Булдана ауданындағы үстел үстіндегі теңселі және муниципалдық кеңес. Паинганга өзенінің жағасында орналасқан Мехкар, Махараштраның Видарба аймағында жатыр.

Демография

2011 жылғы Үндістан санағы бойынша Мехкардың халқы 65 245 адамды құрады, оның 51,64% еркектер және 48,36% әйелдер. Мехкардың орташа сауаттылық деңгейі 78%, бұл ұлттық орташа көрсеткіштен (62,5%) жоғары: еркектердің сауаттылығы 76%, әйелдердің сауаттылығы 65%. Мехкарда халықтың 18%-ы 6 жасқа дейінгі балалар.

Жыл Еркек Әйел Жалпы халық Өзгеріс Дін (%)
Индуистік Мұсылмандық Христиандық Сикхтер Буддистік Джайнистік Басқа діндер мен наным-сенімдер Діні көрсетілмеген
2001 19472 18243 37715 – 59.00 628.77 90.16 40.06 111.43 00.475 0.064 0.021
2011 23274 21974 45248 0.200 56.475 31.215 0.183 0.073 11.395 0.550 0.020 0.088

Тарих

Сахархерда ауылы аңызға толы және тарихи тұрғыдан белгілі Мехкар қаласына іргелес орналасқан. Низам мен Мұбарак хан арасында шайқас болған. Сол кезде Баджи Рао I келді. 1769 жылдың 22 наурызында Жанужи Босалемен келісімге отыру үшін келген Мадхаврао I Мехкарда біраз уақыт тұрды. Маханубхав тармағының құдайы Чакрадрасвами Мехкарда ұзақ уақыт болды. Ол Бхаирав және Банешвар храмдарында тұрды. Лилачаритраның 62, 63, 64 тараулары Лила Мехкарға сілтеме жасайды. Сондай-ақ, Мехкар Дандакараньяда аскеттердің мекені болған деп есептеледі. Бұл талукада Багдалабья ғалымының Делап, Васиштханың Вадали, Гаутам ғалымының Гомешвар, Парашараның Патарди, Дурвасаның Другбори және Вишвамитраның әлемі сияқты 7 ауыл бар.

Харан Текди

Харан Текдиде ежелгі храм бар. Бұл жер туралы халық арасында айтылатын әңгіме бар, онда "Рама" құдайы "ванваса" кезінде осы жерде болған екен, бірде ол маратхи тілінде "харан" деп аталатын еленді ұстаған, содан осы жер "Харан Текди" деп аталған.

Шри Нрусиха ғибадатханасы

Прахлад Варад Шри Лакшми Нрусиха ғибадатханасы – Пайнганга өзенінің жағасында орналасқан Нрусиха құдайының ғибадатханасы. Бұл қаладағы ең көне бейне, ол 4-ші ғасырда, Вакатактардан бұрынғы кезеңде жасалған. Бұл бейнені 1479 жылы Шри Шямрадж Махарадж Питале тапқан. Оның түсінде, ол Малипет ауданындағы жер астындағы екі бөлмеде болған. Сант Шри Балабау Махарадж Питале – Нарасимханың адал жақтасы. Қазір оның шәкірті Әд. Рангнат Махарадж Питале (Бабасахаб) осы ғибадатхананың барлық дәстүрлерін сақтап келеді.

Швасаннд Сарасвати - Шри Балабау Махарадж Питаледе

Ом Брахми Швасаннд Сарасвати, әйгілі Сант Шри Балабхау Махарадж Питале – Видарбхадағы Варкари Сампрадаясының алғашқы әулиесі. Ол 1888 жылы Мехкар қаласында дүниеге келген. Булдана ауданындағы Навхадағы Ананди Аатмананд Рангнатх Махараджтың шәкірті болған. Ол Варкари дініне бағынышты Ханс Сампрадаясын құрды. Оның өмірбаянында көптеген керемет оқиғалар кездеседі. Мехкардан Пандарпур, Пайтан, Махур, Гхрушнешвар, Муктаи Нагарға дейін алғашқы диндиді (жатырды) бастады. Ол касталық жүйені жою ("Жәтібет-Нирмулан"), теңдік, қоғамдағы махаббатты тарату және әйелдер мен қоғамның төменгі санаттары сияқты әлсіз топтардың жағдайын жақсарту үшін жұмыс істеді. Өмірінің 42 жылында ол барлық төрт ашрамның талаптарын орындап, соңында Парамханс Паривраджакачарья 1008 Ом Брахми Швасаннд Сарасвати дәрежесіне жетті. 1930 жылы Варансиде Сандживан самадхисін (құрметті қабір) құрды. Мехкарда Днянмандирді өз гурупиті ретінде салдырды. Қазірде Гурпитдиш АД. Рангнат Махарадж Питале барлық дәстүрді сақтап келеді.

Шри Сант Гаджанан Махарадж және Сенажи Махарадж Мандр (Набхик)

Мұнда "Донгаон жолындағы Шри Сант Гаджанан Махарадж және Сенажи Махарадж" және "Виттал Рухмини" (Мула жолы, Сена Нагар, Мехкар) деп аталатын ғибадатханалар бар. Сонымен қатар, Мехкардың және оның төңірегінде тұратын барлық адамдар, дін, каста, тегіне қарамастан, құрметтейтін Әулие Бабаның дәргахы, қаланың солтүстігіне қарай 12 шақырым жерде, ежелгі Мола ауылының шетінде орналасқан. Дәргахтың жанында жергілікті тілде "джатра" деп аталатын бір апталық жылдық жәрмеңке өткізіледі.

Балажы ғибадатханасы

1888 жылы қазба жұмыстары кезінде Баладжи иесінің мүсіні және мыс жазба (Тамрапат) табылған. Бұл жерде 120 жылдан астам тарихы бар индуист құдайы Баладжиге арналған ғибадатхана орналасқан. Баладжи мүсінімен бірге табылған мысқа жазылған құжаттар қазір Англиядағы Британ мұражайында сақтаулы. Бұл Азиядағы Баладжи иесінің ең ірі мүсіні. Мүсін бірден қара тастан жасалған. Баладжи иесінің құрметіне жыл сайын той ұйымдастырылады. Күнделікті келушілер, туристер және мұқтаж жандар тегін тамақпен қамтамасыз етіледі.

Канчани махалы

Жергілікті халық аңыздарында бұл құрылыс көптеген әңгімелер мен құпиялармен байланысты. Құрылысы мен кірпіштері моғол сәулет өнерінің үлгісіне сай, ол әскердің орналасуы және сол кездегі жоғары дәрежелі әскери шенеунік үшін салынған. Аталған ескерткіш қазіргі уақытта АСИ-дің (Археологиялық сақтандыру ұйымының) назарынан тыс қалғандықтан қирап жатыр. Дегенмен, Канчани Махалға байланысты айтылатын әңгіме – аңыз ғана. Қалдықтарына қарағанда, кірпіштер моғол үлгісінде жасалған және ескерткіш Аурангзебтің генералының (немесе Шахеншахтың) Ұлы Шатрапати Шиваджи Махарадждың үлкен Маратха батырының көтерілісін басу науқаны кезінде тұруы және әскерін орналастыруы үшін салынған. Жергілікті халықтың айтуынша, Канчани Махал – бір патшаның өзінің сүйіктісіне (хинди тілінде Канчани деп аталған) қауіпсіз орын беру және оны жұрт алдында қорлаудан сақтау үшін салған жеті қабатты сарай. Ол жетінші қабаттан ауылдағы ғибадатхана мен шамшырақты тікелей бармай-ақ көре алатын. Ол, жұрт оның сарайы ауылдағы ғибадатханадан биік екендігі үшін оны мазақтап, қорлағандықтан жетінші қабаттан өзіне-өзі қол жұмсаған деседі. Бұл ғимарат сиыр тынысынан жасалған цементпен салынған, ол жылу мен суықтан табиғи қорғаныш берген. Бүгінде ғимараттың тек екі қабаты ғана сақталған, қалған бөлігі уақыттың өтуімен қирап кеткен. Мехкардың жергілікті халқы сарайдың шамамен 400 жылға жуық екенін айтады. Егер АСИ осы мәселеге қызығушылық танытса, шындықты анықтауға болады. Махараштраның белгілі ақыны Н.Г. Дешпанде Канчан Махал туралы көптеген өлеңдер жазған. Мехкардан тағы бір танымал ақын Киран Шивхар Донгардиве Канчани Махал туралы бірнеше өлең шығарған. Оның өлеңі – көркемдік туынды, оны шындық деп қабылдауға болмайды. Алайда, маратхи және хинди тілдерінде "канчани" сөзі жоғары топтағы клиенттерді көңілдірумен айналысатын би билеуші немесе әйел деген мағынаны білдіреді.

Пэйнганга өзені

Мехкар Пайнганга өзенінің жағасында орналасқан, Пайнганга өзенінің тағы бір аты – "Пранхита", ол түрлі демалыс мүмкіндіктерін ұсынады. Бұл өзеннің жағасында Саожи Галли орналасқан. Онда Мехкардағы ең алғашқы Виттал ғибадатханасы – ескі Виттал ғибадатханасы бар. Осы Витталдың мүсіні Вариде Кимбахуне Анстердің қолына тиген, кейін Аната Шастриге жеткен, ол өте қасиетті орын болған. Пайнганга өзені туралы да діни әңгіме бар: бұл өзен құдай Вишнудың қолынан түскен "Пранита Патрам" икемінен пайда болған және оның орны мен тарихы "Падма Пурамда" да айтылған. Оландешвар ғибадатханасының жанында су деңгейі төмендеген кезде Пайнганга өзені бағытын өзгертеді.