Кіріспе
Зоэ Хеллердің кітабы, 2006 жылғы "Скандал туралы жазбалар" (Ол не ойлап отырды? Notes on a Scandal in the U.S.) – Зоэ Хеллердің 2003 жылғы романы. Ол Лондонның жалпы білім беретін мектебіндегі мұғалім, кәмелетке толмаған оқушымен махаббатқа түскен әйел туралы. 2003 жылы Хеллер The Observer журналына берген сұхбатында, америкалық орта мектеп мұғалімі Мэри Кей ЛеТурноның оқушымен болған қарым-қатынасының нақты өмірдегі дауы романға шабыт бергенін айтты. 2006 жылы Джуди Денч пен Кейт Бланшетт бас рөлдерде ойнаған фильм шықты. Фильм төрт номинацияда «Оскар» сыйлығына ие болды, оның ішінде Денч пен Бланшетт үшін де.
the 2006 film
Notes on a Scandal (What Was She Thinking? Notes on a Scandal in the U. S.) is a 2003 novel by Zoë Heller. It is about a female teacher at a London comprehensive school who begins an affair with an underage pupil. Heller said to The Observer in 2003 that the real life controversy of American middle school teacher Mary Kay LeTourneau's affair with a student was the inspiration for the novel. A film adaptation was released in 2006, starring Judi Dench and Cate Blanchett. The film received four Academy Award nominations, including nominations for Dench and Blanchett.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Көркемсурет мұғалімі Бэтшеба "Шеба" Харт 15 жасар оқушы Стивен Конноллиге ғашық болады, ол кедей ортадан шыққан және сауаттылық проблемалары бар. Олар жиі қауіпті орындарда, соның ішінде мектепте және Хэмпстед Хитте ашық жерде жыныстық қатынасқа түсетін болса да, ерлі-зайыптылар өздерінің қарым-қатынастарын әріптестерінен және отбасынан табысты жасырады. Шеба өзінің әріптесі Барбараға өзі мен Коннолли арасында не болғанын айтады, бірақ ол оны тек өлуге тырысқанын және оның жақындауына жол бермегенін айтады. Барбара ақырында Гай Фокс түнінде Шебаның Примроуз төбесінде Конноллимен сөйлескенін көргенде, роман туралы біледі. Барбара Шебаның өзіне дұрыс сенім артпағанын сезініп, Шебаның олардың достығын елемегені үшін ашуланады. (Барбараның өзі жалғыздыққа ұшыраған әйел, оның мұқтаждығы бірнеше ықтимал досын қуып жіберді.) Уақыт өте келе, Конноллидің бұл аферге деген қызығушылығы Шебаның қызығушылығы өскен сайын төмендейді. Шеба әлі күнге дейін романды үзбейді, қазір қызығушылық танытпайтын Конноллиге құл болып кетті. Ол өзінің жасындағы қызға тастап кеткеннен кейін де қыздың мазасыздығы жалғасады. Брайан Бангс, математика мұғалімі, Барбараны сенбі күні онымен бірге түскі асқа шақырады. Ол Шебаға деген махаббатын мойындайды, бұл Барбараны оның жеке өмірі туралы ақпаратты табу үшін оны пайдалану үшін ғана шақырғанын түсінуге мәжбүр етеді. Қызғаныштан қысылған Барбара Шебаның құпиясын айтады. Мектеп директоры заңсыз қарым-қатынас туралы біліп қалған. Шеба жұмысынан босатылады және оқушыға қол сұғушылық жасады деп айыпталады. Күйеуі оның үйден кетуін талап етеді, сондай-ақ балаларымен, әсіресе Даун синдромы бар Бенмен, кездесуіне тыйым салады. Шебаның өмірі тез арада ыдырап жатқанда, Барбара жаңа жағдайды жақсы көреді, оны достық қасиеттерін дәлелдеу мүмкіндігі деп санайды. Директор оны ерте зейнетке шығуға мәжбүрлегенде, Барбара өзінің кішкентай пәтерінен бас тартып, Шеба мен оның ағасымен бірге тұрады. Шеба Барбараның Шебаның Конноллимен қарым-қатынасы туралы жазба жазғанын біледі. Ол қатты ашуланып, ашуланады, себебі Барбара жеке куәсі болмаған оқиғалар туралы жазды және Шебаға жақын адамдар туралы үкім шығарды. Ақырында Барбарамен татуласады, себебі олардың ортақ үмітсіздігі мен жалғыздығы бар. Тіпті қазір де Барбара олардың үмітсіз жағдайларын қарым-қатынастарын нығайтудың тағы бір мүмкіндігі ретінде пайдаланады, ал ақыл-ой жағынан әлсіреген Шеба қарсы тұруға аз нәрсе істей алады. Романның соңында Шиба тұтқындалып, моральдық жағынан құлдырап, Барбараның үстемдігіне мойынсұнады.
Қабылдау
Роман 2003 жылы «Ман Букер» сыйлығының тізіміне ілігіп, «Barnes & Noble Discover Great New Writers» сыйлығында екінші орын алды. «The Guardian» газеті «Ол не ойлап жүр еді? Скандал туралы жазбалар» романын 21 ғасырдың 100 ең жақсы кітабының тізімінде 70-орынға қойды. Роман француз, итальян, испан және неміс тілдері сияқты бірнеше тілге аударылды.