Кіріспе

Оклахома музыкасы Оклахома штаты салыстырмалы түрде жас болғанымен, мемлекет ретінде 100 жылдан астам тарихы бар, сонымен қатар ол бай тарихқа және көптеген талантты әрі ықпалды музыканттарға ие.

Жергілікті музыка

Оклахома – Кадо, Вичита және Тонкава халықтарының дәстүрлі отаны. АҚШ федералды үкіметінің 19-шы ғасырдағы үндістерді қоныстандыру саясаты көптеген басқа тайпаларды осы аймаққа көшірді, қазір штат 40 федералды түрде танылған тайпаның бас кеңсесі болып табылады. Оклахома – Американың түпкілікті халықтарының музыканттарының әртүрліліктің тоғысқан жері. Бұл бай дәстүрлі музыкалық жиын штат бойынша өтетін пау-вауларда орындалады. Музыканы байытуға үнді музыканттарының басқа тайпалардың әндерін тыңдауы да себеп болды, олар штат ішіндегі көптеген тайпалық жиналыстарда кездеседі. Анадаркодағы Америка үндістері көрмесі – Оңтүстік жазық тайпаларының көптен бері жиналатын, көптеген музыканттар қатысатын жиыны. Шығыс тайпалары арасында ерлер әншілері әйелдердің тасбақа қабығынан жасалған аяқ білезіктерімен сүйемелдеп, би билейді. 49 ән – 20-шы ғасырдағы жанр, ол дәстүрлі соғыс биі әндеріне негізделген, Оклахома штатының оңтүстік-батысындағы Киова тайпасының арасында пайда болды және Анадаркодағы Америка үндістері көрмесі арқылы басқа тайпаларға жылдам тарады. Атауы 1920 жылдары аймақты аралаған Калифорния алтын іздеуі тақырыбындағы "49-жылғы қыздар" атты бурлеск-шоудан алынған. 49 (немесе қырық тоғыз) – пау-ваудан кейінгі жиын, әндер көбінесе ағылшын тіліндегі махаббат әндері, қайталамалы сөз тіркестерімен айтылады.

Шаштараз

Барбершоп Гармония қоғамының оңтүстік-батыс аймағына Оклахома штаты кіреді, штаты бойынша бірнеше шаштараздық хорлар бар. 1999 жылы Оклахома-Сити қаласының Music Central хоры халықаралық жарыста өнер көрсетіп, алғашқы жиырма қатарына ілікті. Sweet Adelines International ұйымының Heart of America аймағында Оклахома штатында бірнеше әйелдер хоры жұмыс істейді. Бұл екі халықаралық әншілер ұйымының екеуі де Оклахома штатының Тулса қаласында құрылған.

Елдің атауы

Оңтүстіктен келген жаңа қоныс аударушылар әкелген дәстүрлі Аппалачи халық балладалары Оклахоманы қарапайым адамдардың өмірі туралы музыкамен толықтырды. Ауылдық қауымдардың өмірі шіркеулерге байланысты болғандықтан, музыканың көп бөлігі ашық түрде діни сипатта болды. Оклахоманың шығысындағы, әсіресе мұнай өндірісі қарқынды дамыған аймақтардағы би залдары мен қара шатырларда тағы бір ерекше кантри музыкасы қалыптасты. Оклахома мен көршілес штаттардағы осы "хонки-тонк" стиліндегі музыка жылдар бойы американ кантри музыкасының маңызды бөлігіне айналды.

Евангелие

Оклахома евангелистік музыканың ұзақ тарихына ие. "Swing Low, Sweet Chariot" және "Steal Away To Jesus" сияқты стандартты евангелистік әндер Оклахома штатының оңтүстік-шығысындағы ежелгі Чокто ұлтының бұрынғы құлы Уоллис Уиллис жазған. Азамат соғысынан кейін Чокто мектеп-интернатындағы пастор Александр Рид осы әндердің сөздерін нотаға түсіріп, Теннесси штатының Нэшвилл қаласындағы Фиск университетінің юбилейлік әншілер тобына жіберді. Jubilee Singers осы әндерді Америка Құрама Штаттары мен Еуропа бойынша гастрольдік сапарларында кеңінен танымал етті. Оклахома штатының Спайро қаласында туған Альберт Э. Брамли евангелистік әншілердің репертуарындағы классикалық туындылардың көптеген авторы. Оның ең танымал шығармалары – "I'll Fly Away", "Jesus Hold My Hand" және "Turn Your Radio On". Бүгінде осы әндер көптеген шіркеу ән жинақтарында кездеседі.

Жаз және свинг

1920 және 30-жылдардағы аймақтық музыкалық топтар Оклахомаға жаңа музыка стилін әкелді. Көптеген белгілі свинг музыканттары осы аймақтық топтармен гастрольде жүріп өнерлерін жетілдірді. Бұл топтар Нью-Йорктен келген танымал топтар бармаған көптеген елді мекендерге үлкен оркестрлерді жеткізді. Оклахома штатындағы ең танымал аймақтық топтардың бірі – Оклахома-Сити Блю Девлз тобы болды. Блю Девлз граф Базидің оркестріне негіз салды. Сонымен қатар, Оклахома-Ситиден шыққан Ал Гуд оркестрі 1940 жылдары Оклахома аймағында өнер көрсетуін бастады және Ал Гуд 2003 жылы қайтыс болғаннан кейін де әрекетін жалғастыруда. Топ жетекшісі Ада Леонард Лоутон қаласында дүниеге келген. Бұған қоса, Оклахомадан көптеген көрнекті джаз музыканттары шықты: Чарли Кристиан, Оскар Петтифорд, Дон Бьяс, Сесил Макби, Барни Кессел, Сэм Риверс, Дон Черри, Чет Бейкер, Джимми Рашинг, Санни Мюррей және Джей МакШанн. Олардың көпшілігі өздерін афроамерикалықтар деп санаса да, олардың көптегені (Петтифордты қоса алғанда) ішінара американдық индейка тайпаларынан шыққан.

Р&Б

R&B әншісі, барабаншы және топ жетекшісі Рой Милтон Уиннуд қаласында дүниеге келді. Гитарист және топ жетекшісі Джимми Лиггинс Ньюби қаласында дүниеге келді. Пианист және вокалист Джо Лиггинс Гатри қаласында дүниеге келді.

Рок-н-ролл

Оклахома штатында 60-шы жылдары рок-н-роллдың ең танымал орындарының бірі – Оклахома қаласындағы Ронни Кейдің "The Scene" клубы болды. Онда жергілікті гараждық рок және психоделикалық топтар өнер көрсетті. Әнші-күйші Джей Джей Кейл, Элвин Бишоп және Леон Расселл сияқты музыканттар Талса, Оклахомамен байланысты (Талса дыбысын қараңыз), ал Талсаның Каиннің балды залы гастрольдік топтар үшін танымал шағын клубқа айналды. The Flaming Lips культтық тобының, Starlight Mints тобының және 90-шы жылдардағы Chainsaw Kittens және The Nixons альтернативті топтарының табысынан кейін Норман жергілікті және жалпыұлттық инди музыканың орталығына айналды. 90-жылдардың ортасында бірнеше хитке ие болған Hanson поп-рок тобы Талсадан шыққан, сондай-ақ Admiral Twin және Caroline's Spine де сонда туған. Альтернативті рок тобы The All American Rejects Стилуотерде құрылды, ал "Lips of an Angel" хитімен танымал пост-гранж тобы Hinder Оклахома Ситиден шыққан. 1990-жылдары Эдмонд, Оклахома штатында хардкор панк-рок сахнасы болды, оған The Lunch Bunch, Blaster, The Real Ones, Bi Products, Aspects, Suburban Bitches, Dry Heave, The Takers, The Boxcar Children және тағы да көптеген топтар кірді. Олар Эдмонд Легион залында, Эдмонд Армориде, The Outback клубында, Хафер паркінде және Қой шаруашылығында концерттер өткізді.

Вестерн немесе ковбой

Оклахома қоныстануға ашылғанға дейін Техастан мал айдай келген ковбойлар Ковбой немесе Батыс деп аталатын музыка стилін және тақырыбын қалыптастырды. Олар ранчоларда қоныстанғаннан кейін де дәстүрлі ән айтуларын жалғастырды. Халық мәдениетінде ковбойдың романтикалық бейнесі музыканы кең көрерменге жеткізді. Бұл дәстүрлі Батыс әндерінің авторларының көпшілігі белгісіз болғанымен, доктор Брюстер Хайли, "Home on the Range" ковбой балладасының ең танымал авторы, шекараны Оклахомаға дейін іздеп, 1911 жылы қайтыс болды. Отто Грей және оның Оклахома ковбойлары – ұлттық деңгейде танымал болған алғашқы ковбойлар тобы. 1924 жылы Оклахома пионері және бұрынғы Rough Rider болған Уильям МакГинти құрған бұл топ 1924 жылдан 1936 жылға дейін радиода және ұлттық водевиль сахналарында өнер көрсетті. Отто Грей, алғашқы әнші-ковбой, және топтың барлық мүшелері Оклахома ранчоларынан таңдалған.

Батыс свингі

Оклахома Батыс свингінің дамуы мен таралуының орталығы болды. Аймақтық топтардың күшті ықпалымен дамыған дәстүрлі батыс музыкасын ойнаған музыканттар оркестрлеріне скрипка мен сталь гитараларды қосып, жаңа және өте танымал музыка түрін жасады. Бұл музыкаға бір ұрпақтан астам уақыт бойы әсер еткен – Тулса қаласындағы Bob Wills and His Texas Playboys тобы. Оклахома штатынан шыққан ең ерекше батыс свинг тобының бірі – 1920 жылдары Канзас штатының Вичита қаласынан өнер көрсеткен, шоктау үндістерінің отбасылық тобы Big Chief Henry's Indian String Band. Олар 1929 жылы Victor Records компаниясының өкілі H. C. Speir арқылы жазылған. Боб Данн – Беггс қаласында туған, сталь гитарадағы пионер.

Радио

1922 жылы Оклахома-Ситиде WKY радиостанциясы хабар таратуды бастады. Содан кейін басқа станциялар да пайда болды, нәтижесінде радиосы бар кез келген адам бұрын естімеген музыканы тыңдай алды. Дегенмен, көптеген радиостанциялар жергілікті музыканы эфирге шығарды. Мысалы, Тулсадағы KVOO станциясы Боб Уиллстің батыс стиліндегі музыкасын жиырма жылдан астам уақыт бойы ойнады. 1958 жылы Оклахома-Ситидегі 50 000 ваттты KOMA радиостанциясы «Top 40» және рок-н-ролл жазбаларын ойнату форматын енгізді. Оның қуатты сигналы арқасында Ұлы дала және Батыс штаттарындағы көптеген жастар өздерінің жергілікті станцияларында таба алмаған музыканы тыңдай алды, сондай-ақ жергілікті музыка нарықтарына үлкен әсер етті. Қазіргі уақытта Оклахомада көптеген радиостанциялар жұмыс істейді. Көбінесе классикалық музыкадан хип-хопқа дейін әртүрлі музыка ойнатылады. Бірақ олардың көп бөлігі жазылған материалдардан тұрады және бірдей бағдарламалар АҚШ-тың көптеген станцияларында таратылады. Жергілікті музыка өте аз эфирге шығарылады. (Оклахомадағы радиостанциялар тізіміне қараңыз)

Оклахома музыка мұрағаты

2019 жылы құрылған Оклахома музыка архиві – коммерциялық емес мәдени веб-сайт, оның мақсаты Оклахома музыка мәдениетінің өткенін, қазіргісін және болашағын сақтау. Архиў Оклахомадан шыққан немесе штатка тығыз байланысы бар, қазіргі және бұрынғы әртістердің мәліметтер базасы, сондай-ақ олардың шығарған альбомдары мен жеке музыканттардың өмірбаяндықтарын қамтиды. Мәліметтер базасы барлық жанрлар мен онжылдықтарды қамтиды, штат құрылғанға дейінгі белгілі әртістер де осыған кіреді. Уики ретінде веб-сайт динамикалық және пайдаланушылардың үлесінің арқасында Оклахома музыка көрінісіне қатысты қызықты мақалалармен үнемі кеңейіп отырады. Бұл Оклахомаға тән музыкалық әртістер мен альбомдардың ең ірі қоғамдық мәліметтер базасы болып табылады, сонымен қатар тарихи және қазіргі уақыттағы концерт залдары мен студияларды қосу және әртістерге көмектесу үшін ресурстар ұсыну жоспарлары бар.