Уэльстің Мавддах өзені

Кіріспе

Гвинеддтегі өзен, Уэльс

Афон Мавддах (Мавддах өзені) – Гвинеддтегі өзен, оның бастауы Сноудониядағы Ддуалттың солтүстігіндегі кең аймақта орналасқан. Оның ұзындығы 28 миль (45 км), және ол көп тармақты; көптеген маңызды салалары негізгі өзенмен шамалас. Су жиналатын аймақ шығысында Аран Фавддви массивімен, ал батысында және солтүстігінде Ллин Траусфайндрдің оңтүстігінде суайырық құрайтын Гарлех күмбезімен шектеледі. Мавддах өзені маңызды индустрияландыру мен жерді басқару ортасы болды. Алтын өндіру және одан кейін алтын іздеу үлкен әсер етті, бірақ орман шаруашылығы, жануарлар терілерін өңдеу, ескі жарықшаңдарды сақтау және төбелерді артиллериялық полигон ретінде пайдалану – бәрі ластанудың салдарына себеп болды. Өзеннің деңгейі жауын-шашынға байланысты өте жылдам көтеріліп, төмендеуге бейім. Жаңбыр өте ауыр болуы мүмкін және ол өте кедей, сіңірілмейтін топыраққа түседі, нәтижесінде pH деңгейі күрт төмендейді. Бұған қарамастан, өзенде маңызды шабақ және форель кездеседі, ал оның ағып өтетін аймағы Ұлыбританиядағы ең әдемі және көрікті жерлердің бірі болып табылады. Батыстан басталатын және сағат тілі бойынша жүретін негізгі салалары:
Афон Кум Минах, ол Риногиддтегі Ллин Кум Минахтан су алады. Афон Гамлан, ол Ганллвидте қосылады, ежелгі емен ормандары арқылы соқпақ аңғардан кейін Rhaeadr Ddu (Қара сарқырама) арқылы негізгі өзенге қарай төмендейді. Бұл аңғар Ұлыбританияның оңтүстігіндегі мох және бауыржану өсімдіктерінің ең маңызды орталықтарының бірі болып табылады. Афон-Еден, оның бастауы Афон-Кроувэлт деп аталады, – Llyn Trawsfynydd-ден төмен ағып, Coed y Brenin орман арқылы A470 тас жолымен қатар жүретін ірі сала. Бұл сала бұрын индустрияландыруға, соның ішінде алтын өндіруге және артиллериялық полигон ретінде пайдалануға қатты зардап шекті. Афон-Гайн, ірі сала, ол да Еденге ұқсас проблемаларға тап болды және өте қышқыл және торфты. Гайнның оңтүстігіне қосылатын Афон Вэн ұқсас, бірақ кішірек. Афон-Внион – шығыстан қосылатын және Аран-Фавддвиге қарай кең аумақтан су жинайтын ірі сала.

The Afon Mawddach (River Mawddach) is a river in Gwynedd, Wales, which has its source in a wide area north of Dduallt in Snowdonia. It is 28 miles (45 km) in length, and is much branched; many of the significant tributaries are of a similar size to the main river. The catchment area is bounded to the east by the Aran Fawddwy massif and to the west and north by the Harlech dome which forms a watershed just south of Llyn Trawsfynydd. The Mawddach has been the site of significant industrialisation and land management. Gold mining and subsequently gold panning have had major impacts but forestry, the preparation of animal skins, the storage of old munitions and the use of hill sides as artillery ranges have all added to the legacy of pollution. The river is also very flashy prone to very rapid rise and fall in level depending on rainfall. Rainfall can also be very heavy and it falls on very base poor soils leading to episodes of strongly depressed pH. Despite this, the river sustains an important salmon and trout fishery and the countryside through which it flows is some of the most spectacular and scenic in the UK. The main tributaries starting in the west and working clockwise are:
Afon Cwm Mynach which drains Llyn Cwm Mynach on the Rhinogydd. Afon Gamlan which joins at Ganllwyd after following a tumultuous valley through ancient oak woods before descending towards the main river down Rhaeadr Ddu (Black waterfalls). This valley has one of the more important moss and liverwort communities in the southern UK. Afon Eden its headwaters known as Afon Crawcwellt a large tributary draining from below Llyn Trawsfynydd and closely following the A470 through the Coed y Brenin forest. This tributary has been severely affected by industrialisation in the past, including gold mining and its use as an ordnance range. Afon Gain, a large tributary which has also been impacted by similar problems to the Eden and is very acidic and peaty. Afon Wen which joins south of the Gain is similar but smaller. Afon Wnion is a major tributary joining from the east and which drains a large area out towards Aran Fawddwy

Ағын

Долгеллаудан төмен өзен әдемі, кең және құмды сағаға құяды. Сағаның бастауы Мавдах және Внион өзендерінің қосылған жерімен белгіленеді. Сағасының шығысында Бармут қаласы мен оның теміржол көпірі орналасқан.

Геология

Мавддах сағасы мұздық аңғардың нәтижесінде пайда болды, Голоцен кезеңінде мұздықтар шегінуіне байланысты теңіз суға батып, фьордқа айналды. Қазіргі Мавддах орналасқан аңғар кейіннен ірі ұсақ түйірлі мұз асты және мұз алды шөгінділерімен толып қалды. Голоценде (12 000 жыл бұрын – қазіргі уақытқа дейін) Ирландия теңізінен құм-қиыршық тас ағып келді.

Адамзат тарихы

Мавддах сағасының оңтүстік жағалауы, бұрын Руабоннан Бармутқа дейінгі GWR тармақ желісінің бір бөлігі өткен жер, қазір Дольгелаудан Морфа Мавддахқа дейінгі 8 мильдік велосипед жолы болып белгіленген, бұл Бармут теміржол көпірінің оңтүстік жағында орналасқан. Оны Эрири ұлттық паркі басқармасы жаяу және велосипедпен жүрушілер үшін демалыс маршруты ретінде басқарады және ол Sustrans Уэльс арқылы велосипед жолының бір бөлігі болып табылады. Мавддах сағасы 18 ғасырда және одан бұрынғы бірнеше ғасырлар бойы кеме жасаудың маңызды орталығы болған. Бүгінде сағада осы қызметтің қалдықтары табылмады.