Кіріспе

Вирджиния штатының Норфолк және Хэмптон қалаларын байланыстыратын көпір-туннель – Хэмптон Роудс көпір-туннелі (HRBT) – 64 (I 64) және 60 (US 60) тас жолдарымен 6 км қашықтықты қамтиды. Бұл төрт жолақты құрылысқа көпірлер, тіреулер, жасанды аралдар және АҚШ-тың Вирджиния штатының оңтүстік-шығыс бөлігіндегі Хэмптон Роудс портының басты кеме қатынасы арналарының астындағы туннельдер кіреді. Ол Вирджиния түбегіндегі Форт-Монроға жақын Хэмптонның тәуелсіз қаласының тарихи Фобус аймағын Норфолк қаласындағы Уиллоуби Спитпен Оңтүстік Хэмптон Роудста байланыстырып, Хэмптон Роудс айналма жолының бір бөлігі болып табылады.

Тарих және дизайн

HRBT ашылғанға дейін (және тіпті HRBT-нің баламасы Monitor–Merrimac Memorial Bridge–Tunnel немесе MMMBT ашылғанға дейін) Вирджиния көлік департаменті (VDOT) Оңтүстік жағалаудан түбекке дейін порт арқылы көлік құралдарын тасымалдау үшін паромдарды пайдаланды. Екі бағыт болды: біреуі Норфолк теңіз базасының жанындағы Хэмптон бульварынан Ньюпорт-Ньюс қаласының орталығына, екіншісі, азырақ танымал бағыт Виллоуби Спиттен Хэмптон қаласындағы Форт Монроға дейін. Сол кезде күніне шамамен 2500 көлік жүріп тұрды. Алғашқы екі жолақты құрылым 1957 жылдың 1 қарашасында 44 миллион долларға (сомасы көрсетілмеген) ақылы жол ретінде ашылды. Халық саны мен көлік қозғалысы артқан сайын, 1972 жылы параллельді көпір-тоннель құрылысы басталды. HRBT-нің 95 миллион долларлық (сомасы көрсетілмеген) екінші бөлігінің құрылысы 1956 жылғы Федералдық көмек көрсету автожолдары заңына сәйкес, I-64 магистралінің бөлігі ретінде, Федералдық автожолдар басқармасының (FHWA) қаражатының 90 пайызы және VDOT қаражатының 10 пайызы есебінен қаржыландырылды. Екінші құрылым 1976 жылдың 1 қарашасында тегін жол ретінде ашылды.

Дизайн

HRBT-де әр бағыт бойынша 4 метрлік екі жолақты, жеке салынып дамыған көпір-тоннель құрылыстары бар. Бұл көпір-тоннель бастапқыда 168 мемлекеттік тас жолы (SR 168) және US 60 ретінде белгіленген. Кейіннен, 1976 жылы екінші аралық ашылғанда I 64 статусын алды, ал кейінірек SR 168 өткелдің оңтүстігіне дейін қысқартылды. HRBT тоннельдерінің орта сызығы 1,5 миль (2 км) ені бар, табиғи түрде терең арнадан өтеді, ал арнаның жиегінен әр жағалауға дейінгі су тереңдігі шамалы. HRBT жобалау ерекшеліктерінің бір бөлігі – Хэмптон Роудстың Чесапик шығанағына құятын жеріндегі тоннель порталдары үшін жасанды аралдарды пайдалану болды. Хэмптон Роудс көпір-тоннелінің оңтүстік порталы аралы АҚШ Азамат соғысы, Бірінші және Екінші дүниежүзілік соғыстар кезіндегі форт Вулдың орналасқан жеріне қосылады, сондай-ақ 1970 жылдан бері ол қоғамдық саябақ ретінде пайдаланылуда. Форт Вул 1818 жылы жасалған Рип-Рэпс деп аталатын жасанды аралда орналасқан. Форт Вулды HRBT оңтүстік порталы аралымен байланыстыратын шағын топырақ жол бар, соның ішінде Олд-Пойнт-Комфорттан Хэмптон-Роудс аузының теңіз жолы арнасы арқылы Форт-Калхун үшін (кейін Форт-Монро кешенінің бөлігі Форт-Вул деп аталды) құрылған.

Қазіргі заман

АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Атлантика флотының Норфолк әскери-теңіз стансасындағы негізгі базасына, көптеген жақын орналасқан кеме құрылыс орындарына және маңызды порттық инфрақұрылымдарға жақындығын ескере отырып, HRBT жобасында арзанрақ болатын көпірдің орнына туннель қарастырылған. Соғыс немесе табиғи апат кезінде бұзылған көпір-туннель маңызды кеме қатынас арналарын тосқауылдамайды. Тағы бір төрт қатарлы құрылыс, MMMBT 1992 жылы аяқталды. MMMBT Hampton Roads порты арқылы екінші көпір-туннельді қамтамасыз етіп, HRBT-ні толықтырып, трафик жүктемесін азайтты. MMMBT Hampton Roads айналма жолының да бөлігі болып табылады және жол төлемі алынбайды.

Жоғары тұрған көлік құралдары

Қазіргі Норфолктан Хэмптонға батысқа қарайтын туннель 1957 жылы салынған бастапқы туннель және 1970 жылдары салынған жаңа шығысқа қарайтын туннельге қарағанда төмен жарық кеңістігіне ие – 13 фут (4 метр) 14 футқа (4 метр) қарағанда. Осы себепті, көпірдің Уиллоуби Спиті жағына жақын жерде арнайы биіктік сезгіштері орнатылды, олар жүк көлігінің жүргізушісін жүк көлігінің биіктігін дәлірек өлшеу үшін инспекциялық стансада тоқтауға ескертеді. Егер жүк көлігінің жүргізушісі бұл ескертуді назарға алмаса немесе қандай да бір себеппен инспекциялық стансада тоқтамаса, VDOT қызметкерлері ескертіліп, жүк көлігіне туннель кіреберісінен бұрын тоқтау үшін сигнал беріледі. Егер биіктік шегі сағат түскісінен кейін немесе жұмыстан кейінгі уақытта туындаса, 2500 долларға дейін айыппұл салынуы мүмкін. Себебі, туннельде көліктің бағытын өзгерту үшін көпір-туннельдің бір жағынан екінші жағына қайта бағыттау үшін екі бағыттағы қозғалысты толығымен тоқтату қажет. VDOT қазіргі уақытта туннельге жақындап келе жатқан биіктік көліктерді анықтау арқылы биіктік анықтау жүйесін жақсартуға бағытталған жаңа жүйелерді анықтады. Бұл жобаға мемлекет 900 000 АҚШ доллары жұмсауы күтілуде.

2009 жылғы шілдедегі су тасқыны

2009 жылдың шілдесінде Хэмптон Роудс аймағын найзағай шалғаннан кейін батысқа қарайғы туннель ішінара суға батты. Су тасқынының себебі – бұзылған су құбыры, ол жарылып, туннель астындағы камераны миллиондаған галлон сумен толтырды. Суды шығаруға арналған сорғылар күшіне шыдамай, су жолға ағыла бастады. Осыған байланысты VDOT 2 шілде күні түскі уақытта туннельді шамамен жеті сағатқа жапты. Бұл жабылу жүздеген мың саяхатшыларды, туристерді және Хэмптон Роудс тұрғындарын, сондай-ақ 4 шілде мерекесіне батысқа бет алғандарды MMMBT немесе Джеймс өзені көпірі арқылы, жарым аралына жетудің жалғыз балама жолымен жүруге мәжбүр етті. MMMBT түстен кейін өзінің қиындықтарына тап болды, себебі бірнеше көлік соқтығысып, солтүстік бағытты жапты, туннельді тоқтатып, I-664 трассасында 32 шақырымдық кептеліс тудырды. Дауылдан сымдардың жығылуына байланысты 2 шілдеде Джеймс өзені көпірі де жабылды. Осы үш су өткеліне қатысты оқиғалар тізбегі Хэмптон Роудстың барлық маңызды магистральдарында трафик тоқырауына әкелген «табиғаттың қаһарына» ұласты. Хэмптон Роудс көпір-туннелінің суға батуы аймақтың дауыл жақындағанда эвакуациялау қабілетіне қатысты үлкен алаңдаушылық тудырды, өйткені HRBT, MMMBT және Джеймс өзені көпірі Вирджиния Бич, Портсмут, Норфолк және Чесапик тұрғындары үшін негізгі дауыл эвакуациялау бағыттары болып табылады. Соқтығыс салдарынан қозғалыс екі бағытта да төрт сағатқа тоқтатылды, содан кейін батысқа қарай сағат 23:00-де, ал шығысқа қарай сағат 23:45-те қайта ашылды. Вирджиния полициясы «Пассат» жүргізушісін тым жақыннан келе жатқаны үшін айыптады, бұл аймақтың ең маңызды су өткелінде трафик ағынын жақсарту қалай жүзеге асырылуы керек деген ондаған жылдық пікірталасқа себеп болды. HRBT-дегі трафик өсіміне қатысты зерттеулер 1990 жылдардың басына дейін жетеді. 1992 жылы Вирджиния Бас Ассамблеясы VDOT-тен HRBT-дегі трафик өсімін зерттеуді сұрады. Зерттеудің қорытындысы мәселені шешу үшін ұзақ мерзімді, кең ауқымды шешім қажет екенін көрсетті. Келесі 14 жыл ішінде VDOT 1999, 2008, 2012 және 2016 жылдары көптеген зерттеулер жүргізді, бұл қаржылық және техникалық тұрғыдан мүмкін болатын құрылыс жобасын таңдауға көмектесті. Шамамен екі онжылдық зерттеулер мен жоспарлаудан кейін, Комонвелт Көлік Кеңесі және жобаға жауапты екі аймақтық кеңес (Хэмптон Роудс Көлік Есептілігі Комиссиясы/HRTPO) 2016 жылы бірауыздан қазіргі көпір-туннельді кеңейтуге және I-664 және I-564 тораптары арасындағы барлық бағыттардағы жолақтар санын екі есеге арттыруға, сондай-ақ Хэмптоннан Норфолкке дейінгі бағыттағы трафик үшін екі жаңа, екі жолақты көпір-туннель салуға $3,3 миллиард бөлуге келісті. 2017 жылдың мамыр айында қоршаған ортаға тигізетін әсерге қатысты соңғы зерттеу жарияланды, ал FHWA-дан маусым айында келісім берілді. 2020 жылдың 29 қазанында Хэмптон қаласында жобаның басталу салтанаты өтті. Жоба 2025 жылдың қарашасына дейін аяқталуы күтілді, бірақ кейін 2027 жылға ауыстырылды.