Кіріспе

АҚШ Әскери-теңіз күштері офицері (1759–1818)

Джошуа Барни (6 шілде 1759 – 1 желтоқсан 1818) – Американың Әскери-теңіз күштері офицері, ол Азаттық соғысы кезінде Континентальдік Әскери-теңіз күштерінде, ал Франция революциялық соғысы кезінде Франция Әскери-теңіз күштерінде капитан болып қызмет еткен. Кейін ол АҚШ Әскери-теңіз күштерінде коммодор шеніне жетті және 1812 жылғы соғыста да қызмет етті.

Жас шағы мен отбасы

Барни 1759 жылдың 6 шілдесінде Балтиморда дүниеге келген. Ол 1771 жылы 12 жасында теңізге шықты. 1775 жылы ол Еуропаға бағытталған сауда кемесінде күйеуінің орынбасары болып қызмет етті. Күйеуі қайтыс болғаннан кейін, ол кеменің басқаруын өз мойнына алып, Ниццаға жеткізді. Барни бірнеше рет тұтқынға алынып, айырбасталды. 1779 жылы ол тағы тұтқынға алынып, 1781 жылы қашып кеткенше Англияның Плимут қаласындағы Олд Милл түрмесінде қамауда болды. Оған Монк (кейіннен Генерал Вашингтон деп аталды) кемесіне қолбасшылық тапсырылды, ол Бенджамин Франклинге хабарламалар жеткізу үшін Францияға аттанды және бейбітшілік жарияланғаны туралы жаңалықпен оралды. Соғыс аяқталғаннан кейін Барни Пенсильвания штатындағы Цинциннати қоғамының алғашқы мүшесі ретінде қабылданды, кейін Мэриленд қоғамына ауыстырылды. Барни француз теңіз күштеріне қосылып, эскадрилья командирі болды. 1796 жылдың 7 маусымы мен 17 қазаны аралығында ол француз фрегаты "Хармония" фрегатының капитаны болды. Ол оны Рошфордан Кап-Франсуаға қару-жарақ пен оқ-дәрілерді жеткізу үшін жөнелтті. Содан кейін Кариб теңізінде Гавана мен Чесапик шығанағы арасында теңіз саяхаты жасап, 17 қазанда Кап-Франсуаға қайтып келді.

Чесапик шығанағының флотилиясы

1812 жылғы соғыс басталғанда, Балтимор шхунасы «Россидің» командирі ретінде сәтті, бірақ тиімсіз каперлік саяхаттан кейін, ол «Пошталық пакет қызметі» пакет кемесі «Принцесса Амелияны» жаулап алды. Барни АҚШ Әскери-теңіз күштеріне капитан болып кірді және Чесапик шығанағын қорғаған канонерлік қайықтар флотилиясына басшылық етті. Ол Чесапикті қорғау жоспарының авторы болды, ол Әскери-теңіз күштерінің хатшысы Уильям Джонсқа ұсынылып, 1813 жылғы 20 тамызда мақұлданды. Жоспарға сәйкес, әрбір қайық үлкен қарумен жабдықталған, көп санымен шабуыл жасап, британдықтарды мазалап, содан кейін Чесапик аймағында көптеп кездесетін шұңғыл сулардың қауіпсіздігіне шегіну керек болды. Барни 1814 жылғы 25 сәуірде АҚШ Флотилиясының қызметінде капитан болып тағайындалды. 1814 жылғы 1 маусымда Барнидің флотилиясы, оның флагманы – 49 футтық (15 м) шлюппен жабдықталған, екі ұзын зеңбірек және екі каронады бар, өздігінен жүретін «Скорпион» батареясымен бірге Чесапик шығанағына қарай келе жатқанда, 12 зеңбірекке ие шхунамен (бұрынғы Балтимор капері «Атлас») және 74 зеңбіректік үшінші рангілі кемелердің қайықтарымен кездесті. Флотилия «Сент-Лоуренс» пен қайықтарды екі үшінші рангілі кемелердің қорғауына жете алғанша қуды. Американдық флотилия содан кейін Патуксент өзеніне шегінді, онда британдықтар оны жылдам блокадалады. Британдықтар Барниді 7:1 есебімен басып озды, 7 маусымда флотилияны Сент-Леонард өзеніне шегінуге мәжбүр етті. Екі британдық фрегаты, 38 зеңбіректік «Лоир» және 32 зеңбіректік «Военный шлюп», сондай-ақ 18 зеңбіректік соғыс шлюпы өзен аузын блокадалады. Өзен британдық соғыс кемелеріне өту үшін тым саяз болды, ал флотилия британдық кемелердің қайықтарына қарсы тұруға жеткілікті қару-жараққа ие болды. Шайқастар 10 маусымға дейін жалғасты. Барниді қауіпсіз тығырлаған жерінен шығара алмағандықтарына ашуланған британдықтар «үркіту науқанына» кірісіп, «қала мен шаруашылықтарды» қиратып, Калвертон, Хантингтаун, Принс Фредерик, Бенедикт және Төменгі Марлбороны тонап, өртеп жіберді. 26 маусымда АҚШ армиясының полковнигі Дециус Уодсворт пен АҚШ теңіз жаяу әскерінің капитаны Сэмюэл Миллер басқаруымен әскерлер келгеннен кейін Барни қашып шығуға тырысты. Сент-Леонард өзенінің аузындағы блокадалық фрегаттарға құрлықтан және теңізден бірдей шабуыл жасау флотилияға өзеннен шығып, Мэриленд штатының Бенедикт қаласына көшуге мүмкіндік берді, бірақ Барни No. 137 және 138 қайықтарын өзенде батырып жіберуге мәжбүр болды. Британдықтар сол кездегі тастап кетілген өзенге кіріп, Мэриленд штатының Сент-Леонард қаласын өртеп жіберді. Барни ауыр жарақат алды, оның жамбасына сіңген оқты ешқашан шығара алмады. Шайқас кезінде президент Джеймс Мэдисон жеке басшылықты Барни бастаған теңізшілерге жүргізді. (Сол шайқастан бұрын Мэдисон тұтқындалудан мүжілді.) Бұл шайқас – президенттің Бас қолбасшы ретінде тікелей майдан билігін жүзеге асырған екі оқиғаның бірі, екіншісі – Джордж Вашингтон Виски көтерілісін жеке басына басып алған кезде.

Өлім

Коммодор Барни 1818 жылдың 10 желтоқсанында Кентуккиге жол тартқанда, Бладенсбург шайқасында алған жарақатының салдарынан Пенсильвания штатының Питтсбург қаласында қайтыс болды.

Көрмелер

Мэриленд тарихи қоғамына 1812 жылғы соғыс туралы күнделік, бүктелетін инелі мылтық, және көзқарағыш, сол соғыстың ұрпағы Энн Хелм Галвин көрмеге, "Толық даңқта көрініс тапқан: Мэриленд 1812 жылғы соғыста" тарту етті.