Кіріспе

Оливер Венделл Холмс жазған "Ескі темір жақтары" поэмасы – американдық жазушы Оливер Венделл Холмс ағаның 1830 жылғы 16 қыркүйекте 18 ғасырдағы "Конституция" кемесіне арнаған құрмет өлеңі. Осы поэма фрегатты жарамсыз деп жариялаудан сақтап қалды және қазір ол әлемдегі әлі де жүзіп жүрген ең көне, әрекет ететін кеме болып табылады.

Өмірбаян

"Ескі Айырсайд" – 18 ғасырдағы фрегат USS Конституциясына 1812 жылғы соғыс кезінде, британдық кемемен болған теңіз шайқасынан кейін берілген лақап аты. "Конституция" – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің алғашқы алты фрегатының бірі, ол 1794 жылғы Теңіз күштері заңымен құрылған. Ол 44 зеңбірекке ие төрт кемеден үшіншісі болды және оның атын президент Джордж Вашингтон берді. Кеме Квази соғысы, Бірінші Барбария соғысы, Триполи порты шайқасы және Дерне шайқасында қатысты. Осыдан кейін, 1812 жылғы соғыс кезінде оған осы лақап аты берілді. Кеме тірі емен ағашынан жасалғандықтан, 18 фунттық британдық пулеметтер корпустан секіріп кетіп, зақым келтіре алмады.

Жазу және жариялау тарихы

Ол жақында заң оқуын тастап, көңіл көтеру үшін өлең жаза бастады. 1830 жылдың қыркүйегінде ол Бостон Daily Advertiser газетінде әскери-теңіз күштерінің тарихи USS Конституциясын бұзу жоспарлары туралы мақала оқыды. Осыған қатты ойылып, ол наразылығын білдіру үшін "Ескі Темірбет" өлеңін жазды. Өлең келесі күні Advertiser газетінде жарияланды және көп ұзамай Нью-Йорк, Филадельфия және Вашингтон газеттерінде қайта басылды.

Жауап

Поэма Холмсқа бірден ұлттық назар аударды және ол оның ең танымал туындыларының бірі болып қала берді. Сонымен қатар, поэма халық арасында осындай сезім туғызды ki, тарихи кеме сақталды, әлдеқанда сақтау жоспарлары бұрыннан болған болуы мүмкін. Бүгінде Конституция "Ескі темірқорғасын" (Old Ironsides) деген лақап атымен белгілі және әлемдегі әлі де жүзіп жүрген ең көне, қолданыстағы кеме.