Польша әншісі Mieczysław Fogg туралы

Кіріспе

Польша әншісі және артисі

Миечислав Фог (шын аты Миечислав Фогель; 30 мамыр 1901, Варшава – 3 қыркүйек 1990, Варшава) – поляк әншісі және артисі. Оның танымалдығы Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін басталып, 1980-жылдарға дейін сақталды. Сахнада ән орындағанда ол өте қатал, бірақ сәл сезімтал болып көрінетін. Фогтың лирикалық баритон дауысы болған, оның өнері француздық Тино Росси стилімен салыстыруға болады.

Өмірбаян

Миечислав Фогель 1901 жылғы 30 мамырда Ресей империясының губерниялық астанасы Варшавада дүниеге келді. Оның әкесі Антони Фогель (1874–1924) – локомотив жүргізуші, анасы Анна Аполлония Фогель (құрметті Бек) (1877–1967) – дүкен иесі, алты бауыры болған. Балалық шағын сол жерде өткізді және 1922 жылы жергілікті гимназияны бітіргеннен кейін теміржол қызметкері болып жұмыс істеуге кірісті. Осы шамада ол Сент-Анна шіркеуінің хорына қосылды. Онда оның досы Людвик Семполинский оны Ян Лысаковский, Евгений Моссаковский, Вацлав Бжезинский, Игнатий Дигас және сол дәуірдегі танымал поляк музыканттарының көптеген өкілдері ұйымдастырған музыка сабақтарына қатыстырды. Әуесқой болған ол 1928 жылы Владыслав Даниловский Данмен танысты, ол оны жаңа құрылған Дан хорының солисі етіп таңдады. Хор келесі жылы Джержи Петерсбургскийдің «Танго Милонга» әні халықаралық хитке айналғанда ерекше танымал болды. Хордың әйгілі Qui pro Quo театрында орындаған осы және басқа да танголары мен романстары Фогельді Польшаның ең танымал әншілерінің біріне айналдырды. 1932 жылдан кейін Фогель «Фогг» деген жаңа псевдониммен Германия, Латвия, КСРО, Финляндия, Норвегия, Швеция, Австрия және Италия сияқты бірқатар елдерде гастрольдік сапарлар жасады. АҚШ-та топ 31 штатты аралады. Оның танымалдылығының артуына оның тілдерді жақсы білуі және гастрольдік сапармен барған елдердің жергілікті тілдерінде ән айта білуі себеп болды. Ол сонымен қатар Ханка Ордоновна, Стефция Горска, Зула Погорзельска және Адольф Димса сияқты сол кездегі басқа да танымал өнер иелерімен дуэтте ән айтты. Сондай-ақ, 11 фильмде түсті. 1938 жылы Дана хоры таратылғаннан кейін Фог жеке мансабын бастады. Сол жылы Польша радиосы оны Польшаның ең танымал әншісі деп таныды. Ол өзі, Мира Зиминская және Тадеуш Сигиетинскийден құралған триомен елді аралады. Оның әндерінің авторларының қатарында Мариан Хемар да болды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін Фог Варшавада қалып, жер астындағы Армия Крайова қатарына қосылды. Ол неміс оккупациясы кезінде поляктарға қолжетімді болған бірнеше кафеде концерттер берді. Варшава көтерілісі кезінде ол баррикадаларда, ауруханаларда және қаланың төменгі қабаттарындағы бомбалау орындарында көптеген концерттер берді. Соғыс кезінде қаладағы жауынгерлер мен бейбіт азаматтардың рухын көтеріп ұстауға салған еңбегі үшін ол Польшаның ең жоғары наградаларымен марапатталды. Фог сонымен қатар Ұлттар арасындағы Адалдардың қатарында болды. Ол екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін Иво Весби атты еврей отбасын өз пәтерінде жасырып қалды. Соғыстан кейін, 1945 жылы, ол Варшаваның қираған жерінде жеке кафесін ашты. Маршалковская көшесіндегі 119 нөмірде орналасқан бұл кафе соғыстан кейін қираған қалада ашылған алғашқы музыкалық театр болды және мәдениеттің сирек орталықтарының біріне айналды. Алайда, келесі жылы Польшаның жаңа коммунистік билігі оны мемлекеттік меншікке алды және көп ұзамай жабылды. Фог Польшаның барлық аймақтарында жүздеген концерттер берді, сонымен қатар 1951 жылы Фогтың кафесімен бірге тағдырға ұшыраған жеке музыкалық жазба компаниясы «Фогг Рекордс» басқарды. Әнші ретінде оның танымалдылығы жоғары деңгейде болды және 1958 жылы Польша радиосының тыңдаушылары оны алғаш рет осы атаққа ие болғаннан кейін 20 жыл өткен соң қайтадан Польшаның ең танымал әншісі деп таныды. 1990 жылы қайтыс болғанға дейін концерттік өнерін жалғастырды. 60 жылдық өнер жолында ол Еуропаның барлық елдерінде, Бразилияда, Израильде, Цейлонда, Жаңа Зеландияда, Австралияда, Канадада және АҚШ-та 16 мыңнан астам концерт берді. Оның мәңгілік танымалдығы көптеген анекдоттардың пайда болуына себеп болды. Олардың бірінде поляк археологтары Мысырлық мумияны тапқан деген болжам бар. Оны ашқанда мумиядан қысқа сұрақ естілді: «Фог әлі де концерт береді ме?» Миечислав Фог 1990 жылғы 3 қыркүйекте Варшавада қайтыс болды және Бродно зиратында жерленді.

Mieczysław Fogiel was born 30 May 1901 in Warsaw, then a province gubernia capital in Russian Empire. His father was Antoni Fogiel (1874–1924), a engine driver, mother was Anna Apolonia Fogiel née Beck (1877–1967), a shopkeeper, he had six siblings. He spent his childhood there and, after graduating from a local gymnasium in 1922, he started working as a railway worker. About that time, he also joined the choir of the St. Anne's Church. There his friend, Ludwik Sempoliński, made him join the classes of music organized by Jan Łysakowski, Eugeniusz Mossakowski, Wacław Brzeziński, Ignacy Dygas and many other notable Polish musicians of the epoch. Initially a hobbyist, in 1928 he met Władysław Daniłowski Dan, who chose him as a soloist for his newly formed Dan's Choir. The choir became extremely popular the following year when Jerzy Petersburski's song Tango Milonga became an international hit. This and other tangos and romances performed by the choir in the famous Qui pro Quo theatre led Fogiel to become one of the most popular Polish singers. After 1932, Fogiel, under a new pseudonym of Fogg, toured a number of countries, including Germany, Latvia, the Soviet Union, Finland, Norway, Sweden, Austria and Italy. In the United States, the group toured over 31 states. His popularity was increased by the fact that Fogg was keen on languages and was able to sing in local languages of the countries he toured. He also appeared in a number of duos with other popular artists of the time, including Hanka Ordonówna, Stefcia Górska, Zula Pogorzelska and Adolf Dymsza. He also appeared in 11 films. After the Dana Choir was disbanded in 1938, Fogg started a solo career. The same year, he was chosen as the most popular Polish singer by the Polish Radio. He toured the country with a trio consisting of himself, Mira Zimińska and Tadeusz Sygietyński. Among the authors of his songs was also Marian Hemar. After the outbreak of World War II, Fogg remained in Warsaw, where he joined the underground Armia Krajowa. He gave concerts in the few cafes available to Poles under German occupation. During the Warsaw Uprising, he gave countless concerts both on the barricades, in hospitals and in the bomb shelters beneath the city. For his efforts to keep high the morale of the soldiers and civilians of the fighting city, he was awarded with some of the highest Polish decorations. Fogg was also one of the Polish Righteous among the Nations. He hid a Jewish family of Ivo Wesby in his apartment until the end of World War II. After the war, in 1945, he opened up his own cafe in the ruins of Warsaw. The cafe, located at 119 Marszałkowska Street, was the first music theatre opened after the war in the destroyed city and served as one of the very few centres of culture. However, the following year, it was nationalized by the new communist authorities of Poland and closed soon afterwards. Fogg continued to give hundreds of concerts in all parts of Poland and also headed his private music record firm Fogg Records, which shared the fate of Fogg's cafe in 1951. His popularity as a singer remained high and in 1958 he was again chosen the most popular Polish singer by the audience of the Polish Radio – 20 years after he was given the same title for the first time. He continued to give concerts almost until his death in 1990. Throughout his 60 year long career, he gave more than 16,000 of them in all countries of Europe, Brasil, Israel, Ceylon, New Zealand, Australia, Canada and the US. His everlasting popularity led to the creation of a number of anecdotes. In one of them, the Polish archaeologists supposedly discovered an Egyptian mummy. After they unfolded it, they were surprised by the mummy asking a short question: "Is Fogg still giving concerts?" Mieczysław Fogg died in Warsaw on 3 September 1990 and is buried at the Bródno Cemetery.