Кіріспе

Жан Мари Луи Дедекер (13 маусым 1952 жылы туған) – бельгиялық саясаткер, дзюдо жаттықтырушысы. 1999 және 2003 жылдары Дедекер Фламанд либералдары мен демократтары (VLD) партиясынан Бельгия Сенатына тікелей сайланды. 2004 жылы Дедекер Фламанд Парламентіне үміткер болды, ал Парламентке депутат болғаннан кейін әріптестері оны қауымдастық сенаторы етіп сайлады. Ол VLD партиясынан шығарылды және 2006 жылдың қараша-желтоқсан айларында қысқа мерзімге N-VA партиясымен бірікті. 2007 жылдың қаңтарында Дедекер өзінің «Лист Дедекер» атты саяси партиясын ұсынды, ол 2007 жылғы жалпы сайлауға қатысты. Күтпегендей, «Лист Дедекер» Парламентте 5, ал Сенатта 1 орын жеңіп алды. Дедекер алдымен Бельгия үшін беспрецедентті медальдар (оның ішінде төрт рет Олимпиада алтын медалі) жеңіп алған дзюдошыларын тәрбиелеген ұзақ жылғы дзюдо жаттықтырушылық қызметімен, содан кейін саясатымен танымал болды. 2004 жылы ол партияның ішкі даулы тұлғаларына қарсы VLD партиясының төрағалығына сайлауда 38% дауыс жинады, бірақ 2006 жылдың қазан айында VLD-ден шығарылды. VLD ішінде ол «Vlaams Belang» партиясы төңірегіндегі санитарлық кордонды бұзуды қолдаған мүшелердің бірі болды. 2006 жылы (VLD мүшесі ретінде) ол «Rechts voor de raap» атты кітап жариялады, ол ұлттық бестселлерге айналды. 2015 жылы фламандтық классикалық либералдық «Libera!» ой-санау орталығы оған «Еркіндік сыйлығын» табыс етті. 2019 жылдан бері Мидделкерке қаласының мэрі. 2019 жылғы бельгиялық федералды сайлауда ол N-VA тізімі бойынша тәуелсіз кандидат ретінде қайтадан парламентке сайланды.

VLD шығысы

2006 жылғы Бельгиядағы муниципалдық сайлауда VLD жеңіліске ұшырады, оның ішінде Остендедегі сайлауда да, онда Дедекер үміткер болған еді. Остендеде олар Социалистік партияға (СП.А) есе жіберді, аталған партияның президенті Йохан Ванде Ланотте қалада кандидат ретінде қатысты. Сайлауға дейін Ванде Ланотте мен Дедекер арасында қатыгез қақтығыс болды, онда Дедекер Ванде Ланоттені кеңесші және социалистік партияның "күшті тұлғасы" ретінде Остендені "Солтүстік теңізінің Палермосына" айналдырды деп айыптады. Барт Томмелейн басқаратын Остендедегі жергілікті VLD партиясы, бірақ социалистермен қалалық коалиция құруға ниетті. Дедеккер сайлау түнінде VLD осы нәтижемен ешқандай коалицияға қатыса алмайтынын мәлімдеді. Екі күннен кейін VLD-нің ұлттық басшысы Барт Сомерс Дедеккерді VLD қатарынан шығаратынын мәлімдеп, араласты. Сомерс соңғы күндері Дедеккердің өзін "өзінің партиясында зиянды дау-жанжалдар тудыратын, тынымсыз қиындықтар жасайтын адам" ретінде көрсеткенін айтты. Дедеккердің Хьюго Ковелье басқаратын VLOTT партиясына өтуі мүмкін еді. Ковельер де VLD мүшесі болған, бірақ ол партияның сол кездегі басшысы Карел Де Гухтпен тудырған жанжалдан кейін партиядан қуылған. Ол Дедеккерді Батыс Фландрияда VLOTT бөлімшесін ашуға шақырды. "De Standaard" газетінде жарияланған мақаласында Ковельер былай деп жазды: "Мен соңғысы бола алмаймын деп болжаған едім. Жан-Мари Дедекер де осы жолмен кетті: партия басшысы SP.A VLD құрбандыққа бару керек деп шешті, ал VLD басшылығы оны қуана орындады. Осылайша олар қатал қарсыластарынан құтылды. Бұл жемқор саясатшылар ешқандай сынға төзбейді. Дедеккер жойылғаннан кейін оларға қарсы тұратын ешкім қалмады. Оның жойылғандығымен VLD сол қанатқа, жақын арада сол қанатқа, қоғамның сол жағына қарай бірікті. Бұл бастапқы либералды сайлаушылар мен қағидалардан алыс жағдай". Ковельердің сөзіне сәйкес, ол VLD-ден (содан кейін) SP.A басшысы Стив Стьюарттың бұйрығымен қуылған.

N-VA кірісі мен шығуы

VLD-ден қуылғаннан кейін Дедекер жаңа либералдық партия құру мүмкіндігін қарастырды, оған VLOTT-тен Хьюго Ковельер және заң профессоры Будевин Буккарт қатысуы мүмкін еді. Ол Фландрияның ең ірі оңшыл партиясы – Vlaams Belang партиясына қосылмайтынын нақты айтты. 2006 жылдың қараша айында Дедекер оң либералдық саяси ой-сана орталығын – «Кассандраны» құрды. 2006 жылдың 30 қарашасында Дедекер NVA партиясының атынан Жаңа Фламанд Альянсына (N-VA) қосылғаны жарияланды, себебі Бельгияда жаңа партиямен 5% сайлау шегінен өту қиын болды. N-VA-мен сайлау картели келісімі болған Христиан-демократиялық және Фламанд партиясы (CD&V) Дедекермен одақтас болғысы келмейтінін мәлімдеп, қарым-қатынасты тоқтатты. 2006 жылдың 9 желтоқсанында N-VA партиясының съезі CD&V-мен жасалған картельді Дедекерге қарағанда басымдық деп шешті; содан кейін Дедекер он күн бұрын қосылған партиядан кетіп қалды.

Бельгияның допингке қарсы күресі

2006 жылдың қыркүйегінде Дедекер баспасөзге Италияға допингке қарсы заңсыз ем алуға барған үш бельгиялық велоспортшының есімдері өзінде бар екенін айтты. 2007 жылдың қаңтар айында бельгиялық велоспортшы Йохан Музеу өзінің велоспорт мансабының соңғы жылдары стимуляторлар қолданғанын және бұл туралы Дедекерге бұрын айтқанын мойындады. Het Laatste Nieuws газеті Quick Step Innergetic менеджері Патрик Лефеверге жақын адамдардың әртүрлі мәлімдемелеріне сүйене отырып, Лефевер велоспортшыларды заңсыз стимуляторлар қолдануға итермелегенін жазды. Лефевер қазір Дедекерден бельгиялық велоспортшылардың арасында допинг қолдану туралы бұрынғы айыптамалары үшін 75 000 евро талап етіп сотқа берді. 2006 жылдың қыркүйегінде Дедекер берген ақпарат 2007 жылдың маусым айында велоспортқа қатысты тұлғалардың Бельгия бойынша үйлерінің тексерілуіне әкелді. Тексеру кезінде сот органдары түрлі заңсыз заттар тапты.

LDD

2007 жылдың 3 қаңтарында Дедекер жаңа саяси партия құру туралы хабарлады. 2007 жылдың 4 қаңтарында Дедекер өзінің жоспарларын түсіндіріп, фламанд саяси партиялары арасында Герт Вилдерс пен Пим Фортуйнға балама болғысы келетінін айтты. Ол өз жобасын салауатты оңшыл саяси құрылым деп атады. 6 қаңтарда Остендеде Будевин Буккарт (бұрынғы VLD), Ледегемнің бұрынғы мэрі Пол Ванье, Вальтер Говаерт, Кербергеннің бұрынғы әкімшісі Жон Ламбрехтс (бұрынғы VLD) және бельгиялық марокколық тегі бар кеңесші Саид Бухаррак сияқты қолдаушылармен дайындық кеңесі өтті. Дедекер өзінің жаңа партиясын 2007 жылдың 19 қаңтарында ресми түрде таныстырды. 2007 жылғы Бельгияның федералды сайлауында ол өзінің жаңа партиясынан Өкілдер палатасына сайланды. 2009 жылдың қазан айында ол "Орамал немесе көздік" атты кітабын жариялады, онда ол жаппай көші-қонды және Еуропадағы исламның кеңеюін сынады. 2010 жылғы Бельгияның федералды сайлауынан кейін Дедекер LDD партиясының төрағасы лауазымынан қалып, ұлттық саясаттан қол үзді.

Саясатка оралу

2018 жылдың 14 қазанында Дедекер Мидделкерке қаласының мэрі болып сайланды. 2019 жылғы Бельгия федералды сайлауында ол Батыс Фландрия округінен N-VA тізіміне тіркелген тәуелсіз кандидат ретінде қатысты. Ол 40 781 дауыспен сайланды және Өкілдер палатасында тәуелсіз депутат ретінде жұмыс істеді. 2020 жылдың қазан айында Дедекер сұхбатында мэрлік қызметіне көбірек мән беру үшін парламенттен кететінін хабарлады.