Солтүстік Тайнсайдтың Бу Пойызы және Стивенсон Бу Пойызы мұражайы

Кіріспе

Солтүстік Шығыс Англиядағы келушілерді қызықтыратын орын

Солтүстік Тинесайд бу темір жолы және Стивенсон бу темір жолы Солтүстік Шилдс қаласында, Солтүстік Шығыс Англиядағы келушілерді қызықтыратын орындар болып табылады. Мұражай мен теміржол шеберханасы Silverlink Retail Park-қа жақын орналасқан Middle Engine Lane көшесіндегі бір ғимаратта орналасқан. Темір жол – стандартты кеңдіктегі жол, ол мұражайдан Перси-Майнға дейін 3 километрге (2 миль) оңтүстікке қарай созылады. Темір жол Солтүстік Тинесайд бу темір жолы қауымдастығы (NTSRA) тарапынан басқарылады. Мұражайды Тайн және Уэр мұрағаттары мен мұражайлары Солтүстік Тинесайд кеңесінің тапсыруы бойынша басқарады. Темір жол әртүрлі бұрынғы көмір тасымалдау жолдарының орнында салынған, кейіннен олар Тайн және Уэр метросының сынақ орталығы үшін пайдаланылған; мұражай мен шеберхана ғимараты бұрын сынақ алаңы болған. Мұражай теміржол саласындағы пионерлер Джордж Стивенсон мен оның ұлы Робертке арналған, және Джордждың алғашқы локомотивтерінің бірі – Билли мұражайда орналасқан.

Атпен тартылатын және арқанмен сүйрелетін арбалар

Тин өзенінің жанындағы Нортумберленд көмір кенінің алғашқы көмір қабаттары таусылғаннан кейін, солтүстікке қарай ашылған шахталарды қамтамасыз ету үшін вагондық жолдар салынды. Көмір стаиттер арқылы көмір тасымалдау кемелеріне түсірілді. Алғашқы вагондық жолдарда жылқылармен тартылатын ағаш рельстердегі ағаш вагонтар пайдаланылды. Бірінші қозғалыс 1755 жылы Ширемурдан Хейхол стаиттеріне дейін басталды, одан кейін көптеген басқа да желілер салынды. Ағаш рельстер ақырында ысталған темірмен алмастырылды. 1821 жылдан бастап арқанмен тасымалдау енгізілді, ал мұражай орны Проспект төбесінде орналасқан. 1820 жылдары көмір солтүстікке қарай Сегилл, Бэкворт және Крамлингтоннан келе бастады, сондай-ақ Ширемур маңындағы Муртоннан да көмір жеткізілді. 1826 жылы бұл Фавдоннан батысқа қарай келетін көмір үшін басым бағытқа айналды, өзен бойында қайықтарды пайдалану қажеттігін жойды. Шахталардың ашылуымен қозғалыс артты, Middle Engine Lane-нен Percy Main-ге дейінгі дәліз компаниялардың өзара желілерін пайдалануы немесе бір-біріне жүз метрдей жақын жерде өз желілерін салуы салдарынан тығырылды. Олар қазіргі A193 Уолсенд жолының бойынан өтіп, тиеу пункттеріне тарап кетті. 1839 жылы Крамлингтон вагондық жолы дәлізден батысқа қарай жаңа желі салды, бірақ Middle Engine Lane және Percy Main аяқтарында оған жақын болды. 1840 жылдары көмір шығыс жағалаудағы Блайт пен Бедлингтоннан да келіп тұрды, бірақ 1880 жылдары Блайт портының жақсаруынан кейін бұл тоқтатылды. 1994 жылы "Биттерн" локомотиві "Делтик" локомотивін уақытша алу үшін Йоркке көшірілді. 2007 жылы Тайн және Уэр мұражайлары мен Солтүстік Тайнсайд кеңесінің мәдени қызметтер басшысы мұражайды Солтүстік-Шығыс аймағының ең танымал теміржол туристік орталығына айналдыру үшін қолайлылықты зерттеу жоспарын ұсынды, онда кезеңдік ғимараттар, Percy Main метро станциясына қосылыс және жыл бойы жұмыс істеу қарастырылды. 2019 жылы Тайн және Уэр мұрағаттары мен мұражайлары Стивенсон теміржол мұражайын қайта дамытуға арналған лотерея грантын алды. Мұражай ғимаратындағы көптеген жөндеу жұмыстарының қатарында, мұражайдың атын Стивенсон теміржол мұражайынан Стивенсон бу теміржолына өзгерту де болды. 2023 жылы теміржолға екі акр жерді қамтитын орманды серуен жолын дамытуға лотереялық қаржыландыру бөлінді.

As the early coal seams of the Northumberland Coalfield near the River Tyne were exhausted, waggonways were laid to serve pits sunk further north. Coal would be unloaded into colliers (coal transport ships) via staithes. The first wagonways used wooden waggons on wooden rails drawn by horses. The first traffic began in 1755 on a line from Shiremoor to Hayhole staithes, and was soon followed by more lines. Wooden rails were eventually replaced by wrought iron. Rope haulage was introduced from 1821, with the museum site being at the top of Prospect Hill. By the 1820s coal was coming from pits further to the north in Seghill, Backworth and Cramlington, while a pit at Murton near Shiremoor had also been added. In 1826 it also became the preferred route for coal coming from Fawdon to the west, to make it unnecessary to use keel boats further upriver. Traffic increased as further pits opened, and the corridor from Middle Engine Lane down to Percy Main became congested as companies either shared lines or built their own within a hundred yards of each other, depending on which was more convenient. Once they crossed the line of the present A193 Wallsend Road, they fanned out to their respective unloading points. In 1839 the Cramlington wagonway built a new line away from the corridor further to the west, while still passing close to it at the Middle Engine Lane and Percy Main ends. By the 1840s, coal was also coming from Blyth and Bedlington on the east coast, although this ceased after improvements to Blyth harbour in the 1880s. Bittern was moved to York in 1994 in exchange for loaning a Deltic. In 2007, the Tyne and Wear Museums and North Tyneside Council's head of cultural services have submitted plans for a feasibility study into developing the museum into a premier North East railway tourist attraction, with period buildings, a link to Percy Main Metro station, and all year round opening. In 2019, Tyne & Wear Archives & Museums were given a lottery grant provided to redevelop the Stephenson Railway Museum. Among a lot of refurbishment in the museum building, this has also seen the name change from the Stephenson Railway Museum to the Stephenson Steam Railway. In 2023 the Railway was awarded lottery funding to develop a woodland walk covering a two acre site.

Менеджмент

Мұражайды Тайн және Уэр мұрағаттары мен мұражайлары Солтүстік Тинесайд кеңесінің тапсыруы бойынша басқарады. Солтүстік Тинесайд бу темір жолы қауымдастығының (NTSRA) еріктілері темір жолды пайдалануды қамтамасыз етеді және локомотивтер мен вагондарды күтіп-ұстауға, консервациялауға көмектеседі. NTSRA басқаруын тоқсан сайын отырыс өткізетін комитет жүзеге асырады және жыл сайын жылдық жалпы жиналыс ұйымдастырылады.

Инфрақұрылым

Middle Engine Lane ғимараты теміржол шеберханасы және музейдің жабық көрме алаңы болып табылады, шеберхана сол жағында орналасқан. Теміржол ауласында ғимаратқа оңтүстіктен кіретін үш теміржол бар, ең батысы шеберханаға, ал қалған екеуі көрме алаңына кіреді, бұл жұмыс істеп тұрған локомотивтер мен вагондарды көрмеге қоюға мүмкіндік береді. Теміржолдың бағыты бір рельстік жолдан тұрады, екі жағында да ашық платформалар бар, екеуі де айнымалы тікелей жолмен жабдықталған. Солтүстік платформа, "Middle Engine Lane", музей ғимаратының оңтүстігінде орналасқан. Оңтүстік платформа, "Percy Main", метро теміржолды кесіп өтетін жерге жақын, оңтүстікке қарай, Брэнтон көшесі бойымен созылып жатыр, сол көше арқылы пойызды сол жерде түсіргісі келетін жолаушылар үшін жаяу өте алады.

Қызметтер

Музейге кіру тегін, пойыздарға міну үшін билет алу қажет. Мұражай ғимаратында сыйлық дүкені мен дәретханалар, сондай-ақ кейбір шаралар күндері ашылатын кафе бар. Кафе 2017 жылдың күзінде жаңартылды. Мұражай жылдың белгілі бір уақытында ғана ашылады, ал жолаушылар пойыздары сол күндердің ішіндегі кейбіреулерінде ғана және Санта-Специалдары жүреді.

Қорлар тізімі

Сурет атауы/No. СалынғанBuilder/ТүріСтатусы Бу локомотивтеріNo.11951Роберт Стивенсон және ХоторнсСтатикалық көрмеNo.4011950БаньаллВиктор/Вулкан Ашингтон No.5 Джеки Милберн1939Пеккет және ҰлдарыЖөндеуде А. No.51883Китсон & Co. Статикалық көрме No.691953ХанслетХанслет жеңілдетілген 0 6 0STЖөндеуде Дизельдік локомотивтерNo.089151962Хорвич зауытыБритандық темір жол класы 08 ОперациялықNo.030781959Донкастер зауытыБритандық темір жол класы 03 ОперациялықNo.101958Консетт темір компаниясыЖөндеуде Электр локомотивтеріХартон электр E41912СименсСтатикалық көрме32671904Солтүстік-Шығыс темір жолыЖүк вагоныСтатикалық көрме Коучтер48015Операциялық43010Операциялық43172Бұрынғы 53172Операциялық ВагонDB 992993ОперациялықБолдон Коллиери No. 103No. 136 Уитберн КоллиериОперациялық (E4 батарея тасымалдаушы)4 дөңгелек ашық платформа вагоны TTP BR кедергі вагоны ретінде безендірілдіОперациялықZV 7337284 дөңгелек ашық платформа вагоныОперациялықB 774658Операциялық21Солтүстік-Шығыс темір жолыNCB Лэмбтон плательщиктер вагоныЖөндеудеDB 996297ОперациялықB 9004021949Дерби40 тонна 8 дөңгелек боги платформа вагоны LowmacОперациялық3193920 тонна 4 дөңгелек цистерна вагоныОперациялық41950Чарльз Робертс20 тонна 4 дөңгелек цистерна вагоныОперациялықA 577620 тонна 4 дөңгелек British Petroleum Ltd цистерна вагоныОперациялықB 4157761954Шилдон21 тонна көмір тасымалдау вагоныОперациялық7221958Херст Нельсон21 тонна көмір тасымалдау вагоныОперациялық65551956Херст Нельсон21 тонна көмір тасымалдау вагоныОперациялық5 тонна Type BD жалпы тауар контейнері (сызба 3/050)Жөндеуді күтудеB 85xxxxЖөнделмегенОперациялықDRS 81140Смит РодлиОперациялық

Билли

Билли 1816 жылы Джордж Стивенсонмен салынған және Киллингворт кенішінде пайдалану үшін жасалғандықтан, қазір Киллингворт локомотивтері деп аталатын алғашқы үлгілердің бірі болды. Оны 1813 жылы Уильям Хедли Уайлам кеніші үшін салған «Пуфинг Биллиден» ажырату үшін көбінесе «Киллингворт Билли» деп атайды. «Киллингворт Билли» 1879 жылға дейін жұмыс істеді және 1881 жылы Ньюкасл-апон-Тайн қаласына сыйға берілді. Бұл жылқымен тартылған пойыздармен үйлесімді болуы үшін, блоктармен бекітілген рельстері бар, қысқа кезеңдік рельс жолына орнатылған тұрақты көрме. Қарапайым рельстер жылқыларға кедергі келтіруі мүмкін еді.

No 1

1951 жылы 7683 нөмірімен салынған 0-6-0 жақтық резервуарлы локомотив. Ол Меафорд электр стансасына жаңа түскен көмір вагондарын жылжыту үшін жеткізілген деп саналады. Бұл, 1950 жылдары Роберт Стивенсон және Хоторнс Лтд., Форт-Банкс, Ньюкасл-апон-Тайн компаниясымен электр стансаларына жеткізілген осындай локомотивтердің бірі болды. Олар көмір вагондарын басты магистральдық жолдардан электр стансасына тасымалдап, қазандық үйінің көмір сақтағыштарын толтырды. Кішкентай диаметрлі дөңгелектері ауыр жүктерді баяу жылдамдықпен тартуға мүмкіндік берді. Ал ұзақ қашықтыққа жүру қажет болған жағдайларда, мысалы, кейбір көмір шахталарында үлкен дөңгелекті локомотивтер қолданылды. Аталған локомотивтер Нортумберленд және Даремдегі Ашингтон, Бэкворт, Стэнли және Консет сияқты жерлерде жұмыс істегенін көруге болады. Бұл локомотивті Электр стансасынан Шығыс Ланкашир темір жолы сатып алып, Бьюриде алғашқы пойыздарын жүргізді. Біраз уақыт сақтаудан кейін, ол Бьюриде күрделі жөндеуден өтіп, 1996 жылы Тайнсайдқа ауыстырылды. 2003 жылы қызметтен шығарылғанға дейін бірнеше жыл бойы жұмыс істеді. Қазіргі таңда мұражайда тұр және күрделі жөндеуге асығып отыр.

Ашингтон No 5 Джеки Милберн

Бұл 0-6-0 аттандырылған танк 1939 жылы Peckett and Sons компаниясы (Бристоль) тарапынан Ашингтон көмір компаниясы үшін салынған, ол Ұлыбританиядағы ең кең көлемді шахта теміржол жүйелерінің бірі болды. 1939 жылы Пекеттің стандартты жобаларының бірі бойынша екі бірдей локомотив жеткізілді және олар Ашингтон №5 және Ашингтон №6 аттарын алды. Алғашқысы өзінің барлық өндірістік өмірін оны салған теміржолда өткізді. 1969 жылы ол Ұлттық көмір кеңесі арқылы Солтүстік Норфолк сақталған теміржолына сатылды, себебі Ашингтон жүйесі дизельге ауыстырылды. Алайда, 1991 жылы ол Нортумберлендке қайтып оралды және "Ашингтон шахтасына жеткізілген күйіндегі" түспен қайта боялды. Локомотивке жергілікті футболшы батырының құрметіне Джеки Милберн деген ат берілді. Олар кішкентай доңғалақ базасын сақтай отырып, жоғары бу қысымын жасауға арналған. Жоғары жылдамдыққа жарамсыз болғанымен, Консет темір және болат компаниясы сияқты кейбір өнеркәсіптік теміржолдардағы қуатты маневрлік локомотивтерге деген қажеттілікті қанағаттандырды. 1972 жылы ол Бимиш мұражайына, содан кейін Сандерлендтегі Монквермут станциясындағы Тайн және Уэр мұражайлар қызметіне берілді, онда Монквермут станциясы мұражай қауымдастығы өте нашар күйден толық жөндеу жұмыстарын бастады. 1986 жылы ол қайтадан жұмыс істеді. 1995/96 және 2013/14 жылдары қайта жөнделді. 2018 жылдың жазында қызметтен алынып, мұражайда тұрақты көрмеге қойылды.

No 401

№401 – 1950 жылы Уэльс болат компаниясы үшін 2994 нөмірмен (ал 1951 жылы 2995 және 2996 нөмірлерімен екі локомотив салынған) жасалған үш локомотивтің бірі болды. Ол дизельдік локомотивтерге қарағанда техникалық қызмет көрсетуге азырақ мұқтаж, бәсекелес болу үшін жобаланған. Сондықтан, оның басқа өнеркәсіптік бу локомотивтерінде кездеспейтін көптеген жетілдірілген мүмкіндіктері болды. 1957 жылы ол Бирмингем қаласындағы Лонгбридждегі «Остин Мотор Ко.» ЖШҚ-ға сатылды, ал 1973 жылы дамып келе жатқан «Батыс Сомерсет» темір жолына берілді. Ол ірі локомотивтерге қажет болмай қалғаннан кейін, Стивенсон теміржол мұражайы 2994 локомотивін сатып алып, оны «Құрбақа Кермит» жасыл түсінен NER стиліне ұқсас қара түске бояды. 2008 жылы локомотив стационарлық көрмеге қойылды. 6 жылдық толық қалпына келтіруден кейін, ол 2019 жылғы Пасхада қайтадан жұмыс істеуге кірісті. 2020 жылы 401 локомотиві бастапқы «Wales Steel Company Ltd» лимон түсті әріптері бар, сызықсыз қоңыр түске боялды.

No 69

No.69 1953 жылы салынған, 3785 нөмірімен шығарылған. Локомотив өзінің барлық қызметтік өмірін Саут-Хеттон кенішінде өткізді, ол Хоторн және Мёртон кеніш кешеніне, сондай-ақ Сихемге қызмет көрсетті. Сақтауда, ол 1977 жылдан 1984 жылға дейін Йоркшир Дейлс Теміржолында, қазір Эмбсей және Болтон Эбби Бу машинасы Теміржолында жұмыс істеді, содан кейін күрделі жөндеуге дейін тоқтатылды. Локомотивті қайта жаңарту жұмыстары басталды, 2024 жылдың қаңтарына дейін дөңгелек шиналарын қайта жасау, рамаларды бояу және қазандықтардың әртүрлі бөліктерін жөндеу сияқты жұмыстар аяқталды. No.69 NTSRA мүшесі/еріктісінің жеке меншігінде.

No 08915

No.08915 (алғашқыда D4145) бұрын Аллертон (AN) депосында болған. 2017 жылы BR Blue түсіне қайта боялды.

No 03078

No.03078 (алғашқыда D2078) Гейтсхед (GD) депосында болған. 2019 жылдың басында BR Blue түсіне қайта боялған.

No 10

1958 жылы салынған дизельді локомотив, Консетт темір және болат зауытының No.10 локомотиві – Солтүстік-Шығыстағы өнеркәсіптік теміржолдарда локомотивтерді өз күштерімен жасаудың соңғы мысалы. Ол Templetown шеберханаларында 300 ат күші бар механикалық берілісті локомотив қажеттігін қанағаттандыру мақсатымен жобаланды және Hunslet үлгісіне негізделді. Локомотивтің көптеген бөліктері бұрынғы бу локомотивтерінен қайта пайдаланылды. Кейіннен гидравликалық берілісі бар Sentinel локомотивтеріне қажетсіз болған ол 1976 жылы Tyne and Wear мұражайлар қызметіне, зауыттың кейінгі иесі – Британдық Болат Корпорациясымен сыйға берілді. No.10 локомотивін жұмыс жағдайына келтіру жұмыстары басталды, бұл толық электр жүйесін жаңалауды және қысылған ауа жүйесін жөндеуді қамтиды.

Хартон Электрлік E4

Электрлік локомотив № E4 Оңтүстік Шилдс қаласындағы Хартон көмір жүйесі үшін салынған. Ол көп жыл бойы сыртта сақталды, бірақ сәтті лотерея жеңісінен және жергілікті Siemens Microchip компаниясының демеушілігінен кейін, жоғары кернеу желісінен емес, аккумуляторлық қуатпен жұмыс істеуге келтірілді. Аккумуляторлар қайта жабдықталған көмір вагонында орналасқан. Қазіргі уақытта локомотив тарту аккумуляторларының қызмет мерзімі бітіп қалғандықтан жұмыс істемейді. Локомотив қазір мұражайда стационарлық көрме ретінде қойылған, ал қайта жабдықталған көмір вагоны демонстрациялық көмір пойызының құрамына қосылды.

Автоматты жүк тасушы 3267

№ 3267 – 1904 жылы «Тайнсайд Электрикс» жүйесі үшін салынған, елдегі алғашқы қала маңы электр темір жолының жалғыз сақталған вагоны. Жүйе үшінші рельсті қуатпен жұмыс істеді және пойыздар бірнеше бөліктен құралды. Бұл вагон жүйедегі екі вагонның бірі болатын, екі басында да басқару кабинасы бар және жүк тасымалдауға арналған. Олар балық пен түрлі тауарларды тасымалдады, сондай-ақ Риверсайд тармағындағы жолаушылар пойыздарының локомотивтері ретінде де пайдаланылды. 1938 жылы қолданыстан алынғаннан кейін, екі вагонның электр қозғалтқыштары алынып тасталды және олар түнде бу локомотивтерімен жүйе бойымен тасымалданған мұзсыздандыру вагондарына айналдырылды. Кейіннен вагон NER түсіне қайта боялды және Ұлттық теміржол мұражайынан уақытша алынып, мұражайда тұрақты көрмеге қойылды.

Автобустар, вагондар және ведомстволық қор

Жолаушылар пойыздарында үш бұрынғы British Rail Mk1 вагондары қолданылады. Олар Кингс-Кросс қала маңы желілерінде пайдаланылды. Вагондылар BR Midland Maroon түсімен боялған. Олар 1973-1975 жылдар аралығында Bluebell темір жолында сақталды, ал 1986 жылы мұражайға әкелінді. Кобальт бизнес-паркіне жақын орналасқан Atmel Way көшесіндегі басқа автобус аялдамалары басқа байланыстарды ұсынады, оның ішінде оңтүстікке бес минуттық жерде орналасқан Percy Main және солтүстікке он минуттық жерде орналасқан Northumberland Park метро станциялары (Солтүстік Тайнсайд айналымының оңтүстік және солтүстік бөлімдерінде). Темір жолдың көп бөлігі 10-шы Ұлттық велосипед жолымен қатар жүреді, ол Middle Engine Lane-нен солтүстікке қарай бұрынғы темір жолдың бағыты бойынша Backworth-қа дейін жалғасады. Оңтүстік жағында, A193 Wallsend Road көшесімен қиылысатын жерде велосипед жолы темір жолдан бөлініп, шығысқа қарай, Percy Main метросынан өтіп, Тайн өзенінің жанынан өтетін 72-ші Ұлттық велосипед жолымен шығыстан батысқа қарай кездеседі. Жолаушылар пойыздары іске қосылған күндері мұражайға оңтүстік терминалдағы пойыздарға міну арқылы да қол жеткізуге болады, Percy Main метро станциясы сол аттас тұрғын алаптан платформаға дейін шамамен 300 метр қашықтықта орналасқан.