Доңғалақты конькилер тарихы және түрлері

Кіріспе

Дөңгелекті аяқ киім немесе дөңгелекті үстіңгі киім

Роликті конькилер – бұл дөңгелектермен жүруге мүмкіндік беретін аяқ киімге бекітілетін немесе аяқ киімге кигізілетін құрал. Алғашқы роликтік конькилер тік дөңгелекті коньки түрінде жасалған, ол конькидің шабығының орнына дөңгелектермен жабдықталған. Кейіннен «квадроскейт» стилі көбірек танымал болды, ол әдеттегі автомобильдегідей орналасқан төрт дөңгелектен тұрады. Роликті конькимен сырғанау – бұл хобби, спорт және роликті конькилерді пайдаланатын көлік құралы.

Тарих

Дөңгелекті конькилерді алғаш рет 1743 жылы Лондон сахнасында көрсеткенімен, алғашқы патенттелген «роллерлік коньки» 1760 жылы бельгиялық өнертапқыш Джон Джозеф Мерлин тарапынан ұсынылды. Оларды басқару қиын болды және тежегіш механизмі болмағандықтан тоқтату да қиындық тудырды, осы себепті олар кең танымалдылыққа ие бола алмады. Мерлин өзінің өнертабылын Хьюй қаласындағы кеште көрсетіп, скрипка ойнап тұрып коньки теуіп көрсетті. 1840 жылдары Мейербиердің «Le prophète» операсында сахнада мұз үстінде сырғанауды бейнелеу үшін роликтер пайдаланылды. Бұл көрініс көрермендерге әсер етіп, дөңгелекті конькилердің континент бойынша жаңа және танымал хобби ретінде дамуына ықпал етті. Мұз үстінде сырғанаушылар фигуралы сырғанау өнерін жетілдіргенде, роликтермен сырғанаушылар да осыған ұқсас бұрылыстар жасауға ұмтылысты. 1863 жылы Массачусетс штатынан Джеймс Плимптон «айналмалы» конькиді ойлап тапты. Ол тұрақтылық үшін төрт дөңгелекті конструкцияны және конькишінің қалауынша бір немесе екінші жағына қысым жасау арқылы бұрылуға мүмкіндік беретін тәуелсіз осьтерді пайдаланды. Бұл Мерлиннің дизайнынан үлкен жетістік болды, оны пайдалану оңайырақ болды және 1860 және 1870 жылдары «rinkomania» деп аталған роликтерге үлкен қызығушылықты тудырды. Бұл қызығушылық Еуропаға және бүкіл әлемге таралып, 1930 жылдарға дейін сақталды. Плимптон конькилері бүгінге дейін қолданылады. Соңында, роликтермен сырғанау тек хоббиден жарыс спортына айналды: жылдамдықпен сырғанау, роликтермен жарысу және мұз үстіндегідей фигуралы сырғанау. 1990 жылдардың ортасында доппен ойналатын роллер-хоккей өте танымал болып, тіпті 1992 жылы Олимпиада ойындарында да көрсетілді. Ұлттық спорттық тауарлар қауымдастығының 1999 жылғы зерттеуіне сәйкес, 2,5 миллион адам роллер-хоккеймен айналысқан. Роликтер 2012 жылғы жазғы Олимпиада ойындарына қарастырылған, бірақ олимпиадалық спорт түріне кірмеді. Басқа роликтермен сырғанау спортына джем-сырғанау және роликтермен дерби жатады. Роликтермен сырғанаудың танымалдылығы 1950-1960 жылдары рок-н-ролл жасөспірімдер би залдарында басталды, бірақ 1970-1980 жылдардағы диско және жаңа толқын дәуірінде өркендеп, сол заманның танымал және ерекше белгісіне айналды. 1990 жылдардың басында оның танымалдылығы төмендеді. COVID-19 пандемиясы кезінде адамдар қауіпсіз сыртқы іс-әрекеттер іздегендіктен роликтер сатылымы артты. Роликтермен сырғанау 2010 жылдардың соңы мен 2020 жылдардың басында жаңадан өркендеді, бұл танымал видео бөлісу платформасы TikTok-тағы көптеген вирустық бейнелерге және кино мен теледидар ностальгиясынан 1970 және 1980 жылдардағы поп-мәдениеттің қайта жандануына байланысты болды. Көптеген танымал брендтер сұранысқа байланысты тауар жеткізілмейтін жағдайға жетті, пандемия кезінде көптеген адамдар осы хоббиге қызығушылық танытты.

While the first reported use of wheeled skates was on a London stage in 1743, the first patented "roller skate" was introduced in 1760 by Belgian inventor John Joseph Merlin. They were hard to steer and stopping was difficult due to the fact that they did not have any type of braking mechanism and as such they failed to gain popularity. Merlin demonstrated his invention during a party in the city of Huy, during which he skated while playing the violin. In the 1840s, Meyerbeer's opera Le prophète featured a scene in which performers used roller skates to simulate ice skating on a frozen lake set on stage. This exposure had an impact on audiences and led to the rise of roller skating as a new and popular activity throughout the Continent. As ice skaters subsequently developed the art of figure skating, roller skaters wanted the ability to turn in their skates in a similar fashion. In 1863, James Plimpton from Massachusetts invented the "rocking" skate and used a four wheel configuration for stability, and independent axles that turned by pressing to one side of the skate or the other when the skater wants to create an edge. This was a vast improvement on the Merlin design, one that was easier to use and drove the huge popularity of roller skating, dubbed "rinkomania" in the 1860s and 1870s, which spread to Europe and around the world, and continued through the 1930s. The Plimpton skate is still used today. Eventually, roller skating evolved from just a pastime to a competitive sport; speed skating, racing on skates, and inline figure skating, very similar to what can be seen in the Olympics on ice. In the mid 1990s roller hockey, played with a ball rather than a puck, became so popular that it even made an appearance in the Olympics in 1992. The National Sporting Goods Association statistics showed, from a 1999 study, that 2.5 million people played roller hockey. Roller skating was considered for the 2012 Summer Olympics but has never become an Olympic event. Other roller skating sports include jam skating and roller derby. Roller skating popularity began during the late 1950s and 1960s at rock 'n' roll teen dance halls, but exploded and took off in the disco and new wave era of the 1970s and 1980s, becoming popular and an iconic thing of that time. In the early 1990s it would begin to diminish in popularity. Sales of roller skates increased during the COVID 19 pandemic as people sought safe outdoor activities. Roller skating saw a revival in the late 2010s and early 2020s, spurred on by a number of viral videos on the popular video sharing app TikTok and also a revival of 1970s and 1980s pop culture from film and TV nostalgia. Many popular brands sold out to the point of back order, with many people taking up the hobby during COVID 19 quarantines across the globe.

Ұйымдар

Рольдік коньки тебу алаңдарының операторлары қауымдастығы 1937 жылы АҚШ-та құрылды. Қазіргі уақытта ол Рольдік конькимен сырғанау қауымдастығы деп аталады. Қауымдастық рольдік коньки спортын дамытуды және насихаттауды мақсат етеді, сондай-ақ халыққа рольдік коньки туралы білім беру үшін сабақтар ұсынады. Оның қазіргі президенті Бобби Пендер, ал қауымдастықтың бас кеңсесі Индианаполисте орналасқан.