Кіріспе
Британдық-американдық балет бишісі және режиссері, сондай-ақ хореограф Фредерик Франклин (13 маусым 1914 жыл - 4 мамыр 2013 жыл), кейде "Фредди" деп те аталады. Ол – би өнерінің шебері.
the dance artist
Frederic Franklin (13 June 1914 – 4 May 2013), sometimes also called "Freddie", was a British American ballet dancer, choreographer and director.
Биші
Англияның Ливерпуль қаласында туған Фредерик Франклин 1924 жылы «Питер Пэн» фильмін көргеннен кейін, сахнаға шығуды армандағанын айтты. Ол 1931 жылы Париждегі Казинода Жозефин Бейкермен бірге мансабын бастады. Англияда болған кезінде Франклин Венди Той және Антон Долинмен бірге кабаре, эстрада, концерттік балет, водевиль және театр сияқты өнер түрлерінде өнер көрсетті. «Корольдік балеттің» алдағысы болған «Вик Уэллс балетімен» қысқа ғана билегеннен кейін, 1935 жылы Маркова-Долин балетіне қосылды. 1938 жылы Франклин Монте-Карлодағы «Рус балетіне» қосылып, 1952 жылға дейін бас биші болды. Жылдам оқып, мінсіз жадысымен танылған Франклин 1944 жылы компанияның балетмейстері болды. «Рус балетімен» Франклин есімдері тарихқа енген көптеген кейіпкерлерді жасады және Леонид Массин, Мишель Фокин, Бронислава Нижинская, Фредерик Эштон, Джордж Баланчин және Агнес де Милль сияқты хореографтардың 45-тен астам басты рөлінде ойнады. 1949 жылы Франклин Оңтүстік Африкаға концерттік турға барды. Ол жерде «Аққу көлі» және «Мираж» сияқты балеттерді орындады. Штаттарга оралғаннан кейін Мия Славенскамен бірлесіп жеке балет труппасын құрды, олар «Лебедіное көлі» және «Трамвай Желание атымен» сияқты қойылымдарды қойды. Сонымен қатар, Славенска-Франклин балеті Жапонияға бару мүмкіндігіне ие болды. Жапонияда Франклин жапон балаларының көмегімен «Аққу көлін» қоюға қол жеткізді. Алайда, Славенска-Франклин балеті ауыр қаржылық қиындықтарды бастан өткерді. Осының салдарынан, 1955 жылы Франклин қалаға оралып, Монте-Карлодағы «Рус балетіне» қайта қосылды. «Рус балетінің» 1957 жылғы маусымы ерекше болды, себебі ол 20 жылдық мерейтой және Франклиннің олармен соңғы қойылымы болды. Соңынан Франклин Мэдисон авенюідегі Монте-Карло балет мектебінде қысқа уақыт оқытумен айналысты. «Рус балетімен» халықаралық сахналарда өнер көрсеткен кезде Франклин мен Александра Данилова ХХ ғасырдың ұлы балет дуэтін құрды. Оның серіктес балериналарының арасында Алисия Маркова, Иветта Шовире, Мойра Ширер, Розелла Хайтауэр, Мария Таллчиф, Тамара Туманова және Алисия Алонсо болды. Сонымен қатар, ол «Gaite Parisienne» фильміндегі Барон, «Night Shadow» (La Sonnambula) фильміндегі Барон және «Rodeo» фильміндегі Чемпион Ропер рөлінде де ойнады. 1950 жылдары Франклин Хуан Андузенің шақыруымен Пуэрто-Рикоға сапар шекті. 1962 жылы АҚШ-қа оралғаннан кейін ол Вашингтонға барып, Ұлттық балеттің негізін қалаушы директоры болып тағайындалды және 12 жыл олармен бірге жұмыс істеді. Вашингтонның Ұлттық балетінің ашылу кешінде оның оралуынан кейін, Ұлттық симфониялық оркестрінің 100 музыканты, көптеген журналдар мен жаңалықтар топтары және хореограф Джордж Баланчин да келді.
Режиссер және хореограф
1952 жылы Франклин Мия Славенскамен бірге «Славенска-Франклин» балетін құрды, бірнеше жылдан кейін Вашингтон балетінің бірлескен директоры, содан кейін Вашингтонның Ұлттық балетінің негізін қалаушысы және көркемдік жетекшісі болды. Өмірі бойы Франклин үш хореографиялық шығарма жазды. 1958 жылы ол Вашингтон балеті үшін «Этальга» атты алғашқы туындысын жасады. Оның екінші шығармасы – 1963 жылы Вашингтон балеті үшін жазылған «Балетке арнау». Оның соңғы туындысы «Салық» деп аталады, ол 1962 жылы Монте-Карлодағы «Рус балеті» үшін жазылған. Франклиннің сұхбатында айтқанынша, ол бишілер мен олардың қимыл-қозғалыстарын көз алдында елестету арқылы ең жақсы хореография жасайды. Вашингтон қаласында бірнеше жыл жұмыс істегеннен кейін Франклин АҚШ бойынша жұмыстарды жаңарту және қою арқылы жеке карьерасын бастады, сондай-ақ Цинциннати балеті (екі жыл көркемдік жетекшісі болды, кейін директор-эмирит), Гарлемнің би театры (1989 жылы көркемдік кеңесші болды), Чикаго балеті, Тулса балеті, Окленд балеті, Питтсбург балет театры және Америка балет театры сияқты көптеген балет компанияларымен байланыс орнатты. 2005 жылы Франклин танымал компаниямен бірге өткен жылдары туралы айтатын «Рус балеті» атты деректі фильмінде пайда болды. 90 жасқа дейін Франклин Америка балет театрында өнер көрсетуді жалғастырды, «Ромео мен Джульетта» спектакліндегі монах, «Ла Сильфиде» спектакліндегі Мадж және «Лебедь көліндегі» ханзаданың тәрбиешісі сияқты мимдік рөлдерде ойнады. Франклин 2013 жылдың 4 мамырында Нью-Йорктегі Вейл Корнелл медициналық орталығында пневмониядан қайтыс болды. Оның артында 48 жыл бірге өмір сүрген серіктесі Уильям Хейвуд Осман және інісі Джон Франклин қалды.
In his lifetime, Franklin choreographed three pieces. In 1958, he created his first ever piece for the Washington Ballet called Etalage. His second piece is called Homage Au Ballet which was also for the Washington Ballet in 1963. His final piece is called The Tribute which was for the Ballet Russe de Monte Carlo in 1962. According to an interview Franklin had done, he best choreographs by visualizing the dancers and their movements in his head. After a few years in Washington, D. C., Franklin began a freelance career reviving and staging works around the United States and developed artistic associations with many ballet companies including Cincinnati Ballet where he was artistic director for two years and later Director Emeritus, Dance Theatre of Harlem where he became artistic advisor in 1989, Chicago Ballet, Tulsa Ballet, the Oakland Ballet, Pittsburgh Ballet Theatre, and American Ballet Theatre. In 2005, Franklin was featured in the documentary film Ballets Russes, recounting his years with the famous company. Into his 90s, Franklin continued to perform with American Ballet Theatre, appearing in mime roles such as the Friar in Romeo and Juliet, Madge in La Sylphide, and the Prince's Tutor in Swan Lake. Franklin died from pneumonia in New York City at the Weill Cornell Medical Center on 4 May 2013. He was survived by his partner of 48 years, William Haywood Ausman, and his brother, John Franklin.
Марапаттар
1984 жылы Фредерик Франклин Гарлем би театрында Вирджиния Джонсонның басты рөлде ойнаған креолдық тақырыптағы «Жизель» қойылысын сахнаға қойғаны үшін Лоренс Оливье сыйлығымен марапатталды. Франклин 1985 жылы «Dance Magazine» сыйлығын, ал 1992 жылы «Capezio Dance» сыйлығын алды. 2004 жылғы 16 қарашада Франклин Британ империясының ең жоғары орденінің командирі дәрежесіне ие болды. 2011 жылы Франклин Ұлттық би мұражайының Корнелиус Вандербильт Уитни мырза мен ханымның Даңқ залына енгізілді.