Кіріспе

Ағылшын балеринасы (1919–1991) Маргарет Эвелин де Арияс DBE (туған есімі Хукхэм; 18 мамыр 1919 – 21 ақпан 1991), Марго Фонтейн деген сахналық атымен танымал, ағылшын балеринасы болған. Ол өмірінің барлық уақытын Корольдік балетте (бұрынғы Садлер Веллс театр компаниясы) биші ретінде өткізді, соңында королева Елизавета II оны компанияның прима балеринасы етіп тағайындады. Төрт жасында балет сабақтарын бастаған ол Англияда және Қытайда оқыды, онда оның әкесі жұмысқа ауыстырылған. Шанхайдағы оқуында орыс эмигрант бишісі Георгий Гончаровпен бірге болды, бұл оның орыс балетіне деген қызығушылығын күшейтті. 14 жасында Лондонға оралғанда, Нинетт де Валуа оны Вик Уэллс балет мектебіне қабылдауға шақырды. 1935 жылы ол компанияның прима-балеринасы ретінде Алисия Маркованың орнын басты. Вик Уэллс хореографы сэр Фредерик Эштон Фонтейн мен оның серіктесі Роберт Хелпман үшін көптеген партиялар жазды, олар 1930 жылдардан 1940 жылдарға дейін бірге биледі. 1946 жылы компания, енді Садлер Уэллс балеті деп аталды, Ковент-Гардендегі Корольдік опера театрына көшті, онда Фонтейннің келесі он жылдағы ең жиі серіктесі Майкл Сомс болды. Чайковскийдің «Ұйқыдағы сұлулық» спектакліндегі ойнаған рөлі Фонтейн үшін де, компания үшін де ерекше рөлге айналды, бірақ ол Эштонның «Симфониялық вариациялар», «Сәлігер», «Дафнис пен Хлоя», «Ондайн» және «Сильвия» балеттерімен де жақсы танымал болды. 1949 жылы ол компанияны АҚШ-қа гастрольдік сапарға алып барды және халықаралық деңгейде танымал болды. Екінші дүниежүзілік соғыстан бұрын және кейін Фонтейн Ұлыбританияда балет қойылымдарының теледидарлық көрсетілімдерінде өнер көрсетті және 1950 жылдардың басында Эд Салливан шоуында пайда болды, бұл АҚШ-та би өнерінің танымалдығын арттырды. 1955 жылы ол Панама саясаткері Роберто Ариасқа үйленді және NBC телеарнасында «Ұйқыдағы сұлулық» фильмінің түсті түсірілімінде ойнады. Үш жылдан кейін ол Сомспен бірге Би-би-сидің «Бөрікші» теледидары үшін «Аққу көлі» спектаклінде биледі. Оның халықаралық деңгейдегі танымалдығы мен көптеген шақырулардың арқасында Корольдік балет Фонтейнге 1959 жылы еркін биші болуға рұқсат берді. 1961 жылы, Фонтейн зейнетке шығуды ойлап отырғанда, Рудольф Нуреев Парижде билеген кезде Киров балетінен қашып кетті. Фонтейн, олардың арасындағы 19 жылдық айырмашылыққа байланысты онымен серіктес болуға құлшынбаса да, 1962 жылдың 21 ақпанында Корольдік балетте «Жизель» спектакліндегі дебютінде онымен биледі. Бұл дуэт бірден халықаралық сенсацияға айналды, әр биші екіншісін ең жақсы өнер көрсетуге жетеледі. Олар «Le Corsaire Pas de Deux», «Les Sylphides», «La Bayadère», «Аққу көлі» және «Raymonda» сияқты классикалық қойылымдарымен ең көп танымал болды, онда Нуреев кейде хореографияны олардың таланттарын көрсету үшін бейімдеді. Екеуі Аштонның арнайы олар үшін хореографияланған «Маргарита мен Арман» спектаклін алғаш рет көрсетті және Сэр Кеннет Макмилланның «Ромео мен Джульетта» спектакліндегі басты рөлдердегі өнерлерімен танылды. Келесі жылы Фонтейннің күйеуі өлтіруге талпыныс кезінде атып жарақат алды және қалған өмірі үшін үнемі күтімді қажет ететін төрт мүшесі жұмыс істемейтін болды. 1972 жылы Фонтейн жартылай зейнеткерлікке шықты, бірақ онжылдықтың соңына дейін мерзімді түрде билеуді жалғастырды. 1979 жылы ол Корольдік балетпен бірге болды және ресми түрде компанияның абсолютті балеринасы деп жарияланды. Ол Панамаға зейнетке шығып, уақытын кітап жазумен, мал өсірумен және күйеуіне күтім жасаумен өткізді. Ол Нуреевпен «Жизель» спектакліндегі дебютінен дәл 29 жыл өткен соң, жұмыртқа безінің қатерлі ісігінен қайтыс болды.

Ерте өмір (19191934)

Маргарет Эвелин Хукхэм 1919 жылдың 18 мамырында Суррейдегі Рейгейт қаласында Хилданың (қызметтес аты Ачесон Фонтес) және Феликс Джон Хукхэмнің отбасында дүниеге келді. Оның әкесі – британдық механикалық инженер, ол Британдық Америка темекі компаниясында жұмыс істеді. Анасы – ирланд әйелі Эвелин Ачесон мен бразилиялық өнеркәсіпші Антонио Гонсалвес Фонтестің заңды емес қызы. Хукхэмтің ағасы Феликс болған бір туысы бар. Отбасы Элингке көшіп келді, онда анасы төрт жасар қызын ағасымен бірге Грейс Босустоудың балет сабақтарына жіберді. Анасы Хукхэмді алғашқы сабақтарына қатыстырып, балет оқушысының дамуы үшін не қажеттігін жақсырақ түсіну үшін қызымен бірге негізгі позицияларды үйренді. Хильда жылдар бойы қызына тұрақты қолдау, басшылық және сын көрсетті; ол Хукхэмнің қойылымдарында сахна артында белгілі болды, Хукхэмнің мұғалімдері мен әріптестерінен «Қара патшайым» деген лақап алды. Кейбір балалар мұндай ата-анасының тым көп назарына наразы болар болса, Хукхэм анасының көмегін «мейірімділікпен және ұялмайтын табиғилықпен» қабылдады. 1924 жылдың шілдесінде, бес жасында Хукхэм қайырымдылық концертінде би биледі және өзінің алғашқы газет шолуын алды: Миддлсекс Кантри Таймс жас бишінің «ерекше жақсы соло» орындағанын атап өтті, оны көрермендер «күшпен қайталап сұрады». Тіпті ерте жылдары Хукхэм биде сәтті болу үшін сезінген қысымның белгілерін көрсетті, басқаларды ұятқа қалдырмау үшін өзін физикалық жағынан күшпен итермеледі. Би емтиханы жақындаған сайын, ол бірнеше күн бойы жоғары температурамен ауырады, бірақ емтиханға үлгеру үшін жазылып алатын. Хукхэмнің әкесі отбасын жұмысқа байланысты шетелге көшіруге дайындала бастады. Кеңескеннен кейін, олар қызын өздерімен бірге алып кететінін, ал ұлы Феликсті ағылшын пансиондық мектебінде қалдыруға шешім қабылдады. Хукхэм үшін бұл жаңа туысынан айырылу ауыр тиді. Әкесі алдымен Кентукки штатындағы Луисвиллге ауыстырылды, онда Хукхэм мектепке барды, бірақ балет сабақтарын алмады, өйткені анасы жергілікті би мектебінің сапасына күмән келтірді. Пегги – бала кезіндегі аты – тоғыз жасқа келгенде, ол ата-анасымен бірге Қытайға көшіп келді. Бір жылдай олар Тяньцзинде тұрды. Одан кейін 1931 жылы Шанхайға көшіп келгенге дейін Гонконгте қысқа уақыт болды, онда Хукхэм орыс эмигрант мұғалімі Георгий Гончаровтан балет оқыды. Гончаровтың серіктесі Вера Волкова кейіннен Хукхэмнің мансабы мен оқуына үлкен әсер етті. Хукхэм биші болу арманы болмады және ынтасы жоқ оқушы болды, бірақ ол бәсекеге қабілетті еді. Сабақтарында Джун Брейдің болуы оны жақсырақ жұмыс істеуге итермеледі. Ол Чечетти жаттығуларын ұнатпады, орыс стилінің еркін өрнегін артық көрді. Анасы оны 14 жасында Лондонға балет мансабын жалғастыру үшін алып келді. 1934 жылы Хукхэмнің әкесі Шанхайдан хат жазып, өзінің махаббатқа түскенін түсіндірді. Ол жаңа әйеліне үйлену үшін әйелінен ажырасуды сұрады. Шанхайда жұмысын жалғастыра отырып, оның әкесі 1943 жылдан 1945 жылға дейін екінші дүниежүзілік соғыс кезінде жапондықтар басып алған кезде тұтқындалды. Соғыстан кейін ол екінші әйелі Беатриспен бірге Англияға оралды. Хукхэм Серафина Астафьевамен оқуды бастады, бірақ оны Деме Нинетт де Валуа байқап, кейіннен Корольдік балетке айналатын Вик Уэллс балет мектебіне оқуға шақырды. Ол Ольга Преображенска мен Волкованың басшылығымен оқыды. Оның алғашқы жеке өнері 1933 жылы болды, ол биші емес, актриса ретінде, Марго Фонтес атты уақытша есімді бала ретінде де Валуаның «Тұзақтарға соққан балуан» қойылымында пайда болды. 1934 жылы ол «Бөбектер» фильмінде қар жапырағы ретінде биледі, әлі де Фонтес атын қолданады. Хукхэмнің анасы өзінің Фонтес туыстарына хат жазып, қызының сахналық мансабы үшін есімді пайдалануына рұқсат беруді өтінгенмен, соңғы жауап жоқ болды, мүмкін, отбасы театр орындаушысымен байланыстан қашуға тырысқандықтан. Кейін Хильда мен оның қызы телефондық кітапшадан Фонтес атауларының нұсқаларын іздестіріп, британдықтар көбірек естілетін Фонтенді таңдады және оны Фонтейн деп өзгертті. Келесі жылы ол өзінің кәсіби өмірінің қалған бөлігінде белгілі болған «Марго Фонтейн» деген есімді алды, ол анасының әкесінің әкесінің тегін өзгертті, «Фонтес» португал тілінде «фонтан» дегенді білдіреді. Орта және қазіргі ағылшын тілінде 16 ғасырға дейін «fonteyn» деп жазылатын. Оның би фотографы мамандығы бойынша жұмыс істейтін ағасы Феликс, ақырында сол тегін қабылдады.

Вик-Уэлл жылдары (1935-1945 жж.)

1935 жылы Фонтейн өзінің жеке дебютін «The Haunted Ballroom» театрында «Жас Тригеннис» рөлін ойнап өткізді. Сол жылы сэр Фредерик Эштон Стравинскийдің «Le baiser de la fée» шығармасының хореографиясында келін рөлін оған арнап жасады. Эштон оның лирикалық қасиеттерін бағалап, оның сәнді екенін білгенімен, оның алғашқы жылдарында Фонтейннің жіңішке мінезді және әдемілікке жетпегенін айтқан. Оның кемшіліктері бар деп саналғанға қарамастан, ол оны өзінің «Rio Grande» қойылымында креол қызын ойнатып, басты рөлге таңдады. Компанияның алғашқы прима-балеринасы Алисия Маркова 1935 жылы «Вик Уэллс» театрын қалдырғанда, Фонтейн компанияның басқа мүшелерімен бірге көшбасшылықты бөлісті, бірақ бишілер саласындағы ең жоғарғы орынға тез көтерілді. Сол жылы ол жазғы демалысын Парижде өткізді, онда ол жер аударылған орыс балериналары Ольга Преображенская, Матильда Кшесинская және Любовь Егоровамен бірге оқыды. Келесі жазда олармен зерттеуді жалғастыру үшін қайта оралды. Фонтейннің нәзік және біршама мысықтай көркемдігін пайдаланып, «Сэр Фредерик оны жиі әлсіз немесе басқа дүниенің тұлғасы ретінде бейнеледі». 1936 жылы ол «Апарулар» қойылымында қол жетпес муза рөліне түсті, бұл рөл оның Роберт Хелпманмен серіктестігін нығайтты, сол жылы «Ноктюрн» фильмінде кедейлікпен күрескен гүл сатушы рөлін ойнады. Оның «Ноктюрн»дегі табысы Эштонның Фонтейн туралы көзқарасында бұрылыс болды және ол Маркованың компанияның бас бишісі ретінде мұрагері бола алатынын мойындады. Көп ұзамай компания теледидардағы қойылымдармен тәжірибе жүргізе бастады, «BBC» үшін «Broadcasting House» және «Alexandra Palace»-та орындауға ақы төледі. Фонтейн өзінің алғашқы теледидардағы соло биін 1936 жылдың желтоқсанында «Façade»-дан «Polka» биін орындады. Бишілер бұл ойын-сауықтарды жақсы көретін болса да, көк түсті бейнесін өзгертетін шағын телеэкрандар бұл құрал компания үшін табысты жолға айналу үшін әлі дамымаған дегенді білдірді. Келесі жылы Фонтейнге Джулияның күлкілі рөлі берілді «Той гүлшоғыры» және Роберт Хелпманмен бірге Аштонның «Les Patineurs» фильмінде Викториялық мұз үстінде сырғанаушыларды еліктеп, па де дуэ орындады. Хелпманн 1930 және 1940 жылдары оның ең тұрақты серіктесі болды, оған өзінің театралдылығын дамытуға көмектесті. Онжылдар өткен соң Фонтейн Хелпманды өзінің мансабындағы сүйікті серіктесі деп атайды. Констант Ламберт компанияның музыкалық директоры ретінде оның музыкасына көмектесті. 1935 жылдан бастап Фонтейн мен Ламберт романтикалық қарым-қатынас құрды, ол оның өмір бойы жалғасатын болды. Ол бұған дейін «BBC»-дің шетелдегі қызметінің бақылаушысы Дональд Ходсонмен қарым-қатынаста болған. Ламберт өзінің «Гороскоп» балетіне арналған (1938) партитурасын Фонтейнге арнады. Компания 1937 жылы Кембридж университетінде қысқа мерзімді кәсіби кездесуге барғанда, Фонтейн алғаш рет Панамадан келген 18 жасар заң студенті Роберто «Тито» Ариаспен кездесті, ол кейіннен оның күйеуі болды. Фонтейн Ариястың бір кешке барған кезінде оның румба биін орындағанын көрген соң оған ғашық болады. Кейінгі аптада олар бірге уақыт өткізді, бірақ Ариас жазғы демалысқа Панамаға оралды. Оның кейінгі қарым-қатынассыздығы Фонтейнді ұнжырғасын түсірді. 1939 жылы Фонтейн «Жизель», «Лебединое озеро» және «Тұқыр сұлу» фильмдеріндегі басты рөлдерді орындады және «Вик Уэллс» балетінің прима-балеринасы болып тағайындалды, көп ұзамай оның аты «Садлер Уэллс» балеті деп өзгертілді. «Лебединое озеро» ролі оның мансабындағы бұрылыс болды, ол сыншылар мен көрермендерді британдық балерина толық көлемдегі классикалық орыс балетіне басты рөлді ойнай алатынына сендірді. Талқылаушы Арнольд Хаскелл Фонтейннің өнер көрсетуі ешқашан «осындай патшалық немесе жартылай керемет» болған емес деп жазса, жазушы Тангье Лин оның «бұрын ешкім көрмеген тұрақтылықпен көтерілгенін» айтты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде компания әскерлерді көңілдету үшін түнде би биледі, кейде таңертеңгілік орындайды. Мұндай ауыр кестеде бишілер әдеттегі апталық көріністер санын үш-төрт есеге дейін орындауға міндетті болды. Кейінірек Фонтейн жиі билегенін еске түсіріп, кейде «сахнадан кетер алдында солоны аяқтап қойған-тоқтамағанын есіне алмай, қанатқа тербеліп тұрды». Соғыс уақытындағы әскерге шақыру компанияның көптеген бишілерін қарулы күштерден айырды дегенді білдірді. Шоуларды мұқият таңдап алу керек еді немесе барлық рөлдерді ойнай алатын әйел актерлердің толығымен болуы үшін редакциялауға көмектесу керек еді. Фонтейнге балет мектебінен шыққан жас, тәжі...

Ковент-Гарден жылдары (19461955)

1946 жылы компания Ковент-Гардендегі Корольдік опера театрына көшті. Фонтейннің алғашқы рөлдерінің бірі – Чайковскийдің «Ұйқыдағы сұлу» операсының Аврора рөлі. Патша Георг, Королева Елизавета, Королева Мэри, ханшайымдар Елизавета мен Маргарет және премьер-министр Клемент Атли қатысқан шарада ол алғаш рет сахнаға шықты. Костюмдер бөлімі соғыстан кейінгі тағамдардың шектелуінен қиын жағдайға түскендіктен, компания барлық қолжетімді жібек, барқыт немесе брокатты жинауға шақырды. Ескі опера костюмдерін, терілерді және тіпті барқыт перделерді кесіп, қайта пайдаланып, сәнді қойылым жасады. Көптеген орыс бишілері рөлдерді бұрынғы буыннан үйренгендерінен өзгеше, Фонтейннің Аврора рөлін үйренуге тікелей көмектесетін ешкім болған жоқ. Сондықтан ол рөлді өзіндік түсіндіру арқылы жаңаша сомдауға мәжбүр болды. Балет компанияның ерекше қойылымына айналып, Фонтейн үшін есімді рөл болды. Оның «Садлер Веллс» компаниясының «жарық тәжі» ретіндегі «келуі» ерекше аталып өтті. Аштон ашылу табысын арттыру үшін дереу «Симфониялық вариациялар» шығармасын жасады. Алты бишінің ішінде Фонтейннің өнері «тамаша» деп бағаланды, ал Мойра Ширер өзінің әсемдігімен ерекше көзге түсті. 1946 жылы Американдық балет театры Корольдік опера театрына келгенде, Фонтейн Нью-Йорк бишісі Нора Кеймен жақын дос болып қалды. Фонтейн 1946 жылы соғыстан кейін Александра сарайының қайта ашылуын атап өту үшін теледидарда пайда болды. Оның теледидардағы көріністерінен кейін ол хореограф Леонид Массиннің «Үш бұрышты шапқыншы» операсындағы диірменнің әйелі рөлін, сондай-ақ Аштонның өзі үшін жазған «Сцены балетасының» абстрактілі дебютіндегі басты рөлді сомдады. 1948 жылы Фонтейн Парижге хореограф Роланд Петидің «Түнгі қыздар» операсындағы Агата рөлін ойнауға барды. Петидің оған деген құрметі оған жаңа сенімділік пен нығайған рух сыйлады, бұл оның Аштонның «Дон Хуан» операсындағы өнерінде көрінді. Бірақ ол алғашқы түні жарақат алып, білезігін жыртып алды. Ол бірнеше ай бойы би билей алмады және Аштонның «Сүкіршік» операсының премьерасын өткізіп алды. Ол балеттің Рождестволық тұсаукесерінде Майкл Сомспен билеуге жеткілікті күш жинады және бірінші актідегі дәстүрлі қоңыр киімді қара киіммен және шашын қатты байлап таққан шапанмен алмастырып, «Золушка» рөлінде өзінің ерекше белгісін қалдырды. Көрермендер Фонтейннің қойылымға жаңа, күшті пафос сезімін енгізгенін айтты. 1949 жылы Корольдік балет АҚШ-қа гастрольдік сапарға шыққанда, Фонтейн Аврора рөлін қайта сомдап, бірден атақты болды және халықаралық деңгейде танымал атанды. Нью-Йоркте американдық шоумен Сол Хурок Метрополитен опера театрындағы Фонтейннің «Аврора» операсының премьерасы ол өткізген «ең керемет» қойылым болғанын айтты, ал қойылымнан кейінгі құрмет көрсету жарты сағатқа созылды. «Нью-Йорк Herald Tribune» газеті Фонтейнді «күдіксіз жұлдыз» деп атады: «Лондон мұны біраз уақыттан бері біледі, Еуропа оны анықтады және кеше ол басқа континентті де жаулап алды». Фонтейн «Time» және «Newsweek» журналдарының мұқабасында болды. Англияға оралғаннан кейін Фонтейн Джордж Баланчиннің «Империяль балетінде» биледі, содан кейін Италияға Хелпман және Памела Мэймен бірге «Ұйқыдағы сұлу» операсында қонақ жұлдыз ретінде саяхат жасады. 1949 жылы ол Сэр Фредерик Эштонның хореографиясын сипаттады, олар енді «Садлер Веллс» компаниясының репертуарында жоқ еді, Майкл Сомс және Гарольд Тернермен бірге теледидарда би биледі. Фонтейн 1951 жылы алғаш рет «Эд Салливан шоуында» Америкада пайда болды және бірнеше рет қайта оралды. Оның өнер көрсетуі американдық көрермендер арасында бидің танымалдылығын арттырды. Одан кейін оның ең танымал екі рөлі болды, олар Аштонның «Дафнис пен Хлоя» (1951) және «Силвия» (1952) фильмдеріндегі басты рөлдер. Фонтейн британдық балетке қосқан үлесі үшін 1951 жылы Британ империясы орденінің командирі атағын алды. Жарақаттан қиналған ол зейнеткерлікке шығуды ойлады, әсіресе 1950-ші жылдардағы ең жиі серіктесі Сомс қиын рөлдерден бас тарта бастағаннан кейін. 1953 жылы Америка гастролі кезінде Фонтейн кенеттен Роберто «Тито» Ариаспен қайта танысты – ол 1937 жылы Кембридж университетінде бірге оқыған. Ариас енді саясаткер және Панаманың Біріккен Ұлттар Ұйымына өкілі болды. Ол әйелі мен бала-шағасы болса да, Фонтейнмен роман бастап, әйелінен ажырасуға тырысты. Ол американдық турнеден оралғаннан кейін 1954 жылы Испанияның Гранада қаласында «Entrada de Madame Butterfly», кейін «Entrée japonaise» деп аталды, содан кейін «От құсы» рөлінде алғаш рет сахнаға шықты. Оған бұл рөлді 1910 жылы дебют жасаған Тамара Карсавина үйретті. Фонтейннің «От құсы» рөлі оның jetes-ін ұшуды симуляциялау үшін пайдалану қабілеті үшін «оның ең үлкен жетістіктерінің бірі» болды.

Неке және саясат (19551959)

6 ақпанда 1955 жылы Парижде Фонтейн Ариасқа үйленді, испан тіліндегі дәстүр бойынша "Марго Фонтейн де Ариас" деген ресми некелік есімін қабылдады. 1955 жылы ол сахнаға оралып, Санкт-Петербургте Рудольф Нуреевпен бірге "Корсар" спектаклінде Медора рөлін орындап, сәттілікке жетті. 12 желтоқсанда 1955 жылы Фонтейн Майкл Сомспен бірге NBC телеарнасында "Продюсерлердің шоу-кассасы" антологиялық сериясы үшін Чайковскийдің "Ұйықтаған сұлу" операсының тікелей эфирдегі американдық түсірілімін көрсетті. Бұл өндіріс Форд компаниясының қаржылық қолдауымен жасалып, бір жарым сағатқа созылып, шамамен 30 миллион көрерменді қамтыды. 1956 жылы ол және Сомс Грейс Келли мен Монако князі Ренье III-тің тойында "Лебеді көлі" балетінің екінші әрекетінде қонақ бишілер ретінде өнер көрсетті. Келесі жылы дуэт "Продюсерлердің шоу-кассасы" өндірісінде "Жұмбақ" балетінде ойнады. Фонтейн 1958 жылы 21 желтоқсанда BBC телеарнасындағы "Жақсылық пен жамандық" балетінің экранизациясында Сомспен бірге өнер көрсетті, ал көрсетілім алғаш рет сол күні эфирге шықты. 1959 жылы жеке биші болар алдында, ол Аштонның "Ла Пери" (1956) және "Ондін" (1958) балеттерінде сәтті өнер көрсетті, бұл оған көптеген халықаралық шақыруларды қабылдауға мүмкіндік берді. Үйленуінен аз уақыт бұрын Фонтейн Корольдік би академиясының президенті болуға Аделина Жененің орнын басатын болды. Ол тағайындауға қарсы болғанымен, академия оның шешімін қабылдамады. Жаңа би бағдарламасын жоспарлауға қатысып, академияның мәжілістеріне қатысып, ол 1956 жылғы Жаңа жылдық құрмет көрсетулерде Британ империясы орденінің Дам Командоры атағымен марапатталды. Оның күйеуі некеден кейін Сент-Джеймс сарайына елші болып тағайындалғандықтан, Фонтейн де дипломат әйеліне қойылатын міндеттерді орындады. Дегенмен, ол саясатқа қызығушылық танытпағаны үшін сынға ұшырады. 1956 жылы ол Оңтүстік Африканың Йоханнесбург қаласында "Оның Ұлылығы" театрында және Майкл Сомспен бірге Зоо-Лейкте төрт өнер көрсету өткізді. Олардың өнері жоғары бағаланғанымен, апартеидке байланысты бишілер одағының тыйымына қарамастан, ол өнер көрсеткені үшін сынға түсті. Ол сондай-ақ Имельда Маркос үшін билегені үшін де сынға ұшырады және бір рет есірткі қолданылған кеште болғаны үшін ұсталды. Ол әскери диктатура кезінде Чилиде де биледі және Анастасио Сомоса Дебайльдің әйелі Хоуп Сомозаға жақын болып, оны құрметтеді. 1959 жылдың сәуір айында Фонтейн тұтқындалып, Панама түрмесінде 24 сағат ұсталды, содан кейін Нью-Йорк қаласына депортацияланды. Оның күйеуі Фидель Кастроның ықпалымен президент Эрнесто де ла Гвардияға қарсы төңкеріс жасады. Фонтейннің айтуынша, бұл жоспар олар 1959 жылдың қаңтарында Кубаға барған кезде жасалған, онда Кастро Ариасқа қару-жарақ немесе адамдармен көмектесуге уәде берген. Олар "Нола" қайығымен балық аулауға шығып, балықшылардан қару-жараққа толы буйды көтеруді сұрады. Балықшылар олар туралы хабарлағаннан кейін, Ариас қашуға тырысуы керек деп шешті. Түнде Ариас кемеден секіріп, креветкалық қайыққа отырды, ал Фонтейн өзінің яхтасын үкімет күштерін шатыстыру үшін пайдаланды. Ол өзін ұстап беру үшін Панамаға оралды, күйеуіне көмектесуді үміттене отырып. Түрмеде Панамадағы британдық елші Сэр Ян Хендерсонмен кездескенде Фонтейн өзінің қатысы бар екенін мойындады және британдық Сыртқы істер министрлігі оның мәлімдемесінің құпия екенін растады. Британдық елшілік оны босатуды ұйымдастырып, 22 сәуірде Нью-Йоркке ұшырды, Кубаның жоспарға қатысқанын АҚШ үкіметіне жасырып. Ариас Панаманың Бразилия елшілігінде пана тапты және Фонтейн Нью-Йоркке келген күні Перудың Лима қаласына аман-есен жетті. Жұп маусым айында Рио-де-Жанейрода қайта қосылды және қараша айына қарай ол сахнаға оралды, Майкл Сомспен бірге Лондондық қайырымдылық өнер көрсетуі үшін Аштонның па де дуэ биін орындады. Фонтейн 1959 жылдың 20 желтоқсанында Би-би-сидің "Евровидение" өндірісінде "Ұйықтаған сұлу" балетінде басты рөлді орындады, оның серігі Желько Юреша болды.

Нұреев жылдары (19611979)

Фонтейн өзінің ең үлкен өнерлік серіктестігін көптеген адамдар, соның ішінде Корольдік балеттің жетекшісі Нинетт де Валуа, оның зейнеткерлікке шығатынын ойлаған кезде бастады. 1961 жылы Киров балетінің жұлдызы Рудольф Нуриев Парижге қашып, де Валуадан Корольдік балетке шақырылды. Ол Фонтейнге дебютінде онымен билеуге мүмкіндік берді, бірақ олардың 19 жас айырмашылығына қарамастан Фонтейн келісті. 1962 жылдың 21 ақпанында Нуриев пен Фонтейн көпшілыққа толы зал алдында «Жизель» спектаклінде бірге өнер көрсетті, олар 15 минут дауысқа түсіп, 20 рет сәлемдеме алды. 3 қарашада «Le Corsaire Pas de Deux» қойылымы қойылды. Баспасөз олардың өнерін «басқа әлемдікі» деп сипаттады; The Observer оны «нокаут» деп атады және жұптасу «тарихи оқиға» деп бағаланды. Бірнеше күннен кейін олар «Силфидтер» әнімен танысты, ол АҚШ газеттерінде жарияланды. Фонтейнге 1962 жылы Кембридж университетінің құрметті заң докторы атағы берілді. Сэр Фредерик Эштон олар үшін Маргарита мен Арманды хореографиялады, оны 21-ші ғасырға дейін басқа жұптар билеген жоқ. 1963 жылғы премьерасы ашылғанға дейін жақсы жарияланды және оларды сыншыл әке рөлін сомдаған Майкл Сомспен біріктірді. Балет тек бір соломен үзілген pas de deux сериясы ретінде құрастырылған, ол бастапқы құмарлықтан өлім сахнасына дейін қарқындылықты арттырды. Соместің айтуынша, Нуриев пен Фонтейннің жұптығы керемет болды, өйткені олар серіктес емес, бірақ бір-бірін үздік өнер көрсетулеріне итермелеген тең дәрежедегі екі жұлдыз болды. Король анасы, Маргарет ханшайым және Марина ханшайым қатысқан бұл қойылым бірден табысқа жетті. Бұл дуэт үшін олардың серіктестігін бекіткен есімді жұмыс болды. 1964 жылы Фонтейн мен Нуриев Сиднейден Мельбурнға гастрольде болып, Австралия балетімен «Жизель» мен «Лебедь көлін» қойды. Ұзақ үзілістен кейін олар Штутгартта өнерлерін қайтадан жалғастырды. Сол жылдың 8 маусымында дуэт Бат қаласында өнер көрсеткен кезде оларға бәсекелес Панамалық саясаткер Фонтейннің күйеуі Ариасты атып өлтіргені туралы хабарланды, бірақ оның жақын арада қауіпке ұшырағаны белгісіз болды. Фонтейн, қатты дірілдеген болса да, 9 маусымда Макмилланның жаңа pas de deux, Divertimento-да билеп, Панамаға ұшып оралды. Ол Ариастың Альфредо Хименес төрт рет атып, өмірінің соңына дейін төрт аяғы тең шал болып қалғанын анықтады. Ол Ариястың медициналық ақысын төлеу үшін жұмыс істеуді жалғастыру керек болғандықтан, зейнетке шығу туралы ойлары жойылды. Дөңгелек арбамен жүрсе де, Фонтейн онымен бірге көптеген сапарларына алып жүрді. Екі апта ішінде ол Лондонға оралды, Арияның Сток Мандевилл ауруханасының Ұлттық омыртқа жарақаттары орталығында емделуін ұйымдастырды және билеуді қайтадан бастады. Келесі он күн ішінде Фонтейн «Баядер», «Жизель», «Маргарита мен Арман» спектакльдерінің алты қойылымында би биледі, сонымен қатар Нуриевтің «Раймонда» қойылымын репетициялады. Арияның комаға түсуі және жағдайының нашарлауы оны Spoleto-дағы «Раймонда» қойылымының соңғы көрсетілімінен басқа барлық қойылымдарды жіберіп алуға мәжбүр етті. Фонтейн мен Нуриев әсіресе классикалық шығармаларды, мысалы, «Ұйқыдағы сұлу» және «Лебедь көлін» орындағандарымен танымал болды, онда Фонтейн рольдердің мәнін ашып, өнерін үнемі жетілдіріп отырды. Нуриев Фонтейннің «Баядер» және «Раймонда» операларында серіктес болуын талап етті және 1964 жылы Вена мемлекеттік опера балетімен бірге орындау үшін «Лебединое озеро» әніне өзінің нұсқасын жазды. Бұл спектакль түсірілді және лорд Сноудон 1964 жылы 27 қарашада шыққан Life журналына суреттер түсірді. 1965 жылы 20 қаңтарда Фонтейн мен Нуриев Вашингтон қаласында президент Линдон Б. Джонсонның инаугурациялық рәсімінде Le Corsaire Pas de Deux атты әнді орындады. Сол жылы жұп Сер Кеннет Макмилланның хореографиясы бойынша «Ромео мен Джульетта» басты рөлдерін сомдады. Макмиллан рөлдерді Линн Сеймур мен Кристофер Гейбл орындауға ниеттенген болатын, бірақ Корольдік опера үйінің менеджері Дэвид Вебстер Фонтейн мен Нуриевке талап қойды. Дебюттен кейін бір жыл өткен соң, спектакль әлі күнге дейін кешкі қойылымдарға кезек күтті. Көрермендер дуэтке гүлдер құйып, қайта-қайта сәлемдеме шақыруларын талап етті. Фонтейннің актерлік шеберлігі спектакльді бірегей етті, Джульетті оның ең танымал рөлдерінің біріне айналдырды. Түп-басқа, мінез-құлық жағынан айырмашылықтарға қарамастан - ол әдепті, ал ол өте қызу болды - және олардың жас аралығы 19 жыл болса да, Фонтейн мен Нуриев өмір бойы дос болып, бір-біріне адал болды. Фонтейн Нуриевтің жағымсыз суретін мақұлдамайды, сондай-ақ оның репертуарындағы балеттердегі басқа серіктестермен билемейді. Олардың жеке қарым-қатынасының дәрежесі белгісіз қалды; Нуриев олардың бір рет болғанын айтса, Фонтейн оны жоққа шығарды. Оның биографы, Мередит Данеман, нақты дәлелдер болмаса да, олардың болғанына сенеді, бірақ Нуриевтің биографы, Дайан Солуэй олардың болмағанын мәлімдеді. Нуриев оның туралы былай деді: «'Лебедінің көлі' соңында, ол сахнадан ұлы ақ юбкасында кеткенде, мен оны әлем соңына дейін еріп кетер едім». 1965 жылы Фонтейн мен Нуриев «Силфидтер» және «Le Corsaire Pas de Deux» атты жазбаларда «Корольдік балетпен бір кеш» құжаттық фильміне түсті. Фильм сол кезде би фильмі үшін рекордтық көрсеткіш болған 1 миллионнан астам АҚШ долларын тауып, Нью-Йорк пен Нью-Джерсидегі 50-ден астам кинотеатрларда 6 желтоқсанға дейін көрсетілді. Режиссер Пол Циннер көп камералы техниканы қолданып, сахналық қойылымның сезімін беруге тырысты, сондай-ақ олардың «Ромео мен Джульетта» әйгілі нұсқасын түсірді. Сол жылы ол Манчестер университетінің канцлері болып тағайындалған Герцог Девонширден музыка бойынша құрметті докторлық диплом алды. 1967 жылы Роланд Пети дуэт үшін «Жұтылған жұмақ» атты жаңа балет жазды. Бұл Рудольфты еркек Адам, ал Фонтейнды шик Ева ретінде көрсетуге арналған абстрактілі, заманауи қойылым болды. Поп-арт декорациясы мен жанды неонымен балет жанкүйерлерді қызықтырды, соның ішінде Мик Джаггер мен әнші Марианна Фейтфулл да бар. Фонтейн 1972 жылы жартылай зейнеткерлікке шығып, толық балеттердегі рөлдерін тастап, тек бір актілі қойылымдармен шектелді. 1974 жылы ол өнері арқылы Ұлыбритания мен АҚШ арасында байланыс орнатуы үшін Корольдік өнер қауымдастығының Бенджамин Франклин медалін алды. Ол заманауи биге де батыл қадам жасады, 1975 жылдың маусымында Чикаго балетімен Хосе Лимонның «Мавр паванасында» «Дездемона» рөлін сомдады, содан кейін шілдеде Вашингтон қаласындағы Кеннеди орталығында Нуриевпен бірге осы биді орындады. Екі қойылым арасында Фонтейн Саратаға, Нью-Йорк қаласына, Афинаға және Лондонға Марта Грэм би тобымен бірге сапарлады. Кеннеди орталығындағы қойылымнан кейін ол Бразилияға гастрольдік сапарға шықты. 1975 жылдың қарашасында ол Нуриевпен бірге Uris Theatre-дағы Бродвейде «Фонтейн және Нуриев» қойылымында өнер көрсетті. Қойылым есте қалғанмен, Фонтейн енді қиын рөлдерді орындай алмайтынын көрсетті. 1976 жылы ол өзінің автобиографиясын жариялады, бірақ ол барлық құпияларын ашпады. Оның күйеуі әлі тірі болды және Фонтейн өте жасырын, әдепті және ұқыпты адам болды. 1977 жылы ол Гамбургте Альфред Топфер қоры F. V. S. сыйлығымен «Шекспир сыйлығын» алды, бұл сыйлықты алған алғашқы биші болды.

Мал шаруашылығында (1979-1990)

Фонтейн 1979 жылы 60 жасында зейнетке шықты, Корольдік балеттің прима-балеринасы болғаннан кейін 45 жыл өткен соң. Фонтейн мен Нүреев сахнада да, сахнадан тыс та серіктестік құрды, ол зейнеткерлікке шыққанға дейін созылып, содан кейін олар өмір бойы дос болып қалды. 60 жасқа толған күні Фонтейнді Корольдік балет тойлады, ол Эштонмен оның "Салют д'амур" дуэтін және Эштонның "Фасад" балетінен бұрынғы серіктесі Хелпманмен танго биледі. Кеш соңында ол ресми түрде Корольдік балеттің бас балеринасы деп жарияланды. Ол Нүреевпен бірге жазғы маусымда өнер көрсетіп, Васлав Нижинскийдің "L'après midi d'un faune" балетіндегі жетекші нимфа рөлін және "Le Spectre de la rose" балетіндегі қыз рөлін ойнады. Фонтейн мен Нүреев тіпті ол күйеуімен бірге Панамадағы ірі қара фермасына зейнеткерлікке шыққаннан кейін де жақын болып қалды. Эль-Хиго маңындағы шағын фермада телефон болмады, ол шалғайдағы ауылда орналасқан, бірақ ол байланыста болды және екеуі кейде бірге өнер көрсетті. Фонтейн көрші қонақ үйден телефон арқылы аптасына бірнеше рет Нүреевпен сөйлеседі. Ол ірі қара өсіруге қызығушылық танытып, төрт жүзден астам ірі қара малын өсірді. 1979 жылы Фонтейн "Би магиясы" атты шығармасын жазды, ол BBC телеарнасында телесериал ретінде көрсетілді және кітап түрінде жарық көрді. BBC2 арнасының алты бөлімді сериалы әлемдегі бидің 17-20 ғасырлардағы дамуының әртүрлі аспектілерін зерттеді, соның ішінде Австралия, Қытай, Франция, Монте-Карло, Ресей және АҚШ-та түсірілген көріністер бар. Ол өзінен және Нүреевтен басқа Фред Астер, Михаил Барышников, Сэмми Дэвис-младший, Исадора Дункан, Фанни Эсслер, Кира Нижинский және Мари Таглиони сияқты көптеген бишілерді қамтыды. Бұл сериал шу көтерді, өйткені ол уақытқа дейін ол камера алдында сөйлеуге танымал емес еді, ал әрбір бөлімде не айтатынын репетициялағаннан кейін, ол сызықтарды картасыз жаттады. Кейбір сыншылар бұл қойылымның би тарихы да, Фонтейннің өмірбаяны да емес екенін түсінбесе де, сериал "керемет сәттілікке" қол жеткізді және Фонтейн американдық, австралиялық және британдық сыншылардан мақтау алды. Сол жылы Фонтейн "Бишінің әлемі: ата-аналар мен студенттерге арналған кіріспе" атты еңбегін жариялады. Ол 1981 жылы Нью-Йорктегі Метте Рудольф және Карла Фрачидің басты рөлдерін орындаған Нүреевтің "Ромео мен Джульетта" балетінде "Леди Капулет" рөлін биледі. 1982 жылы ол Дарем университетінің канцлері болды, ол өзінің шектеулі және жиі үзілетін білімін ескере отырып, үлкен құрмет ретінде қабылдады. Ол жыл сайын Даремге түлектердің диплом беру рәсіміне қатысу үшін барады және өлімге дейін қажетті міндеттерге шын жүректен қатысады. 1983 жылы ол Калифорнияның сол аты бар қаласындағы Санта-Клара университетінен көркем өнердің құрметті докторы дәрежесін алды. Фонтейн 1984 жылы өзінің құрметіне алған Анна Павловаға құрмет көрсету үшін "Павлова: Биші портреті" атты еңбегін жариялады. 1986 жылдың ақпан айында (66 жасында) ол Майамидегі сахнада екі түнге "Ұйқыдағы сұлу" балетіндегі патшайым рөлінде көрінді. Фонтейннің Нүреевпен соңғы өнер көрсетуі 1988 жылы 16 қыркүйекте Италияның Мантуя қаласында өткен Маратона Фести а Кортеде барокко Па де Труада балерина Карла Фрачимен бірге болды. 1989 жылы күйеуі қайтыс болғанға дейін, Фонтейннің жұмыртқа безінің қатерлі ісігі бар екені анықталды. Ол барлық жинаған ақшасын Ариястың ұзақ уақыт бойы ауырған жағдайына жұмсаған, енді зейнеткерлікке шыққанда зейнетақысын ала алмайтын, сондықтан ол бұл сынақтан қорқады. Оның күйеуінен туған қызы Керубе Ариас оған қамқорлық жасап, М.Д. Андерсон ауруханасына тұрақты сапарға шыққанда, онымен бірге Хьюстонға (Техас штаты) баратын. Нүреев оның проблемалары туралы айтқан аздаған адамдардың бірі болды және ол орындаушы және хореограф ретінде жұмыс кестесі тығыз болғанына қарамастан, оны Хьюстонда үнемі барып тұруға келісті. 1990 жылы оған үш рет операция жасалып, төсек тартып қалған еді. Ақшасы жетпей қалған Фонтейн оның күтіміне төлейтін зергерлік бұйымдарын сата бастады, ал Нүреев шоттарды төлеуге жасырын түрде көмектесті. 1990 жылдың ақпан айында Қоғамдық телерадио хабар тарату қызметі өзінің "Ұлы өнер көрсетулер" сериясының бір бөлігі ретінде "Марго Фонтейн оқиғасы" атты бағдарламасын көрсетті. Құжаттамалық фильмде Нұреев олардың "бір дене, бір жан" ретінде билегенін айтады. Фонтейннің өмірбаянын жазған Дэнеман олардың таңғажайып жанашырлық байланысы адамдардың көпшілігінің бір-бірін түсінуінен асып түсетінін айтты: "Адамдардың көпшілігі А деңгейінде. Олар Z деңгейінде болды". 1990 жылдың мамырында оның күтіміне қаражат жинау үшін Ковент-Гарденде гала кеш өткізілді. Пласидо Доминго ән салуға еріктірілді және Сомес пен Нүреев екеуі де биледі. Шараға Принцесса Маргарет, Уэльс принцессасы Диана және Ниннетт де Валуа сияқты 2000-нан астам қонақ қатысты, Фонтейннің қолдауына 250 000 фунт стерлинг жиналды.

Өлім және мұра

Өлер алдында Фонтейн өзінің күлін Арийдің қабіріне жерлеу үшін Рим католик дінін қабылдады. Денсаулығы нашарлаған сайын, оған көптеген ізгі тілектер мен гүлдер келіп тұрды, соның ішінде Елизавета II патшайымы мен Панама президенті де құттықтады. Фонтейн 1991 жылғы 21 ақпанда Панама қаласындағы ауруханада 71 жасында, Нүреевпен «Жизель» балетіндегі тұңғыш қойылымының 29 жылдығы күні қайтыс болды. Ол Ариаспен бірге Панамадағы үйлерінің жанына жерленді, ал 1991 жылғы 2 шілдеде Лондондағы Вестминстер аббаттығында еске алу рәсімі өтті. Нүреев өзінің денсаулығына байланысты (ол ЖИТС-ке шалдыққан еді), екі шараға да қатыса алмады. Оның туған қаласы Рейгетте 1980 жылы британ мүсіншісі Нейтан Дэвид жасаған Фонтейннің мүсіні орнатылған, ол оған құрмет көрсету үшін қойылған. Мүсін оның сүйікті «Ондайн» рөлін бейнелейді және оны бүкіл әлемдегі жанкүйерлер тапсырыс берген. Дурхам университетінің студенттік одағының ғимаратындағы Дунэлм үйінің негізгі залы оның құрметіне Фонтейн балулы деп аталды, сондай-ақ Дурхам қаласындағы Университет колледжінің Үлкен залының вестибюлі де Дурхам қалысындағы Университет колледжінің Үлкен залының вестибюлі де оның есімімен аталады. 2005 жылы Атланта маңындағы Мариетта қаласында Фонтейнге құрмет көрсету үшін «Маргоның гардеробы» атты би киімдері мен аксессуарлар дүкені ашылды. 2007 жылы Нью-Йорк штатының Пикскилл қаласында құрылған Марго Фонтейн атындағы балет академиясы оның құрметіне аталды. 1990 жылдардың басында Williamsonia margotiana деген қазба өсімдігі Фонтейннің құрметіне аталды. Ол 1996 жылдың тамызында шығарылған британдық пошта маркалары жинағына енген бес «Жетістікке жеткен әйелдердің» бірі болды. 1998 жылы британдық виолончельші Жаклин дю Пре туралы түсірілген «Хилари және Джеки» фильмінде Фонтейннің рөлін Найри Доун Портер сомдады. 2005 жылы Тони Палмер ITV телеарнасы үшін Фонтейн туралы «Марго» деген деректі фильм түсірді, онда би әлемінен әріптестерімен, Нүреевтің жеке көмекшісімен және Фонтейннің қарындасы Фиби Фонтейнмен сұхбаттар бар. BBC телеканалы 2009 жылғы 30 қарашада Данеманның өмірбаянына негізделген және балерина рөлінде Энн Мари Даффтың ойнаған Фонтейн туралы фильм көрсетті. 2016 жылы English Heritage Trust Садлер Уэллс балетімен өнер көрсеткен кезде Фонтейн тұрған ғимаратқа еске алу тақтасын орнатты. Оның туғанына 100 жыл толуына орай Театр және кино гильдиясы Фонтейннің балалық шағындағы үйіне, 3 Elm Grove Road, Илингке еске алу тақтасын орнатты.

Премьералық рөлдер

1934 жылы "Снежинка", "Ақшамұрт", Вик Уэллс балетінің тұңғыш қойылымы. 1934 жылы "Жас Трегеннис", "Тұзаққа түскен бал залы", алғашқы жеке рөлі. 1935 жылы "Лес Рандеву" балетіндегі бірінші басты рөл. 1935 жылы "Жас күйеу жігіті", "Фейдің сүйіктісі", Эштон осы рөлді осы үшін жасады, рөлді алғаш орындаған. 1936 жылы "Гүл сатушы қыз", "Ноктюрн", балеттің тұңғыш қойылымында рөлді алғаш биледі. 1938 жылы "Одет-Одиль", "Лебедінің көлі", оның қос рөлдегі тұңғыш дебюті. 1940 жылы "Жарық балаларының жетекшісі", "Данте Сонатасы", балеттің премьерасы үшін рөлді тудырды. 1940 жылы "Күйеу жігіті", "Дана қыздар", балеттің тұңғыш қойылымында рөлді алғаш биледі. 1941 жылы "Сәттілік", "Саяшы", балеттің тұңғыш қойылымы үшін рөлді жасады. 1941 жылы "Махаббат", "Орфей мен Эвридика", балеттің премьерасында рөлді алғаш орындады. 1942 жылы "Ханшайым", "Комус", Хелпманның алғашқы балетінің тұңғыш қойылымы үшін рөлді ойнады. 1942 жылы "Офелия", "Гамлет", балеттің әлемдік премьерасында рөлді алғаш биледі. 1943 жылы "Уна", "Іздеу", балеттің тұңғыш қойылымында рөлді алғаш биледі. 1946 жылы әйел балетмейкер, "Симфониялық вариациялар", балеттің әлемдік премьерасында рөлді жасады. 1946 жылы "La Bolero", "Les Sirènes", балеттің тұңғыш қойылымында рөлді алғаш биледі. 1947 жылы, атаулық рөл, "Мамзель Анго", балеттің тұңғыш рет Корольдік опера театрында орындалды. 1948 жылы "Агата", "Les Demoiselles de la Nuit" рөлін Фонтейн үшін Роланд Петит жасады. 1948 жылы "La Morte Amoureuse", "Дон Жуан", балеттің тұңғыш қойылымында рөлді алғаш биледі. 1949 жылы "Аврора", "Ұйықтаған сұлу", Фонтейннің АҚШ-тағы тұңғыш өнері. 1950 жылы "Леди Дюльсинея Альдонса Лоренцо", "Дон Кихот" балетінің әлемдік премьерасында қос рөлді биледі. 1950 жылы "Империяль балетінің" бас әйел рөлі, балеттің алғашқы қойылымында "Royal Opera House" театрында алғаш рет орындалды. 1951 жылы "Хлоя", "Дафнис және Хлоя", әлемдік премьера үшін рөлді жасады. 1951 ж. Балеттің тұңғыш қойылымында әйел "Тиресия", "Тиресия", рөлді алғаш биледі. 1952 жылы балеттің әлемдік премьерасы үшін басты рөлді "Сильвия" ойнады. 1953 жылы "Әуе патшайымы", "Патшайымға құрмет", Елизавета II патшаның таққа отыруы, әлемдік премьера. 1954 жылы "Мадам Баттерфляй", "Энтреса де Мадам Баттерфляй", Испанияның Гранада қаласындағы "Жарден дель Женералифе" балетінің тұңғыш сахналық қойылымында рөл ойнады. 1954 жылы "От құсы" атты басты рөлді ойнаған Фонтейннің бұл рөлдегі премьерасы Эдинбургтегі Империя театрында өтті. 1956 жылы балеттің тұңғыш қойылымында әйел басты рөлді алғаш рет билеген "La Péri". 1956 жылы, әйел басты рөл, "Туған күн сыйлығы", балеттің премьерасында Садлер Уэллс балет компаниясының 25 жылдығына арналған рөлді алғаш рет орындады. 1957 жылы "Баллет қуыршағы" ролі бойынша "Петрушка", Фонтейннің "Royal Ballet" компаниясында тұңғыш рет сахнаға шықты. 1958 жылы балеттің әлемдік премьерасы үшін Фонтейн басты рөлді ойнаған "Ondine". 1960 жылы, атаулық рөл, "Реймонда" "Сцена махаббаты", Фонтейн Роял Опера үйінің премьерасында рөлін дебют жасады. 1962 жылы, титулдық рөл, "Жизель", Фонтейн мен Нүреевтің серіктестік дебюті Британияда. 1962 жылы "Le Corsaire Pas de Deux", Фонтейн мен Нүреев бұл дуэтті алғаш рет Корольдік опера театрында орындады. 1963 жылы "Маргарита мен Арман" атты басты рөл Фонтейн мен Нүреевке жазылды және олар балеттің әлемдік премьерасында өнер көрсетті. 1963 жылы, атаулық рөл, "Жизель", Фонтейн мен Нүреевтің серіктестік дебюті АҚШ-та Нью-Йоркте. 1963 жылы "Никия", "Ла Баядер", хореографиясы Нүреевтің қайта қарауымен, оның және Фонтейннің премьерасы болды. 1964 жылы әйел басты ролді, "Дивертименто", Фонтейн мен Нүреев балеттің Бахта тұсаукесерін өткізді. 1965 жылы "Жулиетта", "Ромео мен Джульетта", Фонтейн мен Нүреев әлемдік премьерада өнер көрсетті. 1967 жылы "Әйел" (Ева), "Жоғалған жұмақ", Фонтейн балеттің әлемдік премьерасында Нүреевпен биледі. 1969 жылы "Мэлисанде", "Пеллеас пен Мелисанде", Фонтейн мен Нүреев балеттің әлемдік премьерасы үшін орындады. 1972 жылы "Дива", "Poème de l'extase", Фонтейн балеттің алғашқы қойылымында Корольдік опера үйінде дебют жасады. 1975 жылы "Флореста Амазоника" бишісі Фонтейн мен Нүреев Нью-Йоркте Фонтейн үшін жазылған pas de deux-ді дебютке шығарды. 1979 жылы Фонтейн, "Salut d'amour à Margot Fonteyn", Фонтейн және Эштон жазған және орындаған бидің дебюті оның 60 жасқа толуына орай. 1984 жылы Фонтейн, "Acte de présence", Нью-Йорк Метрополитен Опера үйінің жүз жылдық мерейтойына арналған Фонтейн мен Эштонның балетінің әлемдік премьерасы.