Кіріспе
Исаның анасы Мариямның табиғаттан тыс көрінісі – Мариямның табиғаттан тыс көрінісі немесе белгілі бір кезеңде осындай көріністердің тізбегі. Католик шіркеуінде, егер бір көрініс Мариан аяны ретінде танылса, Мариямды көргендері туралы мәлімдеме жасаған адам немесе адамдар ("көргендер") оны өз ортасында көзге көрінетіндей сезінуі керек. Егер адам Мариямның даусын естігенін айтса, бірақ оны көрмесе, бұл ішкі уахид деп аталады, аян емес. Түстер, қиял жемісіндегі көріністер, қалыпты жағдайларда түсіндірілетін табиғи құбылыстарда Мариямды көру және Мариямның бейнесімен байланысты кереметтер (мысалы, жылап тұрған мүсіндер) да аяндар санатынан тыс қалады. Сенушілер мұндай аяндарды құдайлық күштің нақты және объективті араласуы деп санайды, оны көрушілердің өзіндік тәжірибесі деп есептемейді, тіпті егер аянды оқиға болған жердегі барлық адамдар емес, тек кейбіреулері ғана көрсе де. Мариан аяндары сенушілер тарапынан Мариямның шіркеуге деген аналық қамқорлығының көрінісі ретінде қарастырылады. Әр аянның мақсаты – белгілі бір уақыт пен жердегі қажеттіліктерді ескере отырып, христиандық үгілдің қандай да бір мәселесіне назар аудару. Аяндарға басқа да табиғаттан тыс құбылыстар, мысалы, емделу жағдайлары да ілесуі мүмкін. Дегенмен, мұндай керемет оқиғалар Мариан аяндарының мақсаты деп есептелмейді, бірақ олардың негізгі мақсаты – хабарды растау және оған назар аудару екені айтылады.
A Marian apparition is a reported supernatural appearance by Mary the mother of Jesus, or a series of related such appearances during a period of time. In the Catholic Church, in order for a reported appearance to be classified as a Marian apparition, the person or persons who claim to see Mary (the "seers") must claim that they see her visually located in their environment. If the person claims to hear Mary but not see her, this is known as an interior locution, not an apparition. Also excluded from the category of apparitions are dreams, visions experienced in the imagination, the claimed perception of Mary in ordinarily explainable natural phenomena, and miracles associated with Marian artwork, such as weeping statues. Believers consider such apparitions to be real and objective interventions of divine power, rather than subjective experiences generated by the perceiving individuals, even in cases where the apparition is reportedly seen by only some, not all, of the people present at the event's location. Marian apparitions are considered by believers to be expressions of Mary's ongoing motherly care for the church. The understood purpose of each apparition is to draw attention to some aspect of the Christian message, given the needs of a particular time and place. Apparitions are often accompanied by other alleged supernatural phenomena, such as medical cures. However, such miraculous events are not considered the purpose of Marian apparitions, but are alleged to exist primarily to validate and draw attention to the message.
Мысалдар
Әр Марияның көрінісі көбінесе Марияға берілген бір немесе бірнеше атаулармен байланысты, көбінесе көрініс болған жерге сәйкес келеді, мысалы, Францияның Понтмен қаласындағы Понтмендік Анамыз (1871). Басқалары Марияның өзі айтқандай, атаулармен аталады, мысалы, даулы көрініс кезіндегі Барлық Ұлттардың Анасы (Нидерланды, 1945-1959). Кейбір Мария көріністерінде, мысалы, Лурдтағы Анамыз (Франция, 1858) сияқты, бір ғана көруші болады. Басқа көріністерде бірнеше көруші болады; Фатимадағы Анамыздың (1917) жағдайында көріністің өзінде үш көруші болды, бірақ шамамен 70 000 адамдық көпшілік, тіпті бірнеше шақырым қашықтықтағы адамдар да керемет құбылыстарды көргендерін хабарлады. Кейбір жағдайларда, үлкен топтың барлығы Мәриямды көргендерін айтады, мысалы, Ла Вангтың Анамыз (Вьетнам, шамамен 1800 жыл). Заманауи жаппай көріністердің кейбіріне жүздеген мың адам куә болған, мысалы, Зейтунның Анамыз (Мысыр, 1968-1971). Көптеген көріністерде хабарламалар сөз арқылы жеткізіледі, бірақ кейбіреулері үнсіз болады, мысалы, Ноктың Анамыз (Ирландия, 1879). Кейбір көріністер бір рет болатын оқиғалар, мысалы, Ла Салеттедегі Анамыз (Франция, 1846). Басқалары ұзақ уақыт бойы қайталанады, мысалы, Лаустың Анамыз (Франция, 17-18 ғасырлар), оның көрушісі 54 жыл бойы көріністер көргенін мәлімдеді. Қоғамдық, сериялық көріністер (көруші көрініс көргенін ғана емес, оның қайта оралуын күтетінін айтады, сондықтан адамдар жиналып, бақылау үшін келеді) салыстырмалы түрде жақында пайда болған құбылыс сияқты; шамамен он жетінші ғасырға дейін көптеген хабарланған көріністер адам жеке болғанда немесе кем дегенде оның орын алғанын ешкім білмегенде болған. Физикалық байланыс сирек кездеседі. Сирек жағдайларда, физикалық зат қалдырылған деп хабарланады, мысалы, Гуадалупе Анамыздың бейнесі (Мексика, 1531), Хуан Диегоның плащына керемет түрде бесілген деп айтылады.
Католик шіркеуінің бағасы
Католик шіркеуі Марияның табиғаттан тыс көріністерінің болуы мүмкін деп санайды, бірақ көптеген көріністерді көрушінің өзі ойлап тапқан немесе Құдайдың араласуынан басқа себептердің салдары деп есептейді. Осы себепті Католик шіркеуі мәлімделген көріністерді бағалау үшін ресми бағалау процесін белгілеген. 1978 жылы Иман туралы доктрина жөніндегі Конгрегация қазіргі кезде қолданылып жүрген тергеу ережелерін "Аян деп есептелетін көріністер мен аянды бағалау жөніндегі Конгрегация нормалары" деген құжатта жариялады, бұл оның латынша атауының қысқартылған түрі – Normae Congregationis. Көріністерге қатысты тергеуді жергілікті әкімшілік (яғни дін ағасы), ұлттық епископтар кеңесі немесе Ватикан жүргізе алады. Көріністерге қатысты баға беруде көрушілердің адалдығы мен моральдық тазалығы, хабарламалардың діни тұрғыдан дұрыстығы және көрініс оқиғасынан туындайтын оң рухани нәтижелер сияқты бірнеше критерийлер қарастырылады. Кейде шіркеу билігі аянның рас екендігін тергеуді қажет деп санамай, аянға байланысты діни амалдарды бекіту арқылы, мысалы, аянмен байланысты қоғамдық құлшылыққа рұқсат беру немесе аян хабарламаларындағы тілектерді қанағаттандыру арқылы мақұлдауы мүмкін. Мысалы, Папа XIII Лео Пелевуазиннен келген Біздің Анамыздың хабарламаларында сипатталған шәлкейді қолдануға рұқсат берді (Франция, 1876), бірақ аянның табиғаттан тыс екендігіне қатысты шешім қабылдамады. Католик дін ағасы аянды мақұлдаған жағдайда да, католик жамағатынан аянға сену талап етілмейді. Католик дінінің негізі – соңғы елшінің қайтысымен аяқталған "Жалпыға жарияланған аян". Алайда, Марияның көрінісі жеке аян болып саналады, ол белгілі бір мақсатта қабылданған жалпы аянның кейбір аспектілерін күшейтуі мүмкін, бірақ сенімнің негізіне ешқандай жаңа нәрсе қоса алмайды. Католик шіркеуінде Марияның көрінісіне қол қою өте сирек кездеседі. Тергелген көріністердің көпшілігі алаяқтық немесе жалған деп танылады. Жақында қабылданбаған көріністерге қатысты мәлімдемелердің қатарында 2007 жылы алаяқтық деп айыпталған "Сурбитонның Біздің Анамыз" және 2009 жылы сотталған Огайо штатының Элирия қаласындағы Ықылас министрлігі бар. Көріністері қабылданбаған кейбір адамдар Католик шіркеуінен шығып, жаңа топтар құрады, мысалы, Мариявит шіркеуі, Пальмариан Католик шіркеуі және Нотр-Дам бауырластығы.
Мәдени әсері
Мариандық көріністер, әсіресе ресми түрде бекітілгендері, христиандық ізгіліктің және жалпы халықтың әсеріне түседі. Көріністер ұлттық ерекшеліктердің бір бөлігіне айналуы мүмкін, мысалы, Мексиканың көпшілік католик халқы үшін Гвадалупалық Анамыз. Көп жағдайда көрініс көргендер Марияның көрініс болған жерде ғибадатхана салу туралы тілек білдіргенін хабарлайды. Мұндай Мариандық ғибадатханалар христиан паломниктігінің танымал орындарына айналады. Әлемдегі ең көп зиярат ететін Мариандық ғибадатхана – Мексика қаласындағы Гвадалупалық Анамыздың Базиликасы, ол жыл сайын 10 миллион паломникті қабылдайды. Басқа да танымал көрініспен байланысты Мариандық паломниктік орындарына Португалиядағы Фатималық Анамыздың Киелі Орындары (жылына 6-8 миллион) және Франциядағы Лурдтағы Анамыздың Киелі Орындары (жылына 1,5 миллион) жатады. Көріністер көбінесе Мариандық бірлестіктердің, қозғалыстардың және қоғамдардың құрылуына себеп болады, олар белгілі бір көріністің хабарларын тыңдауға және таратуға тырысады, мысалы, Фатималық Анамыздың Көк Армиясы. Кейде көріністер кең таралған католик амалдарына енген дұғаларды әкеледі, мысалы, Фатима дұғалары немесе Әйгілі Розарийді Әулие Доминикке аян ету.