Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Камерун халықтарының одағы (КХО) — Камерундағы саяси партия.
Political party in Cameroon
The Union of the Peoples of Cameroon ( UPC) is a political party in Cameroon.
Қор
UPC 1948 жылғы 10 сәуірде Бассадағы Chez Sierra мейрамханасында өткен жиналыста құрылды. Құрылтай жиналысына он екі адам қатысты, олардың ішінде Шарль Ассале, Леонард Були және Гийом Багал болды. Көптеген қатысушылар кәсіподақ мүшелері еді. UPC көп жағдайда Камерундық жиналысының (RACAM) жалғасы болды. 1948 жылғы 11 сәуірде Уақытша бюро құрылды. Були бас хатшы, Багал бірлескен бас хатшы, Эммануэль Яп қазынашы және Дж.Р. Бибум бірлескен қазынашы болып сайланды. Келесі күні сағат 10.50-де UPC жарғысы Дуала қаласы әкімінің кеңсесіне тапсырылды. Бірақ бұл ұйым заңды түрде тіркелмеді. 13 сәуірде UPC өзінің алғашқы "Камерундықтарға үндеу" атты мақсатын жариялады. 6 мамырда тағы бір жиналыс өтті, бұл жолы Дуала қаласындағы Гийом Багалдың үйінде. Жарғылар мен "Камерундықтарға үндеу" қайта қарастырылды. Жаңа Уақытша бюро құрылды, оның құрамына: Бас хатшы – Этьен Либай; Бірлескен бас хатшы – Леонард Були; Бірлескен хатшы – Гийом Багал; Бас қазынашы – Эммануэль Яп; Бірлескен қазынашы – Жак Бибум; Мүшелер – Нкуду Рафаэль, Овона Эрнест Мари кірді. 14 мамырда қайта қарастырылған жарғылар Дуала қаласы әкімінің кеңсесіне тапсырылды. 9 маусымда Африкалық демократиялық жиналысы (RDA) және Француз коммунистік партиясының (PCF) қысымынан кейін билік UPC-ті тіркеуге рұқсат берді. 17 маусымда Уақытша бюро UPC-нің өзін "Камерундық RDA бөлімі" деп атауын және UPC-нің алғашқы қоғамдық іс-шарасы 22 маусымда Дуала қаласында өтетінін шешті. 22 маусымдағы жиналыс "Аква" мерекелер залында өтті, оған шамамен 500 адам қатысты. Либай мен Були сөз сөйледі. Қатысушылардың арасында Рубен Ум Ньобе, Шарль Ассале, сондай-ақ Эквалла Эссакра және Лобе Белл сияқты дәстүрлі басшылар болды. Қараша айында Рубен Ум Ньобе Уақытша бюроның отырысында өткен дауыс беру нәтижесінде ұйымның бас хатшысы болып тағайындалды. Кеңейтілген Уақытша бюроның отырысынан бұрын Леопольд Муме Этия бұл лауазымға тағы бір мүмкін үміткер ретінде қарастырылған еді, бірақ ол жеке себептермен ұсыныстан бас тартты. 1949 жылдың 1-5 қаңтарында Кот-д'Ивуардағы Трейшвиллде өткен RDA-ның екінші съезінде UPC-нің RDA құрамына кіруі расталды және Ум Ньобе RDA вице-президенті болып сайланды. ПКФ-пен достық қарым-қатынасқа қарамастан, тарихшы Томас Делтомбе бұл ұйымның коммунистік партия емес екенін және ол "барлығынан бұрын жағдайға қарай құрылған бауырластық болды. 1950 жылдары отарланған халықтардың азаттығы үшін күреске коммунистерден басқа кім дайын болды? UPC белсенділері жеке тұлға ретінде коммунистік көзқарастармен келісе алатын болса да, UPC ұлттық қозғалыс ретінде емес. "Феликс Мумие немесе Эрнест Уандие сияқты кейбір басшылар коммунистік идеалдарға бейім болса, басқалары, әсіресе Рубен Ум Ньобе, UPC-нің барлық Камерундық тәуелсіздік жақтастарын біріктіру үшін идеологиялық мәселелерде бейтарап болуы керек деп есептейді.
The UPC was founded on 10 April 1948, at a meeting in the bar Chez Sierra in Bassa. Twelve men assisted the founding meeting, including Charles Assalé, Léonard Bouli, and Guillaume Bagal. The majority of the participants were trade unionists. In many ways UPC was a continuation of the Cameroonian Rally (RACAM). On 11 April 1948, a Provisional Bureau was established. Bouli was elected general secretary, Bagal joint general secretary, Emmanuel Yap the treasurer and J R Biboum the joint treasurer. The following day the statutes of UPC were deposited at the Mayor's office in Douala at 10.50 am. The group was, however, not legally registered. On 13 April, UPC issued its first public declaration of intent, the "Appeal to the Cameroonians". On 6 May, another meeting was held, this time at the residence of Guillaume Bagal in Douala. The statutes and the "Appeal to the Cameroonians" were revised. A new Provisional Bureau was constituted made up of General Secretary: Étienne Libaï; Joint General Secretary: Léonard Bouli; Joint Secretary: Guillaume Bagal; General Treasurer: Emmanuel Yap; Joint Treasurer: Jacques Biboum; Members: Nkoudou Raphaël, Owona Ernest Marie. On 14 May, the revised statues were handed over to the Mayor's office in Douala. On 9 June the authorities allowed the registration of UPC, following pressure from the African Democratic Rally (RDA) and the French Communist Party (PCF). On 17 June, the Provisional Bureau decided the UPC would call itself the "Cameroonian section of RDA", and that the first public function of UPC would be held on 22 June in Douala. The meeting of 22 June was held in the Salles de Fêtes d'Akwa and was attended by around 500 people. Libaï and Bouli addressed the function. Participatants included Ruben Um Nyobé, Charles Assalé, as well as traditional chiefs such as Ekwalla Essakra and Lobé Bell. In November, Ruben Um Nyobé took charge of the organization as its general secretary after a vote at a meeting of the Provisional Bureau. Before the meeting of the enlarged Provisional Bureau, Léopold Moumé Etia had been mentioned as another possible candidate for the position, but he declined the nomination on personal grounds. At the second congress of RDA, celebrated in Treichville, Côte d'Ivoire, 1–5 January 1949, membership of the UPC in the RDA was confirmed, and Um Nyobé was elected vice president of RDA. Despite his friendly relationship with the PCF, the historian Thomas Deltombe points out that the organization is not a communist party and that it "was above all a fraternity by default. Who else but the communists, in the 1950s, were ready to take a stand for the liberation of the colonized peoples? UPC activists could identify themselves, as individuals, with communist sympathies, but the UPC, as a nationalist movement, was not. "While some of its leaders such as Félix Moumié or Ernest Ouandié are indeed sensitive to communist ideals, others, notably Ruben Um Nyobe, consider that the UPC must remain neutral on ideological issues to bring together all Cameroonian independence activists.
Жастар және әйелдер құрылымдары
1952 жылы партия әйелдер бөлімін құрды – Камерун әйелдерінің демократиялық одағы. Бұл ұйым «феминистік» деп аталмаса да, отаршылдық билік органдары немесе дәстүрлі басшылар әйелдерге әдетте тағайындаған орындарды тұрақсыздандыруға үлес қосты, мысалы, әйелдерге белгілі бір мамандықтарды немесе коммерциялық қызметтерді атқаруға тыйым салатын заңдарды жоюға шақырды. Оның белсенділері Біріккен Ұлттар Ұйымына көптеген петициялар жіберіп, әкімшілікке қарсы демонстрациялар ұйымдастырды. 1954 жылы Камерундық демократиялық жастары құрылды және жас белсенділерді тарту үшін маңызды құралға айналды. Ұйым басқа жастар ұйымдарымен, әсіресе Шығыс Еуропа елдерімен байланысын күшейтіп, шетелдегі конференцияларға қатысты. Оның басшысы Хьясинте Мпае, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде француз армиясында қызмет еткен және CGT кәсіподағының мүшесі болған, марксизмге жақын болды: ол Камерундықтар мен француз жұмысшы табы арасындағы қажетті одақ деп түсінген нәрсені түсіндірді. JDC UPC-ден тәуелсіздікке ие болды. 1956 жылдың 28 қаңтарында UPC өзінің позициясын халықаралық баспасөзге мәлімдеме арқылы жеткізді, оған Феликс Роланд Муми (президент), Рубен Ум Ньобе (бас хатшы) және екі вице-президент – Эрнест Уандие мен Абель Кинге қол қойды. Олар француз және британдық басқару аймақтарын тәуелсіз мемлекет ретінде біріктіруді талап етті. Рубен Ум Ньобе 1958 жылдың 13 қыркүйегінде жартастар арасында қаза тапты. Феликс Муми 1960 жылдың қазанында Женевада француз құпия қызметімен уландырылды. UPC 1970 жылдың тамызында Эрнест Уандие тұтқындалғанға дейін қарулы күресін жалғастырды, ол алты айдан кейін 1971 жылдың 15 қаңтарында атылды. Осы уақытта UPC-нің тағы бір басшысы Осенде Афана 1966 жылдың 15 наурызында оңтүстік-шығыста қаза тапты.
In 1952, the party created a women's branch, the Democratic Union of Cameroonian Women. While the latter is not defined as "feminist", it nevertheless contributes to destabilizing the places generally assigned to women by colonial authorities or traditional leaders, for example by calling for the abolition of laws prohibiting women from taking up certain professions or commercial activities. Its activists send multiple petitions to the United Nations and organize demonstrations challenging the administration. The Cameroonian Democratic Youth was founded in 1954 and became an important lever for recruiting young activists. It is increasing its contacts with other youth organisations, particularly in Eastern European countries, and participates in conferences abroad. Its leader Hyacinthe Mpaye, who was involved in the French army during the Second World War and a CGT trade unionist, was close to Marxism: he explained what he thought was a necessary alliance between Cameroonians and the French working class. The JDC has a strong autonomy from the UPC. On 28 January 1956 the UPC presented its position in a declaration to the international press signed by Félix Roland Moumié (President), Ruben Um Nyobé (Secretary General) and the two Vice Presidents, Ernest Ouandié and Abel Kingué. They called for reunification of French and British administered areas as an independent state. Ruben Um Nyobé was killed in the bush on 13 September 1958. Felix Moumié would be poisoned in Geneva in October 1960, by the French secret service. The UPC continued its armed struggle until the arrest in August 1970 of Ernest Ouandié, who was shot six months later on 15 January 1971. Meanwhile, another leader of UPC, Osendé Afana, was killed in the south east on 15 March 1966.
Жаңғыру
Ұзақ уақыт жасырынып жүргеннен кейін, UPC 1991 жылы Камерунда көппартиялық саясатқа оралумен бірге ресми түрде қайта пайда болды. Партия 1991, 1996, 1998, 2002, 2004 және 2007 жылдары шамамен біртұтас форматта съездер өткізді. 1997 жылы UPC президенттікке профессор Анри Хогбе Нлендті ресми кандидат ретінде ұсынды. Ол қолданыстағы президент Пол Биядан кейін екінші орынды иеленді. 2004 жылы доктор Сэмюэл Мак Китті UPC мүшесі ретінде ұсынуға тағы бір әрекет жасалды, бірақ бұл ұсынысты Жоғарғы Сот толық емес өтініш болғандықтан қабылдамады. UPC 2007 жылға дейін Камерун парламентіне сайланды және үкіметте министрлік қызметтер атқарды.
After a long period of hiding, the UPC officially re surfaced in 1991 with the return to multiparty politics in Cameroon. The party held Congresses more or less unitary in 1991, 1996, 1998, 2002, 2004 and 2007. In 1997 the UPC presented an official candidate for president, Professor Henri Hogbe Nlend. He came second behind the incumbent President Paul Biya. Another attempt to nominate a member of UPC was made in 2004 with Dr. Samuel Mack Kit, but this nomination was rejected by the Supreme Court, ostensibly due to an incomplete application. The UPC has been elected to parliament and ministers to the government of Cameroon until 2007.