Кіріспе

Джеймс Келли (16 қазан 1929 – 16 шілде 2003) – 1970 жылғы қару ісінде Уақытша Ирландия Республикалық Армиясы үшін қару-жарақтарды заңсыз импорттауға тырысқаны үшін (екі бұрынғы ирланд үкіметінің министрлерімен бірге) кінәсіз деп табылған, бұрынғы ирланд армиясының барлау офицері.

Ерте өмір

Джеймс Келли 1929 жылы Каван округіне қарасты Бейлибородан шыққан, беделді ирланд республикашылдарының отбасында туған он баланың үлкені болды. Оның әкесі, Джеймс Келли есімді де, 1918 жылғы жергілікті сайлауда «Синн Фэйн» партиясынан түсіп, дауыс беруде көш бастады. 18-ғасырдың соңындағы әулетінен Роберт Келли «Біріккен ирландтар» мүшесі болды және Шығыс Каван/Оңтүстік Монаган аймағындағы «Біріккен ирландтардың» офицері немесе генералы болған деген болжам бар. Джеймс Келли 1949 жылы Ирландия армиясына қатарына қосылды. 1960 жылға қарай ол капитандық шеніне көтеріліп, әскери штабтың барлау бөліміне тағайындалды.

Қару сынағы

Келли қару-жарақ сатып алуды ұйымдастыру үшін Гамбургке барған қару-жарақ ісі бойынша сот процесінің орталық тұлғасы болды. Кейін Нил Блейни оған осыны тапсырғаны белгілі болды, бірақ қару-жарақ келгенге дейін Гарда арнайы бөлімі жоспар туралы естіп, Таоишиг Джек Линчке хабарлап, импортты тоқтатты, нәтижесінде заговоршыларға қарсы қылмыстық іс қозғалды. Сот барысында судья Келли үкімет қару-жарақ импорттауға рұқсат бергенін айтуының қорғанысқа жатпайтынын мәлімдеді, бірақ Келли ақталды. Ақталғанына қарамастан, Келли қаржылық қиындықтарға тап болды, себебі ол тіпті қудалау басталғанға дейін әскерден кетіп қалған. 1971 жылы ол «Капитанға бұйрық па?» деген жекелеген естеліктер жинағын шығарды. Келли заңсыз қару сатып алу келіссөздеріне қатысқанын жоққа шығармады, бірақ оған бұл тапсырманы кейбір министрлер бергенін айтты. Оқиғаның әдеттегі нұсқасы 1993 жылы Чарльз Хогидің сынаған биографиясында келтірілген: «1969 жылдың қазан айының басында Чарльз Хоги, Джеймс Гиббонс, Әділет министрлігі, Арнайы бөлім және Армия барлау қызметінің толық білімімен IRA-ның жетекші мүшелерімен кездесулер өтті, оларға ақша және қару-жарақ уәде етілді. Шешуші кездесу 1969 жылдың 4 қазанында Каван округіндегі Бейлибороу ауылында болды. Бұл кездесуді армия барлау офицері капитан Джеймс Келли және Катал Гулдинг ұйымдастырды. Осы кезде Келли Әділет министрлігінің хатшысы Питер Берриге Арнайы бөлімнен бірнеше қауіпсіздік есебін жіберді, онда Келли бүлікшілермен байланысы және оларға ақша мен қару-жарақ беруге уәде бергені жазылған». Келли 1969 жылғы оқиғалардың мұндай нұсқаларына ешқашан қарсылық білдірген жоқ.

Саяси өмір

Қарулар сотынан кейін Келли «Онахт Эйрэн» саяси партиясын бірлесіп құрды, бұл партия тікелей осы даудан туындаған. Ол партияның вице-төрағасы болып сайланды және 1973 және 1977 жылдары Каван-Монахан сайлау округінде Дэйл сайлауына екі рет қатысып, нәтижесіз аяқтады. Сонымен қатар, ол 1916-1921 клубтың президенті қызметін екі рет атқарды. Келли бейбіт процеске белсенді қатысты. 1989 жылы ол бейбіт процестің қалай жүзеге асырылуы мүмкін екені туралы өз ұсынысын жариялады. Оның «Батылдың қайраты» атты құжаты 1989 жылдың 24 тамызында Белфасттағы Конвей Миллде таныстырылды. Құжатты ұсыну рәсіміне Fianna Fáil кеңесшісі Макартен МакКормак, Кентстаун Fianna Fáil төрағасы Эрнест Кован, бұрынғы капитан Келлимен бірге Fianna Fáil ұлттық атқару комитетінде қызмет еткен Роберт С. Линнон, Ирландиялық-Америкалық ынтымақтастық конференциясының ұлттық президенті, Джон Дж. Финукейннің өкілі Кейт Лавери, Америкалық-Ирландиялық саяси білім беру комитетінің ұлттық президенті және Белфасттан Дер Уилсон қатысты. Ол Гаррет Фицджеральдқа қарсы «The Irish Times» газетінде жарияланған мақалаға байланысты қорқыту ісін бастады. 2003 жылы қайтыс болды және Дублиндегі Гласневин зиратына жерленді. Оның қабірінде «Принцтерге сенбеңдер» деген сөздер жазылған, бұл Макиавеллидің цитаты екенін 2011 жылы TV3 телеарнасының «Fianna Fáil-дің өркендеуі мен құлауы» бағдарламасында Капитан Джеймс Келлидің қызы Сюзанна Келли мәлімдеді.