Кіріспе

1961 жылы жазылған Ж. Г. Баллардтың романы

"Жел ешқайдан соқпайды" – ағылшын жазушысы Ж. Г. Баллардтың ғылыми-фантастикалық романы. 1962 жылы жарық көрген бұл оның тұңғыш романы болды. Оған дейін ол тек қысқа әңгімелер жариялаған. Роман Баллардтың табиғи апаттарды бейнелейтін романдарының алғашқысы. Мұнда өркениетті бүкіл әлемді қамтыған, ұзаққа созылған қатты дауылдар қиратып жібереді. Баллард апат пен қайғы адамдарды ортақ сезіммен біріктіре алатынын зерттейді, бұл қалыпты жағдайда мүмкін емес. Осы тақырып оның туындыларында жиі кездеседі және алғаш рет осы романнан бастау алады. Кейбір сыншылар оның алғашқы төрт романының табиғаттың негізгі элементтері – ауа, су, от және жер – арқылы әлемдік құрып жоюды бейнелейтінін айтады. Кейін Баллард он күнде жазылған бұл романды "кәсіби жұмыс" деп есептеп, "Батып бара жатқан әлемді" өзінің нағыз алғашқы романы деп атады.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Жел бүкіл әлемде соғады: ол үнемі батысқа қарай соғады және экваторда ең күшті болады. Жел біртіндеп күшейе түседі, ал оқиғаның басында желдің күші әуе қатынасын мүмкін емес етеді. Кейін адамдар жер астындағы туннельдерде және жертөлелерде өмір сүреді, жер бетіне шыға алмайды. Соңында, "ауа ағыны зор мөлшерде су буын алып келді – кейбір жағдайларда Каспий және Ұлы көлдер сияқты бүкіл теңіздердің суы, олар құрғап, төбелері анық көрінді". Лондон қаласында жағдайды басқару үшін арнайы ұйымдар құрылды. Саймон Маршалл, негізінен Соғыс кеңсесінің қызметкерлерімен толықталған, Орталық операциялар басқармасын (COE) құрды. Құлап жатқан ғимараттарды құтқару операциялары жүргізіледі. Дональд Мэтленд, желдің кесірінен Канададағы жаңа жұмысына бара алмай қалған дәрігер, осы операцияларға қатысады. Мэтленд құлап келген қиыршықтардан зардап шеккен Маршаллды құтқарып, оны үйіне алып келеді. Маршаллдың үйінің жертөлесінде Мэтленд "Хардон Тауэрі" деп жазылған әскери жабдықтарды көріп, Маршалл кімнің мүддесін қорғайтынын ойлай бастайды. Хардон Тауэрі – желге төтеп беруге арналған пирамида тәрізді құрылым; оны жеке армиясы бар миллионер бизнесмен Хардон салып жатыр. Мэтлендтің әйелі Сьюзанмен қарым-қатынасы аяқталуға жақын, бірақ ол оның көпшілік жер астында болғанда, жоғарғы қабаттағы пәтерінде екенін естіген соң, сол жерге барады. Сьюзанды кетіп қалуға көндіре алмайды, ал ол ашық терезеде тұрғанда, жел оны алып кетеді. Лондонды қирату күшейген сайын, COE жер асты базасын тастап кетуге шешім қабылдайды. Хардонның офицерлерінің бірі, Кролл есімді, қалың бас киім киген, аз сөйлейтін адам келеді. Маршалл оны Хардон Тауэріне апаруға келгенін ойлайды, бірақ Кролл оны өлтіреді. Мэтленд американдық суасты кемесінің капитаны Стив Лэньон және журналист Патриция Олсенмен бірге жер асты базасынан эвакуацияланады. Лэньон мен Олсен Италиядағы соңғы оқиғалар кезінде жақын қарым-қатынас орнатқан. Олар перископпен жабдықталған алып бронетранспортпен кететін топқа қосылады. Мэтленд олардың Хардон Тауэріне жақын жерден өтіп бара жатқанын түсінеді және оны зерттегісі келеді, сондықтан навигациялық құралдарды саботаждайды, нәтижесінде көлік мұнараға бет алады, оны радиосигнал арқылы анықтауға болады. Хардон топты өзінің кешеніне қабылдайды, сонда Олсен мен басқа журналист оның желге төтеп берудегі жетістіктерін жариялай алады. Желдің жылдамдығы 550 миль/сағаттан асып кеткенде, кешеннің астындағы жер үлкен шатқалға айналып, ыдырай бастайды. Топ қауіпсіздік үшін пирамидаға қашады, бірақ ол да төменгі шатқалға қарай құлай бастайды. Хардон, арнайы терезеден желге қарай отырып, құлап бара жатқан пирамидадан кетуден бас тартады. Мэтленд және басқалар пирамида құлаған кезде одан құтылып, төмендегі бункерлерге қайтуға тырысады, бірақ тік жарға қамалады. Олар желден құтылу үшін төменгі шатқалға секіруді ойлайды, бірақ желдің басыла бастағанын түсінгенде тоқтайды.