Кіріспе

Сингапурдың арзан бағалы әуе компаниясы

Jetstar Asia Airways Pte Ltd (Jetstar Asia ретінде жұмыс істейді) – Чанги әуежайында орналасқан Сингапурдың арзан бағалы әуе компаниясы. Ол Оңтүстік-Шығыс Азиядағы Мьянма, Камбоджа, Малайзия, Индонезия, Филиппин, Таиланд және Вьетнам сияқты елдерге қатынайтын өңірлік бағыттарда қызмет көрсетеді. Сонымен қатар, ол Шығыс Азиядағы Жапония, Тайвань және Гонконг сияқты өңірлік бағыттарға да ұшады. 2004 жылы құрылған бұл компания, аналық Jetstar Airways компаниясы үшін Австралияға ұшатын жолаушыларға негізгі жем беруші әуе компаниясы болып табылады. Jetstar Airways компаниясының Азиядағы еншілес компанияларының бірі, екіншісі – Австралияның Qantas компаниясының арзан бағалы еншілес әуе компаниясы Jetstar Japan. Ол негізінен Airbus A320 ұшақтарын пайдаланады.

Өмірбаян

Jetstar Asia 2004 жылы Qantas компаниясының 49% үлесімен, сингапурлық кәсіпкерлер Тони Чью (22%) және ФФ Вонг (10%) және Сингапур үкіметінің инвестициялық компаниясы Temasek Holdings (Private) Limited (19%) арасындағы серіктестік ретінде құрылды. 2004 жылдың 19 қарашасында Сингапур үкіметінен әуе операторының сертификатын алды. Нарыққа кешігіп кіргендіктен, әуе компаниясы өзін бәсекелестерінен ерекшелендіріп, одан әрі ұшу арқылы көзге түсті; Сингапурдан 5 сағаттық радиустағы кез келген бағытқа, ал бәсекелестері Сингапурдан 4 сағаттық радиустағы бағыттарға ұшатын. Авиакомпания Шанхай, Гонконг, Тайбэй, Паттайя, Джакарта, Сурабая және Манила қалаларына 7 бағыт ашты; Азиядағы қарсыластарымен салыстырғанда, бұл ең амбициялы жоспар болып, ең кең халықаралық желіге ие болуға мүмкіндік берді. Онлайн билет сату 2004 жылдың 7 желтоқсанында сағат 08:00-де (8GMT) басталды, алғашқы үш бағыт және олардың акциялық бағалары жарияланғаннан кейін бір күн өткен соң, атап айтқанда, Гонконгқа 48 S$ (HK$228), Тайбэйге 88 S$ (NT1788) және Паттайяға 28 S$ (Bht725) – операцияның алғашқы аптасындағы барлық орындарға бір бағытты билет. Манилаға рейстер 2005 жылы басталды. Өзінің ерекшелігін сақтап, Jetstar Анжелес қаласындағы арзан Кларк халықаралық әуежайының орнына Ниной Акино халықаралық әуежайына ұшты. Дегенмен, жарияланған кейбір бағыттарға (Шанхай, Джакарта және Сурабая) қызмет көрсету басталған жоқ. Шанхайға рейстердің ашылмауының себебі – Қытайдың авиациялық органдары шетелдік бюджеттік әуе компанияларына Шанхай мен Пекин әуежайларына ұшуға рұқсат бермеді. Индонезияға ұшуға рұқсат берілмеді, себебі Индонезия үкіметі қорғаушылық саясатты қолға алды. Valuair-дің Джакарта мен Денпасарға, сондай-ақ Tiger Airways-тің Падангқа рейстері сияқты, төмен бағалы әуе компанияларының бар рейстері тоқтатылмады.

Уақыт шкаласы

Қиын нарыққа қарамастан, Jetstar Asia 2005 жылы бесінші ұшақты қабылдады және жаңа бағыттар үшін мақұлдау алды. Jetstar компаниясы Atlasjet Airways компаниясынан ұшақтарды жалға алуды жоспарлаған, бірақ кейіннен ол ұшақ жалға алу шартынан алынып тасталды. Qantas компаниясымен қосымша ұшақтарды алу мүмкіндігі талқыланды. 2005 жылы бюджеттік тасымалдаушы Камбоджа билігінен Пномпень және Сием Рип қалаларына ұшуға рұқсат сұрап, ақырында мақұлдау алды. Tiger Airways компаниясының Пхукет бағытындағы табысына орай, Jetstar Asia Пхукетке аптасына 4 рейс орындайтынын жариялады. Рейс 2005 жылдың 25 қазанында басталды, алайда тұрақсыз сұраныс пен басқа жерлердегі жақсы мүмкіндіктерге байланысты Jetstar 2008 жылдың 27 наурызында Пхукетке рейстерді тоқтату туралы хабарлады. Желтоқсан айтының соңында Jetstar Asia компаниясының қаржылық жағдайы нашарлап, инвесторлары әуе компанияны қаржыландыруда қиындықтарға тап болды. 2005 жылдың 2 желтоқсанында Jetstar Asia компаниясының бас атқарушы директоры Кен Райан Австралияға оралу үшін лауазымынан кеткенін мәлімдеді. Райан Orange Star компаниясының көпшілік үлесіне ие Qantas компаниясында жаңа басқарушылық қызметке тағайындалды, ал оның орнына Нил Томпсон келді. 2006 жылдың 9 ақпанында Jetstar Asia сингапурлық Чонг Пхит Лианды әуе компанияның жаңа бас директоры етіп тағайындады, ол уақытша бас директор Нил Томпсонды алмастырды. 2006 жылдың 26 шілдесінде Qantas Австралия мен Сингапурдағы Jetstar компанияларын бір бренд астына біріктіруге шешім қабылдады. Осыдан кейін Jetstar Австралиядан Оңтүстік-Шығыс Азиядағы алты бағытқа ұзақ қашықтыққа рейстерді бастады. 2006 жылдың 15 қыркүйегінде Jetstar Asia Бангкоктың Суварнабхуми әуежайына қонған алғашқы халықаралық әуе компаниясы болды. 2008 жылдың 16 сәуірінде Jetstar Asia күтпегендей ертерек, жергілікті бәсекелес Tiger Airways компаниясынан бұрын пайда тапқанын хабарлады. Jetstar Asia және оның серік компаниясы Valuair компанияларының кірісі 20%-ға, жолаушылар саны 4%-ға өсті, ал 2008 жылдың наурызында аяқталған жыл ішінде жолаушылар тасымалы жалпы 20%-ға артты. Әуе компанияның бас директоры табыстың өсуін брендтің танымалдылығының артуымен, ұшақтарды тиімді пайдаланумен, кірістердің өсуімен және табыс базасының кеңеюімен байланыстырды. Брюс Бьюкенен (Rokt компаниясының негізін қалаушысы) 2008 жылдан 2012 жылға дейін Jetstar компаниясының бас директоры болды. 2008 жылдың 16 сәуірінде компания 2008 жылдың 31 наурызында аяқталған жыл үшін пайдаға жеткенін, жолаушылар санының 20%-ға өскенін және жолаушылар жүктемесінің 75%-дан асып, өткен жылға қарағанда 4%-ға артқанын мәлімдеді. Jetstar Asia 2011 жылдың 30 маусымына дейін 2,7 миллион жолаушы тасымалдады, бұл өткен жылға қарағанда 18%-ға көп, ал жолаушы шақырымдарының кірісі 39,7%-ға өсті, себебі Сингапурдан Окленд пен Мельбурнға Airbus A330 ұшақтарымен ұзақ қашықтыққа рейстер басталды. 2011 жылдың наурыз айында Jetstar Қытайдың Ханчжоу қаласына рейстерді іске қосты. 2015 жылы әуе компания Палембанг, Пеканбару және Дананг қалаларын бағыттарына қосты. 2017 жылдың қарашасында Кларк, Хат-Яй және Окинава қалаларына рейстер ашылды. 2020 жылы әуе компания Оңтүстік Азиядағы алғашқы бағытын – Коломбоны жариялады. Алайда, коронавирус пандемиясының салдарынан рейстердің басталуы кейінге шегерілді. 2020 жылдың 17 наурызында COVID-19 пандемиясына жауап ретінде Jetstar Asia 23 наурыз бен 15 сәуір аралығында барлық рейстерді тоқтататынын, ұшақтарын тоқтататынын және қызметкерлерін демалысқа жіберуге шақырғанын мәлімдеді. Бұл тоқтату алдымен 18 мамырға, содан кейін 31 мамырға дейін ұзартылды. 2020 жылдың 21 сәуірінде Jetstar Asia кейбір рейстерді бастайтынын, бірақ негізінен Малайзия, Филиппин, Сингапур және Таиланд елдеріне азаматтар мен тұрақты тұрғындарды қайтару үшін орыналастырылатынын хабарлады. 25 маусымда әуе компания Сингапурдағы жұмыс күшінің шамамен төрттен бірін – 180 адамды жұмыстан босататынын мәлімдеді. Сонымен қатар, олар A320 паркінің бес ұшағын зейнеткерлікке шығаруға рұқсат берді, осылайша жалпы саны 13-ке дейін азайды.

Valuair-пен бірігу

Jetstar Asia және тағы бір Сингапурде орналасқан Valuair әуе компаниясы 2005 жылдың 24 шілдесінде бірікті, бұл Оңтүстік-Шығыс Азияның тығыз және бәсекеге толы бюджеттік әуе компаниялары индустриясындағы алғашқы маңызды консолидация болды. Әуе компаниялары бірлескен мәлімдеме жасап, әзірге өздерінің әдеттегі бағыттарын өз брендтерімен іске қоса беретінін, екі әуе компаниясы ұсынатын қызметтерде аз немесе ешқандай өзгеріс болмайтынын мәлімдеді. Qantas компаниясының бас директоры және Jetstar Asia компаниясының төрағасы Джефф Диксон жаңа компанияның төрағасы болды. Jetstar Asia компаниясының бас директоры Чонг Пхит Лиан екі әуе компаниясының да бас атқарушы директоры болып тағайындалды. Жаңа компанияға жаңа құрылымға 50 миллион сингапур долларынан астам қаражат құйылуы тиіс болды, оның көп бөлігін Qantas ұсынды. Valuair акционерлері, соның ішінде әуе тасымалы саласының тәжірибелі маманы Лим Чин Бенг, Малайзияның Star Cruises және Asiatravel.com енді біріктірілген Orange Star компаниясының кіші акционерлеріне айналды. Qantas бірігуден кейін екі әуе компаниясының 42,5% үлесіне ие болды. 2014 жылдың қазан айында Индонезия үкіметі Индонезияға шетелдік бюджеттік тасымалдаушыларға қатысты шектеулерді алып тастағаннан кейін, Valuair таратылды және оның рейстері 2014 жылдың 26 қазанында Jetstar Asia компаниясымен жалғастырылды.

Басқарудағы өзгерістер

2011 жылдың желтоқсанында әуе компаниясы бас директоры Чонг Пхит Лианның алты жыл бойы компанияны басқарғаннан кейін, авиация саласынан тыс жаңа мүмкіндіктерді іздеу үшін 2012 жылдың 1 ақпанынан бастап лауазымынан түсетінін хабарлады. Чонг Jetstar Asia кеңесінің құрамында қалды; ал бұл уақытта Пол Дафф, бұрын Жаңа Зеландиядағы Qantas Group еншілес компаниясы Jetconnect-тің басшысы және бұрын Jetstar Asia коммерциялық директоры, жаңа бас директор тағайындалғанша уақытша бас директор міндетін атқарды. 2012 жылдың наурыз айында Jetstar Asia компаниясының бұрынғы қаржы директоры Баратан Пасупати 2012 жылдың 2 шілдесінен бастап бас директор болып тағайындалды. Ол 2024 жылдың 1 наурызынан бастап лауазымынан кетті, ал Джон Симеоне жаңа бас директор болып тағайындалды.

Меншік құрылымы

Меншік құрылымы Westbrook Investments (51%) және Qantas Group (49%) компанияларынан құралған. Newstar Holdings – Сингапурдағы Jetstar авиакомпаниясын басқаратын және жұмыс істететін холдингтік компания.

Отырғыштар

Jetstar Asia компаниясының Airbus A320 ұшағы бір сыныпты, экономикалық класспен 180 орындық конфигурацияны ұсынады. Әрбір орынның ені шамамен [енін қосу керек] сантиметр және орын арасы [орын арасын қосу керек] сантиметрді құрайды. Жолаушылар қосымша төлем жасау арқылы өздеріне қолайлы орынды таңдай алады.

Тамақ пен сусындар

Жолаушылар бортта Jetstar Café мәзірінен тамақ және сусын сатып ала алады. Мәзірлер рейстің ұзақтығына және бағытына қарай өзгереді. Төлем тек кредит карталарымен жүзеге асырылады, жолаушылар мен экипаж арасындағы жақын байланысты азайту мақсатында 2020 жылдың желтоқсанынан бастап қолма-қол ақшамен төлеу тоқтатылды. Егер жолаушылар Стартер тарифіне Plus, Max немесе Flexibiz пакетін қосса, рейске байланысты тамақ немесе ұшу құндылығы кіре алады. Ұшу құндылығын Jetshop дүкенінен салықсыз тауарлар сатып алуға болады.