АҚШ Әскери-теңіз күштерінің адмиралы Ричмонд Келли Тернер

Кіріспе

Америка Құрама Штаттарының Әскери-теңіз күштерінің адмиралы Ричмонд Келли Тернер (27 мамыр 1885 – 12 ақпан 1961), көбінесе Келли Тернер деп танылатын, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Америка Құрама Штаттарының Әскери-теңіз күштерінің адмиралы болды және Тынық мұхитындағы десанттық күштерге қолбасшылық етті. Тернер 1942 жылы Су астындағы нысандарды жою тобын (UDT) құруға жауапты болды, бұл АҚШ Әскери-теңіз күштерінің "Тюлендерінің" алғашқы үлгісі болды.

Ерте өмір және мансап

Ричмонд Тернер 1885 жылғы 27 мамырда Орегон штатындағы Портленд қаласында Енох пен Лора Фрэнсис (құрметті аты Келли) Тернерлердің отбасында дүниеге келді. Оның әкесі Портлендте (ағасы Томаспен бірге The Oregonian газетінде) және Калифорния штатының Стоктон қаласында (онда шағын баспаханасы болған) баспагер болып, мал шаруашылығы мен фермерлік жұмыстарын кезектестіре жұмыс істеді. Жас Ричмонд балалық шағының көп бөлігін Стоктон қаласы мен оның төңірегінде өткізді, Санта-Анада қысқа ғана тоқтады және 1904 жылы Стоктон орта мектебін бітірді. 1904 жылы конгрессмен Джеймс С. Нидхэм ұсынған арқасында ол Калифорния штатының алтыншы округінен Әскери-теңіз академиясына қабылданды. 1908 жылғы 5 маусымда академияны бітіріп, келесі төрт жылда бірнеше кемеде қызмет етті. Оның курстастарының арасында болашақ адмиралдар: Гарри А. Бадт, Пол Х. Бастедо, Джон Р. Биардалл, Абель Т. Бидуэлл, Джозеф Дж. Бросшек, Артур С. Карпендер, Жюль Джеймс, Уолтер К. Килпатрик, Джеймс Л. Кауфман, Томас С. Кинкейд, Уиллис А. Ли, Уильям Р. Манро, Уильям Р. Пурнелл, Фрэнсис В. Роквелл және Джон Ф. Шафрот болды.

1910 жылғы 3 тамызда Стоктон қаласында Харриет "Хатти" Стерлингке үйленді. 1913 жылы лейтенант (кіші лейтенант) Тернер қысқа мерзімге "Стюарт" эсминцінің командирі болды. 1916-1919 жылдары "Мариетта" канонерлік кемесінде артиллериялық инженерлік білім алып, "Пенсильвания", "Мичиган" және "Миссисипи" линкорларында қызмет етті. 1919 жылдан 1922 жылға дейін лейтенант-коммандер Тернер Вашингтондағы Әскери-теңіз қару-жарақ зауытында қару-жарақ офицері болды. Содан кейін "Калифорния" линкорында, Скауттық флот командирінің штабында флоттық артиллерия офицері және "Мервин" эсминцінің командирі болды. 1925 жылы командир дәрежесіне көтерілгеннен кейін Тернер Теңіз күштерінің Артиллерия бюросында қызмет етті. 1927 жылы Флорида штатының Пенсакола қаласында авиациялық оқудан өтіп, әскери-теңіз авиаторы болып тағайындалды. Бір жылдан кейін "Джейсон" гидросамолет тасымалдағышының командирі және Азия флотының Ұшақ эскадрильясының командирі болды. Ол 1930 жылдарға дейін авиациямен байланысты басқа да тапсырмаларды орындады және 1933-1934 жылдары "Саратога" әуе кемесінің штаб офицері болды. Капитан Тернер Әскери-теңіз колледжіне оқуға түсіп, 1935-1938 жылдары стратегия факультетінің меңгерушісі болып қызмет етті. Тернердің соңғы жеке кемедегі командирлігі ауыр крейсер "Астория" болды, ол 1939 жылы Жапонияға дипломатиялық миссиямен барды. Осы кемеде болған кезде "Астория" АҚШ-тағы Жапония елшісі Хироси Сайтоның денесін Жапонияға қайтарды. Сайто 1939 жылдың ақпан айында туберкулезден қайтыс болды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Тернер Жапония императорынан 3-ші дәрежелі Қасиетті қазына орденін алды. Тернер 1940-1941 жылдары Вашингтондағы Соғыс жоспарлары директоры болды және 1941 жылдың қаңтарында контр-адмирал дәрежесіне көтерілді.

Перл-Харбордың жауапкершілігі

Кеме операциялары бастығының кеңсесінде соғыс жоспарларының директоры ретінде капитан Тернер Бірлескен кеңестің Бірлескен жоспарлау комитетінің Әскери-теңіз мүшесі болды. Тернер мен полковник Джозеф Т. Макнарни, Әуе корпусы, АҚШ армиясы 1940 жылдың желтоқсан айының соңында «Соғысқа қатысуға қатысты дереу туындаған мәселелерді зерттеу» деген мақала жазды. Бұл «D» жоспарына, яғни Атлантикадағы күшті шабуылдық соғысқа және Тынық мұхитындағы қорғаныс соғысына әкелді. Бұл АҚШ-тың «Радуга-5» әскери жоспарына айналды. 1941 жылдың 25 қарашасында Тернер Азия флотының Бас қолбасшысына, Әскери-теңіз операциялары Бастығының (CNO) жіберуі үшін жеделхат дайындады, онда: «Мен жапондықтардың келесі агрессиясы АҚШ пен Жапония арасындағы жауынгерлік қимылдардың басталуына себеп болуы мүмкін деп санаймын» деген сөздер келтірілді. CNO адмирал Харольд Рейнсфорд Старк бұл хабарламаны президент Рузвельтке жеткізді, ол оны Филиппиндегі Жоғарғы комиссарына жеткізген кезде «мүмкін» деген сөзді «ықтимал» деп, ал «мүмкін» деген сөзді «болуы мүмкін» деп өзгертті. Рузвельт сондай-ақ: «Таиландқа қарсы шабуыл ең ықтимал көрінеді» деген дұрыс емес болжамды қосты. АҚШ Тынық мұхиты флотының қолбасшысы адмирал Хьюзман Киммель Пёрл-Харборға жапондықтардың күтпеген шабуыл жасауы мүмкін екенін жақсы білген. 1941 жылдың 27 қарашасында Вашингтондан Пёрл-Харборға және Тынық мұхитының басқа да аймақтарына соңғы және ең маңызды ескерту жіберілді. Ол арнайы «соғыс ескертуі» деп белгіленді. Тернер Киммельге, Пёрл-Харбордағы Тынық мұхиты флотының базасына әуеден немесе теңізден шабуыл жасалатынын нақты көрсететін ұсталған жапондық дипломатиялық хабарламалардың егжей-тегжейін жібермеу туралы шешім қабылдады. Соғыстан кейін Киммель, егер ол осы хабарламалар туралы білген болса, ол әлдеқайда жоғары деңгейдегі дайындық күйін сақтайтынын және флот жапондық шабуылға дайын емес болар еді деп мәлімдеді. Пёрл-Харборға шабуыл тарихшысы профессор Гордон Пранж өзінің «Пёрл-Харбор: Тарихтың үкімі» атты еңбегінде Киммельдің өзін ақтауға тырысуын ескере отырып, дұрыс деп жазды: «Егер Тернер Гавайиге жапондық шабуыл 50 пайыздық мүмкіндік деп ойласа, Киммельге берген директивасында оны ашық айту оның міндеті болған. Ол Соғыс жоспарлары мен барлаудың үстемдігі үшін күресті жеңіп алды және оның салдарына мойынсұнуға тиіс болды. Егер оның бағалаулары АҚШ-қа Пёрл-Харбордағы жапондық қатерден қорғануға көмектессе, Тернер алғыс білдіретін ұлттың ризашылығына лайық болар еді. Сол сияқты, ол сәтсіздікке өз үлесін әділ түрде жоққа шығара алмас еді». Вице-адмирал Гомер Н. Валлин АҚШ-тың Пёрл-Харбордағы жеңілісінің себептерін әлдеқайда толық талдады. Сондай-ақ, Кимельдің бас барлаушысы контр-адмирал Эдвин Т. Лейтон және оның «Мен де сол жерде болдым» атты кітабын қараңыз. «Тернердің барлау процесіне араласуынан туындаған бүлікшіл жағдайлармен танысқандар үшін, (Тернердің) оның салдары үшін ешқандай жауапкершілікті мойындамауының ашық жоққа шығаруы шындыққа қайшы болғандықтан, өте қайсаңдық болды». 142-бет. Адмирал Тернер 1942 жылдың 19 қаңтарында Робертс комиссиясында, 1944 жылдың 3 және 4 сәуірінде адмирал Томас С. Харт тергеуінде, 1944 жылдың 15 қыркүйегінде адмирал Орин Г. Мёрфин басқарған Әскери-теңіз тергеу сотында және 1946 жылы Пёрл-Харборды тергейтін Конгресстің бірлескен комитетіне куәлік берді.

As Director of War Plans in the office of Chief of Naval Operations, Captain Turner became the Naval Member of the Joint Planning Committee of the Joint Board. Turner and Colonel Joseph T. McNarney, Air Corps, U. S. Army wrote "Study of the Immediate Problems concerning Involvement in War" in late December 1940. This led to Plan D, a strong offensive war in the Atlantic and a defensive war in the Pacific. This evolved into U. S. war plan "Rainbow Five". On November 25, 1941, Turner drafted a dispatch to the Commander in Chief of the Asiatic Fleet for release by the Chief of Naval Operations (CNO), which contained the words: "I consider it probable that this next Japanese aggression may cause an outbreak of hostilities between the U. S. and Japan." CNO Admiral Harold Rainsford Stark took this message to President Roosevelt, who in relaying it to his High Commissioner to the Philippines softened the judgment words "probable" to "possible" and "may" to "might." Roosevelt also added the bad guess: "Advance against Thailand seems the most probable." The Commander of the U. S. Pacific Fleet, Admiral Husband E. Kimmel, was highly aware of the threat of surprise Japanese attack at Pearl Harbor. The final and most important warning was sent from Washington to Pearl Harbor and other Pacific outposts on November 27, 1941. It was specifically designated as a "war warning." Turner made the decision not to send Kimmel details of the intercepted Japanese diplomatic communications although they pointed strongly to an imminent air or sea attack on the Pacific Fleet's base at Pearl Harbor. Kimmel testified after the war that had he known of these communications, he would have maintained a much higher level of alert, and the fleet would not have been taken by surprise by the Japanese attack. As historian of the attack on Pearl Harbor, Professor Gordon Prange, wrote in Pearl Harbor: The Verdict of History that was correct, even allowing for Kimmel's desire to exculpate himself: "If Turner thought a Japanese raid on Hawaii to be a 50 percent chance, it was his clear duty to say so plainly in his directive to Kimmel He won the battle for dominance of War Plans over Intelligence, and had to abide by the consequences. If his estimates had enabled the U. S. to fend off the Japanese threat at Pearl Harbor, Turner would deserve the appreciation of a grateful nation. By the same token, he could not justly avoid his share of the blame for failure." Vice Admiral Homer N. Wallin wrote a much more comprehensive analysis of the reasons for the U. S. defeat at Pearl Harbor. See also Rear Admiral Edwin T. Layton, Kimmel's chief intelligence officer, and his book, And I Was There. "To anyone who is familiar with the mutinous conditions provoked by Turner's interference in the intelligence process . throughout 1941, (Turner's) barefaced denial of any responsibility for its consequences was as outrageous as it was untrue." Page 142. Admiral Turner testified to the Roberts Commission on January 19, 1942, the Admiral Thomas C. Hart Inquiry on the April 3rd and 4th, 1944, the Navy Court of Inquiry headed by Admiral Orin G. Murfin on September 15, 1944 and the Joint Congressional Committee Investigating Pearl Harbor in 1946.

Екінші дүниежүзілік соғыс

1941 жылдың желтоқсанында Тернер АҚШ Флотының Бас қолбасшысы штабының меңгерушісінің көмекшісі болып тағайындалды (бұл лауазым адмирал Эрнест Кинг үшін Пёрл-Харбордан кейін жаңадан құрылған еді) және 1942 жылдың маусымына дейін қызмет етті. Содан кейін ол Тынық мұхитына, Оңтүстік Тынық мұхиты күштерінің десантық операцияларын басқаруға жіберілді. Келесі үш жылда ол контр-адмирал және вице-адмирал шенінде әртүрлі десанттық күштерге басшылық етті. Ол оңтүстік, орталық және батыс Тынық мұхитындағы жаудың бекіністеріне қарсы десанттық операцияларды жоспарлауға және орындауға көмектесті. Жапонияға бару үшін жоспарланған десанттың десанттық құрамдас бөлігіне де басшылық етер еді. Гуадалканал науқанында контр-адмирал Тернер Оңтүстік Тынық мұхиты десанттық күштерінің (ComPhibForSoPac) командирі болды, бұл 62-ші жұмыс тобы ретінде белгілі болды. Оның құрамында 9 топ болды, оның ішінде генерал-майор Александр Вандегрифт басқаратын десанттық күштер және Корольдік флотының контр-адмиралы Виктор Кратчли басқаратын күзету тобы да бар еді. Ол бес айлық науқанды сәтті аяқтады, бірақ Саво аралындағы жеңіліс те болды. Расселл аралдарына шабуыл жасау үшін контр-адмирал Тернер, ComPhibForSoPac (Оңтүстік Тынық мұхиты десанттық күштерінің командирі) 61-ші бірлескен жұмыс тобының командирі болып тағайындалды. 43-ші жаяу әскер дивизиясының қолбасшысы генерал-майор Джон Х. Хестер десанттық күштерге басшылық етті. Жаңа Джорджия аралдарына шабуыл жасау үшін контр-адмирал Тернер, ComPhibForSoPac (Оңтүстік Тынық мұхиты десанттық күштерінің командирі) 31-ші жұмыс тобының командирі болып тағайындалды, оның құрамында генерал-майор Хестер басқаратын Жаңа Джорджияны басып алу күштері болды. Тарава мен Макинге шабуыл жасау үшін контр-адмирал Тернер 51-ші шабуыл күштерінің командирі болып тағайындалды, оның құрамында 10 топ болды, соның ішінде Макинге шабуыл жасау үшін солтүстік күштер және Тараваға шабуыл жасау үшін оңтүстік күштер, контр-адмирал Гарри У. Хилл басқаратын күштер де бар еді. Таравада: "Тернер адмиралы, жұмыс тобының командирі және тікелей басшысы, көкжиектен алыс кетіп, Макин мәселелерімен айналысып жатты. Орталық Тынық мұхиты күштерінің командирі вице-адмирал Спраунс Индианаполисте Таравада болды, бірақ өзіне тән қасиеттерінің арқасында, барлық бағыныстыларының құрметіне ие болғандықтан, жергілікті жұмыс тобының немесе топтың командирлерінің әрбір қадамын бақылауға тырыспады. Таравадағы үлкен жеңіске контр-адмирал Гарри Хилл толыққанды құрметке лайық." Маршалл аралдарына, Рой-Намур және Кваджалейнге шабуыл жасау үшін контр-адмирал Тернер 3 жұмыс тобы мен 9 топты қамтитын 51-ші экспедициялық күштердің бірлескен командирі болды. Осы көптеген десанттық операциялардағы басшылығының нәтижесінде Тернер 1944 жылдың 7 наурызында вице-адмирал болып тағайындалды. Тиниан, Гуам және Сайпанға шабуыл жасау үшін вице-адмирал Тернер 51-ші экспедициялық күштердің бірлескен командирі болды, оның құрамында солтүстік және оңтүстік жұмыс тобы, экспедициялық жұмыс тобы, генерал-лейтенант Холланд Смит және 6 жұмыс тобы болды. Иво Джимаға шабуыл жасау үшін вице-адмирал Тернер 50-ші экспедициялық күштердің бірлескен командирі болды, оның құрамында контр-адмирал Хилл басқаратын шабуыл күштері және генерал-лейтенант Смит басқаратын экспедициялық жұмыс тобы болды. Окинава шайқасында Тернер 51-ші жұмыс тобына басшылық етті, оның құрамында контр-адмирал Лоуренс Фейрфакс Райфснайдер басқаратын солтүстік шабуыл күштері, контр-адмирал Хилл басқаратын оңтүстік шабуыл күштері, генерал-лейтенант Саймон Боливар Бакнер басқаратын экспедициялық әскерлер, контр-адмирал Ингольф Н. Киланд басқаратын Батыс аралдар шабуыл тобы, контр-адмирал Уильям Х. П. Бланди басқаратын десанттық қолдау күштері және контр-адмирал Мортон Дейо басқаратын артиллериялық және жабу күштері болды. Окинава шайқасының соңында адмирал Тернердің басқаруындағы десанттық күштерде 657 000 офицер мен сарбаз болды. 1945 жылдың 24 мамырында Ричмонд Келли Тернер толық адмирал шеніне көтерілді. Тынық мұхиты соғысы жалғасқанда, ол Жапонияға баруға жоспарланған десанттың десанттық құрамдас бөлігіне басшылық етер еді. Адмирал Тернердің басқаруымен Кюсю операциясына 2700 кеме мен қайық жұмылдырылуға тиіс болды. Окинава операциясында оның басқаруында 1213 кеме мен қайық, Мариана операциясында 435, ал Гуадалканалда 51 кеме болды. Тернер 1945 жылдың 2 қыркүйегінде USS Missouri (BB 63) бортында Жапонияның капитуляциясына қатысты.

In December 1941, Turner was appointed assistant chief of staff to the Commander in Chief, United States Fleet (a new position created after Pearl Harbor for Admiral Ernest King) and served until June 1942. He was then sent to the Pacific to take command of the Amphibious Force, South Pacific Force. Over the next three years, he held a variety of senior Amphibious Force commands as a rear admiral and vice admiral. He helped plan and execute amphibious operations against enemy positions in the south, central and western Pacific. He would have commanded the amphibious component of the invasion of Japan. For the Guadalcanal Campaign, Rear Admiral Turner was Commander, Amphibious Force South Pacific (ComPhibForSoPac), also known as Task Force 62 which included 9 Groups, including Landing Force, Major General Alexander Vandegrift and Screening Group, Rear Admiral Victor Crutchley, Royal Navy. He successfully fought the five month campaign to victory which included the galling defeat at Savo Island. For the assault on the Russell Islands, Rear Admiral Turner, ComPhibForSoPac (Commander, Amphibious Force, South Pacific), was named as the Commander of the Joint Force designated Task Force 61, with the Commanding General 43rd Infantry Division, Major General John H. Hester, U. S. Army, being the Commander Landing Force. For the assault on the New Georgia Groups of Islands, Rear Admiral Turner, ComPhibForSoPac (Commander, Amphibious Force, South Pacific), was named as the Commander Task Force 31 which included New Georgia Occupation Force, Major General Hester. For the assault on Tarawa and Makin, Rear Admiral Turner was named as the Commander, Assault Force Task Force 51, which included 10 Groups, including Northern Attack Force for Makin and Southern Attack Force for Tarawa, Rear Admiral Harry W. Hill. At Tarawa: "Rear Admiral Turner, the Task Force Commander and Immediate Senior in Command, was well over the horizon and busy with the problems of Makin. Vice Admiral Spruance, the Commander Central Pacific Force, was present at Tarawa in the Indianapolis, but with that quality which endeared him to all his subordinates, did not undertake to kibitz on the minute by minute performance of the local Task Force or Task Group Commanders. To Rear Admiral Harry Hill belongs full credit for a great and hard fought victory at Tarawa." For the assault on the Marshall Islands, Roi Namur and Kwajalein, Rear Admiral Turner was the Commander, Joint Expeditionary Force, Task Force 51, which included 3 Task Forces and 9 Task Groups. As a result of his leadership in those many amphibious assaults, Turner was promoted to vice admiral on March 7, 1944. For the assaults on Tinian, Guam and Saipan, Vice Admiral Turner was the Commander, Joint Expeditionary Force, Task Force 51, which included the Northern and Southern Task Forces, Expeditionary Task Force, Lt. General Holland Smith and 6 Task Groups. For the assault on Iwo Jima, Vice Admiral Turner was the Commander, Joint Expeditionary Force, Task Force 50, which included the Attack Force, Rear Admiral Hill, and Expeditionary Task Force, Lt. General Smith. At the Battle of Okinawa Turner commanded Task Force 51 which included the Northern Attack Force, Rear Admiral Lawrence Fairfax Reifsnider, the Southern Attack Force, Rear Admiral Hill, Expeditionary Troops, Lt. General Simon Bolivar Buckner Jr., Western Island Attack Group, Rear Admiral Ingolf N. Kiland, Amphibious Support Force Rear Admiral William H. P. Blandy and Gunfire and Covering Force, Rear Admiral Morton Deyo. At the end of the Battle of Okinawa the Amphibious Forces under Admiral Turner's command were manned by 657,000 officers and men. On May 24, 1945, Richmond Kelly Turner was promoted to full admiral. Had the Pacific war continued, he would have commanded the amphibious component of the invasion of Japan. Under Admiral Turner's command, there were to be 2,700 ships and craft in the Kyushu operation. There had been 1,213 ships and craft under his command for the Okinawa operation, 435 for the Marianas operation and 51 at Guadalcanal. Turner was present during the Japanese surrender on board the USS Missouri (BB 63) on September 2, 1945.

Кейінгі өмірі

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін адмирал Тернер Әскери-теңіз департаментінің Бас кеңесінде қызмет етті және Біріккен Ұлттар Ұйымы Әскери штаб комитетіндегі АҚШ-тың әскери өкілі болды. Ол 1947 жылдың шілдесінде қатардағы қызметтен зейнетке шықты. Адмирал Тернер 1961 жылдың 12 ақпанында Калифорния штатының Монтерей қаласында қайтыс болды. Ол Калифорния штатының Сан-Бруно қаласындағы «Алтын қақпа» ұлттық зиратында әйелімен және адмиралдар Честер Нимиц, Реймонд А. Спруэнс және Чарльз А. Локвудпен бірге жерленген. Бұл олар тірі кезде жасаған келісім бойынша болды.

Жеке өмір

Ол социалистік және пацифист жазушы Джон Кеннет Тернердің бауыры болды.

Құрмет белгілері мен бейнелеулер

1964 жылдан 1995 жылға дейін қызмет еткен Richmond K. Turner (DLG 20/CG 20) эсминец басшысы (кейіннен басқарылатын зымырандық крейсер ретінде жіктелінген) адмирал Тернердің құрметіне аталған. Тернер «Иво Джимаға дейін» атты деректі қысқаметражды фильмде көрсетілген, ол жапондық Иво Джима аралына жасалған американдық шабуылды және одақтастардың Жапонияға қарсы жорығындағы маңызды аралдағы қаһарлы шайқасты бейнелейді. «Галлантты сағаттар» фильмінде Тернерді актер Стюарт Рэндалл сомдады.