Кіріспе

Notre musique (ағылшынша: Біздің музыка) – Жан-Люк Годар режиссерлік еткен 2004 жылғы фильм. Фильм зорлық, мораль және кинода зорлықтың бейнеленуі туралы толғаныстарды қамтиды, сондай-ақ бұрынғы отаршылдық және қазіргі Израиль-Палестина жанжасы сияқты мәселелерге тоқталады. Ол 2004 жылғы Канн кинофестивалінде конкурсқа қатыспай көрсетілді. Notre musique сыншылар тарапынан жағымды баға алды.

Сюжет

Фильм Дантенің «Құдай комедиясынан» шабыттанған үш бөлімнен тұрады. «Realm 1: Тәңірлік тозақ» – салыстырмалы түрде қысқа, сюжетсіз монтаж, онда соғыс, қырғын мен зорлық-зомбылықты бейнелейтін деректі және көркем фильмдерден алынған кадрлар қолданылған. Екінші бөлім, «Realm 2: Тазарту орны», фильмнің басым бөлігін құрайды. Годар өзін-өзі сомдап, Сараевода өтетін еуропалық өнер конференциясына аттану үшін әуежайда күтеді. Онда ол конференцияға аудармашы ретінде бара жатқан француз-израильдік Рамос Гарсиямен танысады. Рамос конференцияда немере қызы Ольга Бродскаяны – орыс тегіндес, француз тілінде сөйлейтін яхуди қызын көруге асығады. Конференцияға келген тағы бір жас әйел, Тель-Авивтен келген журналист Джудит Лернер француз елшісіне барып, еврей-палестина қарым-қатынасы туралы жазбада қалдыруға болатын әңгімелесуді сұрайды («әділетті әңгіме емес, тек әңгіме»). Кейін ол ақын Махмуд Дарвишпен сұхбаттасады, ол Израильдің палестиналық күресті анықтайтынын айтады. Осы кездесулер арасында Джудит қаланы аралап, Мостар көпіріне барады, онда ол Эммануэль Левинастың («Entre Nous») еңбегін оқиды. Сонымен қатар, Ольга Годардың лекциясына қатысады, ол бейне мен мәтін арасындағы қарым-қатынас туралы. Басқа да тақырыптарға тоқталумен қатар, Годар «кадр/кері кадр» деп аталатын, екі кейіпкердің әңгімесі немесе пікір алмасуы кезінде алға-артқа кесуді қолданушы, кинематографияда жиі кездесетін тәсілге қарсылығын түсіндіреді. Годар екі кейіпкерді бірдей кадрға алып, олардың айырмашылықтарын регрессивті түрде жоюға болатынын және мұның үгіт құралы ретінде пайдаланылуы мүмкін екенін түсіндіреді. Кейін Ольга өзінің ағасы Рамоспен кездесіп, оныңмен суицидтің философиялық мәселесін талқылайды. Конференциядан кейін Годар үйіне оралып, бақшасын суарып жатыр. Оған Рамос Гарсия қоңырау шалып, Годарға театрға жүгіріп кіріп, сөмкесінде бомба бар екенін айтқан жас әйел туралы хабарлайды. Ол Израиль-Палестина бейбітшілігі үшін өзімен бірге өлген бір адамды іздеді; барлығы театрды тастап кетті. Полиция келді де оны атып өлтірді. Оның сөмкесін ашқанда, тек кітаптар табылды. Гарсия Годарға бұл Ольга болғанына сенімді екенін айтады. «Realm 3: Жұмақ» бөлімінде қысқаша қорытынды ретінде Ольга американдық теңіз жаяу әскерлері күзетіп отырған, көл жағасындағы көркем пейзажбен ойлы-толқынды серуендейді. Фильмнің саундтрегіне американдық композитор Мередит Монк үлес қосты.

Сыни қабылдау

Фильм сыншылардан көбінесе жағымды пікірлер алды. Rotten Tomatoes шолу жинақтағышы 52 шолу негізінде, сыншылардың 65% фильмге жағымды баға бергенін хабарлады. Metacritic 19 шолуға сүйене отырып, фильмнің орташа есебі 100 балдық шкала бойынша 77 балды құрағанын мәлімдеді.