Кіріспе

Британдық суретші (1870–1938)

Чарльз Эдмунд Брок (5 ақпан 1870 – 28 ақпан 1938) – көптеп жарияланған ағылшын суретшісі, сызғыш және кітап иллюстраторы, көптеген жұмыстарын C. E. Brock деп қол қойған. Ол төрт суретші бауырдың үлкені, олардың ішінде Генри Мэтью Брок та иллюстратор болған.

Ерте өмір

Брок 1870 жылдың 5 ақпанында Лондонның Холлоуэй ауданында дүниеге келді. Кейін отбасы Кембриджге көшті. Ол мүсінші Генри Уайлзден қысқа мерзім бойы сурет өнерін оқыды.

Атаудың шатасуы

Кембридждік Чарльз Эдмунд Брок кейде Лондондық туыс емес Чарльз Эдмунд Брокпен (1882–1952) шатастырылып жататын. Лондондық Чарльз Эдмунд Брок – Корольдік отбасы мен аристократия мүшелерінің портреттерін салған суретші және ағылшын мүсіншісі Томас Броктың (1847 жылдың 1 наурызы – 1922 жылдың 22 тамызы) ұлы еді. Шатасу соншалықты күшті болғандықтан, олар тіпті бір-бірінің шоттарын төлеп жатқан. Олар Кембридждік Чарльз Эдмунд Эдмунд есімін, ал Лондондық Чарльз Эдмунд Чарльз есімін қолдануын тоқтатуға келісті. Грейвстің Корольдік академиясына үлес қосқандардың сөздігінде Кембридждік Брок Чарльз Э. Брок суретшісі, ал Лондондық Брок С. Эдмонд Брок суретшісі деп тіркелген. Бұл жалғыз түсініспеушілік емес еді. Кейбридж Кеңесінің бір мәжілісіндегі баяндамада Виктория ескерткіші С. Э. Брокқа жатқызылған. Королева Викторияның бюстін жасауға тапсырыс берілген мүсінші – Томас Брок, R.A., және, әрине, бұл өткен аптадағы мәжіліс туралы есепке енген қателік салдарынан Мистер С. Е. Брок емес.

Стиль

С.Е. Броктың шығармашылығының тәсілдері, ол суреттеген әңгіменің түріне қарай өзгеріп отырды. Кейбіреулері мұқият өңделген және "алғашқы викториялық романдардағы нәзік, шай ішетін әдептілік пен әйелдік көзқарасқа сезімтал" деп сипатталды, ал басқалары "дені сау, көңілді, толыққанды ағылшын кейіпкерлерін" – солдаттарды, шаруаларды және "атпен айналысатын адамдарды" жақсы көретін. Тағы да басқа суреттері балаларды әңгіме кітаптарын қарауға немесе оқуға көңіл көтеру үшін салынған карикатуралар еді.

Бағалау

Жозеф Пеннелл өзінің "Қаламмен салу және қаламмен сурет салу шеберлігі" атты еңбегінде Броктың иллюстратор ретіндегі мансабының басында оны былай бағалады:
Брок мырза "Худтың қызықты өлеңдері" атты кітабын жарыққа шығарды. Оның суреттерін толығымен жаңа деп айту қиын, оларда көптеген еске түсіретін элементтер бар, бірақ оның юморі, драматизм және композициясы өте ерекше. Оның иллюстрацияға деген сезімі жақсы дамыған, бұл аталымдағы қара ат пен аңшының қара бас киіміне назар аударуда жақсы көрінеді; бұл сәл артық болуы мүмкін, бірақ бұл жақсы артықшылық. "Кешкі ас туралы сенім" атты суретте оқиға қозғалыс пен сергектікпен өте жақсы жеткізілген. Кітапта одан да жақсы бірнеше сурет бар; олар Брок мырзаның басқалардың еңбектерін зерттеуден бөлек, айтары бар екенін дәлелдейді.

Толық кітап суреттерінің мысалдары

Келесі мысалдар бір кітапқа арналған иллюстрациялардың толық жинағы қалай болатынын көрсетеді.

Әңгімелік роман

Брок 1897 жылы Сер Уолтер Скотттың "Иванхо" романының жаңа басылымын Service & Paton үшін суреттеді. Жаңа басылымда 16 толық беттік сурет болды. Жаңа суреттер – бұл баспагерлердің бұрын көптеп басылған кітаптарды сатуға тырысқан тәсілдерінің бірі еді. Суреттерді пайдалануға Британ кітапханасы рұқсат берді, кітаптың толық нұсқасы желіде қолжетімді. "Иванхо" романына арналған суреттерді салу кезінде Броктардың студиясындағы қару-жарақ, киім-кешек сияқты заттар үлгі ретінде пайдалы болған болар еді.

Балалар үшін кітап

Лукас Малет – Мэри Сент-Лежер Кингслидің псевдонимі (4 маусым 1852 – 27 қазан 1931), Виктория дәуірінің романіст жазушысы. Оның туындыларының көп бөлігі ересектерге арналған болғанымен, ол жасөспірімдерге арналған әдебиеттерді де жазды. 1887 жылы «Кеган Пол & Co.» компаниясы Малеттің «Кішкентай Питер: кез келген жастағы балаларға арналған Рождестволық нұсқау» атты кішкентай кітабын шығарды. Кітапта өте жаман және қоғам тарапынан жек көрілетін адаммен дос болып, соңында оны құтқаратын шағын ұлдың оқиғасы баяндалады. Бұл әңгіме өте танымал болды, сондықтан ол көп рет қайта басылды, соңғы рет 2010 жылы. 1909 жылы Генри Фроуд пен «Ходдер & Стоутон» компаниясының бірлескен жобасы кітапты қайта шығарды, бірақ бұл жолы Чарльз Броктың фронтиспісімен бірге сегіз толық беттік түрлі-түсті иллюстрациялар қосылды. 1887 жылғы басылыммен салыстырғанда түрлі-түсті иллюстрациялардың құны айтарлықтай төмендеді, және кішкентай балаларға арналған кітаптар үшін түрлі-түс стандартқа айналды. Брок сияқты жан-жақты суретші үшін бұл жақсы жаңалық болды, өйткені ол өзінің туындыларын сату мүмкіндіктерін арттырды. Төмендегі иллюстрациялар оқиғаның негізгі мазмұнын көрсетеді.