Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1949 жылғы Қытай Азамат соғысының шайқасы
1949 battle of the Chinese Civil War
Кунингтоу шайқасы немесе Гунингтоу шайқасы, сондай-ақ Кинмен шайқасы деп белгілі, 1949 жылы Қытай Азамат соғысы кезінде Тайвань бұғазындағы Кинмен үшін болған шайқас. Коммунистердің аралды жаулап алуға сәтсіздік тануы, оны Гоминьдан (Ұлтшылдар) қолында қалдырды және соғыста Ұлтшылдарды толығымен жою мүмкіндігінен айырды.
The Battle of Kuningtou or Battle of Guningtou , also known as the Battle of Kinmen , was fought over Kinmen in the Taiwan Strait during the Chinese Civil War in 1949. The failure of the Communists to take the island left it in the hands of the Kuomintang (Nationalists) and crushed their chances of taking Taiwan to destroy the Nationalists completely in the war.
Кіріспе
Қытай Халық Республикасы 1949 жылғы 1 қазанда құрылғаннан кейін, Чан Кайши басқаратын Қытай Республикасы үкіметі күштерін материктік Қытайдан Тайваньға көшіруді бастады. Дегенмен, ҚХР гарнизондары Фуцзянь провинциясының жағалауында орналасқан Кэмой (Кинмен) және Мацу аралдарында қалды. ҚХР Халық Азаттық Армиясының (ҚАА) командирлері Тайваньға соңғы шабуыл жасамас бұрын Кэмой (Кинмен) мен Мацуны басып алу қажет деп есептеді. ҚАА Кинменге жақын орналасқан Аотоу (澳頭) (Синдиан, Сямынь), Даденг (Татенг) және Лианхэ (Лиенхо) (蓮河) (бұл кезде Наньань округінің құрамында, қазір де Синдианда) қалаларынан шабуыл жоспарлады. Алғашқы шабуылға 9000 сарбазды жіберіп, жағалауға тіксінбеу үшін плацдарм құруды, содан кейін Ұлы Кинмен аралына шамамен 10000 сарбазды тасымалдауды көздеді. Аралды үш күн ішінде, екі дивизиядан аспайтын ҚХР гарнизонынан басып алуға үміттенді. Коммунистер бүкіл аралда бар болғаны 12000 ұлттық сарбаз бар деп жаңылысты және олардың жаңа ғана шақырылған жауынгерлер мен орталық Қытайдағы жеңілістерден аман қалған, рухы құлаған әскерлерден тұрады деп ойлады – бұл қателік олардың ауыр жеңілісіне себеп болды. ҚАА шабуылының жақын арада болатынын күтіп, ҚХР командирлері бекіністерді дереу салуға бұйрық берді. Қазан айына қарай ҚХР әскерлері 7455 жер минасын орналастырды және Кинмен жағалауында шамамен 200 топырақтан жасалған бекініс, сондай-ақ бірнеше десанттық кедергілерді тұрғызды. Кинмендегі ҚХР гарнизоны сондай-ақ бронетехникамен (1-ші батальон, 3-ші танк полкі, олар Бірма кампаниясының ардагерлері, екі танк ротасына біріктірілген 22 M5A1 Стюарт жеңіл танктерінен тұрады), жақсы жаттығудан өткен жаяу әскермен және 12-ші армиядан келген жарақ-жабдықтармен күшейтілді.
Following the establishment of the People's Republic of China on October 1, 1949, the government of the Republic of China under Chiang Kai shek began withdrawing its forces from mainland China to Taiwan. However, ROC garrisons remained stationed on the islands of Quemoy (Kinmen) and Matsu, located off the coast in Fujian Province. Commanders of the PRC People's Liberation Army (PLA) believed that Quemoy (Kinmen) and Matsu had to be taken before a final assault on Taiwan. The PLA planned to attack Kinmen from nearby Aotou (澳頭) (in Xindian, Xiamen), Dadeng (Tateng) and Lianhe (Lienho) (蓮河) (then part of Nan'an County, now also in Xindian) by launching a first attack with 9,000 troops to establish a beachhead, before landing a second force of roughly 10,000 on Greater Kinmen Island, expecting to take the entire island in three days from an ROC garrison not expected to be larger than two divisions. The Communists had incorrectly estimated that there were only 12,000 Nationalist soldiers on the entire island, and believed they consisted of green recruits and demoralized remnants of conscripted units that had survived defeats in central China – a miscalculation that would contribute to their calamitous defeat. Expecting that a PLA attack was imminent, ROC commanders ordered the immediate construction of fortifications. By October, ROC troops had laid 7,455 land mines, and constructed roughly 200 earthen bunkers on the shores of Kinmen, as well as several anti amphibious landing beach obstacles. The ROC garrison on Kinmen was also reinforced with armor (1st Battalion, 3rd Tank Regiment, which were veterans of Burma campaign, consisting of 22 M5A1 Stuart light tanks organized into two tank companies), battle hardened infantry, and supplies from the 12th Army.
25 қазан
25 қазанда сағат 01:30 шамасында ұлтшылдардың патрулі бір минаны кездейсоқ жарды. Жарылыс солтүстік жағалау бойындағы басқа бөлімшелерді ескертті және ҚХА-ның Кинменге жақындауын қиындатты. Дер кезінде, ROC әскерлері ауаға шашу шақырды және іздеу шамдары аймақты жарықпен шарпыды, бұл ҚХА флотын анық көрсетіп, ұлтшылдардың оларды байқауына себеп болды. Соғыс есебінде айтылғандай, ROC танкыларының оғына алғашқы болып оқ-дәрі тасымалдау кемесі түсті, нәтижесінде жалын көршілес десанттық қайықтарға тарады. Сағат 02:00 шамасында толқын кері кеткен кезде, 244, 251 және 253 полктерінің ҚХА әскерлері Үлкен Кинмен аралының солтүстік жағындағы Гунингтоу (古寧頭), Хувей (湖尾) және Лонгкоу (壟口) жерлеріне десант түсірді. 244-полк Лонгкоу маңында жағаға бірінші болып түсті, онда ұлтшыл қорғаушылар оларды пулеметтен, артиллериядан және минометтен атып шабуылдады. Олар ауыр шығынға ұшырады. 251 және 253 полктері жақсырақ жетістікке қол жеткізді, тиісінше Гунингтоу және Хувей маңында десант түсіріп, ROC қорғанысын бұзып, ішке қарай жылжыды. Алға жылжыған ҚХА күштері ROC 18-ші армиясымен және ROC 1-ші танк полкінің 3-ші танк полкінің американдық M5A1 танктерімен кездесті. ҚХА 244-полкі Шуанру төбесін (雙乳山) басып алды, бірақ таңертеңгі уақытта ROC бронетехникасымен кері тартты. ҚХА 253-полкі Гуанин тауын (觀音山) және Хувей биіктерін (湖尾高地) басып тұрған, бірақ ROC жаяу әскерінің, танктерінің және жалынды таратқыштармен қаруланған әскерлерінің қарсы шабуылынан кейін сағат 12:00-ге дейін кері шегінуге мәжбүр болды. ҚХА әскерлеріне үш жақтан шабуыл жасалды. ҚХА 251-полкі ROC қоршауынан бұзылып, Гунингтоу ауылына еніп, Линкуода (林厝) бекінді. Содан кейін ROC 14-ші және 118-ші дивизиялары 251-полкке шабуыл жасады, ROC 118-ші дивизиясы ауыр шығынға ұшырады. Күннің соңына қарай ҚХА Хувей мен Лонгкоудағы плацдармдарын жоғалтты.
Around 01:30 on October 25, a Nationalist patrol accidentally set off one of the land mines. The blast alerted other units all along the northern shore and the PLA's quiet approach to Kinmen was compromised. Immediately, flares were fired into the air by ROC troops and searchlights swept the area, which brightly illuminated the PLA's fleet and led to their discovery by the Nationalists. According to reported accounts, an ammunition ship was one of the first hit by ROC tank fire, resulting in a fire that burned neighboring landing craft. At about 02:00 when the tide had begun to recede, PLA troops from regiments 244, 251, and 253 landed on the north side of Greater Kinmen Island at Guningtou (Ku ning t'ou, 古寧頭), Huwei (湖尾) and Longkou (壟口). Regiment 244 was the first ashore landing near Lungkou where Nationalist defenders raked them with machine gun fire, artillery, and mortars. They suffered heavy casualties. Regiments 251 and 253 fared better, landing near Guningtou and Huwei respectively where they broke through ROC defenses and continued to head inland. The advancing PLA forces were met by the ROC 18th Army and US made M5A1 tanks of ROC 1st Bn, 3rd Tank Regiment. PLA Regiment 244 held high ground at Shuangru Hill (雙乳山), but were beaten back by ROC armor by early morning. PLA Regiment 253 holding Guanyin Hill (觀音山) and the Huwei Highlands (湖尾高地) were also forced to fall back by 12:00 after an overwhelming ROC counterattack of infantry, tanks, and soldiers with flamethrowers, and supported by mortars and artillery. The PLA troops were attacked from three sides. PLA Regiment 251 managed to break out of an ROC encirclement and entered the village of Guningtou, and dug in at Lincuo (林厝). Shortly afterwards, Regiment 251 was attacked by the ROC 14th and 118th divisions, with the ROC 118th division suffering heavy casualties. By the end of the day, the PLA had lost its beachheads at Huwei and Lungkou.
26 қазан
26 қазанда сағат 03:00-де ҚХА 246-полк пен 85-дивизияның 4 ротасындағы 1000-ға жуық әскер Кинменге түсіп, аралдағы ҚХА күштерін нығайтып, Хувей мен Гунингтоуда қайтадан десант түсірді. Таң атқанда 246-шы полк Гунингтоу ауылын қоршап тұрған ROC күштерінің шебін бұзып, қалада жасырынып отырған ҚХА әскерлерінің қалдықтарымен қосылды. 06:30-да ROC 118-ші дивизиясы солтүстік жағалауда Линькуодағы Гунингтоудағы ҚХА күштеріне қарсы қарсы шабуылға көшті. Нәтижесіндегі шайқас өте қанды болды және көп ұзамай Гунингтоудың көшелері мен аллеяларында қалалық соғысқа ұласты. ROC әуе күштерінің P-47 және B-24 ұшақтарының қолдауымен ROC күштері ақырында жеңіске жетіп, Lincuo-ны түскі уақытта, ал Nanshan (南山) -ды сағат 15:00-де басып алды. ҚХА әскерлерінің қалдықтары жағалауға қарай шегіне бастады.
At 03:00 on October 26, around 1,000 troops in 4 companies from PLA Regiment 246 and the 85th division landed on Kinmen to reinforce PLA forces already on the island landing again at Huwei and Guningtou. At dawn, Regiment 246 managed to break through ROC forces surrounding the village of Guningtou, making a rendezvous with the surviving PLA troops taking cover in the town. At 06:30, the ROC 118th division launched a counterattack along the northern coast on PLA forces in Guningtou at Lincuo. The resulting battle was extremely bloody and soon turned into urban warfare in the streets and alleyways of Guningtou. With air support from P 47s and B 24s of the ROC Air Force, ROC forces eventually prevailed, taking Lincuo by noon and Nanshan (南山) at 3PM. Surviving PLA forces began falling back to the coast.
27 қазан
27 қазанның таңына дейін Құрама әскердің (ҚХА) қалған күштері азық-түлік пен оқ-дәрісін толықтай таусылды. 1300 ҚХА сарбазы Гунингтоудың солтүстігіндегі жағалауға шегінді. Соңғы Қытай Республикасының (ҚР) шабуылынан кейін, қалған ҚХА сарбаздары сол күні сағат 10:00-де ҚР күштеріне тәслим болды. Кинменге түскен ҚХА-ның барлық сарбаздары қаза тапты немесе тұтқынға алынды.
By the early morning of October 27, the surviving People's Liberation Army forces had exhausted both their food and ammunition supplies. 1,300 PLA troops retreated to the beaches north of Guningtou. After a final ROC assault, the remaining PLA troops surrendered to ROC forces at 10:00 on that day. All of the PLA troops who had landed on Kinmen were either killed or captured.
Салдары
Гунингтоудағы сәтсіздіктен кейін ҚХА генералы Е Фэй Мао Цзэдунға ресми түрде кешірім сұрап, сәтсіздігі үшін жазалануын өтінді. Генерал операцияның сәтсіздігін үш факторға байланыстырды: жеткіліксіз десанттық кемелер саны, жағажайларды тиісінше қорғауға наразылық және бірінші толқындағы үш полкті басқаруға арналған жалпы қолбасшы офицердің болмауы. Е, Маоның сүйікті генералдарының бірі болғандықтан, Мао оған қарсы ешқандай шара қолданбады. ҚХР күштері, материктегі ҚХА-ға қарсы үнемі жеңіліске дағдыланған, Гунингтоудағы жеңіс оларға аса қажетті моральдық дем берді. ҚХР-ның Кинменді басып алуға сәтсіздігі Тайваньқа қарайғы шабуылын тоқтатты. 1950 жылы Корея соғысының басталуы және 1954 жылы Қытай-Америка өзара қорғаныс шартының қол қойылғандығы салдарынан, Тайваньға басып кіру жоспарлары тоқтатылды. ҚХА жеңіліске ұшырағандықтан, Гунингтоу шайқасы ҚХР-да 21-ғасырдың басына дейін кеңінен жарияланбады, содан кейін оның сәтсіздігінің себептерін зерттейтін мақалалар материкте кеңінен таралды. Әскерлер әдетте, десанттық тәжірибесінің жетіспеушілігі, жетілдірілген десанттық кемелердің болмауы, бронетехниканың жоқтығы, шабуылды тойтару қабілетінің төмендігі, халықаралық мойындықтың жетіспеушілігі және барлау қызметтерінің нашарлығы олардың жеңілісіне себеп болды деген қорытындыға келді. Олар бір күндік шайқастан кейін жеңіске жететінін күткендіктен, бірінші толқында және екінші күнгі шабуыл кезінде жеткілікті оқ-дәрі, жабдық, азық-түлік және су әкелмеді. Бұл шайқас Тайвань үшін өте маңызды болып саналады, өйткені ол Тайвань мен материктік Қытай арасындағы қазіргі ахуалдың негізін қалады.
Following the failure at Guningtou, PLA General Ye Fei submitted an official apology to Mao Zedong asking to be punished for his failure. General Ye attributed the failure of the operation to three factors: an insufficient number of landing vessels, failure to properly secure the beachheads, and the lack of an overall commanding officer to oversee the three regiments involved in the first wave. As Ye was one of Mao's favorite generals, Mao never took any action against him. For ROC forces accustomed to continuous defeats against the PLA on the mainland, the victory at Guningtou provided a much needed morale boost. The failure of the PRC to take Kinmen effectively halted its advance towards Taiwan. With the outbreak of the Korean War in 1950 and the signing of the Sino American Mutual Defense Treaty in 1954, the Communist plans to invade Taiwan were put on hold. Due to the PLA's defeat, the Battle of Guningtou was not widely publicized in the PRC until early in the 21st century when the publication of articles within the mainland examining reasons for its failure was widely distributed. The army generally concluded that its lack of amphibious landing experience, lack of sophisticated landing craft, lack of armor, low attack repelling ability, lack of international recognition, and lack of intelligence services contributed to their defeat. As they had expected to win the battle after one day of fighting, they therefore did not bring enough ammunition, supplies, food, and water, on the first wave and also to a lesser degree during the second day's invasion. The battle is seen as being highly significant in Taiwan, as it laid the foundation for the current status quo relationship between Taiwan and mainland China.
Кинмендегі ҚХР күштері қолданған M5A1 танктері, негізінен жеңіл жаяу әскерден тұратын алғашқы ҚХА десант күштерінің адам толқыны шабуылдарына қарсы тиімді болды. Оқ-дәрісі таусылған ТКР танк экипаждары танктерін PLA жаяу әскерін басып өту үшін жол дөңгелектері ретінде пайдаланды. Осы танктердің шешуші рөлі ТКР әскерлеріне М5A1 танкіне "Кинменнің аюы" (金門之熊) деген лақап ат беруге әкелді. Ұзақтаудағы (壟口) 244-ші полктің алғашқы қону күшіне ҚХА-ның 3-ші танк полкінің 1-ші взводының 3-ші ротасынан үш танк (#64, #65, #66) қарсы шықты. #66 танкі компанияның жаттығуларынан кейін күні кешкісін жағажайда бұзылып қалған еді, ал взводтағы қалған екі танкке оны жөндеуге тырысқанда күзетіп тұруға бұйрық берілді. Бұл шайқас ҚХР күштерімен ТКР күштері арасындағы бірлескен қарулы соғыстың сирек мысалдарының бірі болды. Кинмен қорғаныс гарнизонының бір бөлігін құраған 45-ші дивизия бұрын РОКАФ әуежайының қауіпсіздік бригадасы болған және арнайы радио жабдықтарымен жабдықталған, сондай-ақ РОКАФ-тың алдыңғы қатардағы әуе бақылаушыларымен қолдау көрсетілген. Бұл дивизияға арал үстіндегі РОКАФ ұшақтарымен тікелей үйлестіруге мүмкіндік берді. Дивизия командирі өз бастамасымен таң атпай келген әуе көмегін ұйымдастырды және өзінің командалық пунктінен PLA десант кемелері мен көлік кемелеріне әуе шабуылына бұйрық берді. Бұл аралға қонған PLA күштерінің қиын жағдайға түсуіне себеп болды.
The M5A1 tanks employed by the ROC forces on Kinmen proved to be effective in countering the human wave attacks employed by the initial PLA landing forces, which were mostly composed of light infantry. ROC tank crews who had depleted their ammunition used their tanks as road rollers to crush PLA infantry. The pivotal role these tanks played caused ROC troops to give the M5A1 the nickname "Bear of Kinmen" (金門之熊). The PLA's initial landing force of the 244th regiment at Longkou (壟口) was met by three tanks (#64, #65, #66) of the 1st platoon, 3rd company of the ROC 1st Battalion, 3rd Tank Regiment. The #66 tank had broken down on the beach the previous evening after company exercises, and the other two tanks in the platoon had been ordered to stay and guard it while repairs were attempted. The battle also saw one of the few instances of combined arms warfare from ROC forces. The ROCA 45th Division that formed part of Kinmen's defense garrison were formerly a ROCAF airfield security brigade and was both equipped with specialized radio equipment and supported by forward air controllers from the ROCAF, giving the division the ability to directly coordinate with ROCAF aircraft operating over the island. The division's commander, on his own initiative, organized air support that arrived before dawn and from his command post ordered airstrikes on PLA landing craft and transport ships off shore. This contributed to stranding of PLA forces already landed on the island.
Мұра
1984 жылы солдаттар мен қаза тапқандар Гуньнтоу шайқасы мұражайында есте қалдырылды. Шайқаста қолданылған M5A1 танктері де мұражай сыртында қойылды. Тайваньда бұл шайқас "Гуньнтоудағы Ұлы Жеңіс" деп аталды. Кейінірек шайқастың маңызы мен нәтижесіне қатысты көзқарастар күрделене түсті. Үкіметтік есептер мен ғылыми талдаулар Чан Кайшидің стратегиялық алғырлығы мен Гоминьданның (КМТ) дайындығын Қытай Халық Азаттық Армиясына (ҚХА) қарсы жеңістің басты факторлары ретінде көрсетті. ҚХА-ның тактикалық қателіктерін мойындаса да, жаңа көзқарастар Гоминьданға (КМТ) көмектескен "кездейсоқ оқиғалардың" рөлін де атап көрсетеді, мысалы, жер минасының кездейсоқ жарлуы және істен шыққан танктердің күрт жөнделуі. Түрлі интерпретацияларға қарамастан, бұл талдаулар шайқастың әскери іс-қимылдардағы дайындық пен әзірлік маңыздылығын көрсететін мәңгілік мұрасын куәландырады.
In 1984, the soldiers and the fallen were memorialized in the Guningtou Battle Museum. The M5A1 tanks used the battle were also memorialized, displayed outside the museum. In Taiwan, the battle was called “The Great Victory at Guningtou” Later views on the battle reflect a nuanced understanding of its significance and outcome. Government reports and scholarly analyses highlighted Chiang Kai shek's strategic foresight and the KMT's preparedness as key factors in the victory over the PLA. While acknowledging tactical errors by the PLA, newer perspectives also emphasize the role of "coincidences" that favored the KMT, such as the accidental triggering of a landmine and the sudden revival of malfunctioning tanks. Despite differing interpretations, these analyses underscore the enduring legacy of the battle as a testament to the importance of preparation and readiness in military endeavors.