Кіріспе
Солтүстік мифологиялық кейіпкер
Солтүстік мифологиясында Þjazi (Ескі скандинавия тілінде: Þjazi; ағылшын тілінде Thiazi, Thiazzi, Thjazi, Tjasse немесе Thiassi деп аталады) – жёттун. Ол жёттун Ольвальдидің ұлы, Иди мен Гангрьдің інісі, және Скадидің әкесі болды. Оның ең танымал жамандығы – Идунн қасиетті құдайының қашқындап кетуі, бұл туралы Прозалық Эддада да, ақындар поэзиясының Haustlöng өлеңінде де айтылған. Сатурнның серігі Тиацци оның құрметіне аталған.
Скалдшапармал
Skáldskaparmál бойынша, Один, Локи және Hœnir құдайлары бір күні сапарға шықты, таулы және шөл далалар арқылы азық-түлікке мұқтаж болғанға дейін саяхат жасады. Бір долинада олар өгіздерді көріп, бір өгізді алып, жерге қазылған пешке қойды. Бірақ бір уақыттан кейін оның піспейтінін байқады. Себебін анықтауға тырысқанда, үстіндегі емен ағашынан бір дауыс естіп, пештің піспеуіне өзі кінәлі екенін естіді. Көтеріп қараса, онда үлкен бүркіт түріндегі Þjazi тұр екен. Егер оған өгізден жеуге рұхсат берсе, пешті пісіретінін айтты. Олар келісіп, ол ағаштан түсіп, тамақтың көп бөлігін жей бастады. Ол сонша жеді де, Локи ашуланып, ұзын таяғын алып, оны ұруға тырысты. Бірақ таяқ Þjazi денесіне жабысып қалды, ол ұшып кетті де, Локиді өзімен бірге алып кетті. Локи ұшып бара жатқанда, аяқтары ағаштар мен тастарға тиіп, түсіруді өтінді, бірақ Þjazi Локи Идуннды жас алмаларымен бірге Асгардтан алдап шығарып әкелсе ғана түсіретінін айтты, ол да уәде берді. Кейін, уақыты келгенде, Локи Идуннды орманға шақырып, оған өте жақсы көретін алма тапқанын айтты, онымен салыстыру үшін өзінің алмаларын әкелуін өтінді. Сосын Þjazi бүркіт түрінде пайда болып, Идуннды ұстап алып, Þrymheimr патшалығына, Йотунхаймде орналасқан жерге ұшып кетті. Идуннның алмаларынан айырылған құдайлар қартайып, аққа шашты болды. Идуннның соңғы рет Локимен бірге Асгардтан шығып кеткенін білгенде, оны құтқаруға мәжбүрлегенше, қинаумен және өліммен қорқытты. Локи Фрейядан сиқырлы плащты қарыздап алып, соның көмегімен соқырға айналды да, Þjazi залына жеткенше Йотунхаймға ұшты. Þjazi теңізде қайықпен болмағанда, Идуннды жалғыз тапты. Оны жаңғаққа айналдырып, мүмкіндігінше жылдам қайта әкелді. Þjazi үйге келгенде, оның жоқ екенін біліп, бүркіт түріне еніп, Локидің артынан ұшты. Құдайлар Локидің Þjazi артынан ұшып келе жатқанын көргенде, от жақты, Þjazi қауырсындарын өртеп, жерге құлатып, өлтірді. Þjazi қызы Скэди содан кейін соғыс киімін киіп, кек алу үшін Асгардқа барды. Бірақ құдайлар оған өтемақы төлеуді ұсынды, ол да келісті. Оған Ниордтың қолы берілді, ал одан әрі өтемақы ретінде Один Þjazi көзін алып, түнгі аспанға жұлдыз ретінде орналастырды. Сондай-ақ, Skáldskaparmál бойынша, Þjazi және оның бауырлары Gangr мен Idi-дің әкесі Olvaldi болды. Olvaldi алтынға бай болған, ол өлгенде үш ұлы мұрасын бөлісіп алды, әрқайсысы аузымен алды. Сондықтан "Þjazi, Gangr немесе Idi сөзі" және "Idi жарқыраған сөзі" алтынды білдіретін кенингтер, ал сол кітапта екі рет Þjazi "қасқыр әйел" деп аталады, бұл оның Идуннды ұрлауына сілтеме. Тағы бір кенинг – "қарда жүретін құдайдың тәрбиешісі", яғни шаңғымен жүретін құдайдың әкесі.
them that if they would let him eat from the ox, then he would make the oven cook. To this they agreed, so he came down from the tree and began devouring a large portion of the meal. He ate so much of it that Loki became angry, grabbed his long staff and attempted to strike him, but the weapon stuck fast to Þjazi's body and he took flight, carrying Loki up with him. As they flew across the land Loki shouted and begged to be let down as his legs banged against trees and stones, but Þjazi would only do so on the condition that Loki must lure Iðunn out of Asgard with her apples of youth, which he solemnly promised to do. Later, at the agreed time, Loki lured Iðunn out of Asgard into a forest, telling her he had found some apples that she might think worth having, and that she should bring her own apples with her to compare them. Þjazi then appeared in his eagle shape, grabbed Iðunn and flew away with her to his realm of Þrymheimr, located in Jötunheimr. The gods, deprived of Iðunn's apples, began growing old and grey. When they learned that Iðunn was last seen going out of Asgard with Loki, they threatened him with torture and death until he agreed to rescue her. Loki borrowed a magical coat from Freyja that would allow him to take the shape of a falcon, then flew to Jotunheim until he reached the hall of Þjazi. Finding Iðunn alone while Þjazi was out to sea on a boat, Loki transformed her into a nut and carried her back, flying as fast as he could. When Þjazi returned home and discovered she was gone he assumed his eagle form and flew after
Loki. When the gods saw Loki flying toward them with Þjazi right behind they lit a fire which burned Þjazi's feathers, causing him to fall to the ground where he was set upon and killed. Þjazi's daughter Skadi then put on her war gear and went to Asgard to seek vengeance, but the gods offered her atonement and compensation until she was placated. She was also given the hand of Njord in marriage, and as a further reparation Odin took Þjazi's eyes and placed them in the night sky as stars. Also according to Skáldskaparmál, Þjazi and his brothers Gangr and Idi had a father named Olvaldi. Olvaldi was very rich in gold, and when he died his three sons divided their inheritance between them by each in turn taking a mouthful. For this reason the expressions "speech of Þjazi, Gangr or Idi" and "Idi's shining talk" are kennings for gold, and twice in the same book a kenning is given for Þjazi as "lady wolf", a reference to his abduction of Iðunn. Another is "snowshoe deity's fosterer", or the father of the goddess who goes about on skis.
Гиндлудж
Хиндлуджұдтағы "Қысқа Völuspá" деп аталатын аралыққа енгізілген өлеңдер тобына сәйкес, Þjazi "атуды ұнататын алып" ретінде тағы да сипатталады.