Кіріспе

Жазу орталықтары студенттерге пәндеріне қарамастан, курстық жұмыстары, жобалары, есептері, көп форматты құжаттары, веб-беттері және басқа да жазуға қатысты қажеттіліктері бойынша көмек көрсетеді. Жазу орталығының қызметкерлері көбінесе «Тьюторлар» деп аталғанымен, жазу орталықтары – жазушылар мен тьюторлардың бірлесіп жұмыс істейтін, жазушыларға өз мақсаттарына жетуге көмектесетін ынтымақтастық орталықтары болып табылады. Көрсетілетін қызметтердің арасында жазудың мақсатын, құрылымын, функциясын анықтауға көмек және түрлі деңгейдегі, әртүрлі мамандықтардағы жазушыларға бағытталған жұмыстар бар. Мақсаты – жазушыға кездесетін түрлі талаптарды шешуге көмектесу, сондай-ақ ешбір жазу контекстен тыс емес екенін, ол әрдайым нақты аудиторияға арналғанын түсінуге жеткізу. Жазу орталықтары жеке және топтық сабақтар, жазу семинарларын ұйымдастыруы мүмкін. Сондай-ақ, еркін келушілерге арналған уақыттар да қарастырылады. Жазу тьюторлары студенттердің жазу жұмыстарын бағаламайды.

Шолу

Жазу орталығы әдетте жеке консультациялар ұсынады, онда жазу тәлімгері қолдағы жазбаға өз пікірін білдіреді; жазу тәлімгерінің басты міндеті – жазбаны қалай қайта жұмыстауға болатынын талқылау. Жазу орталықтары көбінесе жазушының мақсатына жазбаның қаншалықты сәйкес келетінін толыққанды бағалау үшін нұсқаулық емес және түзетуші емес тәсілдерге сүйенеді. Басқаша айтқанда, тәлімгер әдетте студенттің жұмысын түземейді немесе өңдемейді. Оның орнына, тәлімгер студенттің өз жұмысын қайта қарастыруға жасаған әрекеттерін жеңілдетіп, тақырыпты талқылайды, жазу принциптері мен процестерін қарастырады, студентке қолдану үшін риторикалық және синтаксистік тәсілдерді көрсетеді және студентке өз жазбасындағы грамматикалық қателерді анықтауға көмектеседі. Басқаша айтқанда, «жазу тәлімгерлерінің міндеті – жақсы жазушыларды дайындау, жақсы жазуды емес». Элизабет Бокет пен Стивен Норт жазу зертханасының бастауын, ең алдымен, әдіс ретінде, орын ретінде емес, «барлық жұмыс сабақ уақытында орындалуы керек болған» ерекшелік ретінде көрсетеді. Бұл студентке мұғалімнің көмегімен жазуға мүмкіндік берді, студенттің кез келген түзетулері мен сұрақтарына жауап беруге дайын. Алайда, сабақтар мен университеттердің өсуімен, Жазу орталықтары университеттердегі мекемелер ретінде дами бастады, көбінесе студенттерге редакциялау қызметі ретінде қарастырылды. Орталықтар студенттердің сәттілігін қолдау орталығында орналасуы мүмкін, онда студенттерге оқу дағдыларын жетілдіру бойынша консультациялар мен семинарлар сияқты басқа да академиялық қолдау көрсетіледі немесе оқуды дамыту тобында болуы мүмкін. Кейбір жазу орталықтары жазуды зерттеу факультетінің құрамында немесе дербес жұмыс істейді. Кейбір оқу орындарында Онлайн жазу зертханасы (OWL) да бар, ол көбінесе онлайн ортада жазу орталығының тәлімгерлік үлгісін ұстануға тырысады. Бұл орталар жазу орталықтарының жаңа моделіне, көпсауаттылық орталықтары деп аталатын модельге жасалған қадам деп есептеледі. Бұл санатқа кіретін тағы бір орта – цифрлық студия деп аталатын физикалық кеңістік.

Жазу кеңесшілері

Жазу орталығы мен оның қызмет көрсететін аудиториясына қарай, кеңесшілер бакалавриат студенттері, аспиранттар, аспирант студенттері, штаттық қызметкерлер немесе оқытушылар болуы мүмкін. Консультанттар еңбекақы алғанымен немесе университет кредитіне есептелгенімен жұмыс істей алады. Жазу орталығы семинарлар немесе топтық оқу сабақтары ұсынса, штаттық қызметкерлер, тәжірибелі студенттер немесе аспиранттар ресми немесе ресми емес оқытушының көмекшісі рөлінде жұмыс істей алады. Көптеген жағдайларда жазу орталығының директоры немесе жазу бағдарламасының әкімшісі (WPA) жазу орталығының бағалауын жүргізуге және осы нәтижелерді академиялық басшылыққа және мүдделі тараптарға жеткізуге жауапты. Бағалау жазу орталықтары үшін пайдалы, себебі ол жоғары білім беру жүйесіндегі барлық орталықтар үшін маңызды кәсіби және этикалық ортаны құруға көмектеседі.

Жазушылардың түрлері

Жазу орталықтарына келіп жазатын адамдар қызмет алатын ортаға қарай әртүрлі болуы мүмкін. Жоғары білім беретін жазу орталықтары бакалаврлар мен магистранттарға бірдей немесе бөлек жайларда көмек көрсетеді; ал кейбіреулері студенттермен қатар оқытушыларға, қызметкерлерге, GED бағдарламасын аяқтаушыларға және жалпы халыққа да қызмет етеді. Ал орта мектеп жазу орталықтары тек оқуға қабылданған студенттерге ғана қызмет көрсетеді.

Ағылшын тілін үйренетіндер

Жазу орталықтары академиялық пәндер бойынша ағылшын тілін үйренуші, бакалавриат немесе магистратурада оқитын студенттерге қызмет көрсете алады. Ағылшын тілін үйренушілерге жеке оқытушы, жазу маманы немесе пәлсапарларымен бірге көмек көрсетіледі. Мақсаты – ағылшын тілін үйренушілерге тіл меңгеруде көмектесу және студенттерге ағылшын тілінде тиімді жазуға деген сенімділікті арттыру. Жазу орталықтары ағылшын тілін үйренушілерге арналған академиялық сөздік пен грамматикалық ережелер бойынша материалдар мен нұсқаулықтар әзірлей алады. Кейбір ағылшын тілін үйренушілер грамматикалық көмек алу және қателерді түзету үшін жазу орталығына жүгінеді. Бұл, жазу орталығының философиясына қайшы келуі мүмкін, себебі жазу орталығы студенттерге мәтіннің жалпы ағыны мен құрылымын талқылау арқылы жазу шеберлігін арттыруға көмектеседі, сөйлемдерді түзетуге емес. Студенттік оқытушылар сессия кезінде жұмыстарды редакциялаудан аулақ болуға үйретіледі. Олар пәлсапарларының жұмысындағы маңызды мәселелерді бірлесіп шешуге баулуға тиіс. Ағылшын тілін үйренушілерге жазуды үйретуде студенттік оқытушылардың қаншалықты бағыт беруі керек екендігі туралы көптеген зерттеулер жүргізілді. Ақырында, студенттік оқытушылар ағылшын тілін екінші тіл ретінде оқытудың тиімді әдістері бойынша оқыту курстарын өткізуі керек, осылайша сабақтар ағылшын тілін үйренушілер мен оқытушылар үшін де пайдалы және мағыналы болады. Ынтымақтастық, теорияда да, практикада да жазу орталығының маңызды ұстанымы болып табылады, бірақ ынтымақтастық ортасын құру өте қиын. Ынтымақтастық оқытушыларға студенттерді диалогқа тартуға мүмкіндік береді, бұл олардың білімдерін пайдалануға және ерекше стильдерін табуға көмектеседі. Ынтымақтастық ортасында жазу орталықтарындағы иерархия кез келген түрі жоқ, бұл келіссөздер жүргізуге және ортақ мақсаттар қоюға мүмкіндік береді. Жазу орталығы – жазушылардың жақсы тыңдаушы мен редакторға, жазуды білетін және жазушылар өздерінен сұрай алмайтын сұрақтар қоя алатын адамға деген қажеттілігіне жауап ретінде құрылған институт. Академиялық жазуды оқыту бойынша Еуропалық қауымдастық (EATAW) Еуропалық университеттердегі жазу орталықтарын зерттеу және дамытумен айналысады. Халықаралық жазу орталықтары қауымдастығы әлемнің түкпір-түкпіріндегі жазу орталықтарына қолдау көрсетеді, қазіргі уақытта Еуропадағы өңірлік қауымдастықтар бар, ал Таяу Шығыс, Оңтүстік Африка және Қиыр Шығыстағы қауымдастықтар құрылуда. Жазу орталықтары жоғары білім беруде ғана емес, сонымен қатар орта білім беруде де кездеседі. Кейбір орта мектептер жоғары білім берудегі үлгіге ұқсас жазу орталықтарын құрды. Кейбір жазу орталықтары академиялық емес қауымға да қызмет көрсетеді, мысалы, мектептен тыс жазушылар үшін пәлсапарлармен сабақтар өткізеді және түрлі тақырыптар бойынша семинарлар ұйымдастырады. Кейбіреулері тіпті кампустан тыс жерде орналасқан, олар қоғамдық жазу орталықтары деп аталады. Жазу орталықтары қазір бизнес әлемінде де қолданылады. Мысалы, Филадельфия Федералдық резервтік қоры жазу орталығын ашты.