Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Данило Андерсон 2004 жылғы 18 қарашада Венесуэланың Каракас қаласында қаза болды. Данило Балтасар Андерсон (29 қазан 1966 жылы туған) – Венесуэланың қоршаған ортаны қорғау жөніндегі мемлекеттік прокуроры. Ол Ллагуно эстакадасы оқиғалары мен 2002 жылғы төңкеріс әрекеті кезінде қылмыс жасады деген айыппен 400-ден астам адамды тергеп жатқан болатын. 38 жастағы Андерсон аспирантурадағы сабақтан үйіне қайтып бара жатқанда өлтірілді. 2005 жылы бірнеше адам оның қанына қаншақтаған деп айыпталды, алайда тергеуде қателіктер болды және сыбайлас жемқорлыққа қатысты айыптаулар орын алды.
The assassination of Danilo Anderson took place on 18 November 2004, in Caracas, Venezuela. Danilo Baltasar Anderson (born 29 October 1966) was a Venezuelan environmental state prosecutor investigating more than 400 people accused of crimes during the Llaguno Overpass events and the failed 2002 coup d'état attempt. Anderson, 38, was assassinated on his way home from attending postgraduate classes. In 2005 several people were convicted of masterminding the assassination, though the investigation had flaws and was marred with allegations of corruption.
Өмірбаян
Андерсон Каракаста дүниеге келіп, кедейлер ауданында өскен. 1990 жылдары ол студенттік қозғалыс жетекшісі болды және әріптес наразылармен бірге полициямен апта сайын қақтығыстарға қатысты. 1995 жылы Венесуэланың Орталық университетін заң мамандығы бойынша бітірді, кейін криминология және экологиялық құқық салаларын терең зерттеді. Ол бірнеше заң фирмасында жұмыс істеді, сондай-ақ 1993 жылдан 2000 жылға дейін бас салық инспекторы болып қызмет етті. Андерсон Каракаста алғаш рет қоршаған ортаға қатысты қылмыстық іс қозғаған лауазымды тұлға болды. Андерсон өзін солшыл радикал деп сипаттады және Уго Чавестің жақтасы болды. Оның өлімі Венесуэла қоғамын, саяси спектрдің барлық бөліктерін дүр сілкіндірді. Данило Андерсон – саяси сот процестеріне жиі қатысқан белгілі прокурор болды. 2002 жылдың сәуіріндегі төңкеріс әрекеті сәтсіз аяқталғаннан кейін, ол Ллагуно көпіріндегі оқиғаларға жауаптыларды және Кармона жарлығына қол қойғандарды сотқа берді. Көптеген адамдар Андерсонды қудалаудан бас тарту үшін қорқытып, айыптауға ұшыратқандардан ақша талап еткендігі үшін айыптады. Президент Чавесқа қарсы саяси қозғалыстардың көшбасшылары да 2002 жылғы төңкеріс әрекетінен кейін саяси мақсаттарына жету үшін экономикалық құралдарды пайдаланды. 2002 жылдың желтоқсан айының басынан бастап екі ай бойы олар 2002-2003 жылдарғы Венесуэланың жалпы ереуілін ұйымдастырды, оның басты себебі – мұнай тасымалының маңызды артериясы бұғатталған Венесуэланың мемлекеттік мұнай компаниясы PDVSA-ның жабылуы болды. Ереуіл президент Чавесті отставкаға кетуге мәжбүр ету мақсатына жетпеді, бірақ 2003 жылдың басында ЖІӨ-нің ширегіне құлдырауға алып келген ауыр экономикалық проблемаларды тудырды, сондай-ақ Ллагуно көпіріндегі қақтығыс пен сәуір төңкерісінен туындаған қақтығысты және поляризацияны күшейтті. Ереуілдің күйреуінен кейін оппозициялық саясатшылар қайта дауыс беруге назар аударды. 2004 жылдың тамызында өткен Венесуэланың қайта дауыс беруіне халықаралық қауымдастықтың кең көлемде назары ауды. Президент Чавес дауыс берудің 59 пайызын алып жеңіске жетті.
Anderson was born in Caracas and was raised in the slums. In the 1990s, he was a student agitator participating in clashes with police weekly with fellow demonstrators. He graduated in law from Central University of Venezuela in 1995, specializing later in criminology and environmental law. He worked as a lawyer for several firms, and was a general tax inspector between 1993 and 2000. He was the first official to bring a case for environmental offenses in Caracas. Anderson described himself as being a radical leftist and was a supporter of Hugo Chávez. His murder shocked Venezuelan opinion across the political spectrum. Danilo Anderson was a high profile prosecutor that participated often in political trials. Following the failure of the coup in April 2002, he prosecuted the responsibles of the Llaguno Overpass events and those who signed the Carmona Decree. Many accused Anderson of extorting money from those he threatened to prosecute in order to have their charges dropped. Leaders of the political movements opposed to President Chávez had also turned to economic means to achieve their political goals following the 2002 coup attempt. For two months from early December 2002 they organized the Venezuelan general strike of 2002 2003, dominated by the near closure of Venezuelan state oil company PDVSA as a key oil transport route was blocked. The strike ultimately failed in its attempt to make President Chávez resign, but caused acute economic problems, with GDP falling by a quarter in early 2003, and deepened the conflictive political situation and polarization resulting from the Llaguno Overpass shootout and the April coup. Following the collapse of the strike, opposition politicians focused on a recall referendum. Widespread international attention focused on the run up to the 2004 Venezuelan recall referendum in August 2004. President Chávez won the vote with 59% of the total.
Өлім
2004 жылғы 18 қарашада сағат 21:45 шамасында Андерсон Каракастағы Los Chaguaramos елді мекенінде болды. Ол Университет институтының сот-медициналық ғылымдар оқу орнынан үйіне, сары түсті Toyota Autana көлігімен келе жатқан еді. Андерсон бір көшеде тоқтады, жылдамдығын артқанда, жүргізуші орындығының астындағы рамаға орнатылған, әскери С-4 пластикалық жарылғыш құрылымы сымсыз құрылғы арқылы жарылып, Андерсон сол жерде қаза тапты. Жарылыс күші соншалық, жақын маңдағы терезелер сынып, көше шыны үлпектерімен жабылды. Көзі куәгерлер екі қатты жарылыс естігенін және көліктің, өртеніп келе жатқан күйінде, жақын ғимараттың алдына құлағанын көрген. Өрт сөндірушілер мен CICPC тергеушілері жарылыстан кейін бірден оқиға орнына жетті. Андерсонның денесі танылмайтын күйде күйіп кеткен, оны саусақ іздері мен тіс жазбалары арқылы анықтауға тура келді. Андерсонның қарындасы мен сүйіктісі оның Glock автоматты тапаншасы, екі ұялы телефоны, сүйіктісінің суреті, әмианы және тізбегі сияқты жеке заттарын танып, оны құрбан ретінде анықтауға көмектесті. Бірнеше сағаттан кейін оқиға орнына көптеген үкімет шенеуніктері жиналды, Бас прокурор Исаия Родригес Андерсонның Кармона жарлығына қол қойғандарды тергеуге қатысқандығы туралы айта бастады. Венесуэла үкіметі мен оппозициясы, көптеген ұлттық ұйымдар және БҰҰ, АҚШ Ұлттық қауіпсіздік кеңесі сияқты халықаралық ұйымдар осы қастандықты айыптады. Басқа хабарламаларда Андерсонның өзі зорлық-зомбылық жасау тобының мүшесі болғаны және оның мүшелері оны тергеп жатыр деп қорқытқандығы айтылды. Андерсонның өмір бойы досы және Каракас қалалық кеңесінің мүшесі Карлос Эррера: «Мен бірінші рет танысқан Данило аты-жөні бір тиын да жоқ революционер еді» деді және оның өлімінен бірнеше жыл бұрын тіпті көлігі болмағанын айтты. Кейбіреулер DISIP қызметкерлерінің бұрын Гевара бауырларын байлап, кейін босатып жібергенін, осылайша оларды заңды түрде ұстап алуға мүмкіндік бергенін хабарлады, бірақ Венесуэла үкіметі бұл айыптауларды жоққа шығарды. Сондай-ақ, тағы бір бұрынғы полиция қызметкері Хуан Карлос Санчес тергеушілердің жеке оқиғаларда атып өлтіргенін, екеуі де полицияға оқ атқан деген хабар тарады, бірақ олардың туыстары мен адвокаттары екеуінің де полиция тарапынан өлімге ұшырағанын мәлімдеді. 2005 жылғы 4 қаңтарда Ішкі істер министрі Джесси Чакон Андерсонмен және 2002 жылғы төңкеріске қатысқан банкирлермен байланысты пара алу мен зорлық-зомбылық туралы дәлелдер бар екенін мәлімдеді. Андерсонмен байланысы бар адвокат Сократ Тинякос полицияға берген куәлігінде, Андерсонның қастық болғаннан кейін оның сүйіктісі мен бауырына Андерсонның пәтеріндегі сейфтен 60 000 доллар алып кетуге көмектескенін, бұл полициядан күдікті ақшаны жасыру үшін жасалғанын айтты. Тинякос сондай-ақ, өзінің антпен берген мәлімдемесінде екі адвокаттың банкирді және төңкеріске күдікті адамды тұтқындаудан сақтау үшін келіссөздер жүргізгенін және олардың Каракастағы бір мейрамханада Андерсонға АҚШ долларына толы қап бергенін көргенін түсіндірді. Тинякос полицияға: «Данило пакетпен бірге машинасына кіріп кетіп қалды. Ол осы ақшамен не істегенін білмеймін», - деді. Сол айдың соңында Бас прокурор Исаия Родригес тергеуге қатысқан полиция қызметкерлері Андерсонның өліміне күдіктілерді қорғау үшін «жазық бөлшектерді араластырды» және тергеуші топты екінші рет ауыстырды деп мәлімдеді. Родригес шантаж туралы дәлелдерді «қарама-қайшылықты» деп атап, «Егер біз оның медалін алып тастап, Данилоның алаяқ екенін айтсақ, біз Уго Чавеске зиян келтіреміз» деді. Васкес Де Армас куәлігінің негізінде, «интеллектуалды авторлар» ретінде, әйгілі журналист Патрисия Полео, банкир Нельсон Мезерхан, зейнеткер генерал Эухенио Аньес Нуньес және Сальвадор Романиді тұтқындауға ордер шығарылды. Полео өзін билік органдарына ұсынған жоқ; ол 2006 жылғы қаңтар айында Перуде өткен телешоуда сұхбат берді. Адам құқықтары жөніндегі ұйымдар, БАҚ өкілдері және оппозиция мүшелері Венесуэла үкіметін Андерсонның өлтірілуін саяси мәселеге айналдырып, оны үкімет қарсыластарын қудалау үшін пайдаланғаны үшін айыптады. Олар бұл айыптаулар баспасөз еркіндігін жоюға бағытталған деп мәлімдеді.
On 18 November 2004 at about 9:45 pm, Anderson was in Urbanización Los Chaguaramos in Caracas, driving home in his yellow Toyota Autana from the University Institute of Forensic Science where he was taking postgraduate classes. Anderson stopped at a street and as he accelerated, a military grade C 4 plastic explosive device placed on the frame under the driver's seat detonated from a wireless device killing Anderson instantly. The blast had such force that it broke windows in the vicinity and covered the street with glass. Witnesses say they heard two loud explosions and saw the vehicle, already in flames, roll into the front of a nearby building. Firefighters and CICPC investigators arrived at the scene shortly after the explosion. Anderson's body was charred an unrecognizable and he had to be identified by his fingerprints and dental records. Anderson's sister and girlfriend also helped identify him as the victim by recognizing personal belongings such as his Glock automatic pistol, two cell phones, his girlfriend's photo, his wallet and a chain. Within a few hours, many government officials had gathered at the scene and Attorney General Isaias Rodriguez began to mention Anderson's involvement in the investigation of those who signed the Carmona Decree. The Venezuelan government and opposition, multiple national organizations and international bodies such as the OAS and the IACHR condemned the assassination. Other reports claimed that Anderson was a member of an extortion ring himself and the members involved feared he was investigating them. Lifelong friend of Anderson and Caracas municipal council member, Carlos Herrera, stated "The Danilo I first knew was a revolutionary without a cent to his name" and stated that a few years before his death, Anderson did not even have a vehicle. Some reported that DISIP officers were the ones who had the Guevara brothers bound earlier and let them go so that they would be found and arrested legally, though the Venezuelan government denied such allegations. and, another former police agent, Juan Carlos Sanchez, were shot dead by investigating officers in separate incidents; both were said to have opened fire on the police, though relatives and lawyers stated that the two were executed by the police. On 4 January 2005, Interior Minister Jesse Chacón stated that there was evidence of bribery and extortion linked to both Anderson and bankers that allegedly participated in the 2002 coup. A lawyer linked to Anderson, Sócrates Tiniacos, told police in an affidavit that he assisted Anderson's girlfriend and her brother with removing about $60,000 from Anderson's apartment safe following the assassination in order to cover up suspicious money from the police. Tiniacos also explained in his sworn statement that he saw two attorneys negotiating to keep a banker and coup suspect from being arrested and saw them give Anderson a bag full of U. S. dollars in a Caracas restaurant. Tiniacos said to police, "Danilo got into his car with the package and left. I don't know what he did with it". Later that month, Attorney General Isaías Rodríguez stated that police involved in the investigation "shuffled the pieces of the puzzle" to protect those suspected in Anderson's death and replaced the investigative team for a second time. Rodríguez called the extortion evidence "contradictory" saying "If we take away his medal and say Danilo was a crook, we are hurting Hugo Chávez." On the basis of Vásquez De Armas' testimony, warrants were issued for the arrest of leading journalist Patricia Poleo, banker Nelson Mezerhane, retired general Eugenio Áñez Núñez and Salvador Romaní, as the "intellectual authors" of the assassination. Poleo did not present herself to the authorities; she was interviewed on a TV show in Peru in January 2006. Human rights groups, media advocates and members of the opposition accused the Venezuelan government of turning the investigation of Anderson's murder into a political issue, using the case to harass government opponents. They stated that the accusations were an attempt to take away the freedom of the press.
Кемшіліктері
2006 жылы басты айыптаушы куә Васкес Де Армастың сенімі күмәнді болды, өйткені оның туған Колумбияда жеке басын қолдану арқылы жасалған қылмыстық ісі бар екені және ол өзі уәделегендей психиатр емес екені анықталды. Көздері белгісіз құжаттар Васкес де Армас Колумбияның Санта-Марта қаласында түрмеде жатқан кезде Андерсонды өлтіруді жетекші оппозициялық тұлғалар жоспарлағанын көргенін көрсетті. Венесуэланың Бас прокуроры Исаиас Родригес іс сот қарауында болған кезде Васкес де Армас туралы баспасөз хабарларын бақылауға алды. Васкестің жеке өмірі және оның сенімсіздігі туралы талқылауға қойылған тыйым 2006 жылдың тамызында алынып тасталды. 2006 жылдың тамызында Исаиас Родригес Васкес де Армас шындықты айтпағанын мойындауға мәжбүр болды.
In 2006 the credibility of the key prosecution witness Vásquez De Armas came into question after it was shown he had a criminal record for identity fraud in his native Colombia and he was not a psychiatrist as he had pledged to be. Documentation of uncertain provenance was produced apparently showing that Vasquez de Armas was serving jail time in Santa Marta, Colombia, at the time he claims to have witnessed the planning of Anderson's murder by leading opposition figures. Venezuela's Attorney General Isaias Rodriguez moved to control press reporting on Vasquez de Armas while the case was sub judice. The ban on discussing the personal life and alleged unreliability of Vásquez was lifted in August 2006. In August 2006, Isaias Rodríguez had to admit that Vasquez de Armes had actually lied.