Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
ұқсас аттарға ие басқа жерлер
other places with similar names
Гримси – Исландияның негізгі аралының солтүстік жағалауында орналасқан, Солтүстік мұхит шеңберінен өтетін шағын исландиялық арал. Гримси аралы көбейту мақсатымен келетін пуффин мен басқа да теңіз құстарымен де әйгілі. Арал заңды түрде материктегі Акурейри қалалық әкімдігінің құрамына кіреді; 2009 жылға дейін ол Гримсейярхреппур ауылдық әкімдігін құрады. Аралдағы жалғыз елді мекен – Сандвик. 2021 жылы Гримсиде 57 тұрғын болды. Аралға тұрақты паром және әуе көлігі арқылы баруға болады.
Grímsey is a small Icelandic island, off the north coast of the main island of Iceland, where it straddles the Arctic Circle. Grímsey is also known for the puffins and other sea birds which visit the island for breeding. The island is legally part of the municipality of Akureyri on the mainland; before 2009 it constituted the rural municipality of Grímseyjarhreppur The island's only settlement is Sandvík In 2021 Grímsey had 57 inhabitants. The island is accessible by regular ferry and air passenger service.
География
Гримси – Исландияның ең солтүстік мекенделген аймағы; жылдам жоғалып бара жатқан Колбейнси аралы одан да солтүстікке қарай жатыр, бірақ ол ешқашан тұруға жарамды болған емес. Ең жақын құрлық – оңтүстікке қарай орналасқан Флатей аралы, Скьялфанди шығанағы. Оңтүстік-батыс жағалаудан басқа, жағалаудың барлық бөлігінде тік жартастар бар. Гримсидің ауданы – , ал ең жоғары нүктесі – .
Grímsey is the northernmost inhabited Icelandic territory; the rapidly disappearing islet of Kolbeinsey lies some farther north, but has never been habitable. The closest land is the coastal island of Flatey, Skjálfandi, to the south. There are steep cliffs all along the coastline except on the southwestern shore. Grímsey has an area of , and a maximum elevation of .
Солтүстік поляр шеңбер
Арктикалық шеңбер арал арқылы өтеді, бұл көптеген келушілерді қызықтырады, себебі Исландияда осы ендікке дейін жететін жалғыз қолжетімді жер осы арал. Дегенмен, Жер осінің ұзақ мерзімді тербелістеріне байланысты Арктикалық шеңбер жыл сайын шамамен солтүстікке қарай жылжиды (қозғалыстың күрделілігіне байланысты жылдан жылға өзгеруі мүмкін). 2020 жылғы мәліметтер бойынша, шеңбер аралды кесіп өтетін нүкте солтүстік ұшына жақын орналасқан, ал 21 ғасырдың ортасына қарай Гримси аймағының солтүстігінен өтеді. Арктикалық шеңбердің тарихи орналасқан жерлерін көрсететін үш тұрақты белгі орнатылған, олар 1717, 1817 және 1917 жылдары қойылған. 2017 жылы шеңберге жылжымалы ескерткіш – "Orbis et Globus" деп аталған сегіз тонналық тас шар орнатылды және уақыт-уақытпен нақты орнына жылжытылып отырады. Арктикалық шеңбер 1750 жылдан бері Гримсей арқылы өтіп келеді, бірақ шамамен 2047 жылы аралдан солтүстікке қарай жылжып кетеді.
The Arctic Circle runs through the island, which attracts many of the island's visitors, as it is the only accessible location in Iceland that far north. However, due to long term oscillations in the Earth's axis, the Arctic Circle is shifting northward by about per year (varying substantially from year to year due to the complexity of the movement). As of 2020, the place where the line crosses the island is close to the northern tip and by the middle of the 21st century it will pass north of Grimsey altogether. There are three permanent markers for historical positions of the Arctic Circle, placed in 1717, 1817, and 1917. In 2017, a movable monument – an eight tonne stone sphere dubbed "Orbis et Globus" – was placed on the circle, and is periodically moved to the corrected location. The Arctic Circle has crossed Grímsey since 1750, but will move northward from the island around the year 2047.
Климат
Солтүстік ендігіне қарамастан, климат әдетте жұмсақ, себебі Солтүстік Атлантика ағыны Мексика шығанағынан жылы су әкеледі. Кез келген айдағы максималды тәуліктік орташа температура 10 °C-тан төмен болады, сондықтан бұл тундралық (ET) климат аймағына жатады. Брудегі рекордтық ең жоғары температура 1955 жылдың 25 шілдесінде тіркелген.
Despite the northerly latitude, the climate is generally mild because of the North Atlantic Current, which brings warm water from the Gulf of Mexico. The maximum daily mean temperature in any month falls short of 10 °C, so it is within a tundra (ET) climate. The record high temperature of Brú is registered on July 25, 1955.
Биология
Ағашсыз болғанымен, аралдың өсімдік жамылғысы бай, батпақтар, шөп және мүктерден тұрады. Арал көптеген құстарға, әсіресе гагаркаларға мекен. Сонымен қатар, шағалалар мен арктикалық кездіктер де аралда қоныстанады. Арал BirdLife International ұйымы тарапынан маңызды құс аймағы (IBA) деп жарияланды, себебі ол қара аяқты китивак, Атлантикалық тупик, жұқа тұмсықты гагарка және қара мурлардың үлкен теңіз құстарының көбею ошақтарын қамтамасыз етеді.
Though treeless, the island's vegetation cover is rich, consisting of marshland, grass, and moss, and the island is home to many birds, especially auks. Gulls and arctic terns also inhabit the island. The island has been designated an Important Bird Area (IBA) by BirdLife International because it supports large seabird breeding colonies of black legged kittiwakes, Atlantic puffins, razorbills and common murres.
Экономика және қоғам
Атаудың шығу тегі белгісіз. Арал «Елді мекендер кітабында» есімдері тізілмеген. Ол Грим есімді, басқаша белгілі емес немесе Вотанға құрмет көрсетіп, екінші рет Грим деп аталған адамның құрметіне берілген болуы мүмкін. Басты өнеркәсіптік қызмет – коммерциялық балық аулау. Сонымен қатар, шаруашылық және теңіз құстарының жұмыртқаларын жинау да кең таралған. Аралдың оңтүстік-батыс жағындағы жалғыз елді мекен ресми түрде Sandvík деп аталады. Онда қоғамдық орталық, дүкен, кітапхана, жабық жүзу бассейні және балабақшадан 8-сыныпқа дейінгі мектеп бар. (Осы жасқа жеткен студенттер оқу үшін Акурейриге барады.) Гримсейде екі шағын қонақ үй, кемпинг және тоғыз тесікті диск-гольф алаңы бар. Арал шахмат ойнау ортасы ретінде танымал. 1870 жылдары американдық ғалым және шахматқа құмар Уиллард Фиске Гримсейге қызығушылық танытып, қажетті жабдықтарды жіберіп, экономикасын қолдап, өсиетімен ақша қалдырды, бірақ ол өзі аралға бармады. Гримсейдегі протестант шіркеуі 2021 жылдың қыркүйек айында өрт сөндірушілердің араласуына қарамастан, өртке ұшырады. Ол 1867 жылы ағаш қалдықтарынан салынған және 1956 жылы жөнделген. 1932 жылы хор және мұнара салынды. Негізгі залдың ұзындығы шамамен 7,7 метр, ені 4,75 метр болған.
The origin of the name is uncertain. The island is not mentioned in the book of settlements. It may be named after a man named Grím otherwise unknown or devoted to Wotan secondarily named Grím. The principal industrial activity is commercial fishing. Agriculture and collecting seabird eggs are also common. The single settlement on the southwest side of the island is officially known as Sandvík. It has a community center, a shop, a library, a public indoor swimming pool, and a school from kindergarten to grade 8. (Beyond this age, students travel to Akureyri for further education.) Grímsey has two small hotels, a camp ground, and a nine hole disc golf course. The island has acquired a reputation for being a bastion of chess playing. On learning this in the 1870s, American scholar and keen chess player Willard Fiske took an interest in Grímsey, sending supplies, supporting the economy, and leaving money in his will, though he never visited the island. The Protestant Church on Grímsey was destroyed by a fire in September 2021. It had been built from driftwood in 1867 and renovated in 1956. A choir and tower were added in 1932. The nave was roughly 7.7 metres in length and 4.75 metres broad.