Бірінші дүниежүзілік соғыстағы Дельвиль ағашы шайқасы

Кіріспе

Бірінші дүниежүзілік соғыс оқиғасы

Дельвилл орманы шайқасы (15 шілде – 3 қыркүйек 1916 ж.) – 1916 жылғы Сомма шайқасындағы Бірінші дүниежүзілік соғыста Германия империясы мен Британ империясы арасындағы ұрыстар сериясы. Дельвилл орманы (Bois d'Elville) – қалың ағаштарлы алқап, негізінен бук және мүйіз бұталы (орманды Оңтүстік Африка үкіметі емен мен қайыңмен қайта отырғызған), Лонгвельдің шығысында шөптес жолдармен қиылысқан тығыз қарағайлы бұталар. 14 шілдеде басталған жалпы шабуылдың бөлігі ретінде, Базентин қырқасы шайқасы (14–17 шілде) ретінде танылған, британдық экспедициялық күштердің қолбасшысы генерал Дуглас Хейг Дельвилл орманы мен Базентин-ле-Пети арасындағы неміс екінші позициясын басып алуды жоспарлады. Шабуыл осы мақсатқа жетті және үлкен, бірақ қымбатқа түсетін табысқа ие болды. Британдық шабуылдар мен неміс қарсы шабуылдары келесі жеті аптаға созылды, Флерс-Курселет шайқасына (15–17 қыркүйек) дейін, Сомма шайқасындағы үшінші британдық жалпы шабуылға дейін. 1-ші Оңтүстік Африкалық жаяу әскер бригадасы 9-шы (Шотландия) дивизиясының құрамында Батыс майданындағы алғашқы қадамын жасады және 15 шілдеде Дельвилл орманын басып алды. Оңтүстік африкалықтар 19 шілдеге дейін орманды ұстады, 1 шілдедегі көптеген британдық бригадаларға ұқсас шығынға ұшырады. Ауыл мен орман үш жағынан неміс артиллериясының атуына мүмкіндік беретін шығыңқы жерді құрады. Жер Бернафай мен Тронес ормандарынан ауылдың ортасына дейін көтерілді; ауылды немесе орманды екіншісін иеленбестен ұстауға болады. Базентин қырқасы шайқасынан кейін британдықтар екі жақта да ілгерілеуге тырысты, Дельвилл орманындағы шығыңқы жерді түзетуге және жалпы шабуылға қадам жасауға қолайлы жағдайға жетуге тырысты. Немістер шығыңқы жерді жоюға және олардың позицияларын британдықтардан жасыратын, сонымен қатар британдық позицияларды бақылайтын жерді сақтап қалуға тырысты. Қыркүйек айының басында екі тарап та орман мен ауылды бақылау үшін күресті, бірақ операциялардың қарқынын сақтап тұруда қиындықтарға тап болды. Жауын-шашын көрінуді азайтты және әскерлер мен жабдықтаудың қозғалысын қиындатты; оқ-дәрі жетіспеушілігі мен жоғары шығын екі тарапты да тар майданда бөлшектеп шабуылдауға және қорғануға мәжбүр етті, тек бірнеше ірі және кең майдандағы шабуылдардан басқа. Көптеген шабуылдар қорғаныс отының күшімен және қолайсыз ауа райының салдарынан жеңіліске ұшырады, шайқас алаңы көбінесе лайлы батпаққа айналды. Дельвилл орманында траншеялардың қалдықтары, музей және Дельвилл орманы Оңтүстік Африка Ұлттық ескерткішіндегі Оңтүстік Африка бригадасының ескерткішімен жақсы сақталған.

The Battle of Delville Wood (15 July – 3 September 1916) was a series of engagements in the 1916 Battle of the Somme in the First World War, between the armies of the German Empire and the British Empire. Delville Wood (Bois d'Elville), was a thick tangle of trees, chiefly beech and hornbeam (the wood has been replanted with oak and birch by the South African government), with dense hazel thickets, intersected by grassy rides, to the east of Longueval. As part of a general offensive starting on 14 July, which became known as the Battle of Bazentin Ridge (14–17 July), General Douglas Haig, Commander of the British Expeditionary Force, intended to capture the German second position between Delville Wood and Bazentin le Petit. The attack achieved this objective and was a considerable though costly success. British attacks and German counter attacks on the wood continued for the next seven weeks, until just before the Battle of Flers–Courcelette (15–17 September), the third British general attack in the Battle of the Somme. The 1st South African Infantry Brigade made its Western Front début as part of the 9th (Scottish) Division and captured Delville Wood on 15 July. The South Africans held the wood until 19 July, at a cost in casualties similar to those of many British brigades on 1 July. The village and wood formed a salient, which could be fired on by German artillery from three sides. The ground was a rise from Bernafay and Trônes woods, to the middle of the village; the village or the wood could be held without possession of the other. After the Battle of Bazentin Ridge, the British tried to advance on both flanks to straighten the salient at Delville Wood, to reach good jumping off positions for a general attack. The Germans tried to eliminate the salient and to retain the ground, which shielded German positions from view and overlooked British positions. For the rest of July and August, both sides fought for control of the wood and village but struggled to maintain the tempo of operations. Wet weather reduced visibility and made the movement of troops and supplies much more difficult; ammunition shortages and high casualties reduced both sides to piecemeal attacks and piecemeal defence on narrow fronts, except for a small number of bigger and wider front attacks. Most attacks were defeated by defensive firepower and the effects of inclement weather, which frequently turned the battlefield into a mud slough. Delville Wood is well preserved with the remains of trenches, a museum and a monument to the South African Brigade at the Delville Wood South African National Memorial.

Тактикалық өзгерістер

19 шілдеде неміс 2-ші армиясы екіге бөлініп, Сомманың солтүстігіндегі неміс дивизияларын басқару үшін жаңа 1-ші армия құрылды. 2-ші армия оңтүстік жағалауды генерал Макс фон Галлвицтің басқаруында ұстады, ол Верденнен ауыстырылған болатын. Сонымен қатар, Галлвиц Армегруппе Галлвиц Соммасының қолбасшысы болып тағайындалды. Лоссберг 1-ші армия штабының бастығы қызметін сақтап қалды, ал 2-ші армияны Бронсарт фон Шеллендорф басқарды. Шеллендорф оңтүстік жағалауға қарсы шабуыл ұсынды, бірақ Фалькенхайн одан бас тартты, себебі Верден майданынан босатылған күштер жеткіліксіз болды. Шілде айында бес дивизия Ресей майданына жіберілді. 21 шілдеде Фалькенхайн шаршаған дивизиялар алмастырылмағанша, Соммадағы тыныш майданнан қосымша дивизиялар алынбайтынын қабылдады. Сомға жеті "толыққанды жауынгерлік қабілетін жоғалтқан" дивизия алмастыру үшін қажет болды. Галлвиц артиллерияны қайта ұйымдастыруды бастады және ағылшын-француз шабуылдары кезінде қорғанысқа жұмсау үшін оқ-дәріні сақтау мақсатында, жағдайдай шабуылдар мен жауап беру атыстарын шектеді. 16-22 шілде аралығында Соммаға 32 ауыр артиллериялық және гаубицалық батарея, бес барлау рейсі, үш артиллериялық рейсі, үш бомбалау рейсі және екі истребитель эскадрильясы келді. 1 шілдеден бастап Сомманың солтүстік жағалауына он үш жаңа дивизия келді, ал тағы үш дивизия қорғанысқа қосылуға дайын тұрды. Тамыз айында Соммадағы немістердің жағдайы нашарлады; бөлімдердің тарихында жоғары шығындар және жеңілдеу алдында компаниялардың сексен адамға дейін азаюы жиі кездеседі. Көптеген неміс дивизиялары Сомма майданында кем дегенде 4500 адамнан зардап шекті, ал кейбір неміс командирлері қатаң қорғаныс саясатын өзгертуді ұсынды. Алдыңғы қатардағы күштер аз болды, резервтер қорғаныс аймағында орналасқан, бірақ бұл ағылшын-француз артиллериясының келтірген шығындарына ешқандай әсер етпеді. Неміс майданының артындағы қозғалыс соншалықты қауіпті болғандықтан, полктер төрт-бес күндік сапарға қажетті азық-түлік пен суды өздерімен алып жүрді. Жаңа артқы шептерді салу жұмысы материалдардың жетіспеушілігіне және теміржол желілерінің әскер пойыздарымен толы болуына қарамастан, үздіксіз жүргізіліп отырды. Жабдықтар жеткізілімі кешіктіріліп, майданға жақын станциялар артиллерия мен авиацияның бомбалауына ұшырады. Жеңіл теміржолдар жеткіліксіз болды, жүк көліктері мен арбалар пайдаланылды, олар асфальтталған болса да, тұрақты күтімді қажет ететін жолдарды пайдаланды, бұл қолда бар әскерлермен қамтамасыз ету қиын болды. Неміс артиллериясы көптеген шығынға ұшырады және зақымдалған қарулардың саны майданның артындағы шеберханалардың жөндеу қабілетінен асып кетті. Төмен сапалы оқ-дәрілер ерте жарылып, қару түтікшелерін жарып жіберді. 26 маусым мен 28 тамыз аралығындағы жағдайлар салдарынан Армегруппедегі 1208 далалық қарудың 1068-і және 820 ауыр қарудың 371-і жоғалып кетті. Ағылшын-француздар әуедегі басымдықты сақтап тұрды, бірақ неміс әуе күштері шілде айының ортасынан бастап келе бастады. Соммаға көбірек артиллерия жіберілді, бірақ артиллерияны басқаруды қайта ұйымдастыру және орталықтандыру аяқталғанға дейін, қарсы батареялық атыс, шабуылдық атыс және авиациямен ынтымақтастық жеткіліксіз болды. Галлвиц қарсы шабуыл жоспарларын қарастырды, бірақ әскерлер мен оқ-дәрілердің жетіспеушілігі оны іске асыру мүмкін емес етті, әсіресе 15 шілдеден кейін Фалькенхайн қосымша жаңа дивизияларды ұстап қалғаннан кейін, 1-ші армия 2-ші армияға сүйенуге мәжбүр болды. Тамыз айының басында 38 жастан асқан Ландштурм сарбаздарын пайдалануға тырысты, бірақ олар өзіне қауіпті екенін көрсетті және кері тартылды.

On 19 July, the German 2nd Army was split and a new 1st Army was established, to command the German divisions north of the Somme. The 2nd Army kept the south bank, under General Max von Gallwitz, transferred from Verdun, who was also made commander of Armeegruppe Gallwitz Somme with authority over Below and the 1st Army. Lossberg remained as the 1st Army Chief of Staff and Bronsart von Schellendorff took over for the 2nd Army. Schellendorff advocated a counter offensive on the south bank but Falkenhayn turned this down, because forces released from the Verdun front were insufficient, five divisions having been sent to the Russian Front in July. On 21 July Falkenhayn ruled that no more divisions could be removed from quiet fronts for the Somme until exhausted divisions relieved them. He needed seven "fought out" divisions to replace those already sent to the Somme. Gallwitz began to reorganise the artillery and curtailed harassing and retaliatory fire to conserve ammunition for defensive fire during Anglo French attacks. From 16 to 22 July, 32 heavy gun and howitzer batteries arrived on the Somme, along with five reconnaissance flights, three artillery flights, three bombing flights and two fighter squadrons. Since 1 July, thirteen fresh divisions had arrived on the north bank of the Somme and three more were ready to join the defence. The strain on the Germans on the Somme worsened in August; unit histories make frequent reference to high losses and companies being reduced to eighty men before relief. Many German divisions came out of a period on the Somme front having suffered at least 4,500 casualties and some German commanders suggested a change to the policy of unyielding defence. The front line was lightly held, with reserves further back in a defensive zone but this had little effect on the losses caused by the Anglo French artillery. Movement behind the German front was so dangerous that regiments carried rations and water for a four to five day tour with them. Work on new rear lines was constant, despite shortages of materials and rail lines being overloaded with troop trains. Supply trains were delayed and stations near the front were under bombardment by artillery and aircraft. Light railways were insufficient and lorries and carts were pressed into use, using roads which, while paved, needed constant maintenance, which was difficult to ensure with the troops available. The German artillery suffered many losses and the number of damaged guns exceeded the repair capacity of workshops behind the front. Inferior ammunition exploded prematurely, bursting gun barrels. Destruction, wear and tear from 26 June to 28 August, led to 1,068 of the 1,208 field guns and 371 of the 820 heavy guns in the Armeegruppe being lost. The Anglo French maintained air superiority but German air reinforcements began to arrive by mid July. More artillery was sent to the Somme but until the reorganisation and centralisation of artillery control had been completed, counter battery fire, barrage fire and co operation with aircraft remained inadequate. Gallwitz considered plans for the relief attack but lack of troops and ammunition made it impractical, particularly after 15 July, when Falkenhayn withheld more fresh divisions and the 1st Army had to rely on the 2nd Army for reinforcements. In early August, an attempt was made to use Landsturm men over 38 years old, who proved a danger to themselves and were withdrawn.

Британдық препараттар

Британдық шабуылдар 2 шілдеде Альберт пен Бапум арасындағы жолдың оңтүстігінде басталды, француздық XX корпусына және британдық XIII, XV және III корпустарға жабдықтау жолдары тығырылып тұрған жағдайға қарамастан. Жолға жақын орналасқан Ла-Буассель 4 шілдеде басып алынды, Бернафай және Катерпиллар ормандары 3-4 шілдеде басып алынды, содан кейін 14 шілдеге дейін Trônes Wood, Mametz Wood және Contalmaison-ды басып алу үшін шайқастар жүрді. Неміс күштері Сомма майданына жеткенде, олар бөліп-бөліп соғысқа тасталды және көптеген шығынға ұшырады. Екі тарап та импровизацияланған операцияларға көшті; жаңа жермен таныс емес әскерлерде барлау үшін уақыт жетіспеді, олардың артиллериясы жаяу әскермен нашар үйлестірілді және кейде дос әскерлері орналасқан жерге атыс жасады. Осы кезеңдегі британдық шабуылдар үйлесімсіз, тактикалық жағынан дөңгелек және адам күшін ысыраптап жіберу ретінде сынға алынды, бұл немістерге олардың шектеулі ресурстарын тар шеңберде шоғырландыруға мүмкіндік берді. Базентин қырқасы шайқасы (14-17 шілде) XV және XIII корпустардың бірлескен шабуылы ретінде жоспарланды, олардың әскерлері қараңғыда ешкімнің жерінде жиналып, бес минуттық қысқаша артиллериялық оқшашудан кейін таңертең шабуылға көтерілуі керек еді. Хейг жоспарға күмәнданды, бірақ ақырында Роулинсон және корпус командирлері генерал-лейтенант Генри Хорн мен генерал-лейтенант Уолтер Конгревтің пікірін қабылдады. Дайындық артиллериялық оқшашу 11 шілдеде басталды және 13/14 шілде түнінде британдық әскерлер ешкімнің жері арқылы, кейбір жерлері кең болатын, неміс алдыңғы шебіне жақынға дейін тымсылдап жетті, содан кейін алға жылжыды. Сағат 3:20-да қысқаша оқшашу басталды және британдықтар алға жүгіре бастады. Оң жақтан 18-ші (шығыс) дивизия (генерал-майор Ивор Макс) қосалқы операцияда Trônes Wood-ты басып алды, ал 9-шы (шотланд) дивизия (генерал-майор Уильям Фурс) Waterlot Farm-нан ығыстырылды, бірақ сол жақта Delville Wood-қа енді. Сол жақ (солтүстік) жақтағы 21-ші, 7-ші және 3-ші дивизиялар өз мақсаттарының көп бөлігін иеленді. Таңертеңгі сағаттарда неміс екінші позициясы басып алынды, кавалерия алға жіберілді және неміс қорғаушылары хаосқа түсті.

British attacks south of the road between Albert and Bapaume began on 2 July, despite congested supply routes to the French XX Corps and the British XIII, XV and III Corps. La Boisselle near the road was captured on 4 July, Bernafay and Caterpillar woods were occupied from 3 to 4 July and then fighting to capture Trônes Wood, Mametz Wood and Contalmaison took place until early on 14 July. As German reinforcements reached the Somme front, they were thrown into battle piecemeal and had many casualties. Both sides were reduced to improvised operations; troops unfamiliar with the ground had little time for reconnaissance, whose artillery was poorly co ordinated with the infantry and sometimes fired on ground occupied by friendly troops. British attacks in this period have been criticised as uncoordinated, tactically crude and wasteful of manpower, which gave the Germans an opportunity to concentrate their inferior resources on narrow fronts. The Battle of Bazentin Ridge (14–17 July) was planned as a joint attack by XV and XIII Corps, whose troops would assemble in no man's land in darkness and attack at dawn after a five minute hurricane bombardment. Haig was sceptical of the plan but eventually accepted the views of Rawlinson and the corps commanders, Lieutenant General Henry Horne and Lieutenant General Walter Congreve. Preparatory artillery bombardments began on 11 July and on the night of 13/14 July, British troops advanced stealthily across no man's land, which in parts was wide, to within of the German front line and then crept forward. At 3:20 a. m., the hurricane bombardment began and the British began to run forward. On the right flank, the 18th (Eastern) Division (Major General Ivor Maxse), captured Trônes Wood in a subsidiary operation and the 9th (Scottish) Division (Major General William Furse) was repulsed from Waterlot Farm but on the left got into Delville Wood. The 21st, 7th and 3rd Division on the left (northern) flank, took most of their objectives. By mid morning of the German second position had been captured, cavalry had been sent forward and the German defenders thrown into chaos.

Лонгвель және Дельвилл Вуд

Лонгвель ауылы Монтобанға оңтүстік-батысқа, екі Базентинге батысқа, Флерске солтүстікке және Гиншиге шығысқа қарай өтетін жолдардың қиылысын қоршады. Оңтүстік Африка әскерлері Лонгвель мен Делвилл Вуд ағылшын тіліндегі жер атауларын қолданды, себебі олар француз терминдеріне қарағанда мағыналырақ болды. Палл Молл Монтабан мен Бернафэй Вудтан солтүстікке қарай, ауылдың оңтүстік жиегіндегі жолдардың қиылысына дейін созылды, онда Слоан көшесі батысқа қарай Clarges Street және Pont Street қиылысына бұрылды. Довер көшесі оңтүстік-шығысқа қарай жүріп, Тронс Вудтан солтүстікке қарай созылатын жолмен қиылысты. Екі жол Палл Моллмен негізгі алаңда бірікті: Солтүстік жол Флерс пен Хай Вуд арасында өтті, батысқа қарай Pont Street-ке қарайтын жолмен, ол Хай Вудқа дейін жетті, ал екінші жол оңтүстік-шығысқа қарай Гиллемонтқа дейін созылды. Clarges Street ауыл алаңынан батысқа қарай Базентин-ле-Грандқа дейін, ал Принс көшесі Делвилл Вудтың ортасынан шығысқа қарай өтті. Clarges Street-ке параллель, одан сәл солтүстікке қарай, Дьюк көшесі орналасқан, екеуі де батысында Pont Street және шығысында Пикадиллимен шектеледі. Пикадилли мен Норт-стрит арасында бау-шабалар жатыр, одан әрі Флерс жолы оңға бұрылып, Делвилл Вудтың солтүстік-батыс жиегін айналап өтеді. Орман D20 тас жолының солтүстігінде, Гиншиден батысқа қарай орналасқан, ал солтүстік-батыс жиегі D 197 Флерс тас жолымен шектеседі. Дельвилл Вудтың оңтүстік жиегі Оңтүстік көшесімен шектелген, ол батыста Бьюкенен көшесі, ортада Кэмпбелл көшесі және шығыста Кинг көшесі арқылы Принс көшесімен байланысқан, бұл солтүстікке қарап тұрған үш параллель жол. Бьюкенен көшесінен шығысқа қарай және Принс көшесіне параллель Роттен Роу созылды. Принс көшесінің солтүстік жағында Стрэнд, Регент-стрит және Бонд-стрит көшелері орналасқан, бұл үш жол орманның солтүстік жиегіне дейін жетті.

Британдық жоспарлар

Төртінші армияның қолбасшысы генерал сэр Генри Роулинсон Конгревке Лунгвельді басып алу үшін XIII корпусты пайдалануға, ал XV корпус (лейтенант-генерал Хорн) сол жақтан қорғау үшін тапсырма берді. Роулинсон түнде ешкімнің жері арқылы жылжуды және ауылды таңертең шабуылдауды, алдымен күшті артиллериялық оқ жаудыру арқылы жауды жайлыстауды жоспарлады. Хейг тәжірибесіз Жаңа армия дивизияларының түнгі уақытта майданға жиналуына қатысты күмәндану себебінен бұл жоспарға қарсы болды, бірақ соңында Роулинсон мен корпус командирлерінің ұсыныстарына, жоспарға түзетулер енгізілгеннен кейін келісті. Лонгвельге шабуылды бастау үшін, британдықтардың Тронес орманын басып алуы қажет болды, себебі ол оңтүстіктен шабуыл жасауға қолайлы жағдай туғызатын. Лонгвельді басып алғаннан кейін, қаланың солтүстік-шығыс жағындағы Дельвиль орманын басып алу қажет болды. Егер Дельвиль орманы басып алынбаса, неміс артиллериясының бақылаушылары ауылды толық көре алатын еді, ал неміс жаяу әскері Лонгвельге шабуыл жасау үшін тиімді бағыт алатын. Британдықтардың алға жылжуы Монтабанның солтүстік-шығысындағы шығыңқы бөлікті тереңдетуге, сондай-ақ Гинчи мен Гильмонтқа оңтүстіктен, ал Хай Вудқа солтүстік-батыстан жасалатын шабуылдарға көмектесуге мүмкіндік беретін еді. 9-шы (Шотландия) дивизиясы Лонгвельге шабуылдауға, ал оң жақтағы 18-ші (Шығыс) дивизиясы Тронес орманын басып алуға белгіленді. Фурс Лонгвель шабуылын 26-шы бригаданың бастауымен жүргізуге бұйырды. 8-ші (қызметтік) батальон, Black Watch және 10-шы (қызметтік) батальон, Аргилл және Сазерленд таулы жаяу әскерлері алдыңғы қатарда шабуылдайтын еді, 9-шы (қызметтік) батальон, Сифорт таулы жаяу әскерлері қолдау көрсетсе, ал 5-ші (қызметтік) батальон, Корольдің өз Камерон таулы жаяу әскерлері резервте болар еді. 27-шы бригада ауылға кіргеннен кейін, қалып қойған неміс әскерлерін тазалап, алдыңғы батальондарды нығайту үшін ілесіп келер еді. Лонгвельді басып алғаннан кейін, 27-шы бригада 26-шы бригададан өтіп, Дельвиль орманын басып алуы керек еді. 1-ші Оңтүстік Африка бригадасы резервте қалдырылды.

Неміс препараттары

Неміс штаб офицерлері арасындағы қызу пікірталасқа қарамастан, 1916 жылы Фалькенхайн қорғаныс тактикасын мызғымас қорғаныс пен жау территориясын жоғалтқан жағдайда дереу қарсы шабуылдарға негіздеді. Сомма майданында 1915 жылғы қаңтарда Фалькенхайн жасаған құрылыс жоспары 1916 жылдың басына қарай аяқталды. Тікенді сымнан жасалған кедергілер бір қатардан екі қатарға дейін кеңейтілді, қатарлардың арасы шамамен болды. Сымдар екі және үш қабаттап, биікке орнатылды. Алдыңғы шеп бір қатардан үш қатарға дейін артты, бірінші траншея күзет тобымен, екіншісі (Wohngraben) – алдыңғы шеп гарнизоны үшін, үшінші траншея – жергілікті резервтер үшін пайдаланылды. Траншеялар бір-бірімен байланысып, парапетке кіріктірілген бетондық нишаларда күзет посттары орналастырылған. Бөгелектер тереңдетіліп, 25 адамға дейін сыйымдылыққа жеткізілді, ал аралықтары шамамен болды. Сонымен қатар, майдан шебінің артында бекіністердің аралық желісі (Stützpunktlinie) салынды, ол алдыңғы шептен шамамен қашықтықта жатты. Байланыс траншеялары резервтік желіге дейін созылды, ол екінші желі деп аталды және бірінші желідей жақсы салынған және тікенді сыммен қоршалған. Екінші желі одақтас әскерлерінің далалық артиллериясының қашықтығынан тыс жерде орналасқан еді, бұл шабуылдаушыларды тоқтатуға және желіге шабуыл жасамас бұрын далалық артиллерияны жақындатуға мәжбүрлеу үшін жасалған. Неміс майданының алдыңғы шебі ескі үшінші позиция бойымен жүрді, бұл аймақта Базентин-ле-Грандтың оңтүстік жиегінен Лонгвельдің оңтүстік жиегіне дейін, содан кейін Уотерлот фермасы мен Гильмон арқылы оңтүстік-шығысқа қарай жалғасты. Аралық желі Delville Wood артында, кері беткейде шамамен қатар жүрді, ал ағаш ауылдан шығысқа қарай созылған биік тіктеуде орналасқан. Лонгвель окоптармен, туннельдермен, бетондық бекіністермен нығайтылған және екі далалық зеңбірегі болды. Ауылды IV корпустың (генерал Сикст фон Армин) және 3-ші гвардиялық дивизиясының бөлімдері гарнизонмен қамтамасыз етті. Солтүстік және солтүстік-батыс бағыттарын 8-ші дивизияның Тюрингиялық 72-ші жаяу әскер полкі ұстады. Делвилл орманының ішінде және айналасында, Лонгвельдің шығыс жағында орналасқан және Гинчиге дейін созылған, шамамен жер аумағында 7-ші дивизияның 26-шы жаяу әскер полкі, 153-ші Тюрингиялық жаяу әскер полкі және 107-ші жаяу әскер полкі орналасты. Британдық шабуыл Бернафай және Трон ормандарынан, түтік тәрізді жер арқылы жүргізілуі керек еді, оңтүстікте кеңейіп, солтүстікте Лонгвельге қарай тарылатын. Армин шабуыл 13 немесе 14 шілдеде басталады деп күдіктенді.

Despite considerable debate among German staff officers, Falkenhayn based defensive tactics in 1916 on unyielding defence and prompt counter attacks, when ground had been lost. On the Somme front Falkenhayn's construction plan of January 1915 had been completed by early 1916. Barbed wire obstacles had been enlarged from one belt wide to two, wide and about apart. Double and triple thickness wire was used and laid high. The front line had been increased from one line to three, apart, the first trench occupied by sentry groups, the second (Wohngraben) for the front trench garrison and the third trench for local reserves. The trenches were traversed and had sentry posts in concrete recesses built into the parapet. Dugouts had been deepened from to , apart and large enough for 25 men. An intermediate line of strongpoints (Stützpunktlinie) about behind the front line was also built. Communication trenches ran back to the reserve line, renamed the second line, which was as well built and wired as the first line. The second line was beyond the range of Allied field artillery, to force an attacker to stop and move field artillery forward before assaulting the line. The German front line lay along the old third position, which in this area ran from the southern edge of Bazentin le Grand to the south fringe of Longueval and then curved south east past Waterlot Farm and Guillemont. An Intermediate Line ran roughly parallel behind Delville Wood on a reverse slope, the wood being on a slight ridge which extended east from the village. Longueval had been fortified with trenches, tunnels, concrete bunkers and had two field guns. The village was garrisoned by the divisions of IV Corps (General Sixt von Armin) and the 3rd Guard Division. The north and north west was held by Thuringian Infantry Regiment 72 of the 8th Division. In and around Delville Wood, an area of about , which abutted the east side of Longueval and extended to within of Ginchy, were Infantry Regiment 26 of the 7th Division, Thuringian Infantry Regiment 153 and Infantry Regiment 107. A British attack would have to advance uphill from Bernafay and Trônes woods, across terrain with a similar shape to a funnel, broad in the south and narrowing towards Longueval in the north. Armin suspected that an attack would begin on 13 or 14 July.

Француздық 10-шы және 6-шы әскерлері

Француздық алтыншы армия 14 шілдеде Соммадан оңтүстікке қарай Биашеден неміс қарсы шабуылына ұшырады, бірақ Боис-Блез және Ла-Майзонеттпен бірге ол қайтадан басып алынды. (Егер басқаша көрсетілмесе, алғашқыда аталған әскери бөлімдер француздықтар болып есептеледі.) 20 шілдеде I корпус Барлуста шабуыл жасады, онда 16-дивизия неміс алдыңғы траншеясын басып алды, бірақ неміс автоматтарының көптеп оқ жаууынан екінші мақсатына жетпей тоқтады, содан кейін қарсы шабуылға ұшырап, 2000 қаза тапқандармен бастапқы сызыққа кері шегінді. 2-колониялық дивизияда бұйрықтарды орындаудан бас тарту орын алды, нәтижесінде екі сарбаз әскери сотқа беріліп, атылды. Жоффре соғыстың тез аяқталу мүмкіндігін мойындамау туралы бұйрық берді. XXXV корпус солтүстік жағалаудан көшіріліп, екі дивизиямен нығайтылды және Сойекур, Вермандовиллер және одан жоғарыдағы биік жерлерге шабуыл жасады, бұл Чилиден солтүстікке қарай Алтыншы армия шекарасына дейін Оныншы армияның шабуылдарына дайындық болды. XXXV корпус Сойекурдің солтүстік бөлігі мен Бои Этоильді басып алды, бірақ флангтан келген пулемет атысы мен қарсы шабуылдарға тап болып, тоқтап қалды. Шілде мен тамыз айларының қалған бөлігінде оңтүстік жағалаудағы неміс қорғанысы француздықтардың ілгерілеуін тоқтатты. Сомманың солтүстік жағында Алтыншы армия тактикалық маңызы бар нысандарға жүйелі шабуылдар жасап, Клериден Морепасқа дейінгі неміс екінші позициясын басып алды. VII корпус XX корпустың оң жағына, неміс екінші позициясына шабуыл үшін қосылды, ол тік жардың қарсы бетінде, аралық сызық пен аңғардағы бекіністердің артында орналасқан еді. 20 шілдеде XX корпус 47-ші және 153-ші дивизиялармен шабуыл жасады; 47-ші дивизияның оң жақтағы шабуылы Монаку шаруашылығының алдындағы пулемет атысынан тоқтатылды, ал сол жақ фланғы ілгерілеп, Боис Соммет, Боис де л'Обсерватория және Боис де ла Пепьинеердің батыс бөлігін басып алды. 153-ші дивизия өзінің мақсаттарына қол жеткізді, британдық 35-ші дивизия солтүстікке қарай Малц Хорн шаруашылығынан кері шегілгеніне қарамастан.

14-16 шілде

XIII корпус пен XV корпустың дивизиялары 14 шілдеде таңертеңгі сағат 3:25-те, таң атпай тұрып, майданға шабуыл жасады. Жаяу әскерлер ешкімнің жері арқылы неміс фронтының шебіне дейін жылжыды және бес минуттық қысқаша артиллериялық оқшашудан кейін шабуылға көшті, бұл тактикалық жағдайды күтпеген етті. Неміс екінші шебіне тез кіруге мүмкіндік болды, бірақ одан әрі нығайту және жарылысты кеңейту күрделірек болды. Лонгвельге жасалған шабуыл бастапқыда сәтті аяқталды, неміс алғы шебі жылдам басып алынды. Таң ортасына қарай британдық әскерлер үйден-үйге шайқасып, ауыл алаңына жетті. Британдық артиллерияның әсері азайды, себебі ауылдың солтүстік жағындағы көлбеу беткейден көрінбейтін еді; неміс күштері ауылға жетті; Делвилл Вуд пен Лонгвельден келген артиллерия мен пулемет атысы 26-шы бригаданы қиратты. Түске дейін ауылдың батыс және оңтүстік-батыс бөліктері басып алынды. Делвилл Вудқа шабуылға жоспарланған 27-ші бригада шабуылды күшейту үшін пайдаланылды. Сағат 13:00-де Фурс 1-ші Оңтүстік Африка бригадасына орманға шабуыл жасауды тапсырды. 1-ші Оңтүстік Африка бригадасының үш батальоны Делвилл Вудқа шабуыл жасады, ал 1-ші батальон Лонгвельдегі 26-шы және 27-ші бригадаларды нығайтуды жалғастырды. Ауылдағы жай ілгерілеуге байланысты, сағат 17:00-дегі шабуыл кешкі сағат 19:00-ге, содан кейін 15 шілдеде таңғы сағат 5:00-ге ауыстырылды. Бригад генерал Генри Лукинге орманды кез келген құнмен басып алуға және 26-шы және 27-ші бригадалар ауылдың солтүстік жағын басып алмаса да, оның ілгерілеуін жалғастыруға бұйрық берілді. Лукин 2-ші батальонды алға, 3-ші батальонды қолдау үшін және 4-ші батальонды резервте ұстап, батальондық майданның оңтүстік-батыс бұрышынан шабуыл жасауға бұйрық берді. Үш батальон таң атпай Монтабаннан алға жылжыды, 2-ші батальонның подполковнигі В.Э.С.Таннердің басшылығымен. Таңдау кезінде Таннер Лонгвельдегі 26-шы бригадаға екі ротаны бөлу туралы нұсқау алды және 4-батальонның B және C роталарын жіберді. 2-ші батальон 5-ші Камерон батальонының орнына жетті, ол орманға параллель орналасқан және шабуылға шығу үшін оны пайдаланды, сағат 6:00-да шабуыл басталды. Шабуыл аз қарсылыққа тап болды және таңғы сағат 7:00-ге қарай оңтүстік африкалықтар Принс-стриттің оңтүстігіндегі орманды басып алды. Таннер орманның солтүстік шетін қорғауға екі рота жіберді. Таңертең 3-ші батальон орманның шығысы мен солтүстік-шығысына қарай жылды. Сағат 2:40-да Таннер Лукинге орманды қорғап алғанын, бірақ Лонгвельге жақын орналасқан солтүстік-батыс бұрыштағы неміс позициялары әлі де қарсылық көрсетіп жатқанын хабарлады. Оңтүстік Африка бригадасы топ-топ болып, автоматтармен қолданатын бекіністер құрып, орманның шетін қазып алды. Бригада 26-шы бригадамен тек Лонгвельге жақын орманның оңтүстік-батыс шетінде ғана байланыста болды. Әскерлер қазықпен жүрді, бірақ тамырлар мен ағаш діңдерінің қалдықтарын қазу қиын болды, сондықтан дұрыс траншеяларды қазу мүмкін болмады және неміс әскерлері орманға қарсы шабуыл жасағанға дейін тек терең емес жасырын жерлерді дайындауға ғана болады. 24-ші резервтік дивизияның батальоны сағат 11:30-да оңтүстік-шығыстан қарсы шабуыл жасады, бес минут бұрын ескерту алған, бірақ орманға қарай жылжуға мүмкіндік болмады және қазуға мәжбүр болды. Гинчи-Флерс жолынан келген екінші батальонның шабуылы да сүрініп қалды, батальон 528 сарбазды жоғалтты. Түстен кейін 8-ші дивизияның батальоны орманның солтүстік-шығыс жағына шабуыл жасады және барлық офицерлерін жоғалтып, кері қайтарылды. 15 шілде күні сағат 15:00-де 10-шы Бавария дивизиясының Бавария резервтік жаяу әскерінің 6-шы полкі шығыстан күшпен шабуыл жасады, бірақ мылтық пен пулемет атысымен кері қайтарылды. Сағат 16:40-та Таннер Лукинге неміс күштері орманның солтүстігіне жиналып жатқанын хабарлады және күш-жабдықты сұрады, себебі оңтүстік африкалықтар 2-ші (Наталь және Еркін Мемлекет) батальонынан бір ротаны жоғалтқан еді. Таннер Лонгвельден 4-ші (Шотландия) батальонынан бір рота алды, ал Лукин 3-ші (Трансваал және Родезия) батальонын нығайту үшін екінші ротаны алға жіберді. Лукин Таннер мен батальон командирлеріне шаршағандыққа қарамастан, қазба жұмыстарын жалғастыруға шақырды, себебі түнде немесе ертеңгісін қатты артиллериялық оқшашу күтілуде. Түнде немістердің жарылғыш және газды бомбалауы күшейді және түн ортасында неміс қарсы шабуылдары басталды, орманды кез келген құнмен қайтарып алуға бұйрық берілді. Шабуылға 8-ші және 12-ші резервтік дивизиялардың үш батальоны қатысты және артиллерия мен пулемет атысынан жасырынуға мәжбүр болды. Кейінірек сол түнде, Делвилл Вудқа төрт неміс артиллериялық бригадасынан атылған оқтардың қарқыны минутына 400 снарядқа жетті. 14-15 шілдеде 18-ші дивизия Трон Вудын оңтүстікте тазартты және француз 153-ші дивизиясына жақын Мальц Хорн фермасына дейін желі құрды. Сағат 00:35-те Лукинге Делвилл Вудтың солтүстік-батыс бөлігін кез келген құнмен басып алуға және содан кейін Лонгвель арқылы солтүстік және солтүстік-шығысқа қарай 27-ші бригадамен кездесуге бұйрық берілді. Шабуыл 16 шілдеде сағат 10:00-де басталды, бірақ оңтүстік африкалықтардың жоғалғандары шабуылдың күшін азайтты, ол неміс қорғаушыларымен кері қайтарылды. 27-ші бригаданың шабуылы Лонгвельдегі солтүстік жағындағы бау-бақшадан келген пулемет атысынан тоқтатылды. Шабуылдан аман қалғандар орманның ортасындағы траншеяларына қайтып келді және күні бойы бомбалауға ұшырады. Жағдай қиынға айналды және Тюринг жаяу әскерінің 153-ші полкінің шабуылымен нашарлады.

The divisions of XIII Corps and XV Corps attacked on 14 July, just before dawn at 3:25 a. m., on a front. The infantry moved forward over no man's land to within of the German front line and attacked after a five minute hurricane bombardment, which gained a measure of tactical surprise. Penetrating the German second line by a sudden blow on a limited front was relatively easy but consolidating and extending the breach against alerted defenders was far more difficult. The attack on Longueval met with initial success, the thin German outpost line being rapidly overwhelmed. By mid morning, the British troops had reached the village square, by fighting house to house. The effect of British artillery fire diminished because the north end of the village was out of view on a slight north facing slope; German reinforcements reached the village; artillery and machine–gun fire from Delville Wood and Longueval, raked the 26th Brigade. By the afternoon, the western and south western parts of the village had been occupied. The 27th Brigade, intended for the attack on Delville Wood, had been used to reinforce the attack. At 1:00 p. m. Furse ordered the 1st South African Brigade to take over the attack on the wood. Three battalions of the 1st South African Brigade were to attack Delville Wood, while the 1st Battalion continued as a reinforcement of the 26th and 27th brigades in Longueval. The attack at 5:00 p. m. was postponed to 7:00 p. m. and then to 5:00 a. m. on 15 July, due to the slow progress in the village. Brigadier General Henry Lukin was ordered to take the wood at all costs and that his advance was to proceed, even if the 26th and 27th Brigades had not captured the north end of the village. Lukin ordered an attack from the south west corner of the wood on a battalion front, with the 2nd Battalion forward, the 3rd Battalion in support and the 4th Battalion in reserve. The three battalions moved forward from Montauban before first light, under command of Lieutenant–Colonel W. E. C. Tanner of the 2nd Battalion. On the approach, Tanner received instructions to detach two companies to the 26th Brigade in Longueval and sent B and C companies of the 4th Battalion. The 2nd Battalion reached a trench occupied by the 5th Camerons, which ran parallel to the wood and used this as a jumping off line for the attack at 6:00 a. m.

The attack met little resistance and by 7:00 a. m. the South Africans had captured the wood south of Prince's Street. Tanner sent two companies to secure the northern perimeter of the wood. Later during the morning, the 3rd Battalion advanced towards the east and north east of the wood and by 2:40 a. m. Tanner reported to Lukin that he had secured the wood except for a strong German position in the north western corner adjoining Longueval. The South African Brigade began to dig in around the fringe of the wood, in groups forming strong–points supported by machine–guns. The brigade occupied a salient, in contact with the 26th Brigade only along the south western edge of the wood adjoining Longueval. The troops carried spades but digging through roots and remnants of tree trunks, made it impossible to dig proper trenches and only shallow shell scrapes could be prepared before German troops began to counter attack the wood. A battalion of the 24th Reserve Division counter attacked from the south east at 11:30 a. m., having been given five minutes' notice but only managed to advance to within of the wood before being forced to dig in. An attack by a second battalion from the Ginchy–Flers road was also repulsed, the battalions losing 528 men. In the early afternoon a battalion of the 8th Division attacked the north eastern face of the wood and was also repulsed, after losing all its officers. At 3:00 p. m. on 15 July Bavarian Reserve Infantry Regiment 6 of the 10th Bavarian Division attacked in force from the east but was partially driven back by rifle and machine gun fire. At 4:40 p. m. Tanner reported to Lukin that German forces were massing to the north of the wood and he called for reinforcements, as the South Africans had already lost a company from the 2nd (Natal and Free State) Battalion. Tanner had received one company from the 4th (Scottish) Battalion from Longueval and Lukin sent a second company forward to reinforce the 3rd (Transvaal & Rhodesia) Battalion. Lukin sent messages urging Tanner and the battalion commanders to dig in regardless of fatigue, as heavy artillery fire was expected during the night or early the next morning. As night fell German high explosive and gas shelling increased in intensity and a German counter attack began at midnight with orders to recapture the wood at all costs. The attack was made by three battalions from the 8th and 12th Reserve divisions and managed to reach within , before being driven under cover by artillery and machine gun fire. Later that night, fire into Delville Wood, from four German Feldartillerie brigades, reached a rate of 400 shells per minute. On 14–15 July the 18th Division had cleared Trônes Wood to the south and had established a line up to Maltz Horn Farm, adjacent to the French 153rd Division. At 12:35 a. m. Lukin was ordered to capture the north west part of Delville Wood at all costs and then to advance westwards to meet the 27th Brigade, as it attacked north and north–eastwards through Longueval. The advance began on 16 July at 10:00 a. m. but the casualties of the South Africans had reduced the weight of the attack, which was repulsed by the German defenders. The 27th Brigade advance was pinned down in the village by machine gun fire from an orchard in the north end of Longueval. Survivors of the attack fell back to their trenches in the middle of the wood and were under bombardment for the rest of the day. The situation became desperate and was made worse by an attack by Thuringian Infantry Regiment 153.

17-19 шілде

16 шілде күні кешке Оңтүстік Африкалықтар Принс-стриттен оңтүстікке және Странд-стриттен шығысқа қарай шегінді, ағаштың солтүстік-батыс бұрышы мен Лонгвельдің солтүстік жағына бомбалау үшін. 17 шілдеде 27-бригада Лонгвельге солтүстікке қарай шабуыл жасады, ал 2-ші Оңтүстік Африка батальоны және 1-ші батальонның екі ротасы орманға батысқа қарай шабуылдады. Оңтүстік Африканың шабуылы жоғары шығынға әкелді, ал аман қалғандар бастапқы позицияларына қайта оралды, олар түстен кейін неміс артиллериясының күшейтілген атысына түсті. Кешке Таннер жараланды және 3-ші батальонның подполковнигі Э. Ф. Таккерэй Делвилл Вудтағы командир ретінде оны алмастырды. 9-дивизия сол жақ флангын жиырып алды, ал 3-дивизияға (генерал-майор Дж. А. Л. Холдейн) түнгі уақытта батыстан Лонгвельге шабуыл жасауға бұйрық берілді. Ағашқа көптеген снарядтар атылды, Лукин ерлерге солтүстік-батыс секторға, Лонгвельге шабуылға қолдау көрсету үшін 3:45-ке дейін жиналуды бұйырды. Түнде неміс 3-ші гвардиялық дивизиясы 116 далалық және 70-тен астам орта мылтықтан тұратын шабуылдан кейін алға жылжи бастады. Немістер Буканен және Принс көшелеріне жетіп, Оңтүстік Африкалықтарды алдыңғы траншеялардан кері итерді, көптеген жандар зардап шекті. Немістер ағаш ішіндегі әскерлердің жиналатынын байқап, беспрецеденттік бомбалауды бастады; аймақтың барлық бөлігі ізделіп, снарядтармен жабылды. Бомбалау кезінде неміс әскерлері Оңтүстік Африканың сол жақ флангына орманның солтүстік-батыс бұрышынан шабуыл жасап, еніп кірді. Түскі сағат 2:00-де Оңтүстік Африка позициясы қиын жағдайға түсті, өйткені солтүстік, солтүстік-батыс және шығыстан неміс шабуылдары жасалды, солтүстік-батыс бұрышын тазартуға жасалған екінші әрекет сәтсіз аяқталғаннан кейін. Сағат 6:15-те Оңтүстік Африкалықтарды 26-бригада алмастыратыны туралы хабар келді. 3-дивизияның Лонгвельге шабуылы ауылдың солтүстік бөлігін басып алды, Армин жаңа 8-ші дивизияға Бьюкенен көшесінен оңтүстік-шығысқа қарай шабуыл жасауды бұйырды, Таккерэйді екі күн және түн бойы орманның оңтүстік-батыс бұрышында ұстап тұруға мәжбүр етті, бұл 9-шы дивизияның қалған бөлігімен соңғы байланыс (Карта 4). 18 шілде күні таңертең Оңтүстік Африкалықтар 3-дивизияның салыстырмалы түрде жаңа 76-шы бригадасынан қолдау алды, ол Лонгвель арқылы орманның оңтүстік-батыс бөлігіне шабуыл жасады, 2-ші Оңтүстік Африка батальонының А ротасына қосылды, бірақ 76-шы бригада неміс артиллериясының атысына мәжбүр болды. Оңтүстікте Оңтүстік Африкалықтар кейбір жерді қайтарып алды, өйткені немістер басқа аймақтарда қарсы шабуылға дайындық үшін шектеулі шегінулер жасады. Түндегі неміс бомбалауы таңға жақын күшейді, минутына шамамен 400 снаряд Лонгвельге және орманға түсті, сонымен қатар қатты жаңбыр снаряд кратерлерін толтырды. Сағат 15:15-те неміс жаяу әскері Лонгвельге және орманға шығыстан, солтүстіктен және солтүстік-шығыстан шабуыл жасады. 107-ші резервтік жаяу әскер полкі Гинчи-Лонгвель жолымен батысқа қарай, Гинчиге бағытталған 3-ші Оңтүстік Африка полкіне қарай шабуылдады. Неміс жаяу әскері алға жылжуда шағын қарудың атысымен жойылды және аралық желіден тысқары жылжуға тырысулар жасалмады. Немістердің негізгі шабуылын солтүстіктен және солтүстік-шығыстан 8-ші дивизия және 5-ші дивизияның бір бөлігі жасады. Тоғыз батальонның элементтері 6000 адаммен шабуылдады. 153-ші жаяу әскер полкі Флерстің оңтүстігінен алға жылжуы, Делвилл Вудты қайта басып алуы және орманың оңтүстік шетіндегі екінші позицияға жетуі керек еді, алдыңғы батальон Лонгвель-Гильмон жолынан Уотерлот фермасына дейінгі бастапқы екінші желіні, екінші батальон орманың оңтүстік шетінде қазып, үшінші батальон орманың ортасында Принс-стритті басып алуы керек еді. Алғашында алға жылжу Флерс жолымен солтүстікке қарай жүрді, орманның солтүстік шетінде Оңтүстік Африканың 2-ші полкімен кездесті. Түстен кейін солтүстік периметрі неміс шабуылдарымен оңтүстікке қарай жылжытылды. Орман бойында қолға-қол соғыстар болды, өйткені Оңтүстік Африкалықтар енді біріктірілген және үздіксіз желіні ұстай алмады, олардың көпшілігі өзара қолдаусыз кіші топтарға бөлінді. 18 шілде күні түстен кейін жаңадан құрылған Брандербергер полкі де шабуылға қатысты. Неміс офицері жазғандай, 19 шілдеде Оңтүстік Африка аман қалғандарына өте жақын қашықтықтан оқ жаудырылды. Ертеңіне 153-ші резервтік жаяу әскер полкі және 52-ші жаяу әскер полкінің екі ротасы солтүстіктен орманға кірді және 3-ші Оңтүстік Африка батальонына артынан шабуыл жасады, Трансвааль батальонынан алты офицер мен 185 сарбазды тұтқынға алды; қалғаны қаза болды. Таңның ортасына қарай Лонгвельдегі Блэк Уотч, Сиафорт және Кэмерон Хайлендерлер орманға шабуыл жасауға тырысты, бірақ орманның солтүстік-батыс бұрышынан неміс шағын қаруларының атысымен кері қайтарылды. Бригадада су жетіспеді, тамақ болмады және жаралыларды эвакуациялау мүмкін болмады; көптеген оқшауланған топтар оқ-дәрісі біткеннен кейін басылды. Түстен кейін 53-ші бригада бастығының негізінен Таккерейге жету үшін шықты, бірақ Оңтүстік Африка бригадасының алдыңғы элементтеріне жете алмады. Бұл жағдай 19/20 шілде түнге дейін сақталды.

In the evening of 16 July, the South Africans withdrew south of Prince's Street and east of Strand Street, for a bombardment on the north west corner of the wood and the north end of Longueval. On 17 July, the 27th Brigade attacked northwards in Longueval and the 2nd South African Battalion plus two companies of the 1st Battalion, attacked westwards in the wood. The South African attack was a costly failure and the survivors were driven back to their original positions, which came under increased German artillery fire in the afternoon. In the evening Tanner was wounded and replaced by Lieutenant Colonel E. F. Thackeray, of the 3rd Battalion, as commander in Delville Wood. The 9th Division drew in its left flank and the 3rd Division (Major General J. A. L. Haldane), was ordered to attack Longueval from the west during the night. Huge numbers of shells were fired into the wood and Lukin ordered the men into the north western sector, to support the attack on Longueval due at 3:45 a. m. During the night, the German 3rd Guards Division advanced behind a creeping barrage of 116 field guns and over 70 medium guns. The Germans reached Buchanan and Princes streets, driving the South Africans back from their forward trenches, with many casualties. The Germans spotted the forming up of the troops in the wood and fired an unprecedented bombardment; every part of the area was searched and smothered by shells. During the barrage, German troops attacked and infiltrated the South African left flank, from the north west corner of the wood. By 2:00 p. m., the South African position had become desperate as German attacks were received from the north, north west and east, after the failure of a second attempt to clear the north western corner. At 6:15 p. m., news was received that the South Africans were to be relieved by the 26th Brigade. The 3rd Division attack on Longueval had taken part of the north end of the village and Armin ordered an attack by the fresh 8th Division, against the Buchanan Street line from the south east, forcing Thackeray to cling to the south western corner of the wood for two days and nights, the last link to the remainder of the 9th Division (Map 4). On the morning of 18 July, the South Africans received support from the relatively fresh 76th Brigade of the 3rd Division, which attacked through Longueval into the south western part of the wood, to join up with A Company of the 2nd South African Battalion, until the 76th Brigade was forced back by German artillery fire. In the south, the South Africans recovered some ground because the Germans had made limited withdrawals ready for counter attacks in other areas. A German bombardment during the night became intense at sunrise and c. 400 shells per minute fell into Longueval and the wood, along with heavy rain, which filled shell craters. At 3:15 p. m., German infantry attacked Longueval and the wood from the east, north and north east. Reserve Infantry Regiment 107 attacked westwards along the Ginchy–Longueval road, towards the 3rd South African Regiment, which was dug in along the eastern fringe of the wood, which commanded Ginchy. The German infantry were cut down by small arms fire as soon as they advanced and no more attempts were made to advance beyond the intermediate line. The main German attack was made by the 8th Division and part of the 5th Division from the north and north east. Elements of nine battalions attacked with 6,000 men. Infantry Regiment 153 was to advance from south of Flers, to recapture Delville Wood and reach the second position along the southern edge of the wood, the leading battalion to occupy the original second line from the Longueval–Guillemont road to Waterlot Farm, the second battalion to dig in along the southern edge of the wood and the third battalion to occupy Prince's Street along the centre of the wood. At first the advance moved along the sunken Flers road, north of the wood, which was confronted by the 2nd South African Regiment along the north edge of the wood. By afternoon, the north perimeter had been pushed further south by German attacks. Hand to hand fighting occurred all over the wood, as the South Africans could no longer hold a consolidated and continuous line, many of them being split into small groups without mutual support. By the afternoon of 18 July, the fresh Branderberger Regiment had also engaged. A German officer wrote,

by 19 July, the South African survivors were being shelled and sniped from extremely close range. In the early morning, Reserve Infantry Regiment 153 and two companies of Infantry Regiment 52, entered the wood from the north and wheeled to attack the 3rd South African Battalion from behind, capturing six officers and 185 men from the Transvaal Battalion; the rest were killed. By mid morning, Black Watch, Seaforth and Cameron Highlanders in Longueval tried to charge into the wood but were repulsed by German small arms fire from the north west corner of the wood. The brigade was short of water, without food and unable to evacuate wounded; many isolated groups surrendered, after they ran out of ammunition. In the afternoon, the 53rd Brigade advanced from the base of the salient to reach Thackeray at the South African headquarters but was unable to reach the forward elements of the South African brigade. This situation prevailed through the night of 19/20 July.

20 шілде

20 шілдеде 3-ші дивизияның 76-шы бригадасы 1-ші Оңтүстік Африка бригадасына көмектесу үшін тағы да алға жылжытылды. Корольдік Уэльстік фюзельерлер оңтүстік африкалықтарға қарай шабуыл жасады, бірақ сағат 13:00-де Тэккерэй Лукинге өзінің әскерлерінің шаршағанын, суға зәру екенін және тағы бір шабуылды тойтаруға шамасы жетпейтінін хабарлады. Саффолк полкі мен 6-шы Корольдік Беркширлер әскерлері Оңтүстік Африканың соңғы қалған әскерлерімен қосылып, Оңтүстік Африка бақылауындағы орманның бөлігінде бірікті. Тэккерэй орманнан екі жараланған офицер мен 140 қатарлы әскерді бастап шықты, бұл Оңтүстік Африка бригадасының соңғы қалдықтары еді. 1899 жылы Магерсфонтейн шайқасында Оңтүстік Африкалық бураларға қарсы күрескен және екі жағынан жараланған «Блэк Уотч» полкінің дутаршысы Сэнди Грив, оңтүстік африкалықтарды шығарып салды. Аман қалғандар түнді Талус Бойзеде өткізіп, келесі күні Лонгвельдің оңтүстігіндегі Бақытты аңғарға шегінді.

21 шілде 20 тамыз

+Желтоқсан 1916 Жыл Дата Жаңбыр мм °F 1 Желтоқсан 0.075°–54° тұман 2 Желтоқсан 0.075°–54° аспан ашық 3 Желтоқсан 2.068°–55° аспан ашық 4 Желтоқсан 17.070°–55° жаңбыр 5 Желтоқсан 0.072–52° бұлтты 6 Желтоқсан 2.070°–54° жаңбыр 7 Желтоқсан 13.070°–59° жаңбыр 8 Желтоқсан 8.073°–52° жаңбыр 9 Желтоқсан 0.070°–53° бұлтты 10 Желтоқсан 0.082°–48° бұлтты 11 Желтоқсан 0.068°–52° бұлтты 12 Желтоқсан 0.168°–? бұлтты 13 Желтоқсан 0.170°–54° бұлтты 14 Желтоқсан 0.070°–? бұлтты 15 Желтоқсан 0.072°–47° аспан ашық 16 Желтоқсан 4.073°–55° бұлтты 17 Желтоқсан 0.070°–59° тұман 18 Желтоқсан 0.072°–52° бұлтты 19 Желтоқсан 0.070°–50° бұлтты 20 Желтоқсан 0.075°–52° аспан ашық 21 Желтоқсан 0.072°–52° аспан ашық 22 Желтоқсан 0.177°–55° бұлтты 23 Желтоқсан 0.068°–54° бұлтты 24 Желтоқсан 0.070°–55° бұлтты ыстық 25 Желтоқсан 0.066°–50° бұлтты 26 Желтоқсан 0.066°–50° бұлтты 27 Желтоқсан 8.081°–61° тұман 28 Желтоқсан 0.077°–59° бұлтты ыстық 29 Желтоқсан 0.081°–57° бұлтты 30 Желтоқсан 0.082°–57° аспан ашық 31 Желтоқсан 0.082°–59° ыстық
22/23 шілдеде жоспарланған шабуылға дайындық үшін британдық артиллериялық бомбалау 22 шілдеде сағат 19:00-де басталды. 3-ші дивизия Понт көшесінен 9-шы бригадамен бірге Дельвилл орманына және Лонгвельдің солтүстік жағына батыстан шабуыл жасады, ал 5-ші дивизияның 95-ші бригадасы солтүстікке қарай жеміс бақтарындағы неміс бекіністеріне шабуыл жасады. 3-ші дивизияның екі батальоны жақында ғана келді және соңғы сәтте бұйрық алды. Бомбалау нашар деп саналды, бірақ шабуыл таңғы сағат 3:40-да басталды және әскерлер тез арада алдыңғы және сол жақтан неміс пулеметтерінен шабуылға түсті. Алдыңғы қадам едәуір қашықтықты басып өтті, бірақ Пикадиллиге, содан кейін Понт көшесіне қайтуға мәжбүр болды, онда аман қалғандарды неміс артиллериясы бомбалады. 95-ші бригаданың екі батальоны да ерте табысқа жетіп, неміс оң флангын қауіпке ұшыратты. Флер жолы кесіліп, мықты нүкте басып алынып, нығайтылды, бірақ содан кейін неміс қарсы шабуылы екі батальонды да Понт көшесіне итеріп жіберді; екінші шабуыл жоспарланған, содан кейін ол тоқтатылды. 3-ші дивизияның жеңілдеуі 25 шілде түнінде 2-ші дивизиямен басталды, Дельвилл орманының көп бөлігіне тағы бір шабуыл жасауға дайын болды, онда Лонгвельдің батыс шетін және орманның қалған бөлігін 5-ші дивизия шабуылдады, бұл 27 шілдеде XIII корпус пен XV корпустың үлкен операциясында болды. Неміс артиллериясы Лонгвельге қарай бағытталып, күн сайын бірнеше рет майданнан жоғары дабыл қағып, ескерту жасады. 27 шілдеде британдықтардың барлық қарулары ағаш пен ауылға 6:10 - 7:10 аралығында атылды, өйткені жаяу әскер патрульдері неміс контрбомбардировкасы арқылы алға жылжи бастады, британдықтардың атысының әсерін зерттеу үшін. Патрульдер "қауіп-қатер мен күйреудің қорқынышты көрінісін" тапты. Бомбалау басталғанда, шамамен алпыс неміс сарбазы 2-ші дивизияға берілді және нөл сағатта 99-бригаданың екі батальоны, траншеялық миномет және пулемет бөлімдерімен алға жылды. Жаяу әскерлер снарядтардың жарылып, бұзылған ағаштарды және қалдықтарды тапты. Он минут алға жылжудан кейін әскерлер Принс-стрит бойындағы қазбаға жетті, ол өлі және жарақаттанған неміс жаяу әскерімен толы болды, бірнеше тұтқынға алды. Алдын ала шабуыл жалғасты, содан кейін көмекші роталар шабуылдан шықты, олар 9:00 шамасында орманның солтүстік шетіне қарай соңғы мақсатқа қарай жылжыды. Үшінші батальон флангтарды тазалау және күзету үшін алға жылды, бірақ орманның шығыс шетінен аулақ болды. Консолидация басталғанда неміс артиллериясы Принс-стрит бойында атысты және шабуыл кезінде болғаннан әлдеқайда көп зардап шекті. Сол жақ флангта 5-ші дивизияның 15-ші бригадасы бір батальонды алға, екіншісі қолдау ретінде шабуылға түсті. Неміс артиллериясының нөлдік сағаттың алдындағы атысы соншалықты кең болды, алдыңғы батальонның бір ротасының көпшілігі көміліп, Стоукс минометтері нокаутқа ұшырады. Қолдау батальоны алға жылжып, екеуі де орманның батыс жағына дейін уақытында алға жылжуда, онда олар 99-бригадамен байланысқан. Лонгвельге шабуыл жасауды оңтүстікке қарай германдық шабуыл қиып тастады, бұл байланыс желісін және ауылдан бірнеше пулемет атуын болдырмады. Немістердің Флерстен гарнизонды күшейту әрекеті сәтсіз болды, өйткені британдық артиллерияның атысы ауылдар арасында болды, бірақ неміс жаяу әскері Лонгвельдің солтүстік шетінде тұрды. Ақырында британдық желі Дельвилл Вудтың солтүстік-батысынан, солтүстік-батысқа қарай, Дьюк көшесі мен Пикадиллидегі жеміс бақшаларының астында құрылды. Неміс қарсы шабуылдары 9:30-да Дельвилл орманының шығыс шетінен 99-бригадаға қарсы басталды. Неміс шабуылы ақырында Принс-стрит артына еніп, британдықтарды солтүстік-шығысқа қарай итермеледі. Арғы жақтағы байланыс бірнеше рет бұзылды және бригада командирі ағаш жоғалды деген аңызға қарсы шыққан кезде, 2-дивизия штабы ағаш немшілерден бос деп ойлады. Шабуылдар жалғасты, түнде 6-бригаданың екі батальоны 99-бригададан билікті басып алды. Сол түні 15-бригада 95-бригадамен алмастырылды, ал келесі күні таңертең Дьюк көшесін қарсылықсыз басып алды. 29 шілдеде XV корпустың артиллериясы отыз минут бойы бомбаға тоқтайды және сағат 15.30-да бір батальон сол жақ флангтан Дьюк көшесінің солтүстік жағына қарай алға жылжиды; оң жақтағы батальон кішкене алға жылжи алды. 30 шілдеде Дельвилл Вуд пен Лонгвельде қосымша шабуылдар жасалды, бұл XIII корпус пен XX корпустың оңтүстікке қарай үлкен шабуылға қолдау көрсетті. 5-ші дивизия 13-ші бригадамен бірге ауылдың солтүстігіндегі неміс бекіністерін және Вуд-Лейннің оңтүстік-шығыс шетін басып алу үшін шабуыл жасады. Алдын ала бомбалау сағат 16.45-те басталды, бірақ неміс артиллериясын басуға жеткіліксіз болды, ол ауыл мен орманға атысты. Британдық байланыс желісі тағы да үзіліп қалды, екі батальон сағат 18:10-да алға жылжыды; оң жақтағы батальон орманның солтүстік-батыс шетінде неміс артиллериясының атысына тап болды, бірақ бір рота алға жылжып, бекінді. Сол жақтағы батальон британдық бомбалаудың астында иіліп алға жылды, бірақ шабуыл басталғанда, неміс ұсақ қаруларының көптеп атысы әскерлерді снаряд шұңқырларына тығып жіберді. Оң жақтағы батальонда бар болғаны 175 адамы болды, сондықтан оларға тағы бір батальон жіберілді және 15-ші бригаданың резервтік батальоны да алға жылжыды. Лонгвельдегі желіні қайта ұйымдастыруға тырысты, онда көптеген бөлімдер шатастырылды; неміс артиллериясының атысы үздірілмейтін, ал қараңғыда 15-ші бригада билікті басып алды. Бас генерал Реджинальд Степенс ұсынғаннан кейін 5-ші дивизия 1 тамызда жеңілдетілетініне келісім берілді. Тамыздың басында тыныштық орнады, өйткені 17-ші дивизия 5-ші дивизиядан билікті басып алды; 52-ші бригада Вуд-Лейннен Солтүстік көшесіне және Дельвилл орманына кіретін Флер жолындағы Orchard Trench-іне шабуыл жасауға бұйрық берілді. Ауыр артиллериямен баяу бомбалау және содан кейін бес минуттық қысқа бомбалау 4 тамызда сағат 12:40-да шабуылмен аяқталды. Екі батальон да неміс артиллериясы мен пулемет атысынан тоқтатылды; байланыс үзіліп қалды және қымбат сәтсіздік туралы хабар 4:35-ке дейін жеткізілмеді. 17-ші дивизия оң жақтағы 2-ші дивизиядан билікті басып алды және 7 тамызда, әдістемелі бомбалаудан кейін, RFC-нің арнайы барлау және фотосуреттік шабуылының көмегімен тағы да шабуыл жасады. 51-ші бригада сағат 16:30-да орманнан тысқары посттарды құру үшін шабуыл жасады, бірақ британдықтар неміс артиллериясының атысынан тоқтатылды, тіпті олар орманның ішінде болғанда да. Түн ортасынан кейін жаңа батальон Лонгвельдің солтүстігінде посттарды құра алды. Аймақтағы неміс қорғаныс позициялары жақсарғандай көрінді және 17-ші дивизия 12 тамызда 14-ші дивизиямен алмастырылғанша, тиімді ұстанымдарға ие болды. XV корпусы 18 тамызда тағы да шабуыл жасады; Дельвилл орманында 14-ші дивизияның 43-ші бригадасы ZZ Trench-інің солтүстік жағына, Beer Trench-іне Ale Alley-ге, Edge Trench-іне және Принс-стрит бойындағы сапқа шабуыл жасады, ол барлау суреттерінде табылған. Оң жақтағы батальон сағат 14:45-те жүретін бомбалаудың артынан жақыннан жылды, аз шығындармен мақсатқа жетті...

+WeatherJuly 1916 Date Rainmm °F 1 July0.075°–54°haze 2 July0.075°–54°fine 3 July2.068°–55°fine 4 July17.070°–55°rain 5 July0.072–52°dull 6 July2.070°–54°rain 7 July13.070°–59°rain 8 July8.073°–52°rain 9 July0.070°–53°dull 10 July0.082°–48°dull 11 July0.068°–52°dull 12 July0.168°–?dull 13 July0.170°–54°dull 14 July0.070°–?dull 15 July0.072°–47°fine 16 July4.073°–55°dull 17 July0.070°–59°mist 18 July0.072°–52°dull 19 July0.070°–50°dull 20 July0.075°–52°fine 21 July0.072°–52°fine 22 July0.177°–55°dull 23 July0.068°–54°dull 24 July0.070°–55°dullhot 25 July0.066°–50°dull 26 July0.066°–50°dull 27 July8.081°–61°haze 28 July0.077°–59°dullhot 29 July0.081°–57°dull 30 July0.082°–57°fine 31 July0.082°–59°hot
A British bombardment preparatory to the offensive planned for the night of 22/23 July, began at 7:00 p. m. on 22 July. The 3rd Division attacked Delville Wood and the north end of Longueval, from the west with the 9th Brigade from Pont Street, as the 95th Brigade of the 5th Division attacked German strong points in the orchards to the north. The two battalions of the 3rd Division had only recently arrived and had received their orders at the last minute. The bombardment was considered poor but the attack began at 3:40 a. m. and the troops were quickly engaged by German machine guns from the front and left flank. The advance covered a considerable distance but was forced back to Piccadilly and then to Pont Street, where the survivors were bombarded by German artillery. The two 95th Brigade battalions also had early success and threatened the German right flank. The Flers road was crossed and a strong point captured and consolidated but then a German counter attack pushed both battalions back to Pont Street; a second attack was planned and then cancelled. Relief of the 3rd Division began on the night of 25 July by the 2nd Division, ready for another attack on most of Delville Wood, when the west end of Longueval and the rest of the wood were attacked by the 5th Division, in a larger operation by XIII Corps and XV Corps due on 27 July. German artillery fired on the routes into Longueval and sent alarm signals aloft from the front line several times each day. On 27 July, every British gun in range, fired on the wood and village from 6:10 –7:10 a. m., as infantry patrols went forward through a German counter bombardment, to study the effect of the British fire. The patrols found "a horrible scene of chaos and destruction". When the bombardment began, about sixty German soldiers surrendered to the 2nd Division and at zero hour, two battalions of the 99th Brigade advanced, with trench mortar and machine gun sections in support. The infantry found a shambles of shell craters, shattered trees and débris. After a ten minute advance the troops reached a trench along Prince's Street, full of dead and wounded German infantry, taking several prisoners. The advance was continued when the barrage lifted by the supporting companies, which moved to the final objective about inside the northern fringe of the wood around 9:00 a. m. A third battalion moved forward to mop up and guard the flanks but avoided the east end of the wood. As consolidation began, German artillery fired along Prince's Street and caused far more casualties than those suffered during the attack. On the left flank, the 15th Brigade of the 5th Division, attacked with one battalion forward and one in support. German artillery fire before zero hour was so extensive, that most of a company of the forward battalion was buried and the Stokes mortars knocked out. The support battalion was pushed forward and both advanced on time into the west end of the wood, where they linked with the 99th Brigade. The attack on Longueval was hampered by the German barrage to the south, which cut communications and by several machine guns firing from the village. An attempt by the Germans to reinforce the garrison from Flers failed, when British artillery fire fell between the villages but the German infantry held out at the north end of Longueval. A British line was eventually established from the north west of Delville Wood, south west into the village, below the orchards at Duke Street and Piccadilly. A German counter attack began at 9:30 a. m., from the east end of Delville Wood against the 99th Brigade. The German attack eventually penetrated behind Prince's Street and pushed the British line back to face north east. Communications with the rear were cut several times and when the Brigade commander contradicted a rumour that the wood had been lost, the 2nd Division headquarters assumed that the wood was empty of Germans. Skirmishing continued and during the night, two battalions of the 6th Brigade took over from the 99th Brigade. The 15th Brigade was relieved by the 95th Brigade that night and next morning Duke Street was occupied unopposed. On 29 July, the XV Corps artillery fired a bombardment for thirty minutes and at 3:30 p. m., a battalion advanced on the left flank, to a line north of Duke Street; a battalion on the right managed a small advance. On 30 July, subsidiary attacks were made at Delville Wood and Longueval, in support of a bigger attack to the south by XIII Corps and XX Corps. The 5th Division attacked with the 13th Brigade, to capture German strong points north of the village and the south eastern end of Wood Lane. A preliminary bombardment began at 4:45 p. m. but failed to suppress the German artillery, which fired on the village and the wood. British communications were cut again, as two battalions advanced at 6:10 p. m.; the right hand battalion was caught by German artillery fire, at the north west fringe of the wood but a company pushed on and dug in beyond. The left hand battalion crawled forward under the British barrage but as soon as it attacked, massed German small arms fire forced the troops under cover in shell holes. A battalion on the right with only 175 men was so badly shelled, that a battalion was sent forward and a reserve battalion of the 15th Brigade was also sent forward. Attempts were made to reorganise the line in Longueval, where many units were mixed up; German artillery fire was continuous and after dark the 15th Brigade took over. After representations by Major General Reginald Stephens it was agreed that the 5th Division would be relieved during 1 August. A lull occurred in early August, as the 17th Division took over from the 5th Division; the 52nd Brigade was ordered to attack Orchard Trench, which ran from Wood Lane to North Street and the Flers Road into Delville Wood. A slow bombardment by heavy artillery and then a five minute hurricane bombardment was followed by the attack at 12:40 a. m. on 4 August. Both battalions were stopped by German artillery and machine gun fire; communications were cut and news of the costly failure was not reported until 4:35 a. m. The 17th Division took over from the 2nd Division on the right and attacked again on 7 August, after a methodical bombardment, assisted by a special reconnaissance and photographic sortie by the RFC. The 51st Brigade attacked at 4:30 p. m., to establish posts beyond the wood but the British were stopped by German artillery fire while still inside. After midnight, a fresh battalion managed to establish posts north of Longueval. German defensive positions in the area appeared much improved and the 17th Division was restricted to obtaining vantage points, before it was relieved by the 14th Division on 12 August. XV Corps attacked again on 18 August; in Delville Wood, the 43rd Brigade of the 14th Division, attacked the north end of ZZ Trench, Beer Trench up to Ale Alley, Edge Trench and a sap along Prince's Street, which had been found on reconnaissance photographs. The right hand battalion advanced close behind a creeping barrage at 2:45 p. m., reached the objective with few losses where the defenders surrendered. The south of Beer Trench was obliterated but the left hand battalion was swept by artillery and machine gun fire before the advance and reduced to remnants. The battalion took Edge Trench and bombed along Prince's Street, when German supports bombed down Edge Trench and retook it. In hand to hand fighting, the British held on to Hop Alley and blocked Beer Trench; two German attacks from Pint Trench were stopped by small arms fire. During the British attack, the German line from Prince's Street to the Flers road was bombarded by trench mortars. On the left, two battalions of the 41st Brigade attacked Orchard Trench and the south end of Wood Lane; keeping touch with an attack by the 33rd Division on High Wood. The battalion on the right advanced close up to the creeping barrage, found Orchard Trench nearly empty and dug in beyond, with the right flank on the Flers road. The left hand battalion was enfiladed from the left flank, after the 98th Brigade of the 33rd Division was repulsed but took part of Wood Lane.

21 тамыз 3 қыркүйек

21 тамызда 41-бригаданың батальоны флангтардағы түтін шығару арқылы жасырынып, неміс қорғанысына шабуыл жасады, бірақ неміс қорғаушылары шағын қарудан атқан оқтармен 200-ге жуық адамды жарақаттады. Түн ортасында 33-ші дивизияның 100-ші бригадасы Флерс жолынан Вуд-Лейнге шабуыл бастады, бірақ оң қол батальоны кешігіп хабарланды, ал сол қол батальоны жалғыз шабуылдап, кері қайтарылды. Француз әскерімен бірлесіп, Соммадан солтүстікке қарай XIV және III корпус аймақтарында XV корпус Делвилл Вудты толық басып алып, Бир траншеясынан Хоп-Аллея және Вуд-Лейнге дейін бекінді. 14-ші дивизия операциясын 41-ші бригаданың бір батальоны және 42-ші бригаданың үш батальоны жүргізді. Оң қол батальоны Але-Аллеясында кері қайтарылды, ал қалған батальондар, қарқынды артиллериялық атқышудың көмегімен, оң жақ қанаты ашылғанша орманға еніп, Бир траншеясының көп бөлігін басып алудан сақтады. Сол жақ флангтағы батыс батальоны соңғы мақсатқа жетіп, Флерс жолындағы 33-ші дивизиямен байланыс орнатты. Жаңа шеп Флерс жолының жанындағы батальонның оң жағынан оңтүстікке қарай орманға, содан кейін Принс-стритке дейін оңтүстік-шығысқа қарай созылды. Байланыс ұшақтарымен байланысу үшін жарық шашу белгілері қойылды, олар жаңа шеп туралы дереу хабарлады. 200-ден астам тұтқын және оннан астам пулемет тартылып алынды. Келесі күні таңда 42-ші бригаданың батальоны Эдж траншеясын, Але-Аллеясымен қиылысқан жерге дейін басып алды. Жаңбырдың салдарынан кешігулер болды, 26-дан 27 тамызға дейінгі түнде 7-ші дивизия 14-ші дивизияның оң қол бригадасын ауыстырды, ал кейін 43-ші бригаданың батальоны күтпеген шабуыл жасап, Эдж траншеясының қалған бөлігін басып алып, Але-Аллеясын тосқаулады, 56-шы дивизияның 118-ші жаяу әскер полкінен 60 тұтқынды алды, бұл Делвилл Вудтағы неміс әскерінің соңғы бекінісін жойды. 28 тамыз кешкісінде оң жақ флангтағы батальон мен 7-ші дивизияның батальоны орманның шығыс шетінен Але-Аллеясына, Бир траншеясымен қиылысқан жерге шабуыл жасады, бірақ шабуыл сәтсіз аяқталды. 14-ші және 33-ші дивизиялар 31 тамыз таңында 24-ші дивизиямен ауыстырылды, ал 42-ші бригада Бир траншеясының қираған бөліктері бойында Кокоа-Лейннің оңтүстік-шығысына дейін бекіністер салды және Принс-стриттің соңынан соқпақ қазды. Тамыз айының соңғы аптасы өте ылғалды болды, бұл қарауылдауды қиындатты, бірақ XV корпус неміс күштерінің келуін анықтады. Делвилл Вуд маңындағы неміс артиллериясының белсенділігі жаңа қарсы шабуыл жақын екенін көрсетті, өйткені 24-ші дивизия орман мен Лонгвельді қорғауды қолға алды. Неміс ұшақтары британдықтардың алдыңғы қатарларынан төмен ұшып өтті, содан кейін күшті бомбалау басталды. Неміс шабуылы сағат 13:00-де басталды, корпустың оң жағындағы 7-ші дивизия Але-Аллеясы және Хоп-Аллеясы бойында шабуылға ұшырады және қарсы атыс жасады. Неміс жаяу әскері кері қайтарылды, бірақ сағат 14:00-дегі екінші шабуыл орманның шығысындағы қолға-қол соғыстан кейін ғана тоқтатылды. Неміс ұшақтары аймақты барлап, неміс артиллериясының атысы сағат 16:30-да күшейіп, содан кейін сағат 19:00-де үшінші шабуыл басталды, бұл британдықтарды Эдж траншеясынан басқа, сол жақтан орманға итерді. Оң жақ флангіде Гинчи-Лонгвель жолы неміс шабуылына қарсы тұрды, ал түнде орманның шығыс шетіне күшейтеру әскерлері келді. Солтүстік-шығыста 72-ші бригаданың оң қол батальоны неміс бомбалауынан тыс жерге қазылып, алға жылжыды және оған шабуыл жасалмады; сол қол батальоны бомбалаудан қашу үшін ішкі траншеяға оң жақ қанатын шегіндірді, Кокоа-Лейндегі бекініс басып алынды. Батальонның сол жақ флангі мен 73-ші бригаданың оң қол батальоны сағат 13:00-де шабуылға ұшырап, неміс жаяу әскері мен "Штосструппен" әскерлерін шағын қарумен және артиллериялық оқтармен кері қайтарды. Батыста сол қол батальоны неміс бомбалауына ұшырап, 400-ге жуық адамын жоғалтты. Неміс жаяу әскері Вуд-Лейннен алға жылжып, Теа-Тренч бойымен Солтүстік көшесіне дейін бомбалады. Басқа неміс әскерлері оңтүстік-шығысқа, Орчард траншеясына шабуыл жасады, британдық күшейтеру әскерлері келгенге дейін және III корпус шекарасынан тыс 1-ші дивизияның флангтық атысының көмегімен неміс алға жылжуын тоқтатты. Неміс жеңісі туралы XV корпустың штабына түн ортасынан кейін хабарланды, онда келесі күні жерді қайтарып алу жоспарлары жасалды. 24-ші дивизияның 73-ші бригадасының батальоны таңертең қарсы шабуыл жасап, Орчард траншеясы бойында бомбалады, бірақ шабуыл сәтсіз аяқталды. Тағы да бомбалаушылар сағат 9:50-де Пир-стрит маңында шабуыл жасады, бірақ олар да кері қайтарылды. Сағат 18:30-да 17-ші бригаданың батальонының кең ауқымды шабуылы Орчард траншеясын және Вуд-Лейнді Теа-Тренчке дейін басып алды. Орманның шығыс жағында 91-ші бригаданың екі взводы сағат 05:00-де шабуыл жасады, бірақ шағын қарудан атылған оқтарға байланысты кері шегінді, ал сағат 15:00-де 24-ші дивизияның батальоны Эдж траншеясының бойымен шабуыл жасады, ол соңғы бомбалаудан кейін көрінбейтін еді. 1 қыркүйекте батальон қайтадан шабуыл жасады, бірақ неміс бомбалаушылары мен снайперлеріне қарсы аз табысқа жетті. 7-ші дивизия 3 қыркүйекте Гинчиге шабуыл жасауға тиіс болды, бірақ Але-Аллеясы, Хоп-Аллеясы және Делвилл Вудтың шығыс шетіндегі немістер шабуылдың өтетін жерін бақылап тұрды. Жерді қайтарып алу үшін 24-ші дивизиямен алдын ала шабуыл ұйымдастырылды, ол негізгі шабуылдан бес минут бұрын басталуы керек еді. 7-ші дивизияның бомбалаушылары "фумит" гранаталарын қолданды, бірақ оларды көру оңай болды және неміс қорғаушыларын ескертті, ал 24-ші дивизияның батальоны Але-Аллеясының солтүстігінде шабуыл жасауға қатысты қайшылықты бұйрықтар алды. 4 қыркүйекте орманның шығыс шетіндегі екі ротаның шабуылы да сәтсіз аяқталды, ал келесі күні екі рота Хоп-Аллеясының жанында орман шетіне жетіп, бекінді. 5 қыркүйек күні түнінде 24-ші дивизия 55-ші дивизиямен ауыстырылды, ал 166-шы бригада орманның солтүстік-шығыс шетіне қарсылықсыз қазылды.

On 21 August, a battalion of the 41st Brigade attacked the German defences in the wood, obscured by smoke discharges on the flanks but the German defenders inflicted nearly 200 casualties by small arms fire. At midnight, an attack by the 100th Brigade of the 33rd Division, from the Flers road to Wood Lane began but the right hand battalion was informed too late and the left hand battalion attacked alone and was repulsed. In a combined attack with the French from the Somme north to the XIV Corps and III Corps areas, XV Corps attacked to complete the capture of Delville Wood and consolidate from Beer Trench to Hop Alley and Wood Lane. The 14th Division operation was conducted by a battalion of the 41st Brigade and three from the 42nd Brigade. The right hand battalion was repulsed at Ale Alley but the other battalions, behind a creeping barrage moving in lifts of only , advanced through the wood until their right flank was exposed, which prevented most of Beer Trench from being occupied. On the left flank, the westernmost battalion dug in on the final objective and gained touch with the 33rd Division on the Flers road. The new line ran south, from the right of the battalion near the Flers road, into the wood and then south east along the edge to Prince's Street. Flares were lit for contact aeroplanes, which were able to report the new line promptly. Over 200 prisoners and more than twelve machine guns were captured. Early next day, a battalion of the 42nd Brigade captured Edge Trench, to a point close to the junction with Ale Alley. Amidst rain delays, the 7th Division relieved the right hand brigade of the 14th Division on the night of 26/27 August and later a battalion of the 43rd Brigade made a surprise attack, took the rest of Edge Trench and barricaded Ale Alley, taking about 60 prisoners from Infantry Regiment 118 of the 56th Division, which eliminated the last German foothold in Delville Wood. An attack on the evening of 28 August, by a battalion on the right flank and a battalion of the 7th Division to the right, from the east end of the wood, against Ale Alley to the junction with Beer Trench failed. The 14th and 33rd divisions were relieved by the 24th Division by the morning of 31 August, after the 42nd Brigade had built posts along the wreckage of Beer Trench as far as the south east of Cocoa Lane and dug a sap from the end of Prince's Street. The last week of August had been very wet, which made patrolling even more difficult but XV Corps detected the arrival of German reinforcements. The activity of the German artillery around Delville Wood suggested another counter attack was imminent, as the 24th Division took over the defence of the wood and Longueval. German aircraft flew low over the British front positions and then a much more intense bombardment began. The German attack began at 1:00 p. m. and the 7th Division on the right of the corps, was attacked along Ale Alley and Hop Alley and replied with rapid fire. The German infantry were repulsed but a second attack at 2:00 p. m. was only held after hand to hand fighting just east of the wood. More German aircraft reconnoitred the area and German artillery fire greatly increased around 4:30 p. m., followed by a third attack at 7:00 p. m., which pushed the British back into the wood, except on the left at Edge Trench. On the right flank, the Ginchy–Longueval road was held against the German attacks and some reinforcements arrived after dark, at the east end of the wood. At the north east side, the right hand battalion of the 72nd Brigade had moved forward, to dig in beyond the German bombardment and was not attacked; the left hand battalion withdrew its right flank to Inner Trench to evade the bombardment and a strong point on Cocoa Lane was captured. The left flank of the battalion and the neighbouring right hand battalion of the 73rd Brigade, were attacked at 1:00 p. m. and repulsed the German infantry and Stoßtruppen with small arms and artillery fire. To the west, the left hand battalion was caught in the German bombardment and lost nearly 400 men. German infantry advanced from Wood Lane and bombed along Tea Trench almost as far as North Street. Other German troops attacked south east into Orchard Trench, before British reinforcements arrived and contained the German advance, with the help of flanking fire from the 1st Division beyond the III Corps boundary. It was not until long after dark, that the extent of the German success was communicated to the XV Corps headquarters, where plans were made to recapture the ground next day. A battalion from the 73rd Brigade, 24th Division, counter attacked at dawn, bombing along Orchard Trench but the attack failed. More bombers attacked around Pear Street at 9:50 a. m. but were also repulsed. A costly frontal attack by a battalion of the 17th Brigade at 6:30 p. m., overran Orchard Trench and Wood Lane up to Tea Trench. On the east side of the wood, two platoons from the 91st Brigade attacked at 5:00 a. m. but were forced back by small arms fire and at 3:00 p. m. a battalion of the 24th Division managed to bomb a short way down Edge Trench, which was almost invisible after the recent bombardments. On 1 September, the battalion attacked again but made little progress against German bombers and snipers. The 7th Division was due to attack Ginchy on 3 September but the Germans in Ale Alley, Hop Alley and the east end of Delville Wood commanded the ground over which the attack was to cross. A preliminary attack was arranged with the 24th Division, to begin five minutes before the main attack to recapture the ground. The 7th Division bombers used "fumite" grenades but these were too easy to see and alerted the German defenders and the 24th Division battalion received such contradictory orders that its attack north of Ale Alley failed. Attacks on 4 September by two companies at the east end of the wood also failed and next day two companies managed to reach the edge of the wood close to Hop Alley and dig in. On the night of 5 September, the 24th Division was relieved by the 55th Division and the 166th Brigade dug in beyond the north east fringe of the wood unopposed.

Әуе операциялары

14-15 шілдеде Лонгвель мен Дельвилл Вудқа жасалған алғашқы шабуыл 9-шы эскадрильяның бақылауымен жүргізілді, ол қарсы батареялық артиллерия отын бағыттап, аймақты суретке түсірді және жаяу әскердің орналасқан жерлерін хабарлау үшін байланыс патрульдерін ұшырды. Таңертең 22-ші эскадрильяның F.E. 2bs патрулі корпустың ұшақтарын сүйемелдеді, бірақ неміс ұшақтары көрінбеді. Британдық ұшақтарда жаңа "Баккингем" іздеу-жоғалту оқ-дәрілері болды, бұл нысана алуды жеңілдетті және жердегі неміс нысаналарын шабуылдауды бастады. Ұшақ экипаждары Флерс маңындағы неміс жаяу әскерін, ағаштардың астында жасырынып отырған атты әскерін және оңтүстік-батыстағы неміс әскерлерінің басқа топтарын пулеметтен атып тастады. 24 тамыздағы XV корпусының шабуылдары кезінде 3-ші эскадрильяның ұшақтары жаяу әскердің қадамдары туралы толыққанды ақпарат әкелді, олар байланыс ұшақтарының сұрауымен көптеген қызыл жарық шашаларын жақты. Сағат 18:40-та орманның солтүстігіндегі бақылаушы 14 жарық шашарын көрді, бұл әскерлер өз мақсаттарын басып алып, британдық артиллериясының оқ жауынына түскенін көрсетті. Ақпарат алынып, хабарлама қапшығы арқылы жіберілді, соның арқасында оқ жауыны тоқтатылды. Экипаж орманға қайтып келді, байланыс патрулін аяқтады және сағат 20:00-ге дейін XV корпусы штабына хабар берді, бұл 14-ші дивизияның орманның шығыс жағында тоқтатылғанын көрсетті. Келесі күні таңертең аймақ басып алынды, оны британдық ұшақтар тығыз бақылап отырды.

14-19 шілде

+Ауа райы Тамыз-қыркүйек 1916 жыл Жаңбыр мм °F 1 0.082°–59° ыстық 2 0.088°–57° ыстық 3 0.084°–57° ыстық 4 0.079°–52°— 5 0.068°–48°көктемгі 6 0.075°–52°— 7 0.073°–50°— 8 0.077°–52°— 9 0.084°–54°— 10 4.070°–55°бұлтты 11 0.077°–59°жаңбыр 12 1.082°–63°— 13 0.081°–59°желді 14 2.077°–59°жаңбыр 15 0.075°–55°жаңбыр 16 2.075°–55°— 17 4.072°–54°жаңбыр 18 1.070°–55°бұлтты 19 2.070°–50°бұлтты 20 0.072°–54°бұлтты 21 0.072°–48°— 22 0.072°–52°— 23 0.072°–54°— 24 0.078°–55°— 25 8.081°–61°бұлтты 26 7.075°–59°— 27 4.073°–59°— 28 0.173°–59°жаңбыр 29 ?82°–59°жаңбыр 30 8.063°–48°батпақ 31 0.070°–52°көктемгі 1 0.072°–52°— 2 0.075°–52°желді 3 472°–50°— 4 2566°–52°жаңбыр 5 0.063°–54°бұлтты 6 0.070°–52°бұлтты

+WeatherAugust–September 1916 Date Rainmm °F 1 0.082°–59°hot 2 0.088°–57°hot 3 0.084°–57°hot 4 0.079°–52°— 5 0.068°–48°fine 6 0.075°–52°— 7 0.073°–50°— 8 0.077°–52°— 9 0.084°–54°— 10 4.070°–55°dull 11 0.077°–59°rain 12 1.082°–63°— 13 0.081°–59°wind 14 2.077°–59°rain 15 0.075°–55°rain 16 2.075°–55°— 17 4.072°–54°rain 18 1.070°–55°dull 19 2.070°–50°dull 20 0.072°–54°dull 21 0.072°–48°— 22 0.072°–52°— 23 0.072°–54°— 24 0.078°–55°— 25 8.081°–61°dull 26 7.075°–59°— 27 4.073°–59°— 28 0.173°–59°rain 29 ?82°–59°rain 30 8.063°–48°mud 31 0.070°–52°fine 1 0.072°–52°— 2 0.075°–52°wind 3 472°–50°— 4 2566°–52°rain 5 0.063°–54°dull 6 0.070°–52°dull
According to the German official history, Der Weltkrieg and regimental accounts, some units were not surprised. The British attack succeeded at a few points, from which the troops worked sideways to roll up the German defenders, a tactic not used on 1 July. Bavarian Infantry Regiment 16 lost c. 2,300 men and the headquarters of Infantry Regiment Lehr, Bavarian Infantry Regiment 16, I Battalion, Reserve Infantry Regiment 91 and II Battalion, Bavarian Infantry Regiment 16 were captured. Armin, who had taken over from Longueval to the Ancre that morning, ordered troops to hold their positions. The 7th Division had been relieving the 183rd Division and part was sent to Longueval and the second line further back, along with resting units from the 185th, 17th Reserve, 26th Reserve, 3rd Guard divisions and troops of the 55th Landwehr Regiment (7th Landwehr Division), equivalent to fourteen battalions. After alarmist reports of British cavalry in High Wood and the fall of Flers and Martinpuich, Below ordered the 5th, 8th, 8th Bavarian Reserve and 24th Reserve divisions to counter attack to stop the British advance. When the true situation was discovered, the counter stroke was cancelled and the 5th and 8th divisions returned to reserve. On 15 July, II Battalion, Reserve Infantry Regiment 107 of the 24th Reserve Division attacked from the south east of Delville Wood at about 11:30 a. m. but was stopped by small arms and artillery fire short of the wood and driven under cover. An attack by the III Battalion from the Flers–Ginchy road soon after, was also stopped short and the battalions lost 528 men. I Battalion, Infantry Regiment 72 from the 8th Division attacked the north eastern face of the wood and was also repulsed. Armin ordered another attack after dark by the 8th Division and 12th Reserve Division, to take back the wood at all costs. The preparations were rushed and no postponement was allowed; a bombardment began at 9:00 p. m., before the advance began around midnight by I and II battalions of Infantry Regiment 153 from the 8th Division and II Battalion, Reserve Infantry Regiment 107 of the 12th Reserve Division, on the east, north east and northern faces of the wood, which also failed against artillery and machine gun fire, short of the wood, after which German artillery bombarded the wood all night. Further attempts to regain the wood on 16 July were also costly failures. The 8th Division planned to recapture Delville Wood on 18 July and the most advanced troops were withdrawn late on 17 July, for a bombardment which began at 11:45 p. m., using the heavy guns of groups Von Gossler and Von Armin, the field artillery of the 8th Division and three batteries of the 12th Reserve Division, about 116 field guns and 70 medium guns, heavy guns and howitzers. The German bombardment turned Delville Wood into an "inferno", before slackening at around 3:45 a. m. during a British attack. After 3:30 p. m., German troops from I Battalion, Reserve Infantry Regiment 104 and II and III battalions, Reserve Infantry Regiment 107, attacked the wood in several waves from the north east, as eight companies of Infantry Regiment 153 of the 8th Division attacked from the north, to reach a line from Longueval to Waterlot Farm road. Another attack from the north and north west by five companies of Infantry Regiment 26 of the 7th Division, reached the southern edge of the village. The attacks were not co ordinated but were led by companies of Stoßtruppen (Storm Troops) and flammenwefer (Flamethrower) detachments, which fell into confusion in the wood; after dark parts of II Battalion, Infantry Regiment 52 of the 5th Division reinforced the troops in the wood and the village. On 19 July, the Germans in the wood endured massed British artillery fire; Infantry Regiment 52 and part of Grenadier Regiment 12 were sent into the wood and the village, where Infantry Regiment 26 had appealed for relief before it collapsed. A British attack early on 20 July reached the village, where two companies were overwhelmed and 82 prisoners taken. By 20 July, Infantry Regiment 26, which had been at full strength on 13 July, was reduced to 360 men and with Infantry Regiment 153, was relieved by Grenadier Regiment 12, which held Delville Wood and Longueval with Infantry Regiment 52, under the command of the 5th Division.

Германияның ресми тарихы, Der Weltkrieg және полк есептеріне сәйкес, кейбір бөлімдер тосыннан келмеген. Британдық шабуыл бірнеше нүктеде сәтті аяқталды, сол жерден әскерлер неміс қорғаушыларын айналып өту үшін бүйірден жұмыс істеді, бұл тактика 1 шілдеде қолданылмаған. Баварияның 16-шы жаяу әскер полкі шамамен 2300 адамын жоғалтты, ал Баварияның 16-шы жаяу әскер полкінің Lehr, I батальоны, 91-ші және 16-шы жаяу әскер полкінің II батальондары тұтқынға алынды. Сол күні таңертең Лонгвельден Анкреге ауысқан Армин әскерлеріне өз позицияларын ұстап тұруға бұйрық берді. 7-ші дивизия 183-ші дивизияны босатып, оның бір бөлігі Лонгвельге және екінші қатарға 185-ші, 17-ші резервтік, 26-шы резервтік, 3-ші гвардиялық дивизиялардың және 55-ші Ландвер полкінің (7-ші Ландвер дивизиясының) әскерлерімен бірге жіберілді. Британдық атқыштардың Биік орманға шабуыл жасауы және Флерс пен Мартинпуичтің құлауы туралы хабарлардан кейін Белоу 5-ші, 8-ші, 8-ші Бавария резервтік және 24-ші резервтік дивизияларға британдықтардың алға жылжуын тоқтату үшін қарсы шабуыл жасауға бұйрық берді. Шын жағдай анықталғаннан кейін қарсы шабуыл тоқтатылды және 5-ші және 8-ші дивизиялар резервке қайта оралды. 15 шілдеде 24-ші резервтік дивизияның 107-ші резервтік жаяу әскер полкінің 2-ші батальоны сағат 11:30-да Делвилл орманының оңтүстік-шығысынан шабуыл жасады, бірақ оны орманға жетпей тұрып, ұсақ қарулар мен артиллерия атысы тоқтатты және жасырын жерге тығылды. Көп ұзамай III батальон Флерс-Джинши жолынан шабуыл жасады, ол да тоқтатылды және батальон 528 адамды жоғалтты. 8-ші дивизияның 72-ші жаяу әскер полкінің I батальоны орманның солтүстік-шығыс жағына шабуыл жасады және кері қайтарылды. Армин түнгі уақытта 8-ші дивизия мен 12-ші резервтік дивизияның орманды қайта басып алуы үшін тағы да шабуыл жасауға бұйрық берді. Дайындықтар асығыс жасалды және кейінге қалдыруға рұқсат берілмеді; бомбалау кешкі сағат 9:00-де басталды, ал шабуыл түн ортасында 8-ші дивизияның 153-ші жаяу әскер полкінің I және II батальондары және 12-ші резервтік дивизияның 107-ші резервтік жаяу әскер полкінің II батальоны орманның шығыс, солтүстік-шығыс және солтүстік жақтарына жасады, бірақ олар да артиллерия мен пулемет атысына қарсы тұра алмады, орманға жетпей, содан кейін неміс артиллериясы түн бойы орманды бомбалады. 16 шілдеде орманды қайта басып алуға жасалған басқа да әрекеттер де сәтсіз аяқталды. 8-ші дивизия 18 шілдеде Делвилл орманын қайта басып алуды жоспарлады және ең алдыңғы әскерлер 17 шілдеде кешкі сағат 11:45-те басталған бомбалау үшін кері тартылды. Бұл үшін Von Gossler және Von Armin топтарының ауыр қарулары, 8-ші дивизияның далалық артиллериясы және 12-ші резервтік дивизияның үш батареясы, шамамен 116 далалық қару және 70 орташа қару, ауыр қарулар мен гаубицалар қолданылды. Неміс бомбалауы Делвилл орманын "тозаққа" айналдырды, кейін британдық шабуыл кезінде таңғы сағат 3:45-те жеңілдеді. Түскі сағат 3:30-дан кейін 104-ші резервтік жаяу әскер полкінің I батальоны және 107-ші резервтік жаяу әскер полкінің II және III батальондарының неміс әскерлері орманға солтүстік-шығыстан бірнеше толқындарда шабуыл жасады, ал 8-ші дивизияның 153-ші жаяу әскер полкінің сегіз ротасы Лонгвельден Уотерлот фермасына дейінгі жолға жету үшін солтүстіктен шабуыл жасады. 7-ші дивизияның 26-шы жаяу әскер полкінің бес ротасының солтүстік және солтүстік-батыстан жасаған тағы бір шабуылы ауылдың оңтүстік шетіне жетті. Шабуылдар үйлестірілмеген, бірақ оларды Stoßtruppen (Шабуыл әскерлері) және flammenwefer (Жал атушы) жасақтары бастады, олар орманға араласып, шатасуға түсті; қараңғыда II батальонның бөліктері 5-ші дивизияның 52-ші жаяу әскер полкі орман мен ауылдағы әскерлерді күшейтті. 19 шілдеде ормандағы немістер британдық артиллерияның жаппай атысына ұшырады. 52-ші жаяу әскер полкі мен 12-ші гренадир полкінің бір бөлігі орманға және ауылға жіберілді, онда 26-шы жаяу әскер полкі құлау алдында көмек сұрады. 20 шілдеде британдықтардың шабуылы ауылға жетіп, екі рота басып алынып, 82 тұтқынға алынды. 20 шілдеде 13 шілдеде толық күш-қуатты болған 26-шы жаяу әскер полкі 360 адамға дейін қысқарды және 153-ші жаяу әскер полкімен бірге 12-ші гренадир полкі, 5-ші дивизияның қолбасшылығымен Делвилл орманын және Лонгвельді ұстады.

20 шілде 3 қыркүйек

Соммадағы неміс қорғанысы шілдеде қайта ұйымдастырылды және Сомманың солтүстігіндегі Екінші армия әскерлері 1-ші армияның қолбасшылығына берілді, ол Below басшылығымен қайта құрылды, және 2-ші армияның жаңа қолбасшысы генерал Макс фон Галлвиц пен armeegruppe Gallwitz Somme оған бақылау жасады. 23 шілдедегі британдық шабуыл кезінде 5-дивизия шабуылға қарсы тұру үшін барлық күштерін жұмылдыруға мәжбүр болды, бұл қорғанысты шатастырды. Британдықтардың тағы да шабуылдауын күтіп, ауыл мен орманды қоршауға айналдырды. Гренадерлік 8-полк 27 шілдедегі британдық шабуылда 163 әскерін тұтқынға алды, ал тұтқынның бірі оны өзінің ең ауыр соққысына ұшырағаны деп атады. Сағат 9:30-да неміс әскерлері қарсы шабуылға жиналып, британдықтардың қорғаныс артиллериясы арқылы алға жылжуға және британдық жаяу әскерімен бомбалау шайқасына түсуге қол жеткізді. Неміс шабуылы орманның шығыс шетінің бір бөлігін басып алды, бірақ "жағымсыз жағдайға" ұшыраған 5-ші дивизияның шаршауы 27-29 шілде аралығында негізінен 12-ші дивизиядан үш батальонмен күшейтуді қажет етті. 30 шілдеде британдық артиллерия атысы көптеген жарақаттарға әкелді, ал 5-ші дивизияның оң жақ қанаты 17-ші резервтік дивизияның 163-ші резервтік жаяу әскер полкінің I батальонымен жедел түрде нығайтылды. Түнде 12-ші дивизияның 23-ші жаяу әскер полкінің II батальоны I батальонмен алмастырылды. 4 тамызда британдықтар шабуыл бастады, сол кезде 12-ші гренадер полкінің фюзельерлік батальоны 26-шы дивизияның 121-ші жаяу әскер полкінің I батальонымен алмастырылып жатқанда, 5-ші дивизиядан 119-шы гренадер полкі шығысқа қарай орналасты. Сомма майданындағы неміс әскерлерін жалпы жеңілдету жүргізілді, өйткені британдық артиллерия Делвилл орманын үздіксіз бомбалады және неміс бақылау шары Гинши мен орман арасында жұмыс істей бастады. 18 тамызда 27-ші дивизияның 125-ші жаяу әскер полкі Делвилл орманының шығыс шетінен шабуылға ұшырады, оның траншеялары британдық артиллериямен жойылды. Британдық жаяу әскері шабуыл көтерілген кезде келді, солтүстікке қарай 119-шы гренадер полкі сол жақ қанатынан қатып қалды, бірақ III батальонның екі ротасы I батальон арқылы шабуыл жасады, олар қатысу үшін тым көп әскерін жоғалтқан. Орчард траншеясының солтүстік-батыс жағында 26-шы дивизияның 121-ші жаяу әскер полкі британдық артиллерия Орчард траншеясын ұстап тұру мүмкін еместігін анықтады. II батальон снарядтардың астынан өтіп, флангтармен байланыс сақтау үшін Орчард траншеясының артында жаңа сызық қазды, бірақ түнде I батальон оны алмастырды. Қазбаны 40-шы дивизияның 104-ші жаяу әскер полкі батысқа қарай Солтүстік көшесінен және 21 тамыздағы шабуылды теріске шығарған Лонгвельдің солтүстігінде 121-ші жаяу әскер полкі басып алды. 24 тамызда тағы бір британдық шабуыл болды, 56-шы дивизияның 88-ші жаяу әскер полкі 121-ші және 119-шы гренадер полкіне көмек бере бастады. Режиментте қалған әрбір адам шабуылға төтеп беру үшін қажет болды, бұл 200-ден астам тұтқын мен он екі пулеметтің жоғалуына әкелді. Шабуылдан кейін 56-шы дивизияның 35-ші фюзельер полкі 125-ші жаяу әскер полкін босатты, ол Соммадағы күндерді "соғыстағы ең нашар күн" деп атады. 181-ші жаяу әскер полкінің II батальоны күш-жабдық ретінде жіберілді және оның бір ротасы жойылды. Батальон мен 104-ші жаяу әскер полкінің бір бөлігінің қарсы шабуылға ұмтылуы британдық артиллерияның отына ұшырады, ал неміс қарсы бомбалауы британдықтардың бірігуіне кедергі келтірді. 27 тамызда Эдж-Тренчтегі неміс гарнизоны, Делвилл Вудтағы соңғы табан тірегі, қуып шығарылды және 118-ші жаяу әскер полкі 60 тұтқыннан айырылды. Ағаштарды қайтарып алу үшін қарсы шабуыл жасау Соммаға жаңа неміс дивизияларының келуіне байланысты мүмкін болды және тамыз айының соңында неміс артиллериясы 31 тамызда шабуыл жасауға дайындық бастады. Баварияның 4-ші және 56-шы дивизиялары 2:15-те бавариялық 5-ші жаяу әскер полкінің I батальоны, III батальон, 35-ші фюзельер полкі және 88-ші жаяу әскер полкінің II батальонымен бірге орманның шығыс және солтүстік жақтарына шабуыл жасайтын болды. Әр батальон екі ротамен алға және екі ротамен қолдауға шабуыл жасады. 3-ші батальон арнайы шабуыл жасағы ретінде алғашқылардың бірі болып жаттықтырылды. Оқу маусымның ортасында, жарамсыз ерлердің көп бөлігі басқа бөлімшелерге ауыстырылғаннан кейін басталды. Фитнес-тренинг және жеңіл минометтермен және жалын лақтырушылармен танысу қамтамасыз етілді және бөлімше 20 тамызда Соммаға келді. Бірліктің кейбір бөлімдері жаңа тактика бойынша демонстрациялар мен оқу курстарын бастады және 1-ші және 2-ші роталар Delville Wood-ты қайтарып алуға жіберілді. Шабуыл сағат 10:00-ден басталып, британдық қорғанысына аз әсер етті. Орманның шығыс шетінде 35-ші фюзельер полкі жалын лақтырушылардың көмегімен шабуыл жасады, бірақ лайдың жағдайы соншалықты нашар болды, алты қолданыссыз болды, артиллериялық дайындық жеткіліксіз болды және алғашқы екі шабуыл сәтсіз аяқталды. Үшінші әрекет, кең ауқымды бомбалаудан кейін, "тамаша жеңіс" деп аталды. Солтүстіктен шабуыл 88-ші жаяу әскер полкінің үш ротасы және Tea Lane-нің екі жағындағы Stoßtruppen жасады. Британдықтардың қарсы атысы көптеген жарақаттарға әкелді және шабуылдаушыларды ұядан ұяға жылжуға мәжбүр етті, соңында олар бейтарап аймақта тұрып қалды. Аман қалғандар қараңғыда қайтып келді, Флерсте жиналды. Бавариялық 5-ші жаяу әскер полкінің I батальоны, 3-ші батальонның бір ротасымен бірге, жалын лақтырушылар мен бомбалау отрядымен бірге, Tea және Orchard траншеялары бойында 56-шы дивизияға қарай шығысқа қарай шабуыл жасады, онда бомбалаушы британдық пулеметшілер тобын граната лақтыру арқылы жойды. Сағат 17:00-де екінші артиллериялық бомбалау оқтары атылды, ал Jäger 300 тұтқынды алып, табан тірегін алды. Jäger позицияны тастап кетті, өйткені 56-шы дивизия бөлімдерінің жеңіліске ұшырауы оларды оқшауландырып, артиллериялық отқа ұшырады.

The German defence of the Somme was reorganised in July and the troops of the Second Army north of the Somme were transferred to the command of the 1st Army, re established under the command of Below, overseen by General Max von Gallwitz the new commander of the 2nd Army and armeegruppe Gallwitz Somme. During a British attack on 23 July the 5th Division had to engage nearly all of its troops to resist the attack, which threw the defence into confusion. In anticipation of more British attacks a box barrage was fired around the village and wood. Grenadier Regiment 8 suffered the loss 163 men taken prisoner in a British attack on 27 July, one prisoner calling it the worst shelling he had endured. At 9:30 a. m., German troops were seen massing for a counter attack and managed to advance through a British protective artillery barrage, to engage the British infantry in a bombing fight. The German attack took part of the east end of the wood but the exhaustion of the 5th Division, which had been reduced to a "pitiable state", required reinforcement by three battalions, mainly from the 12th Division, from 27 to 29 July. On 30 July, British artillery fire caused many casualties and the right flank of the 5th Division was hurriedly reinforced by I Battalion, Reserve Infantry Regiment 163 of the 17th Reserve Division, sent from Ytres, which was spotted by British aircrews at Beaulencourt and shelled. During the night II Battalion, Infantry Regiment 23 of the 12th Division was relieved by the I Battalion. On 4 August, a British attack began as the Fusilier Battalion of Grenadier Regiment 12 was being relieved by I Battalion, Infantry Regiment 121 of the 26th Division, which was taking over from the 5th Division, Grenadier Regiment 119 coming into line to the east. A general relief of the German troops on the Somme front was conducted, as the British artillery kept up a steady bombardment of Delville Wood and German observation balloons began to operate between Ginchy and the wood. On 18 August, Infantry Regiment 125 of the 27th Division was surprised by an attack from the east end of Delville Wood, after its trenches were almost obliterated by British artillery. The British infantry arrived as soon as the barrage lifted and Grenadier Regiment 119 to the north was almost rolled up from its left flank but two companies of III Battalion counter attacked through I Battalion, which had lost too many men to participate. At the north west side of the wood, Infantry Regiment 121 of the 26th Division found that the British artillery had made Orchard Trench almost untenable. II Battalion had to advance through the shell fire and dig a new line behind Orchard Trench, to maintain touch with the flanks, before being relieved by I Battalion overnight. The trench was occupied by Infantry Regiment 104 of the 40th Division, from North Street to the west and by Infantry Regiment 121 north of Longueval, which repulsed an attack on 21 August. Another British attack came on 24 August, as Infantry Regiment 88 from the 56th Division began to relieve Infantry Regiment 121 and Grenadier Regiment 119. Every man left in the regiment was needed to withstand the attack, which caused the loss of more than 200 prisoners and twelve machine guns. After the attack, Fusilier Regiment 35 of the 56th Division relieved Infantry Regiment 125, which called the days on the Somme "the worst in the war". II Battalion, Infantry Regiment 181 was sent as reinforcements and one of its companies was annihilated. An attempted counter attack by the battalion and part of Infantry Regiment 104, was smashed by British artillery fire and a German counter bombardment hampered British consolidation. On 27 August, the German garrison in Edge Trench, the last foothold in Delville Wood, was driven out and Infantry Regiment 118 lost 60 prisoners. A counter attack to recover the wood was made possible by the arrival of a wave of fresh German divisions on the Somme and in late August, German artillery preparation began for an attack on 31 August. The 4th Bavarian and 56th divisions were to make a pincer attack at 2:15 p. m. on the east and north sides of the wood, with I Battalion, Bavarian Infantry Regiment 5, III Battalion, Fusilier Regiment 35 and II Battalion, Infantry Regiment 88. Each battalion attacked with two companies forward and two in support. [[Jäger (military) Battalion 3 was one of the first to be trained and equipped as a specialist assault unit; training had begun in mid June, after large numbers of unfit men had been transferred to other units. Fitness training and familiarisation with light mortars and flame throwers had been provided and the unit arrived on the Somme on 20 August. Parts of the unit began demonstrations and training courses in the new tactics and the 1st and 2nd companies were attached to the Bavarian and Fusilier battalions, which were to retake Delville Wood. The attack began after a bombardment from 10:00 a. m., which had little effect on the British defences. At the east end of the wood, Fusilier Regiment 35 attacked with the support of flame thrower detachments but the mud was so bad that six became unusable, the artillery preparation was inadequate and the first two attacks failed. The third attempt, after a more extensive bombardment, was called "a wonderful victory". The attack from the north came from three companies of Infantry Regiment 88 and Stoßtruppen either side of Tea Lane. British return fire caused many casualties and forced the attackers to move from shell hole to shell hole, eventually being pinned down in no man's land. The survivors withdrew after dark, rallying at Flers. I Battalion, Bavarian Infantry Regiment 5, with a company of Jäger Battalion 3, attached flame thrower and bombing detachments, attacked eastwards towards the 56th Division, along Tea and Orchard trenches, where a bomber killed a British machine gun crew, by throwing a grenade A second artillery bombardment was fired at 5:00 p. m., and the Jäger managed to take 300 prisoners and gain a foothold. The position in the wood was abandoned by the Jäger, because the repulse of the 56th Division units, left them isolated and under increasing artillery fire.

Талдау

Лукин Делвилл Вудты пулеметтермен және шағын жаяу әскер бөлімдерімен қорғауды жоспарлаған, бірақ неміс шабуылдары осыған мүмкіндік бермеді; Таннер қорғанысқа барлық әскердің қажет екенін түсінді. Британдықтар Лонгвель мен Делвилл Вудты басып алып, солтүстіктегі әскерлерге Флерс-Курселетте және кейінірек Сомма шайқастарында шабуылдауға жағдай жасады. Британдық майданның оңтүстік бөлігінде шамамен 23 000 адам бірнеше шақырым тереңдіктегі шағын жер үшін қаза тапты. Одақтастар мен немістер үздіксіз, бөлікті шабуылдар мен қарсы шабуылдарда көп шығынға ұшырады. Галлвиц 26 маусым мен 28 тамыз аралығында Соммадағы 1208 далалық артиллерияның 1068-інің жойылғанын, тұтқындалғанын немесе қолдануға жарамсыз болғанын, ал 820 ауыр артиллерияның 371-інің қирағанын хабарлады. 2005 жылы Приор мен Уилсон Делвилл Вудтағы жағдайды түзету үшін британдықтардың оң флангасын алға жылжыту қажет болғанын жазды, бірақ бұл аймақта 20 шабуыл жасалса, ал орманға қарсы 21, сол жаққа қарай 29 шабуыл жасалған. Авторлар британдық командирлердің басшылықты дұрыс жүргізе алмағанын және әскерлерді тиімсіз пайдаланғанын, нәтижесінде британдық әскерлердің шығыны немістерге қарағанда ауыр болғанын айтты. Бұл Хейг пен Роулинсонның бейбіт уақыттағы британдық армиядан әлдеқайда үлкен күштерді басқарудағы тәжірибесіздігінің салдары болуы мүмкін деп болжанды. Приор мен Уилсон сондай-ақ 32 британдық дивизияның 28 неміс дивизиясымен күрескенін, олардың көпшілігі 15 шілдеден 12 қыркүйекке дейін британдықтар атқан 7,8 миллион снарядтан 50 пайыздан астам шығынға ұшырағанын, снарядтардың жетіспеушілігіне және жаңбырдан кейін оқ-дәрілерді тасымалдау қиындықтарына қарамастан жазды. Немістердің де кемшіліктері болды, әсіресе, тактикалық маңызы жоқ болса да, жоғалған жерді қайтару үшін қарсы шабуыл жасау кезінде, бұл екі жақтың командирлерінің шайқасты бақылай алмағанын көрсетті. 2009 жылы Дж. П. Харрис Делвилл Вудты бақылау үшін жеті апталық шайқаста екі жақтың жаяу әскерлерінің қанды және көңілсіз соғысқа түскенін, бұл немістер үшін одан да қиын болғанын жазды. Британдық артиллерия мен оқ-дәрілерінің көп бөлігін RFC артиллерия бақылаушылары ұшақтар мен ауа шарлары арқылы басқарды, бұл жиі жаңбыр мен тұманға қарамастан атыстың дәлдігін арттырды. Неміс қарсы шабуылдары тактикалық тұрғыдан дұрыс болмады және неміс жаяу әскерін шабуылға ұшыраған жердің маңыздылығына қарамастан британдық отқа ұшыратты. Төртінші армия секторында немістер 15 шілде мен 14 қыркүйек аралығында Делвилл Вуд маңында болған тоқсан британдық шабуылға қарсы жетпіс рет шабуыл жасады. Британдықтардың артиллериядағы басымдығы неміс күш-жігерінің көптеген жағдайда сәтсіз аяқталуына жеткізді, ал неміс әскерлері жиі ауыстырылмағандықтан, британдықтардың үздіксіз бомбалауы мен бастамашылықты жоғалтуы неміс әскерлерінің моральын төмендетті. Шілде айының соңында Сомманың солтүстігіндегі неміс қорғанысы құлдыраудың жақын қашықтықта болды; 23 шілдеде Гильмон, Делвилл Вуд және Лонгвель қорғанысы күйреуге жақын болды, ал 27-28 шілдеде орман қорғаушыларымен байланыс үзілді; 30 шілдеде Гильмон мен Лонгвель арасында тағы бір дағдарыс болды. Неміс бірінші позициясының қанаттарындағы әскерлер британдық артиллерияның бомбалауынан қашу үшін траншеяларға тығылып, әскерлердің денсаулығы мен моральдық жағдайына қатты әсер етті, оларды басшылықтан оқшаулады, жабдықтауды қиындатты және жарақат алғандарды эвакуациялауға кедерілді. Мәйіттер кеңістікті жабады, ауаны ластады және тіпті пісірілген тағам әкелінген жағдайда да адамдардың аштығын басады; ең алдыңғы қатардағы әскерлер консервіленген тамақпен күн көріп, су іше алмады. 15-27 шілде аралығында IV корпустың 7-ші және 8-ші дивизиялары Делвилл Вудтан Базентин-ле-Петитке дейін 9494 адамнан зардап шекті. Лонгвель мен Делвилл Вудты бағындыру үшін 2-ші үнділік атқыштар дивизиясы Лонгвель мен Хай Вуд арасында шабуыл жасады, ал орман тазартылғаннан кейін екі аптадан соң танктар алғаш рет қолданылды. Ауыл мен орман үшін болған шайқастан бірқатар маңызды тактикалық сабақтар алынды: түнгі жиналыстар мен шабуылдар, тактикалық тосынсыру үшін қысқа, күшті артиллериялық дайындықтан кейінгі таңғы шабуылдар, ағаш түбірлерінің қазуды қиындатуын болдырмау және бұтақтардан жарылған снарядтардан аман қалу үшін орманды аймақтардың шетінде қорғаныс желілерін салу. Әскерлер екі күннен кейін ауыстырылды, себебі ұзақ уақыт оларды шаршатып, оқ-дәрілерін, бомбаларын және рациондарын сарқып жіберді. Шілде және тамыз айларында британдық шабуылдардың жалғасуы франко-британдық қарым-қатынасты сақтауға көмектесті, бірақ Жоффр 11 тамызда көптеген шағын шабуылдарды сынап, Хейгті үлкен бірлескен шабуылға келісуге көндіруге тырысты. 18 тамызда үш корпустың қатысуымен жасалған үлкен британдық шабуыл бірнеше күнге созылған ауыр жаңбырдан тоқырады, бұл артиллериялық бақылауды қиындатты және Делвилл Вудта ешқандай прогресс болмады.

Lukin had wanted to defend Delville Wood with machine guns and small detachments of infantry but prompt German counter attacks prevented this; Tanner had needed every man for the defence. The British had eventually secured Longueval and Delville Wood in time for the formations to their north to advance and capture High Wood ready for the Flers–Courcelette and the later Somme battles. Over the southern part of the British front, there had been c. 23,000 casualties for a small "tongue" of ground a few miles deep. The Allies and Germans suffered many casualties in continuous piecemeal attacks and counter attacks. Gallwitz recorded that from 26 June to 28 August, 1,068 field guns of the 1,208 on the Somme had been destroyed, captured or made unserviceable, along with 371 of the 820 heavy guns. In 2005, Prior and Wilson wrote that an obvious British remedy to the salient at Delville Wood was to move the right flank forward, yet only twenty attacks were made in this area, against 21 at the wood and 29 further to the left. The writers held that British commanders had failed to command and had neglected the troops who were frittered away, such that the attrition of British forces was worse than the effect on the Germans. It was speculated that this was perhaps a consequence of the inexperience of Haig and Rawlinson in handling forces vastly larger than the British peacetime army. Prior and Wilson also wrote that 32 British divisions engaged 28 German divisions, most of which suffered casualties greater than 50 per cent, due to the 7,800,000 shells fired by the British from 15 July to 12 September, despite shell shortages and problems in transporting ammunition when rain had soaked the ground. German failings were also evident, particularly in counter attacking to regain all lost ground, even when of little tactical value, which demonstrated that commanders on both sides had failed to control the battle. In 2009, J. P. Harris wrote that during the seven weeks' battle for control of Delville Wood, the infantry on both sides endured what appeared to be a bloody and frustrating stalemate, which was even worse for the Germans. The greater amount of British artillery and ammunition was directed by RFC artillery observers in aircraft and balloons, which increased the accuracy of fire despite the frequent rain and mist. German counter attacks were tactically unwise and exposed German infantry to British fire power regardless of the value of the ground being attacked. In the Fourth Army sector, the Germans counter attacked seventy times from 15 July to 14 September against ninety British attacks, many of them near Delville Wood. The British superiority in artillery was often enough to make costly failures of the German efforts and since German troops were relieved less frequently, the constant British bombardments and loss of initiative depressed German morale. By the end of July, the German defence north of the Somme had reached a point of almost permanent collapse; on 23 July, the defence of Guillemont, Delville Wood and Longueval almost failed and from 27 to 28 July, contact with the defenders of the wood was lost; on 30 July another crisis occurred between Guillemont and Longueval. Inside the flanks of the German first position, troops occupied shell holes to evade bombardment by the British artillery, which vastly increased the strain on the health and morale of the troops, isolated them from command, made it difficult to provide supplies and to remove wounded. Corpses strewed the landscape, fouled the air and reduced men's appetites even when cooked food could be brought from the rear; troops in the most advanced positions lived on tinned food and went thirsty. From 15 to 27 July, the 7th and 8th divisions of IV Corps, from Delville Wood to Bazentin le Petit suffered 9,494 casualties. The Battle for Longueval and Delville Wood had started with a charge by the 2nd Indian Cavalry Division between Longueval and High Wood and two weeks after the wood was cleared, tanks went into action for the first time. A number of important tactical lessons were learned from the battle for the village and wood. Night assembly and advances, dawn attacks after short, concentrated artillery barrages for tactical surprise and building defensive lines on the fringes of wooded areas, to avoid tree roots in preventing digging and to keep clear of shells which were detonated by branches, showering troops with wood splinters. Troops were relieved after two days, as longer periods exhausted them and consumed their ammunition, bombs and rations. The persistence of the British attacks during July and August helped to preserve Franco British relations, although Joffre criticised the large number of small attacks on 11 August and tried to cajole Haig into agreeing to a big combined attack. On 18 August, a larger British attack by three corps was spoilt by several days of heavy rain, which reduced artillery observation and no ground was gained at Delville Wood.

Шығындар

Тағы 42 неміс дивизиясы шілде айында Сомма майданында шайқасты, ал айдың соңында неміс әскерінің жоғалғандары шамамен 160 000 адамға жетті; ағылшын-француз әскерлерінің қаза тапқандары 200 000-нан асты. Дельвиль орманы үшін болған шайқас екі тарапқа да қымбатқа түсті, 9-шы (Шотландия) дивизиясы 1-20 шілде аралығында 7 517 адамнан зардап шекті, оның ішінде 1-ші (Оңтүстік Африка) жаяу әскер бригадасы 2 536 әскерін жоғалтты. 11-27 шілде аралығында 3-ші дивизия 6 102 адамнан зардап шекті. 5-ші дивизия 19 шілде мен 2 тамыз аралығында шамамен 5 620 адамды жоғалтты, ал 17-ші дивизия 1-13 тамыз аралығында 1 573 адамнан зардап шекті. 8-ші дивизия 14-21 шілде аралығында 2 726 әскерін жоғалтты. 14-ші дивизия 3 615, ал 33-ші дивизия 3 846 әскерін жоғалтты. Тамыз айында неміс әскерінің жоғалғандары туралы мәліметтер толық емес, әсіресе пруссиялық дивизиялар үшін, себебі Екінші дүниежүзілік соғыста одақтастардың бомбалауы салдарынан көптеген құжаттар жоғалды. 15-27 шілде аралығында IV корпустың 7-ші және 8-ші дивизиялары Дельвиль орманынан Базентин-ле-Петиге дейінгі шепті ұстап тұрды және 9 494 адамнан зардап шекті. 5-ші дивизия 3 тамызға дейін Дельвиль орманында болды және шамамен 5 000 әскерін жоғалтты, бұл мамыр айында Вердендегі жоғалғандардан көп. 13 шілдеде толық құрамы болған 26-шы жаяу әскер полкі 20 шілдеде 260 адамға дейін азайды. Британдық ресми тарихшы Уилфрид Майлз жазғандай, көптеген неміс дивизиялары Соммадағы қызметтен кейін қайтып келді, олардың жоғалғандары шамамен 4 500 адамнан асты. Баварияның 4-ші дивизиясының 5-ші жаяу әскер полкі "көптеген жақсы және орны толтырылмайтын жауынгерлердің қаза болғанын" хабарлады.

Кейінгі операциялар

Флерс-Курслетт шайқасы (15–22 қыркүйек) Сомма шайқасы барысындағы үшінші британдық жалпы шабуыл болды және Делвилл Вуд пен Лонгвельден алға жылжуды жалғастырды. Шабуыл танктарды алғаш рет қолдануымен және Курслетт, Мартинпуич және Флерс ауылдарын басып алуымен ерекшеленді. XV корпус аймағында, оң жақтағы 14-ші (жеңіл) дивизия Флерс пен Лесбёф арасындағы Буль-роуд аймағына қарай жылжыды, ал орталықтағы 41-ші дивизия, БЭФ-тің ең жаңа дивизиясы, D 17 танкісінің көмегімен Флерсті басып алды. Жаңа Зеландия дивизиясы сол жақтағы Делвилл Вуд пен Хай Вуд арасындағы Switch Line-ді жаулап алды, Флерстегі 41-ші дивизиямен байланысты. Екі танк келгеннен кейін және неміс қорғаушылары жеңіліске ұшырағаннан соң. Төртінші армия едәуір алға жылжыды, бірақ соңғы мақсаттарына жете алмады. Одақтастар Орманды 1918 жылдың 24 наурызына дейін ұстады, содан кейін 47-ші дивизияға V корпусының қалған бөлігімен бірге шегінуге бұйрық берілді, себебі неміс әскерлері V және VII корпус қиылысынан өтіп кетті. Британдық және неміс сарбаздары кейде қатар жүріп бара жатқандай сезінді, өйткені британдық әскерлер кері шегініп, Хай Вуд пен Базентин-ле-Гранд арасында оңтүстікке қарай жаңа шеп құрды. 1918 жылдың 29 тамызында 38-ші (Уэльстік) дивизия таңғы сағат 5:30-да Гинчидің шығысындағы биік жерді басып алу үшін шабуылға шықты, содан кейін Делвилл Вуд пен Лонгвельді оңтүстіктен жаулап алды. 113-ші бригадаға ешқандай қарсылық көрсетілмеді және сағат 9:00-ға дейін мақсатына жетті, ал 115-ші бригада орманның солтүстігіне қарай жылжыды, оны 114-ші бригада тазартты. Күндіздің соңында әскерлер Морвальға жақындады. Германиямен жасалған келісім үш айдан кейін соғысқа толық нүкте қойды.