Кіріспе

Окситания аймағындағы Франция департаменті

Гар (ɡaʁ) – Францияның оңтүстігіндегі, Окситания аймағында орналасқан департамент. 2019 жылғы мәлімет бойынша халқы 748 437 адамды құрайды, әкімшілік орталығы – Ним қаласы. Департамент Гардон өзенінің атымен аталады. XXI ғасырдың соңғы онжылдықтарында жергілікті басқару және француз тілді халық өзеннің бастапқы окситан тіліндегі атауы – Гарға қайта оралды. Бұл окситан мәдениетін жаңғыртудың бір бөлігі болып табылады.

Тарих

Классикалық дәуірде Гард аймағын римдіктер мен олардың одақтастары мекендеген. Олар б.з.д. 118 жылы аймақ арқылы Домития жолын салды. Ғасырлар өткен соң, 1790 жылдың 4 наурызында Гард Француз революциясы кезінде құрылған 83 департаменттің бірі болды. Ол ежелгі Лангедок провинциясын құрады. Алғашқыда бұл департаментке Ганг кантоны кіруі тиіс болған, бірақ Ганг көршілес Эро департаментіне берілді. Оның орнына Гардқа Айгус-Морт балық аулау порты қосылды, бұл департаментке Жерорта теңізіндегі Льон шығанағына жекелеген қатынас жасау мүмкіндігін берді. XIX ғасырдың ортасында префектура, дәстүрлі түрде сауда орталығы және тоқыма өнеркәсібіне бағытталған өндіріс орталығы болғандықтан, теміржол құрылысының алғашқы пайдасын көрді, маңызды теміржол түйініне айналды. Бірнеше сәнді қонақ үйлер салынды, ал теміржолдың нарыққа қолжетімділігін жақсарту шарап өсірудің бастапқыда қарқынды өсуіне себеп болды. Бірақ 1872 жылы жүзімдіктер филлоксераға шалдыққанда көптеген жүзімшілер қиын жағдайға түсті.

География

Гард Окситания аймағының бір бөлігі болып табылады және Эро, Лозер, Аверон, Буш-дю-Рон, Воклюз және Ардеш департаменттерімен шектеседі. Оның оңтүстігінде Жерорта теңізімен қысқа жағалау бойы созылған. Департаменттегі ең биік нүкте – Монт-Айгуал тауы. 21-ші ғасырдың басында департамент ауыр су тасқынына ұшырады. Сонымен қатар, аймақта Франция тарихында тіркелген ең жоғары температуралардың бірі байқалды, себебі климаттың өзгеруі жазғы ыстықты күшейтуде.

Туризм

Гардта Севен ұлттық паркінің бір бөлігі орналасқан. Ним қаласында маңызды римдік сәулеттік ескерткіштердің қалдықтары, сондай-ақ әйгілі римдік акведук, Понт-дю-Гард бар. Гард Перриердің бастауына да мекенжай болып табылады, ол көміртекті минералды су, Францияда да, халықаралық деңгейде де үлкен көлемде сатылады. Бұл бұлақ және кәсіпорын Вержезе коммунасының оңтүстік-шығысында орналасқан.