1807-1814 жылдардағы Дания-Норвегия мен Ұлыбритания арасындағы соғыс

Кіріспе

1807–1814 жылдардағы Дания-Норвегия және Ұлыбритания арасындағы соғыс.

Канон қайықтары соғысы (Kanonbådskrigen, Kanonbåtkrigen, швед. Kanonbåtskriget; 1807–1814) – Наполеон соғыстары кезінде Швецияның қолдауымен Дания-Норвегия мен Ұлыбритания арасындағы теңіз шайқасы. Соғыс атауы Данияның материалдық тұрғыдан басым Корольдік теңіз күштеріне қарсы шағын канонерлік қайықтарды пайдалану тактикасынан туындаған. Скандинавияда бұл ағылшын соғыстарының соңғы кезеңі деп есептеледі, оның бастауы 1801 жылғы Копенгаген шайқасымен байланысты.

Өмірбаян

Ұлыбритания мен Дания-Норвегия арасындағы теңіз шайқасы 1801 жылы Копенгагеннің бірінші шайқасымен басталды, осы шайқаста адмирал Хайд Паркердің флотының эскадрильясын басқарған Хорацио Нельсон Дания астанасына шабуыл жасады. Бұл, Дания-Норвегияның Француз революциялық соғыстарының соңғы кезеңдеріндегі қарулы бейтараптық саясатының негізі болды, онда Дания өз теңіз күштерін Дания-Норвегия суларына кіретін, шығатын және ішінде жүретін сауданы қорғау үшін пайдаланды. Дания-Норвегия мен Ұлыбритания арасындағы жаңадан қақтығыс 1807 жылы Копенгагеннің екінші шайқасымен қайта басталды, осы шайқаста британдықтар Дания-Норвегия флотының Наполеонның қолына өтпеуін қамтамасыз ету үшін Дания астанасына шабуыл жасады.

Даниялық қайық дизайны

Копенгагенге шабуыл кезінде британдықтардың Дания-Норвегия флотының үлкен бөліктерін тұтқындауы немесе батыруы нәтижесінде Дания-Норвегия үкіметі жоғалғандарды өтеу үшін көптеген канонерлік қайықтар салуды шешті. Канонерлік қайықтарды бастапқыда швед Фредерик Хенрик аф Чапман жасаған. Канонерлік қайықтардың стратегиялық артықшылығы олардың бүкіл елде жылдам және арзан өндірілуі болды. Тактикалық артықшылықтары – олардың жоғары маневрлік қабілеті, әсіресе тыныш және саяз суларда, сондай-ақ шағын нысана ұсынуы. Алайда, қайықтар осал болды және бір соққыда батуы мүмкін еді. Сондықтан оларды жаман ауа-райында қолдануға болмайды, сонымен қатар олар үлкен соғыс кемелеріне қарсы тиімді болмады. Дегенмен, Дания-Норвегия үкіметі екі үлгіде 200-ден астам канонерлік қайық шығарды: 76 адамнан тұратын экипажға ие шалаптық канонерлік қайық, онда алдыңғы және артқы бөліктерінде 18 немесе 24 фунттық зеңбіректер орналасқан, және 24 адамнан тұратын экипажға ие, бір 24 фунттық зеңбірекпен қаруланған кішкентай баржа. Даниялық коммодор (кейін адмирал) Стин Андерсен Биль (1751–1833) 1807 жылдан кейінгі Дания-Норвегияның канонерлік соғыс стратегиясын ілгерілететін күш деп есептеледі. Төменде кіші лейтенант Ханс Георг Гарде, өзінің үлкен типтегі канонерлік қайықтарының командирі, төрт класс канонерлік қайықтың әрқайсысының сипаттамасын келтіреді. Каноншалуппен: Бұл үлкен типтегі канонерлік қайықтар еді. Әрқайсысы екі 24 фунттық зеңбірек және төрт 4 фунттық гаубицамен қаруланған, соғыс уақытында 69–79 адамнан тұратын экипажға ие болған. Канонйоллен: Бұл кішкентай типтегі канонерлік қайықтар еді. Әрқайсысы бір 24 фунттық зеңбірек және екі 4 фунттық гаубицамен қаруланған, соғыс уақытында 41 адамнан тұратын экипажға ие болған. Мортершалаппен: Бұл минометпен қаруланған үлкен канонерлік қайықтар еді. Әрқайсысы бір 100 фунттық миномет және екі 4 фунттық гаубицамен қаруланған, соғыс уақытында 40 адамнан тұратын экипажға ие болған. Мортербаркассерне: Бұл минометпен қаруланған кішкентай канонерлік қайықтар еді. Әрқайсысы бір минометпен қаруланған, соғыс уақытында 19 адамнан тұратын экипажға ие болған. Олар қарапайым кемелердің қайықтарынан айырмашылығы жоқ, олардың ішіне миномет орнатылған. Олар 5–7 миномет оғы атылғаннан кейін қатты су өткізе бастады. Содан кейін экипаж оларды қайтадан портына әкеліп, минометті алып тастап, кемелерін қайтадан герметизациялауға мәжбүр болды. Кемеде орналаса алмаған резервтік экипаж құрлықтағы ғимараттарда немесе «Тритон» фрегатында орналастырылды. Шайқасқа дайын канонерлік қайықтарда экипаж болды. 1808 жылғы Норвегия жағалауындағы қорғаныстар Норвегиядағы Корольдік Дания-Норвегия әскери-теңіз күштерінің тізімінде (1808) көрсетілген. 1808–1811 жылдары Берген мен Тронхеймде Норвегия теңізінде жұмыс істей алатын он шхуналы канонерлік қайық салынды.

As a result of the British capture or scuttling of large parts of the Danish Norwegian fleet during the assault on Copenhagen, the Dano Norwegian government decided to build gunboats in large numbers to compensate for the loss. The gunboats were originally designed by a Swede, Fredrik Henrik af Chapman, and the strategic advantage of gunboats lay in the fact that they could be produced rapidly and inexpensively throughout the kingdom. The tactical advantages were that they were highly manoeuvrable, especially in still and shallow waters and presented small targets. On the other hand, the boats were vulnerable and likely to sink from a single hit. They therefore could not be used in rough seas, and they were less effective against large warships. Still, the Danish Norwegian government produced more than 200 gunboats in two models: the shallop gunboat which had a crew of 76 men, with an 18 or 24 pounder cannon in the bow and another in the stern, and the smaller barge type that had a total crew of 24 men, armed with a single 24 pounder. The Danish Commodore (later, Admiral) Steen Andersen Bille (1751–1833) is credited with being the driving force behind the post 1807 Dano Norwegian strategy of gunboat warfare. Below is a description of each of the four classes of gunboats according to Junior Lieutenant Hans Georg Garde, himself a commander of one of the larger types of gunboats. Kanonchaluppen: These were the larger type of gunboat. Each was armed with two 24 pounder cannon and four 4 pounder howitzers and had a wartime establishment of 69 – 79 men. Kanonjollen: These were the smaller type of gunboat. Each was armed with one 24 pounder cannon and two 4 pounder howitzers, and had wartime establishment of 41 men. Morterchaluppen: These were the larger, mortar armed gunboats. Each was armed with one 100 pounder mortar and two 4 pounder howitzers, and had a wartime establishment of 40 men. Morterbarkasserne: These were smaller, mortar armed gunboats. Each was armed with one mortar and had a wartime establishment of 19 men. They were little more than ordinary ships' boats into which a mortar had been set. They had a tendency to leak badly after 5 – 7 mortar shells had been fired. Their crews then had to bring them back into harbour, remove the mortar, and recaulk their vessels. Reserve crew who could not be accommodated on board were quartered in buildings on land or in the frigate Triton which was in ordinary. Battle ready gunboats had their crews on board. Defences on the Norwegian coast in 1808 are listed at Royal Dano Norwegian Navy order of battle in Norway (1808). Ten schooner rigged gunboats capable of operating in the rougher Norwegian Sea were built in Bergen and Trondheim in the years 1808 to 1811.

Соғыс

Қарулы қайық соғысының алғашқы үш жылында бұл қайықтар бірнеше рет қарсыластың жүк кемелерін конвойларынан тартып алып, британдық бригтерді қолға түсіруге қабілетті болды, бірақ үлкен фрегаттар мен желілік кемелерді жеңуге олардың күші жетпеді. Британдықтар 1807-1814 жылдар аралығындағы соғыстың барлық кезеңінде Дания суларын бақылап отырды және кеме қатынасына жағдай қолайлы болғанда, үлкен сауда конвойларын Саунд пен Ұлы белдеу арқылы жүйелі түрде шығарып жүрді. Бұл талқылау қару қолданылып, атыс жүргізілген кездесулерге бағытталған болғанымен, британдықтардың көптеген даниялық жекешелік кемелерді бір оқ атпай тұтқындағанын және даниялық сауда кемелерін жүлде ретінде жиі қолға түсіргенін естен шығармау керек. Британдықтар сонымен қатар бірнеше Дания аралдарына десант түсірді, олардың көпшілігі халқы бар болғанымен, гарнизоны болмады. Британдық әскери кемелер отын, таза су және мал қорын толықтыру үшін жиі жағаға түсіп, оларды сатып алды немесе қорын молайту үшін тартып алды. Соғыс ағылшын-орыс соғысымен бір уақытта өтті. Осының салдарынан британдықтар сауда эмбаргосын Ресей суларына дейін кеңейтті және британдық әскери-теңіз күштері Баренц теңізіне солтүстікке қарай шабуылдар жасады. Британдық әскери-теңіз күштері Хасвик пен Хаммерфестке сәтті рейдтер ұйымдастырып, Помор саудасын – Норвегияның Ресеймен саудасын – тоқтатты.

180708

12 тамыз күні 1807 жылы, тіпті соғыс жарияланбастан бұрын, британдық алтыншы рангті кеме 32 зеңбіректі даниялық фрегат «Фридериксверн»ді тұтқынға алғанда бір жақты кемелік шайқасқа қатысты. Бұл шайқаста британдықтар бір адам жарақат алды, ал даниялықтар 12 адамнан айырылып, 20-сы жарақаттанды, олардың кейбіреуі өлімге әкелді. «Ллойдтың тізімі» даниялық кемені «32 зеңбіректі даниялық фрегат, соңғы күзетші кеме» деп сипаттап, Эльсинор маңындағы шайқас қысқа болғанын хабарлады. 23 тамызда британдықтар «Конгрев» зымырандарын палубадан даниялық канонерлік кемелер флотилиясына қарсы атқылады, бірақ шабуыл тиімді болмады. Британдықтар 11 қыркүйекте сәттілікке жетті, адмирал Томас Макнамара Расселдің шағын Хелиголанд аралының британдықтарға берілуін хабарлайтын хаттарын британдық адмиралтействоға жеткізді. Кейін Хелиголанд контрабанда мен Наполеонға қарсы тыңшылықтың орталығы болды. Шығыс Үндістанда 14-ші жаяу әскер полкі 1808 жылдың 13 ақпанында Коромандер жағалауына қонды және Транкебардағы даниялық иеліктерді басып алды. 14 наурызда 14 зеңбіректі британдық кеме және даниялық 20 зеңбіректі шлюп «HDMS Lougen» бір кемелік шайқасқа қатысты. «Чайлдерс» қашып, Лейтке қайтып келгенге дейін екі адамын жоғалтып, тоғыз адам жарақат алды. 22 наурызда британдық «HMS Nassau» және «HDMS Prinds Christian Frederik» кемелері капитан C. W. Jessen басқаратын даниялық кемелердің соңғысы «Prinds Christian Frederik»ті Зеландия нүктесі шайқасында жойды. «Nassau» бұрынғы даниялық әскери кеме болған. «Nassau» бір адам қаза тауып, 16 адам жарақат алды, ал «Stately» төрт адам қаза тауып, 27-сі жарақат алды. Даниялықтар 55 адамнан қаза тауып, 88-і жарақаттанды. 22 сәуірде британдық кемелер «Flodstrand» маңындағы «Дания-Норвегия» конвойын жағаға тікелей соқты. Конвой 1807 жылы британдықтар Дания мен Норвегия арасында теңіздік блокаданы бастағаннан кейін Норвегияға жеткізілімдер тасыды. Британдықтар жағалаудан және ондағы қамалдан қатты атысқа ұшырады, бес бриг, үш галлиот, шхуна және шлюпті (барлығы 870 тонна жүк) тартып алды, бес адам жарақат алды. Британдық фрегат 15 мамырда голландтық түстермен Бергенге жақындады, онда жөндеуден өтіп жатқан голландтық фрегат «Guelderland»қа шабуыл жасау үшін. Айыныштысы, «Guelderland» кетіп қалған еді, сондықтан британдықтар түнде порттағы даниялық кемелерді ұстауға тырысып, қайықтар жіберді. Қайықтар қатты атысқа ұшырағанда, «Tartar» оларды қорғауға кірісті, бірақ «Odin» шхунасы мен бес канонерлік қайықтың шабуылына ұшырады. Алфвен шайқасында капитан мен тағы бір теңізші қаза тауып, он екі адам жарақат алды. 24 мамырда «Swan» атты жалдамалы қарулы кеме Борнхольм аралынан тыс жерде 8 зеңбіректі даниялық кемемен шайқасты. «Swan» даниялық кемені көріп, оны сыртқа шығарған кезде, ол хабарларды алып бара жатқан еді. Шайқас даниялық кеменің жарылуымен аяқталды, ал «Swan» даниялық кемеден де, Борнхольмдегі батареялардан да атысқа ұшырағанына қарамастан, зардап шекпеді. Даниялықтар кейіннен «Tickler» кемесін курсанттарды даярлайтын кеме ретінде пайдаланды. Даниялықтар 19 маусымда да жеңіске жетті, бриг «Seagull» даниялық бриг «HDMS Lougen»ді қуып жетіп, оны он сегіз қысқа 18 фунттық және екі ұзын 6 фунттық зеңбірекпен қаруландырды. Кейіннен даниялықтар оны тауып алып, өз флоттарына қосты. Даниялықтар 2 тамызда Ұлы белдеудегі Лангеланд маңында 16 даниялық канонерлік қайықты да басып алды. Шайқаста «Tigress» екі адамын жоғалтып, сегізін жарақат алды. Өлі тыныштықта қозғалмайтын «Africa», капитан Джон Барретт басқаруымен, 1808 жылдың 20 қазанындағы Эресун шайқасында коммодор Дж. С. Кригер басқаратын 25 даниялық канонерлік қайық пен жеті қаруланған қайықтың шабуылынан мүжілгендей болды. «Africa» тоғыз адамнан қаза тауып, 51-і жарақат алды, егер түн түспеген болса, даниялықтар оны тұтқынға алған болар еді. Алайда 5 желтоқсанда британдықтардың сәттілігі төмендеді, өйткені бомбалаушы кеме Анхольт рифінде мұзда тұтқындалып, құлап кетті. Кеме сол аймақта батқан себебі, даниялықтар соғыстың басында Категат теңізіндегі Анхольт аралындағы маяқты жапты, ал адмиралтейство 9 қарашада аралға барып, өтіп бара жатқан конвойлардың қауіпсіздігі үшін жарық тасуға бұйырды. Алайда оның барлық экипажы құтқарылды.

On 12 August 1807, even before the war had been declared, the British sixth rate took part in a one sided single ship action when she captured the 32 gun Danish frigate (fregat) Friderichsværn. In the engagement the British suffered only one man wounded; the Danes lost 12 men while 20 were wounded, some mortally. Lloyd's List described the Danish vessel as a "Danish Frigate, of 32 Guns, late Guardship", and reported that the action, near Elsinor, had been short. The Royal Navy took Frederiksværn into service as
On 23 August, the British fired Congreve rockets from her decks against a Danish gunboat flotilla, but the attack had little effect. The British were instead more successful on 11 September when brought to the British Admiralty the despatches from Admiral Thomas McNamara Russell announcing the capitulation of the small island of Heligoland to the British. Heligoland later also became a centre for smuggling and for espionage against Napoleon. In the East Indies, troops from the 14th Regiment of Foot landed from on the Coromandel Coast on 13 February 1808 and took over the Danish possessions at Tranquebar. On 14 March, the 14 gun and the Danish 20 gun sloop HDMS Lougen engaged in an inconclusive single ship action. Childers lost two men killed and nine wounded before she could escape and return to Leith. On 22 March the British ships of the line HMS Nassau and destroyed the last Danish ship of the line, HDMS Prinds Christian Frederik, commanded by Captain C. W. Jessen, in the Battle of Zealand Point. Nassau was herself a former Danish warship. Nassau had one man killed and 16 men wounded, while Stately had four killed and 27 wounded. The Danes lost 55 men killed and 88 wounded. Boats from and , supported by the brig , drove ashore a Dano Norwegian convoy at Flodstrand, near The Skaw on 22 April. The convoy was taking supplies to Norway as a result of supply shortages that had occurred there after the British had begun their naval blockade between Denmark and Norway in 1807. The British went in under heavy fire from the shore and a castle there and brought out five brigs, three galliots, a schooner, and a sloop (totalling some 870 tons burthen), for the loss of five men wounded. The British frigate also approached Bergen under Dutch colours on 15 May in order to attack the Dutch frigate Guelderland, which had been undergoing repairs there. Unfortunately for the British the Guelderland had already sailed, so during the night the British sent in boats in an attempt to capture Danish shipping in the harbour. When the boats came under heavy fire, Tartar came in to cover them, only to come under attack by the schooner Odin and five gunboats. During the Battle of Alvøen Tartars captain and another seaman were killed and twelve men were wounded before Tartar was able to make her escape. The hired armed cutter Swan found herself in action off the island of Bornholm with a Danish 8 gun cutter rigged vessel on 24 May. Swan had been carrying despatches when she had spotted the Danish vessel and lured her out. The engagement ended with the Danish vessel exploding, while Swan suffered no casualties despite coming under fire both from the Danish vessel and batteries on Bornholm. The Danes would later use Tickler as a cadet training ship. The Danes were also victorious on 19 June, when the brig pursued and caught up with the Danish brig HDMS Lougen, which was armed with eighteen short 18 pounder guns and two long 6 pounder guns. The Danes later recovered Seagull and added her to their navy. The Danes also captured Sixteen Danish gunboats captured her off Langeland in the Great Belt on 2 August. In the engagement Tigress lost two men killed and eight wounded. Immobilized by a dead calm, , under Captain John Barrett, barely survived an attack by 25 Danish gunboats and seven armed launches under the command of Commodore J. C. Krieger in an action in the Øresund on 20 October 1808. Africa lost nine men killed and 51 wounded; had night not descended the Danes might well have captured her. The British, however, were less fortunate on 5 December, when the bomb vessel was wrecked on Anholt Reef while caught in the ice. The reason that the vessel sank in that area was because the Danes had closed the lighthouse on the island of Anholt, in the Kattegat early during the war, and the Admiralty had ordered her to station herself off the island on 9 November to carry a light for the safety of passing convoys. All her crew was however saved.

180910

Британдық 64 пушкалы үшінші сорттағы кеме, капитан Айскеу Паффард Холлис басқаруымен, және 18 фунттық 36 пушкалы фрегат 1809 жылғы 18 мамырда Анхольт аралын басып алды. Оуэн Глендоуэрдің капитан Уильям Селби басқаруымен, капитан Эдвард Николзтың көмегімен, теңізшілер мен теңіз жаяу әскерлерінің тобы құрлыққа түсті. 170 адамнан тұратын даниялық гарнизон қызу, бірақ нәтижесіз қарсылық көрсетті, бұл британдықтардың бір теңізшісін өлтіріп, екеуін жаралауына себеп болды, содан кейін гарнизон басылып берді және британдықтар аралды дереу иеленді. Миссияның басты мақсаты Анхольттағы маяқты соғысқа дейінгі жағдайына келтіру болды, бұл британдық әскери кемелері мен қауіпті теңіздерде жүзетін сауда кемелерінің қозғалысын жеңілдету үшін жасалды. 9 маусымда Дания және Норвегияның 21 канонерлік қайығы мен 7 минометтік қайығы Копенгагенге жақын жердегі Оресунд бұғазындағы Салтхолм аралынан 70 британдық сауда кемесінен тұратын конвойға шабуыл жасады. Дания-Норвегия флотилиясы 12-13 сауда кемесін және бір эскорт кемесін басып алды. Даниялықтар 10 тамызда Салтхолм шайқасында HMS Allart-ты да басып алды. Шайқас кезінде Дания теңіз флотының бұрынғы бригі HMS Allart, Lougen және Seagull кемелерін Фредриксвернге дейін қуып жетті, бірақ оны үш бөлімге бөлінген 15 даниялық канонерлік қайық қуып жетеді. Үш сағаттық қуып жететіннен кейін канонерлік қайықтар Allart-қа жақындады және шайқас басталды. Екі сағаттан кейін Allart соққыға ұшырады, оның такелажы қирады, бір адам қаза тауып, үш адам жараланды. 12 тамызда командир Джон Виллоуби Маршалл және қарулы бригтің лейтенанты Томас Фицджеральд Дания жағалауында үш даниялық жүк таситын кемені тапты. Су Lynx үшін тым терең болды, сондықтан Маршалл оларды басып алу үшін Monkey және Lynx қайықтарын жіберді. Төрт пушкасы және төрт гаубицасы бар ең үлкен жүк таситын кеме Monkey-ге атқылады, ал Monkey және 18 фунттық каронадтар отқа жауап бергенде, үш жүк таситын кеме де жағаға жүгірді. Британдықтар жүк таситын кемелерді қайтадан суға түсіріп, келесі күні алып шықты, ешқандай шығынсыз. Кемеден қашуға асығып, даниялықтар ең үлкен жүк таситын кемеде шатырдың жанында қалдырған оқ-дәріге от жағуды ұмытқан. Маршалл даниялықтардың жарылғыш құрылғыны тастап кетуін арсыздық деп санады. 1810 жылдың басында Дания британдық теңіз әрекетіне байланысты Норвегияға азық-түлік тасымалдайтын кемелерді жіберуді тоқтатып, Зеландияға қатысқан теңіз офицерлерін кері қайтарды. Сонымен қатар, Данияның оңтүстігіндегі Вордингборгтан Мён арқылы Копенгагенге астық тасымалдау қиындықтарға ұшырады. Бұл мәселе сауда кемелерін конвоймен алып жүруге арналған канонерлік қайықтарды пайдалану арқылы шешілді, өйткені канонерлік қайықтар жағалаудың терең емес суларында маневрлірек болды және жүк кемелерін Мённың ішінде өте алатын кемелермен шектеді. Үлкен теңіз кемелері, Мённың шығысына шығуға мәжбүр болса, британдықтардың қолына түсуі мүмкін еді. Бұл шаралар, жағалаудағы жақсы сигнал берумен бірге, Дания астанасына астықпен тұрақты жабдықтауды қамтамасыз етті. 1810 жылғы 13 сәуірде бірінші лейтенант Питер Николай Скибстед басқаруымен төрт даниялық канонерлік қайық Грена маңындағы Дюрсланд түбегінде британдық канонерлік қайықты басып алды. 11 мамырда Альбан даниялықтардан қайтарылып алынды. Шетланд аралдарында 12 сағаттық қуып жететіннен кейін ол ұсталды. Ол тұтқындалған кезде Альбан 12 пушкамен қаруланған және 58 адамнан тұратын экипажға ие болды, олардың барлығы даниялық теңіз флотының лейтенантының басқаруында болды. Ол Норвегиядағы Фарсундтан үш күн бұрын келген еді және ешқандай жүлде алмаған. 1811 жылғы 31 шілдеде олар Норвегияның Лонг-Сундінде бірге жүріп келе жатқанда, үш даниялық бригке тап болды: 20 пушкалы Langeland, 18 пушкалы Lügum және 16 пушкалы Kiel. Британдық кемелер саны мен қару-жарағымен жеңіліске ұшырап, қашып кетті. Келесі күні Brev Drageren бірінші, содан кейін екі бригке қайтадан шабуыл жасады, бірақ нәтижесіз болды. Ақыры, әр британдық кемеде бір адам қаза тауып, Brev Drageren үш адам жараланды. Lolland Manly-мен ұрысып, қалған екеуі Chanticleer-ді қуып жетеді, бірақ ол шайқастан алыстады және қашып кетті. Lolland-пен болған шайқаста Manly-дің мачталары мен такелажы қирады. Тек алты пушкасы қалды, бір адам қаза тауып, үш адам жараланды, Manly соққы беруге мәжбүр болды. Дания-Норвегия және британдық әскери кемелердің арасындағы соңғы ірі шайқас 1812 жылғы 6 шілдеде Лингёр шайқасы кезінде болды, онда британдық әскери кемелерінің шағын эскадрильясы Норвегия жағалауындағы Лингёрде норвегиялық әскери кемелерінің шағын эскадрильясымен кездесті. Британдықтар норвегиялық фрегат Najaden-ді жойғаннан кейін кері шегінді. 2 тамызда сол жылы, капитан лорд Джордж Стюарт басқаруымен жүрген кемелердің қайықтары, лейтенант Ханс Будерхоф басқаруымен екі даниялық кемені және олардың шамамен 400 тонналық жүк тасу кемесін (bm) басып алды. Екі даниялық кеме алты 6 фунттық пушкасы және 30 адамнан тұратын No. 114 шхунасы және төрт 6 фунттық пушкасы және 22 адамнан тұратын No. 97 кескіші болды. Шайқаста британдықтар тоғыз адамды өлтіріп, 16 адамды жаралады, олардың екеуі жараларынан қайтыс болды; даниялықтар он адамды өлтіріп, 13 адамды жаралады.

The British 64 gun third rate , under Captain Aiskew Paffard Hollis, and the 18 pounder 36 gun frigate captured the island of Anholt on 18 May 1809. A party of seamen and marines under the command of Captain William Selby of Owen Glendower, with the assistance of Captain Edward Nicolls of the Standards marines, landed. The Danish garrison of 170 men put up a sharp, but ineffectual resistance that killed one British marine and wounded two before the garrison then surrendered and the British took immediate possession of the island. The principal objective of the mission was to restore the lighthouse on Anholt to its pre war state to facilitate the movement of British men of war and merchantmen navigating the dangerous seas there. On 9 June a Danish and Norwegian flotilla of twenty one gunboats and seven mortar boats attacked a British convoy of 70 merchant ships off the island of Saltholm in Øresund Strait near Copenhagen. The Dano Norwegian flotilla was able to capture 12 or 13 merchant vessels, plus , one of the escorts. The Danes also captured HMS Allart during the Battle of Saltholm on 10 August. During the battle HMS Allart, a former Danish Navy brig, chased Lougen and Seagull into Fredriksvern only to find herself pursued by 15 Danish gunboats, arrayed in three divisions. After a three hour chase the gunboats closed with Allart and an engagement began. After two hours Allart struck, having had her rigging shot away and having lost one man killed and three wounded. On 12 August, Commander John Willoughby Marshall and were in the company of the gun brig , Lieutenant Thomas Fitzgerald, when they discovered three Danish luggers off the Danish coast. The water was too shallow for Lynx, so Marshall sent Monkey and boats from Lynx in to cut them out. The largest of the luggers, which had four guns and four howitzers, opened fire on Monkey before all three luggers ran ashore once Monkey and the launch's 18 pounder carronade returned fire. The British refloated the luggers and brought them out the next day, having taken no casualties. In their haste to escape the vessel, the Danes failed to fire the fuse on a cask of gunpowder they had left by the fireplace on the largest lugger. Marshall thought the Danes' behaviour in leaving the explosive device disgraceful. Early in 1810, the Danes ceased sending provisioning ships to Norway because of British naval activity in Øresund and withdrew the naval officers that were so involved to Zealand. Meanwhile, there were difficulties in transporting grain from Vordingborg, in the south of Denmark, past Møn to Copenhagen. This was overcome by using gunboats to convoy the merchant vessels, as the gunboats were much more maneuverable in the shallow coastal waters, and restricting the cargo vessels to those which could pass inside of Møn. Larger seagoing ships which would have to go outside, i. e. east of Møn, were too liable to be caught by the British. These actions, together with a good form of coastal signalling, resulted in a steady supply of grain to the Danish capital. On 13 April 1810, four Danish gunboats, under the command of First Lieutenant Peter Nicolay Skibsted, captured the British gunboat off the Djursland peninsula near Grenå. On 11 May, recaptured Alban from the Danes. The capture occurred after a 12 hour chase near Shetland. At the time of her capture Alban was armed with 12 guns and had a crew of 58 men, all under the command of a lieutenant of the Danish navy. She was three days out of Farsund in Norway and had taken no prizes. On 31 July 1811, and were cruising together in Long Sound, Norway, when they encountered and engaged three Danish brigs: the 20 gun Langeland, the 18 gun Lügum, and the 16 gun Kiel. Outnumbered and outgunned, the British vessels took flight. The next day Brev Drageren unsuccessfully re engaged first one and then two of the brigs. In the inconclusive engagement each British vessel sustained one man killed, and Brev Drageren also had three wounded. Lolland engaged Manly while the other two chased Chanticleer but she maintained a course away from the action and made good her escape. In the engagement with Lolland, Manly had her spars and rigging cut to pieces. With only six guns left, and having lost one man killed and three wounded, Manly was forced to strike. The last major fight between Danish Norwegian and British warships took place on 6 July 1812 during the Battle of Lyngør, when a small squadron of British warships met a small squadron of Norwegian warships at Lyngør on the Norwegian coast. The British withdrew after destroying the Norwegian frigate Najaden. On 2 August the same year, boats of , which was under the command of Captain Lord George Stuart, captured two Danish vessels, under the command of Lieutenant Hans Buderhof, and their prize, an American vessel of about 400 tons burthen (bm). The two Danish vessels were schooner No. 114 (of six 6 pounders and 30 men), and cutter No. 97 (of four 6 pounders and 22 men). In the action the British lost nine men killed and 16 wounded, of whom two died of their wounds; the Danes lost ten men killed and 13 wounded.

Бейбітшілік

Швецияның 1813 жылы желтоқсанда Алтыншы коалиция соғысы барысында Голштейнге жасаған шабуылының нәтижесінде Дания-Норвегия бейбітшілік іздеуге мәжбүр болды. Кель шарты 1814 жылғы 14 қаңтарда соғысты аяқтады. Дания-Норвегия Хелиголандты Ұлыбританияға, ал Норвегия Корольдігін (Гренландия, Исландия және Фарер аралдарынан басқа) Швеция Короліне беруге міндетті болды. Ал Дания Анхольт аралын қайтарып алып, Норвегияны жоғалтқанының орнына Саксен-Лауенбург герцогтығымен өтемалдама алды. Дегенмен, норвегиялық халық бұл шартты қабылдамады, олар қарапайым сауда заттары ретінде қолданылудан бас тартты, және 26 шілдеде Норвегия мен Швеция арасында соғыс басталды.

Цитаталар

Дания Корольдік Әскери-теңіз флотының кемелеріне қатысты жеке жазба карточкаларын 2013 жылғы ақпаннан бастап Orlogmuseet Skibregister сайтында интернеттен табу мүмкін емес. Дания Әскери-теңіз музейі жаңа веб-сайт құруда, онда толық ақпарат, суреттер мен модельдер қолжетімді болуы мүмкін. Næstved кемесін қоса алғанда, бұрын тізімделген жеке кемелер туралы ақпаратты мұнда қараңыз.