Кіріспе
2000 жылғы Солтүстік Рейн-Вестфалия штаттық сайлауы 2000 жылдың 14 мамырында Солтүстік Рейн-Вестфалияның 13-ші Ландтагын сайлау үшін өтті. Бұрынғы үкімет – Социал-демократиялық партиядан (СДП) және министр-президент Вольфганг Клемент басқарған Жасылдар партиясынан құралған коалиция болды. СДП ең ірі партия болып қала берді, бірақ 42,8%-ға дейін төмендеді, бұл 1958 жылдан бергі ең нашар көрсеткіші. Дегенмен, оппозициялық Христиан-демократиялық одақ (ХДС) мүмкіндікті пайдалана алмады және 37%-ға төмендеді. Еркін демократиялық партия (FDP) 10% дауыс алып үшінші орынға оралды, ал Жасылдар партиясы дауыс жоғалтып 7% нәтиже көрсетті. Жалпы алғанда, бұрынғы үкімет азайтылған көпшілігін сақтап қалды. Сайлаудан кейін министр-президент Клемент FDP-ның жетекші үміткері Юрген Мёльманмен кездесті, бірақ СДП Жасылдармен коалицияны жаңаруға келісім берді. Клемент 21 маусымда Ландтагта қайта сайланды.
The 2000 North Rhine Westphalia state election was held on 14 May 2000 to elect the 13th Landtag of North Rhine Westphalia. The outgoing government was a coalition of the Social Democratic Party (SPD) and The Greens led by Minister President Wolfgang Clement. The SPD remained the largest party but declined to 42.8%, its worst result since 1958. However, the opposition Christian Democratic Union (CDU) failed to capitalise, falling slightly to 37%. The Free Democratic Party (FDP) returned to the Landtag in third place with 10%, while the Greens took losses and recorded 7%. Overall, the incumbent government retained a reduced majority. Minister President Clement met with FDP lead candidate Jürgen Möllemann post election, but the SPD settled on renewing the coalition with the Greens. Clement was re elected by the Landtag on 21 June.
Сайлау жүйесі
Ландтаг аралас мүшелік пропорционалдық сайлау жүйесі арқылы сайланды. 151 мүше бір мандатты сайлау округтерінде көп дауыс алғандық бойынша сайланды, ал қалған 50 мандат компенсациялық пропорционалдық өкілдік арқылы бөлінді. Екі жағдайда да бір ғана дауыс бюллетені қолданылды. Ландтагтың ең кем саны 201 мүшеден тұрады, бірақ егер артық орын болса, пропорционалдықты сақтау үшін пропорционалды теңестіру орындары қосылды. Ландтагқа жарамды дауыстардың 5% сайлау шегі қолданылады; осы шектен төмен нәтиже көрсеткен партиялар орын алуға құқылы емес.
Өмірбаян
1995 жылы 14 мамырда өткен сайлауда СДП 1980 жылдан бері алғаш рет Ландтагтағы көпшілігін жоғалтты. ХДС 38% төмен дауыс жинап, тағы да нашар нәтиже көрсетті, ал ФДП 4% шегіне жете алмай, өкілдігінен айырылды. Жасылдар 10% дауыс алып, Ландтагтағы билік тепе-теңдігін қамтамасыз етіп, одан кейін СДП-мен коалициялық үкімет құрды. 1998 жылдың мамыр айында ұзақ жылдар қызмет еткен Министр-президент Йоханнес Рау отставкаға шықты. Оның орнына штат экономика министрі Вольфганг Клемент келді, ол Жасылдармен коалицияны жалғастырды.
Тараптар
Төмендегі кестеде Солтүстік Рейн-Вестфалияның 12-ші Ландтагында өкілдік етілген партиялар тізімі берілген. Атауы Идеология Бас үміткер 1995 жылғы нәтижесі Дауыс (%) Орын саны SPD Германияның Социал-демократиялық партиясы Әлеуметтік демократия Вольфганг Клемент 46,0% ХДС Германияның Христиан-демократиялық одағы Христиан демократиясы Юрген Рюттгерс 37,7% GRÜNE Альянс 90/Жасылдар Жасыл саясат Барбель Хён 10,0%
Науқан
Министр-президент Клемент СДПК-ның парламенттік көпшілігін қайта жеңіп алуға үміттенедін, бірақ Жасылдар немесе FDP партиясымен коалиция құруға да келісетінін мәлімдеді. CDU-дың жетекші үміткері Юрген Рюттгерс қажет болған жағдайда FDP-мен коалиция құрып, үкімет құруды мақсат етті. Жасылдар қолданыстағы коалицияны сақтап қалу үшін үгіт жүргізді және SPD-нің коалициялық серіктестерге қатысты беймаздығын "Егер қызыл-жасыл коалицияны қаласаңыз, Жасылдарға дауыс беріңіз" деген ұранмен пайдаланды. FDP бұрынғы вице-канцлер Юрген Мёльманнды жетекші үміткер етіп қойып, Ландтагқа қайта оралып, үшінші орынды Жасылдардан басып өтуді көздеді. CDU өткен жылдың соңында басталган қайырымдылықтарды таратуға байланысты даудың салдарынан беделін жоғалтты. Олардың штаттық сауалнамалардағы қолдауы желтоқсан айындағы 46%-дан наурыз айындағы 32%-ға дейін төмендеді.
Саясат зерттеулері
Сауалнама фирмасы Зерттеу күні Үлгі көлемі SPD CDU Grüne FDP Басқалары Көшбасшылық 2000 жылғы мемлекеттік сайлау 14 мамыр 2000 – 42.8 37.0 7.1 9.8 3.3 5.8 Infratest dimap 8 мамыр 2000 ? 45 38 7 7 3 7 Infratest dimap 5 мамыр 2000 ? 45 39 6 6 4 6 Emnid 26 сәуір 2000 ? 41 40 7 7 5 1 Forsa 19 сәуір 2000 ? 46 38 6 6 4 8 Infratest dimap 12 сәуір 2000 ? 46 33 7 8 6 13 Forschungsgruppe Wahlen 3–6 сәуір 2000 1,004 46 38 6 6 4 8 Infratest dimap 5 наурыз 2000 ? 47 32 7 9 5 15 Infratest dimap 16 қаңтар 2000 ? 45 37 7 6 5 8 Forsa 9 желтоқсан 1999 ? 39 46 7 4 4 7 Emnid 6 қыркүйек 1999 ? 42 43 6 4 5 1 Forsa 3 маусым 1999 ? 44 41 6 4 5 3 Psephos 23 наурыз 1999 ? 44 40 8 5 3 4 Psephos 3 қыркүйек 1998 ? 51 34 8 4 3 17 Psephos 28 мамыр 1998 ? 50 33 9 4 4 17 1995 жылғы мемлекеттік сайлау 14 мамыр 1995 – 46.0 37.7 10.0 4.0 2.3 8.3