Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1969 жылғы Владимир Набоковтың романы
1969 Vladimir Nabokov novel
«Ада немесе Ардор: Отбасылық хроника» – Владимир Набоковтың 1969 жылы жарық көрген романы. «Ада» 1959 жылы Набоков «Уақыт құрылымы» және «Террадан хаттар» атты екі жобамен айналысқанда қалыптаса бастады. 1965 жылы ол осы екі идеяның арасындағы байланысты байқады және 1966 жылдың ақпанынан 1968 жылдың қазанына дейін біртұтас романды жазды. Басылған нұсқасы оның ең көлемді туындысы болды. «Ада» алғашқыда әртүрлі пікірлерге бөлінді. Алайда, «Нью-Йорк Таймс кітап шолуында» белгілі ғалым Альфред Аппель оны «ұлы өнер туындысы, қажетті кітап, жарқын және құштарлықпен толған» деп сипаттап, «оның Кафка, Пруст және Джойстың қатарлы деңгейінде екенін көрсететін тағы бір дәлел» екенін айтты.
Ada or Ardor: A Family Chronicle is a novel by Vladimir Nabokov published in 1969. Ada began to materialize in 1959, when Nabokov was flirting with two projects, "The Texture of Time" and "Letters from Terra." In 1965, he began to see a link between the two ideas, finally composing a unified novel from February 1966 to October 1968. The published cumulation would become his longest work. Ada was initially given a mixed reception. However, writing in The New York Times Book Review, noted scholar Alfred Appel called it "a great work of art, a necessary book, radiant and rapturous," and said that it "provides further evidence that he is a peer of Kafka, Proust and Joyce."
Атау
Дэвид Иглманның айтуынша, Набоков титулдық кейіпкеріне өзінің сүйікті көбелегінің құрметіне ат қойған. Көбелектерді кәсіби түрде жинаушы Набоков, әсіресе сары қанаты мен қара денесі бар бір түрін ұнатқан. Ол синестезиясы бар болғандықтан, әр әріпті түстермен байланыстырған: А әрпін сарымен, ал D әрпін қарамен. Осылайша, ол өзінің сүйікті көбелегінің (сары-қара-сары) бейнесін "Ада" есімінде көреді. Оның кейіпкері Ада, лепидоптерист болуды қалаған. "Ада" сонымен қатар "Ардор" сөзімен дыбыстас, ойнақы сөз. Аданың анасы Марина, оның есімін орыс тілінде "ұзын, терең" дауыспен айтады, бұл орыс емес, дауыстық емес ағылшын тілінде сөйлейтін адамдар "Ардор" сөзін қалай айтарына ұқсайды. Аданың есімінде "Ад" (Ад) сөзіне сілтеме бар, ол орысша "Тозақ" деген мағынаны білдіреді және бүкіл оқиғаның тақырыбы болып табылады.
According to David Eagleman, Nabokov named the title character in part after his favorite butterfly. An avid professional collector of butterflies, Nabokov especially liked a particular species with yellow wings and a black body. As a synesthete, he associated colors with each letter; A with yellow, and D with black. Thus he saw a reflection of his favorite butterfly (yellow black yellow) in the name "Ada." His character, Ada, wanted to be a lepidopterist. "Ada" is also a pun, a homophone, for "Ardor." Marina, Ada's mother, pronounces her name with "long, deep" Russian "A"s, which is how a speaker of non rhotic English would say the word "Ardor." Ada's name includes a play on Ad (Ад), Russian for Hell, which serves as a theme throughout the story.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
"Ада" Ван Вин есімді адамның өмірін және оның әпкесі Адаға деген өмір бойғы махаббатын баяндайды. Олар он бір (он екіге жуық) жастағы қыз бен он төрт жастағы жігіт ретінде кездеседі, өздерін туысқандар деп есептейді (нақтырақ айтсақ, әкелері туысқан, ал аналары – қарындастар), содан кейін жыныстық қатынас басталады. Кейіннен Ванның әкесі Аданың әкесі екенін, ал анасы оның анасы екенін біледі, яғни олар генеалогиялық тұрғыдан үшінші туысқандар (болжамды да, нақты да) және бірге туған бауырлар екенін анықтайды. Роман олардың қарым-қатынасындағы үзілістер мен жаңаруларды көрсетеді. Екеуі де бай, білімді және зиялы. Кітаптың өзі – тоқсан жасында жазылған оның естеліктері, өзінің және Аданың қолжазбаларымен, сондай-ақ қолжазба толық емес екенін аңғартатын белгісіз редактордың түсініктемелерімен толықтырылған. Роман бес бөлімнен тұрады. Хронологиялық ретпен дамыған оқиға құрылымы адамның өз естеліктеріне үңілуін бейнелейді, жасөспірім шақ эпикалық деңгейде суреттеледі, ал кейінгі жылдар жылдам өтіп кетеді.
Ada tells the life story of a man named Van Veen, and his lifelong love affair with his sister Ada. They meet when she is eleven (soon to be twelve) and he is fourteen, believing that they are cousins (more precisely: that their fathers are cousins and that their mothers are sisters), and begin a sexual affair. They later discover that Van's father is also Ada's and her mother is also his, hence they themselves are genealogically both third cousins (a relationship both putative and actual) and siblings. The story follows the various interruptions and resumptions of their affair. Both are wealthy, educated, and intelligent. The book itself takes the form of his memoir, written when he is in his nineties, punctuated with his own and Ada's marginalia, and in parts with notes by an unnamed editor which suggest that the manuscript is not complete. The novel is divided into five parts. As they progress chronologically, this structure evokes a sense of a person reflecting on his own memories, with an adolescence stretching out epically, and many later years simply flashing by.
Орнату
Оқиға он тоғызыншы ғасырдың соңында Демония немесе Антитеррада орын алады, ол Жердің балама тарихы болып көрінеді. Антитерраның географиясы мен тарихы Жердікіне ұқсас, бірақ маңызды тұстарында айырмашылықтары бар. Мысалы, АҚШ құрамына Африкалық теңізшілер ашқан барлық Америка кіреді. Бірақ ол ресейліктердің де қоныстанған жері болғандықтан, бізге таныс Батыс Канада "Эстоти" деп аталатын орыс тілінде сөйлейтін провинция, ал Шығыс Канада – француз тілінде сөйлейтін "Канади" провинциясы. Солтүстік Америкада орыс, ағылшын және француз тілдері қолданылады. Біздің әлемізде Ресейге тиесілі аумақтар мен Азияның көп бөлігі "Тартар" империясының құрамына кіреді, ал "Ресей" сөзі "Эстоти" үшін әдемі атау ретінде қолданылады. Еуропа мен Африканың көп бөлігін билейтін Британ империясын (он тоғызыншы ғасырда) король Виктор басқарады. Біздің әлеміздегі Нью-Йорк қаласының орнында Манхэттен қаласы орналасқан. Аристократия әлі де кең таралған, бірақ кейбір технологиялар жиырмасыншы ғасырдың деңгейіне жеткен. Дегенмен, "L апаты" деп аталатын оқиғадан кейін электр энергиясына тыйым салынған, тіпті оны ашқаннан бастап. Ұшақтар мен автомобильдер бар, бірақ теледидар мен телефондар жоқ; олардың қызметін сумен жұмыс істейтін ұқсас құрылғылар атқарады. Осылайша, бұл ХІХ және ХХ ғасырлардағы Ресей мен Американың күрделі қоспасы. Антитеррада "егіз" әлем, Терраға сенім кең таралған, ол шеткі дін немесе жаппай галлюцинация сияқты қарастырылады. ("Антитерра" атауы осыдан туындаған болуы мүмкін; планетаның нағыз аты – "Демония"). Ванның психолог ретіндегі алғашқы мамандануы – Террамен байланыста екеніне сенетін адамдарды зерттеу және олармен жұмыс істеу. Оның айтуынша, Терраның тарихы біздің әлеміміздікімен ұқсас: яғни, романның кейіпкерлері нақты әлем туралы армандайды немесе аңырманданады. Орталық кейіпкерлердің барлығы Солтүстік Америка аристократиясының мүшелері, көбінесе орыс және ирланд тегінен шыққан. Деметій ("Демон") Вин, Дэниел Виннің туысы. Олар екі іні-қарындасқа үйленеді – Аква мен Марина, олар да олардың туыстары. Демон мен Акваның Іван (Ван) есімді ұлы бар, ал Дэн мен Маринаның Ада мен Люсет есімді екі қызы бар. Оқиға 14 жасар Ванның 12 және 8 жасар туған ағайындарымен бірге өткізген жазғы демалысынан басталады. Әр бөлімде қамтылған жылдар туралы шамамен ақпарат төмендегі жақшаларда берілген, бірақ баяндаушының ойлары көбінесе көрсетілген мерзімнен тысқары шығады.
The story takes place in the late nineteenth century on Demonia or Antiterra, which appears to be an alternative history of Earth. Antiterra has the same geography and a largely similar history to that of Earth; however, it is crucially different at various points. For example, the United States includes all of the Americas (which were discovered by African navigators). But it was also settled extensively by Russians, so that what we know as western Canada is a Russian speaking province called "Estoty", and eastern Canada a French speaking province called "Canady". Russian, English, and French are all in use in North America. The territory which belongs to Russia in our world, and much of Asia, is part of an empire called Tartary, while the word "Russia" is simply a "quaint synonym" for Estoty. The British Empire, which includes most or all of Europe and Africa, is ruled (in the nineteenth century) by a King Victor. A city named Manhattan takes the place of our universe's New York City. Aristocracy is still widespread, but some technology has advanced well into twentieth century forms. Electricity, however, has been banned since almost the time of its discovery following an event referred to as "the L disaster". Airplanes and cars exist, but television and telephones do not; their functions are served by similar devices powered by water. The setting is thus a complex mixture of Russia and America in the nineteenth and twentieth centuries. The belief in a "twin" world, Terra, is widespread on Antiterra as a sort of fringe religion or mass hallucination. (The name "Antiterra" may be a back formation from this; the planet is "really" called "Demonia".) One of Van's early specialties as a psychologist is researching and working with people who believe that they are somehow in contact with Terra. Terra's alleged history, so far as he states it, appears to be that of our world: that is, the characters in the novel dream, or hallucinate, about the real world. The central characters are all members of the North American aristocracy, of mostly Russian and Irish descent. Dementiy ("Demon") Veen is first cousins with Daniel Veen. They marry a pair of twin sisters, Aqua and Marina, respectively, who are also their second cousins. Demon and Aqua raise a son, Ivan (Van); Dan and Marina raise two daughters, Ada and Lucette. The story begins when Van, aged 14, spends a summer with his cousins, then 12 and 8. A rough idea of the years covered by each section is provided in brackets, below, however the narrator's thoughts often stray outside of the periods noted.
1-бөлім: 43 тарау (1863-1888)
Бір сыншы "орыс тіліндегі 19 ғасырдың соңғы романы" деп атаған бұл бөлім кітаптың жартысына жуығын алып жатыр. Романның осы бөлігі бойынша Ван мен Аданың махаббатының гүлденуін бейнелейтін көптеген жолдар ырғақ, стиль және сөздіктер бойынша әртүрлі болады. Набоковтың жеткізгісі келген көңіл-күйіне байланысты, олар жылтыр, алдамшы қарапайым, бірақ бай сезімтал прозадан бастап, он сегізінші ғасырдағы порнографияның қарапайым және барокколық сатирасына дейін. Алғашқы төрт тарау, оқиғаның хронологиясы бойынша, тез алға-артқа жылжи отырып, ресми емес прологты ұсынады, бірақ көбінесе 1863 және 1884 жылдар аралығындағы оқиғалармен айналысады, бұл оқиғаның басты бағыты басталады. Олар Ван мен Аданың шынайы қарым-қатынасын, Демон мен Маринаның дауыл-дауыспен айналысуын, Маринаның әпкесі Акуаның Terra және суға деген құмарлығын және Ванның "алғашқы махаббатын", антиквариат дүкенінде көрген, бірақ ешқашан сөйлеспеген қызды бейнелейді. 4-43-тараулар көбінесе Ванның жасөспірім шағымен, ал оның "қарындасы" Адамен алғашқы кездесулері екі жазда оған (және оның "қарындасы" Люсетке) Ардис-Холлға, олардың ата-бабаларының үйіне, 1884 және 1888 жылдары қосылған кезде. 1884 жылы 14 және 12 жастағы Ван мен Ада бір-біріне қатты ғашық болады және олардың қарым-қатынасы романтикалық эротиканың күшті сезімімен ерекшеленеді. Кітап олардың шын мәнінде ағайын-туыс емес, бауыр-қарындас екенін білулерімен басталады. Бұл үзінді өте қиын, өйткені олардың ешқайсысы өздерінің қорытындыларын нақты айтпағандықтан (оларды анық деп санайды), тек мәтіннің кейінірек бөлігінде ғана айтылады. Аданың анасы 1871 жылдың тамызында, оның тууына он бір ай қалғанда, үйлену рәсімі туралы фотосуретті сақтаса да, олар төбедегі қорапта үйлену тойының 1871 жылдың желтоқсанында өткенін хабарлаған газетті табады. Сонымен қатар, Дэн сол көктемнен бастап шетелде болған, бұл туралы оның кең көлемді фильмдері дәлелдейді. Сондықтан ол Аданың әкесі емес. Сонымен қатар, олар 1869-1970 жылдары Маринаның сақтап жүрген гүлдер альбомын табады, ол өте көлденең түрде оның жүкті болғанын және Аквамен бірге санаторийде болғанын көрсетеді; Ванның туған күні Демоннан Маринаға 99 орхидея жеткізілгенін; Аква шаңғымен жүру апатынан кейін түсік жасағанын айтады. Кейінірек Марина жоғалтқан баланың орнына баласын өз апасына бергені анықталады, сондықтан ол шынымен Ванның анасы болып табылады және Демонмен қарым-қатынасы Аданың жүктілігіне дейін жалғасты. Бұл Люсеттті (Дэн мен Маринаның баласы) екеуінің де аналық жарты қарындасы етеді. Ван 1888 жылдың жазында Ардиске екінші рет келеді. Оқиға Ванның Аданың басқа сүйіктісі бар екендігіне күдіктенуінен және Люсеттің (қазір 12 жасар жартылай әпкесі) олардың кездесулеріне араласуынан (Ванның жартысы қарама-қайшы сезімдермен қарсы алатын) байланысты. Бұл бөлім Ванның Аданың шын мәнінде адал емес екенін білгенімен және Ардистан қашып кетіп, өзі білетін "қақтығыстарға" кек алумен аяқталады: Филлип Рак, Аданың қартайып, әлсіз мінезді музыка мұғалімі; және Перси де Прей, әбден қарапайым көрші. Ванды Тэппер есімді сарбазмен болған дау-дамай алаңдатып, оны дуэльге шақырады, ол оны жарақаттады. Ауруханада ол өліп бара жатқан Филипп Ракты кездестіреді, ал Ван оған кек алуға мәжбүр бола алмайды. Кейін ол Перси де Прейдің Антитерраның жалғасып жатқан Қырым соғысында атылып, қаза тапқаны туралы хабар алады. Ван Персидің туысы Кордула де Преймен бірге Манхэттендегі пәтерінде тұруға көшіп барады, ол толық сауығып кетеді. Олардың араларында физикалық қарым-қатынас бар, бұл Ванға Адаға деген сезімдерінің эмоционалдық қысымынан тынығу береді.
This part, which one critic called "the last 19th century Russian novel", takes up nearly half the book. Throughout this part of the novel, the many passages depicting the blossoming of Van and Ada's love vary in rhythm, style and vocabulary—ranging from lustrous, deceptively simple yet richly sensual prose to leering and Baroque satire of eighteenth century pornography—depending on the mood Nabokov wishes to convey. The first four chapters provide a sort of unofficial prologue, in that they move swiftly back and forth through the chronology of the narrative, but mostly deal with events between 1863 and 1884, when the main thrust of the story commences. They depict Van and Ada discovering their true relationship, Demon and Marina's tempestuous affair, Marina's sister Aqua's descent into madness and obsession with Terra and water, and Van's "first love", a girl he sees in an antique shop but never speaks to. Chapters 4 to 43 mostly deal with Van's adolescence, and his first meetings with his "cousin" Ada—focused on the two summers when he joins her (and her "sister" Lucette) at Ardis Hall, their ancestral home, in 1884 and 1888. In 1884 Van and Ada, age 14 and 12, fall passionately in love, and their affair is marked by a powerful sense of romantic eroticism. The book opens with their discovery that they are in fact not cousins but brother and sister. The passage is notoriously difficult, more so as neither of them explicitly states the conclusion they have drawn (treating it as obvious), and it is only referred to in passing later in the text. Although Ada's mother keeps a wedding photo dated August 1871, eleven months before her birth, they find in a box in the attic a newspaper announcement dating the wedding to December 1871; and furthermore that Dan had been abroad since that spring, as proved by his extensive filmreels. Hence he is not Ada's father. Furthermore, they find an annotated flower album kept by Marina in 1869–70 which indicates, very obliquely, that she was pregnant and confined to a sanatorium at the same time as Aqua; that 99 orchids were delivered to Marina, from Demon, on Van's birthday; and that Aqua had a miscarriage in a skiing accident. It later transpires that Marina gave the child to her sister to replace the one she had lost—so she is in fact Van's mother—and that her affair with Demon continued until Ada's conception. This makes Lucette (Dan and Marina's child) the uterine half sister of both of them. Van returns to Ardis for a second visit in the summer of 1888. The affair has become strained because of Van's suspicions that Ada has had another lover and the increasing intrusion of Lucette (their now 12 year old half sister) into their trysts (an intrusion that Van half welcomes with conflicted feelings). This section ends with Van's discovery that Ada has in fact been unfaithful, and his flight from Ardis to exact revenge upon those "rivals" of whom he is aware: Phillip Rack, Ada's older and weak charactered music teacher; and Percy de Prey, a rather boorish neighbour. Van is distracted by a chance altercation with a soldier named Tapper, whom he challenges to a duel and by whom he is wounded. In hospital he chances upon Phillip Rack, who is dying, and whom Van cannot bring himself to exact revenge upon. He then receives word that Percy de Prey has been shot and killed in Antiterra's version of the ongoing Crimean War. Van moves to live with Cordula de Prey, Percy's cousin, in her Manhattan apartment, whilst he fully recovers. They have a shallow physical relationship, which provides Van with respite from the emotional strain of his feelings for Ada.
2-бөлім: 11 тарау (1888-1893)
Ван уақытын психология бойынша зерттеулерді дамытуға және "Вилла Венера" жоғарғы сыныптық жезөкшеханаларына баруға жұмсайды. 1892 жылдың күзінде Люсет Ванға өзінің сүйіспеншілігін мәлімдеген соң, оған Ададан хат алып келеді. Онда ол бай орыс Андрей Винеландерден некеге тұру туралы ұсыныс алғанын хабарлайды. Егер Ван оны өзімен бірге тұруға шақырса, ол неке ұсынысынан бас тартады. Ван солай істейді, және олар Ванның Аданың мектептегі бұрынғы досынан және Ванның бұрынғы сүйіктісі Кордула де Прейден сатып алған пәтерде бірге өмір сүре бастайды. 1893 жылдың ақпан айында олардың әкесі Демон өзінің туысы (Аданың әкесі деп саналатын, бірақ нақты асыраушы) Дэн қорқынышты галлюцинациялық эпизод кезінде үйінің маңындағы орманға жалаңаш жүгіріп кеткеннен кейін көз жұмғанын айтады. Ван мен Адаға қатысты жағдайды түсінгеннен кейін, ол Ванға Аданың "одан бас тартса" бақытты болатынын, ал егер ол бұлай етпесе, Ваннан бас тартатынын айтады. Ван келіседі, кетеді және өзін-өзі өлтіруге тырысады; оның қаруы, бірақ, қару атылмайды. Содан кейін ол Манхэттендегі пәтерінен шығып, Ардистегі бұрынғы қызметші Ким Боарнаиді іздеумен айналысады, ол оларды өздерінің қарым-қатынасының фотосуреттерімен шантаж жасап, соқыр болғанша альпенстокпен қатты ұрып-соқты.
Van spends his time developing his studies in psychology, and visiting a number of the "Villa Venus" upper class brothels. In the autumn of 1892, Lucette, now having declared her love for Van, brings him a letter from Ada in which she announces she has received an offer of marriage from a wealthy Russian, Andrey Vinelander. Should Van wish to invite her to live with him she will refuse the marriage offer. Van does so, and they commence living together in an apartment Van has purchased from Ada's old school friend, and Van's former lover, Cordula de Prey. In February 1893, their father, Demon, arrives with news that his cousin (Ada's supposed father, but actual stepfather) Dan has died following a period of exposure caused by running naked into the woods near his home during a terrifying hallucinatory episode. Upon grasping the situation regarding Van and Ada, he tells Van that Ada would be happier if he "gave her up" ‒and that he would disown Van if he failed to do so. Van acquiesces, leaves, and attempts suicide; his gun, however, gun fails to fire. He then leaves his Manhattan apartment and preoccupies himself with hunting down a former servant at Ardis, Kim Beauharnais, who had been blackmailing them with photographic evidence of their affair, and savagely beating him with an alpenstock until he is blind.
3-бөлім: 8 тарау (1893-1922)
Ада Андрей Винеландермен үйленген соң, Ван 1901 жылға дейін саяхаттаумен және оқумен шұғылданады, осы кезде Люсет Англияда қайта пайда болады. Ол Ванның Америкаға қайтатын «Адмирал Тобаков» атты трансатлантикалық кемесіне билет алады. Ол келе жатып оны аздыруға тырысады, жайлы табысқа да жақындап келеді, бірақ олар кемеде «Дон Хуанның соңғы тілегі» фильмін тамашалағанда Ада фильмде пайда болады, осылай ол жолынан тайып қалады. Содан кейін Люсет бірнеше ұйықтау таблеткасын ішіп, «Тобаковтан» Атлантика мұхитына секіріп, өз-өзіне қол жұмсайды. 1905 жылдың наурыз айында Демон ұшақ апатында қаза табады. Сол жылы Ада мен Андрей Швейцарияға келеді. Ван олармен кездеседі және Люсеттің мүлігін табуға тырысып жатқандарын сылтау етіп, Адамен байланысқа түседі (демек, ол түрлі жасырын банк шоттарында сақталған). Олар Андрейді тастап кету жоспарын құрады, енді Демонның өлімі осы жоспарды іске асыруға мүмкіндік береді деп санайды. Алайда, Швейцарияда болған кезде Андрей туберкулезбен ауырады, және Ада оның жазылғанша оны тастамайтынына шешім қабылдайды. Ван мен Ада ажырасып кетеді, Андрей 17 жыл бойы ауырып, содан кейін қайтыс болады. Соңынан Ада Ванмен кездесу үшін Швейцарияға ұшып келеді.
With Ada having married Andrey Vinelander, Van occupies himself in traveling and his studies until 1901, when Lucette reappears in England. She has herself booked on the same transatlantic liner, the Admiral Tobakoff, that Van is taking back to America. She attempts to seduce him on the crossing and nearly succeeds, but is foiled when Ada appears in the film, Don Juan's Last Fling which they watch onboard. Lucette then consumes several sleeping pills and completes suicide by throwing herself from the Tobakoff into the Atlantic. In March 1905, Demon dies in a plane crash. Later that year Ada and Andrey arrive in Switzerland. Van meets with them, and has an affair with Ada whilst pretending that they are engaged in uncovering Lucette's fortune (supposedly concealed in various hidden bank accounts). They hatch a plot for her to abandon Andrey, a plan they now consider feasible due to Demon's death. During their stay in Switzerland, however, Andrey falls ill with tuberculosis, and Ada decides that she cannot abandon him until he has recovered. Van and Ada part, and Andrey remains ill for 17 years, at which point he dies. Ada then flies back to Switzerland to meet with Van.
4-бөлім: Бөлілмеген (яғни 1 тарау) (1922)
Бұл бөлім Ванның "Уақыт текстурасы" лекциясын қамтиды, оны ол Адриатикадан Еуропа арқылы Монт-Рукс, Швейцарияға Адамен кездесу үшін бара жатып, таспаға оқығандай жазылған. Ал Ада Америкадан Женева арқылы келеді. Транскрипция кейін олардың кездесуін сипаттау үшін өңделіп, содан кейін қайтадан оқиғадан шығарылады. Осы себепті романның бұл бөлімі өзін-өзі көрсетуге бейім, сондықтан ол романның "қиын" бөлігі деп есептеледі, тіпті кейбір сыншылар Владимир Набоковтың "оны жоймағанын" тілегендерін айтты. Алайда, мұны романның орталық тақырыптарының бірін – "айтылмаған романтика мен қашалмас шындықтың өзара байланысын" ең күшті бейнелеуі деп қарастыруға болады. Дегенмен, Ван мен Ада ақырында қайта табысып, бірге өмір сүре бастайды.
This part comprises Van's lecture The Texture of Time, apparently transcribed from his reading it into a tape recorder as he drives across Europe from the Adriatic to meet Ada in Mont Roux, Switzerland while she herself is en route from America via Geneva. The transcription is then edited to merge into a description of his and Ada's actual meeting, and then out again. This makes this part of the novel notoriously self referential, and hence has been cited as the "difficult" part of the novel, to the extent that some reviewers stated that they wished Vladimir Nabokov had "left it out". It could conversely be argued that this is but one of the most potent evocations of one of the novel's central themes: " the interpenetration of ineffable romance and ineluctable reality." That said, Van and Ada ultimately reunite and begin living together.
5-бөлім: 6 тарау (1922-1967 жж.)
Романның бұл бөлімі 1967 жылы, Ван «Ада немесе Ардор: Отбасылық хроникада» баяндалғандай естеліктерін аяқтағанда орын алады. Ол өзінің, белгілі бір деңгейде, қанағаттануын, кітабымен арақатынасын, сондай-ақ Аданың әлі де қасында болуын және оған деген махаббатын сипаттайды. Бұл өмірден өткен ән, қасірет туралы ойлармен және уақыттың салдарымен тізіледі. Ван мен Ада өлім туралы сөйлеседі, ал Ван өзінің негізінен аяқталған, бірақ әлі толыққанды жетілмеген туындысын түзетуден үзіліп қалады. Кітап Ван мен Аданың «Ваниада, Дава немесе Вада, Ванда және Анда» болып бірігуімен аяқталады.
This section of the novel is set in 1967, as Van completes his memoirs as laid out in Ada or Ardor: A Family Chronicle. He describes his contentment, such as it is, his relationship with his book, and the continuing presence of, and his love for, Ada. This swan song is interspersed with remarks on pain and the ravages of time. Van and Ada have a conversation about death, and Van breaks off from correcting what he considers his essentially complete, but not yet fully polished, work. The book climaxes with Van and Ada merging into "Vaniada, Dava or Vada, Vanda and Anda".
Сын-пікірлер мен қабылдау
Сыншылар Ван мен Аданың соңында өз-өзіне қол жұмсап өлгеніне күмәнді келеді, себебі автор: "Егер осы уақытпен шаршаған, жатқан жұп өлмек ниетте болса..." дейді. Дэвид Поттер Ванның естеліктерде баяндайтын әлемін "қарама-қайшылықтардың тұрақсыз қосылысы, таңғажайып элементтер мен галлюцинациялық уақыт өлшемдері" деп сипаттайды, оған Ван толыққанды бақылай алмайды. Оның пікірінше, осы себепті романды түсіндіру осыншалықты қиын. Гарт Риск Холлберг кітапты түсінуге қиын болғанын мойындады, бірақ сонымен бірге оның көркем тілін жоғары бағалады және Набоковтың "бір түрлі Пруст сиқырымен айналысатынын: ол еске алу арқылы жоғалған нәрселерді қайта жасайды" деді. Дэвид Ауербах "Ада" мен оның басты кейіпкерлерінің оқырманды жаттандыратынын, ал Набоковтың оқырмандары оларды солай сезінетінін білгенін айтты. Ол Ван Веенді сенімсіз баяндаушы деп есептейді және оқиғаның көп бөлігі Ванның қиялынан туған деп болжайды, Антитерраны Набоковтың "Бас иесізге шақыру", "Жамандыққа шақыру" және "Соққы" романдарындағы нақты ойдан шығарылған оқиға орындарымен салыстырады.
Critics dispute whether Van and Ada die by suicide at the end, as the author says "if our time racked flat lying couple ever intended to die". David Potter describes Van's narrated world in the memoir as "an unstable blending of contradictions, jarring fantastical elements, and hallucinated temporalities" over which Van is only partially in control. He argues that this is what makes the novel so notoriously difficult to interpret. Garth Risk Hallberg found the book challenging, but also acclaimed its prose and argued that Nabokov "manages a kind of Proustian magic trick: he recovers, through evocation, the very things whose losses he depicts." David Auerbach felt that both Ada and its lead characters were alienating, and believed that Nabokov knew readers would find them so. He considered Van Veen to be an unreliable narrator and speculates that much of the story is Van's fantasy, comparing Antiterra to the expressly fictional settings Nabokov created in Invitation to a Beheading, Bend Sinister and Pale Fire.