Кіріспе

Американдық экс-саентолог Стивен Фишман (1949 жылы туған) – американдық бұрынғы саентолог, ол сотқа ұсынған құжатында Саентологияның құпия Операциялық Тетан деңгейлерін көрсеткені Саентология шіркеуінің Ксену және От қабырғасы туралы доктриналарын алғаш рет жария түрде мойындауына себеп болды. Фишман сым арқылы жасалған алаяқтық және ақша жылыну қылмыстары үшін 21 жылға сотталды, және 2028 жылдың 28 қазанында босатылуға жоспарланған еді. Ол 2021 жылдың 8 қаңтарында босатылды.

Қалпына келтіру

Фишманның Саентология шіркеуімен дау-жанжалының бастауы 1983 жылдан 1988 жылға дейін жасаған алаяқтық схемасына саяды. Фишман жұмыс берушісінен ұрлап, жалғандаған акциялар сатып алу туралы куәліктерді ұсыну арқылы ондаған топтық сот процесіне қатысты. Осылайша ол шамамен бір миллион доллар тапқан, оның 30 пайызы Саентология материалдары мен қызметтеріне жұмсалды. Фишман 1988 жылдың шілдесінде тұтқындалып, бірнеше алаяқтық қылмыстарымен айыпталды. ФБР шіркеудің де осы схемаға қатысы болу мүмкіндігін тергеді. Фишманның адвокаты Марк Нурик, ақыл-есінен жаңылысқандықтан қорғануды жоспарлап, жалған естелік синдромының теоретигі Ричард Офше мен психолог Маргарет Сингерді сарапшы куәгерлер ретінде ұсынды. Фишман Офше мен Нурикпен жеті бөлімнен тұратын бейне сұхбаттасты. Сұхбатта ол Саентология доктринасының әртүрлі аспектілерін, өзінің Саентологияға қатысуын және шіркеудің оның тұтқындалуына реакциясын егжей-тегжейлі талқылады. Фишман шіркеу қызметкерлерінің оған өзінің Саентологияға қатысы бар екенін білетін психологы Уве Герцті өлтіруді және содан кейін өзін-өзі өлтіруді бұйырғанын мәлімдеді. Осы әрекеттері үшін ол әділетке кедергі келтірді деп қосымша айыпталды. Сот ақырында Нуриктің қорғаныс стратегиясын, қарсы сарапшы Дик Энтонинің куәлігіне сүйене отырып, екі сарапшы куәгердің де жауаптарын қабылдамай бұзды. Ол 1993 жылдың ортасында мерзімінен бұрын босатылды. Энтони, Офше мен Сингерге қарсы шығып, Фишманның қылмыстық ісінің діни топтардың мәжбүрлеу арқылы сендіру идеяларын енгізуге тырысқан бірнеше ісдің бірі екенін айтты. Соттың бұл шешімі американдық культтерді сынаушылар үшін кері соққы болды. Офше мен Сингер Энтониге сотқа шағымданып, ол олардың теорияларының негізін бұл және басқа да істерде дұрыс көрсетпегенін мәлімдеді. Фишман ісі бойынша сот тізімдері жұртшылыққа ашық болды.

Вольершейм соты

Фишман 1993 жылы Лоренс Вуллерсхайм атынан мәлімдеме ұсынды, онда шіркеу Вуллерсхаймның шіркеуге қарсы сот процесіне кедергі келтіру үшін қолданған тактиканы өз көзімен көргенін айтты. Мәлімдемеде (афидавитте) Фишман шіркеудің сот судьясының итін батырып өлтіргенін және Вуллерсхаймге түнде мазалау телефон соққандарын мәлімдеді.

Фишманның шіркеу тарихының шынайылығы

Фишманның Саентология шіркеуіне қатысы жөніндегі көптеген пікір таластары осы оқиғадан бері өткен ондаған жылдарда пайда болды. Фишманның қатысуын күмәндететін айыптаулар бастапқыда шіркеудің өзінен және олардың заңдық өкілдерінен келді. Олар оның мүшелік туралы деректері мен жазбаларында жоқ екенін анықтағаннан кейін, оған артық көріну туралы сот процесін бастады. 2015 жылдың тамызында Саентологияға қатысты белгілі сыншы және тергеуші Тони Ортега «Фишман ісі» туралы ашық хабарлама жариялады, онда Стивен Фишманды «қасқыр» (немесе тәуелсіз саентолог) деп сипаттайды. Ол Фишманды былай сипаттайды:

«Нағыз, ұзақ жылдар бойы Саентологиямен айналысқандар сізге [Фишманның] кітабындағы материалдар, сондай-ақ Фишманның оның адвокаты сотқа Фишманның ақыл-есі дұрыс емес екенін дәлелдеу үшін жазған видеоларының танымал жиынтығы, Фишманның ешқашан Саентолог болмағанын, бірақ Саентология материалдарының үлкен кітапханасын жинаған, оларды мұқият зерттеген, сондықтан ол білгендей сөйлей алатынын көрсетеді – кемінде, жаңа бастағандар үшін».|авторы=Тони Ортега|тақырыбы=Стив Фишман – «Фишман құжаттарының» авторы – бүгін 21 жыл түрмеде отыр

Стивен Фишманның Саентология бойынша аяқталған еңбектерінің тізімінде, жасалған немесе жарияланған ешқандай дерек жоқ. Фишманның өзі жариялаған «Жалғыз қасқыр» атты естеліктерінде аталған көптеген Саентологиядан бас тартқандар кітаптағы оқиғаларды толығымен жоққа шығарды және оны танымады. Фишман өзінің баяндамаларында I-VII және VIII деңгейлі OT деңгейлерін екі Sea Org мүшесінен бөлек жағдайларда алғанын ұзақ уақыт бойы айтып келді. Ортега бұл туралы күмәнмен қараса да, OT VIII құжатының түпнұсқа екеніне сенеді. «Біз «Жалғыз қасқырды» оқығанда, онда аталған кейбір адамдардың 20 жылдан кейін шіркеуден шыққанын байқадық. Біз олармен байланыстық, олар кітапта айтылғандардың ешқайсысының орын алмағанын растады». «Жалғыз қасқыр» – бұл өте шығармашылық туынды, онда Л. Рон Хаббардтың еңбектерінен алынған нақты есімдер, орындар және цитаталар бар, сондықтан ол шынайы көрінеді.