Кіріспе

Нина Кулагина, Нинель Сергеевна Кулагина (Нине́ль Серге́евна Кула́гина, шын аты Нинель Михайлова) (30 шілде 1926 – 11 сәуір 1990) – психикалық қабілеттері бар деп мәлімдеген орыс әйелi, әсіресе психокинез саласында. Оның құбылысын зерттеу жұмыстары КСРО-да өмірінің соңғы 20 жылында жүргiзiлдi. Кулагинаның жасырын магниттер мен жіптерді пайдаланғаны күдік тудырды. Бiрнеше кітаптар мен басылымдардың авторлары оның бiрнеше рет алаяқтық жасағанын айтты. 1987 жылы Кулагина оны алаяқтықпен айыптаған советтік үкіметтік журналға қарсы қорлауға қатысты сотқа жүгінді және ішінара жеңіске жетті.

Өмірбаян

1926 жылы туған Кулагина он төрт жасында Қызыл Армияға қосылып, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде танк полкіне қабылданды, бірақ оның психикалық қабілеттері зерттелген кезде ол үй шаруасындағы әйел болды және 1960 жылдары халықаралық талқылауларға қатысты. Салқын соғыс кезінде үнсіз, қара-ақ түсті фильмдер түсірілді, онда ол алдындағы үстелдегі заттарды тиіспей-ақ жылжытатын сияқты көрінді. Бұл фильмдер, болжам бойынша, Кеңес үкіметінің бақылауымен түсірілді және әлемдегі көптеген парапсихологтардың қызығушылығын тудырды, олардың кейбіреулері бұл психикалық құбылыстардың бар екеніне нақты дәлел деп санды. Кеңес Одағының мәліметтері бойынша, Кулагинді 40 ғалым зерттеген, олардың екеуі Нобель сыйлығының лауреаттары болған. Ларри Кеттлекэмп "Психиктерді зерттеу" кітабында Кулагинаның суға батырылған сынған жұмыртқаларды ақ және сарысынан бөліп, түсірілгенін айтады, сол кезде жүрек соғуы, ми толқындары және электромагниттік өріс сияқты физиологиялық өзгерістер жеделдеп, өзгерген. Сыртқы электромагниттік әсерлердің бұзылмауы үшін, ол металл торға орналастырылды, содан кейін шыны күмбез астындағы оттықтар қатарынан белгіленген оттықты алып тастау қабілетін көрсетті. Кулагина өзінің қабілетін алғаш рет анасынан мұра болғанына сенгенін, ашуланғанда заттардың өздігінен қозғалатынын байқағанда мойындағанын айтты. Кулагинаның сөзіне қарағанда, бұл әсерді тудыру үшін ол ойын тазарту үшін медитация жасауы керек болған. Ол қажетті шоғырланғаннан кейін омыртқасында күшті ауыру сезімі мен көру қабілетінің нашарлауын сезінген. Сонымен қатар, ауа райы оның психокинетикалық қабілеттеріне кедергі келтіргені хабарланды.

Дау

Көптеген адамдар мен ұйымдар, мысалы Джеймс Рэнди білім беру қоры және итальяндық паранормальді құбылыстарды зерттеу комитеті (CICAP) психокинез туралы мәлімдемелерге күмәнмен қарайды. Массимо Полидоро Кулагинамен жасалған тәжірибелердегі ұзақ дайындық уақыты және бақыланбайтын орта (мысалы, қонақ үй бөлмелері) алдау жасауға көп мүмкіндік берді деп жазды. Сиқыршылар мен скептиктер Кулагинаның көрсеткен өнерлерін қол шеберлігіне жаттыққан адам оңай орындай алатынын айтты. Мұндай амалдарға, мысалы, шеберлікпен жасырылған жіптер, магниттік металдың кішкентай бөліктері немесе айналар кіруі мүмкін. Сонымен қатар, Суық соғыс кезеңінде Кеңес Одағының «Пси-жарысқа» жеңіп шығу арқылы үгіт жасау үшін нәтижелерді жалғандауға немесе әстеуге айқын себебі болды, бұл осы кезеңдегі ғарышқа қатысты жарысқа немесе қарулану жарысына ұқсас еді. 1960 жылдары орыс журналисі Владимир Львов «Правда» газетінде мақала жариялады. Гарднердің сөзіне қарағанда, ол «бірнеше рет советтік ғалымдармен алданып қалған». 1986 жылы Совет Одағы Әділет министрлігі басып шығарған «Адам және заң» журналы Кулагинаны алаяқтық жасады деп айыптады. Кулагина журнал журналистерін артық айыптады деп сотқа берді және бір жылдан кейін іс бойынша ішінара жеңіске жетті. Сот журналистердің алаяқтыққа тікелей дәлелдері жоқ екенін анықтады. Кулагина сот отырысына қатыспады. Ресейлік скептиктер қоғамы сот шешімінде «Кулагинаның аномальдық қабілеттерінің бар екені расталған жоқ» деп атап өтті.