Кіріспе

Британдық саясаткер (1812–1888)
Канадалық хоккейші

Генри Ричард (3 сәуір 1812 – 20 тамыз 1888) – конгрегациялық пастор және 1868–1888 жылдар аралығында Уэльс Парламентінің депутаты. Ричард бейбітшілік пен халықаралық арбитражды қолдаушы болды және 40 жыл бойы (1848–1884) Бейбітшілік қоғамының хатшысы қызметін атқарды. Оның қызығушылықтарының ішінде құлдыққа қарсы күрес те болды.

Ерте өмір

1812 жылы Середигонның Трегаронда дүниеге келген ол кальвинистік методист пасторы Эбенезер Ричардтың (1781–1837) екінші ұлы болды. Ол бастапқы білімін Ллангейтто грамматикалық мектебінде алды, содан кейін Лондонға жақын орналасқан Хайбери колледжінде дін қызметкері болу үшін білім алды. 1835 жылы, дінге қабылданғаннан кейін Ричард Лондонның Олд-Кент-роудтағы Марлбороу қауымдық шіркеуінің пасторы болып тағайындалды. Шіркеудің негізгі тасы 1826 жылы Томас Уилсонмен қаланды. Ричард Томас Хьюзден кейін қызметке келді және шіркеудің құрылыс бойынша алған қарыздарын төлеуге, сондай-ақ мектеп ашуға (Британ мектебі, Оукли Плейс) жеткілікті қаражат жинады.

Бейбітшілік қоғамының хатшысы

Ричард 1850 жылы Тыныштық қоғамының хатшысы лауазымына толық уақыт жұмсау үшін отставкаға кетті, бұл қызметті ол екі жыл бұрын жартылай уақытпен атқарған болатын. Ол Еуропа астаналарында бірнеше конгрестерді ұйымдастыруға көмектесті және 1856 жылғы Париж шартына төрелік принципін қолдайтын декларацияның енгізілуіне белсенді түрде атсалысты. Осы еңбегінің арқасында ол 1885 жылы отставкаға кеткенге дейін Еуропа мен Америка Құрама Штаттарында жақсы танылды.

Алғашқы саяси мансап

1860-шы жылдардың басында Ричард Англикан шіркеуін таратуды мақсат тұтқан "Азаттық қоғамының" басшысы болды. Қоғам Ричардтың туған Уэльске көбірек назар аударды және парламент сайлауларында бақ сынауға тырысты. Ричардтың жарияланған еңбектері Уэльстегі саяси өмірге жер иелерінің ықпалын сынағанмен, парламенттік сайлауда дауыс беретін адамдардың құрметті көзқарастары кез келген саяси жетістікке кедергі келтіретінін де мойындады. Шындығында, Кардиганширде "Азаттық қоғамына" қолдау (кем дегенде қаржылық тұрғыдан) нашар болды. Аймақтың діни ұйымдарға қатыстылығының саяси еместігі 1865 жылғы жалпы сайлауда Ричардтың Кардиганширден Либералдық кандидат болу мүмкіндігі туғанда айқын болды.

1865 жылғы жалпы сайлау

Кардиганширдің қазіргі депутаты Уильям Томас Роуленд Пауэлл сайлауға он екі ай бұрын зейнетке шығатынын мәлімдеді, ал Бронвидтен келген сэр Томас Ллойд либералдық кандидат ретінде таңдалды. Бірақ Пауэлл шешімін өзгерте салысымен, Ллойд отырыстағы депутатқа қарсы шықпайтынын жариялады. Осының нәтижесінде Ричард пен Дэвид Дэвис Лландинам екеуі де кандидаттықтарын ұсынды. Кардиганширге келген соң Ричард дереу Гогердданға барып, Прайс отбасының пікірін білді, соның нәтижесінде өзінің кандидатурасын жариялады. Гогердданның Аберистуит және округтің солтүстігіндегі ықпалы өте зор болды, сондай-ақ Дэвид Дэвиске қатысты айқын қарсылығы болды. Олардың Ричардты қолдауы Дэвиске деген қарсылықтарымен байланысты болды. Абераронда іріктеу жиналысы ұйымдастырылды, бірақ одан аз уақыт бұрын Пауэлл тағы да зейнетке шығуын хабарлады. Ричардтың өкілдері Ллойдтың ниетін білу үшін Бронвидке барды, ол енді депутаттық орынға таласатынын түсінген соң Ричард оның пайдасына бас тартты. Ал Дэвид Дэвис бас тартпады және кандидатураны қабылдау сөйлесінде Ричардтың бас тарту шешімін қатты сынады. Дэвис жеңіске 361 дауысқа жуық келді.

1868 жылғы жалпы сайлау

1868 жылы Генри Ричард Оңтүстік Уэльстегі Мертир округінен парламентке либералдық депутат болып сайланды.

Парламент мүшесі

Сайланудан кейін Ричард Төменгі палатадағы ең белгілі нонконформистердің бірі ретінде танылды. Ол Уэльстегі шіркеудің мемлекеттен бөлінуін және нонконформистердің шағымдарын жоюды жақтаған партияның жетекші мүшесі болды.

Қауымдық Одақтың төрағасы

1877 жылы Ричард Англия мен Уэльстің қауымдық одағының төрағасы етіп тағайындалды.

Аболиционистік

Генри Ричардтың құлдыққа қарсы күрестегі еңбегі көпке белгілі болмаса да, және Америка Азамат соғысын құлдықты жоюдың тиімді жолы деп қарастырмағандықтан, ол бұл салада әркесімнің құрметіне ие болды. Шындығында, оның қайтысынан кейін бірнеше апта өткен соң, Британдық және шетелдік құлдыққа қарсы қоғам (қазіргі Халықаралық құлдыққа қарсы ұйым) өз журналында, "Құлдыққа қарсы хабаршы" деген атпен некролог жариялады.

Өлім және еске алу

Ричард 1888 жылғы 20 тамызда Бангор қаласының жанындағы Требортта, Англси лорд-лейтенантының үйінде жүрек ауруынан кенеттен қайтыс болды. Оның денесі Лондонның Болтон Гарденс, Оңтүстік Кенсингтон ауданындағы резиденциясына жеткізілді, онда ол 31 тамыздағы жерлеу рәсіміне дейін сақталды. Оның мәрмәр мен ақ тастан жасалған, өзінің қашап салынған портретімен әсемделген және шатыры бар ғибадатхана тәрізді ескерткіші 1891 жылы халықтан жиналған қаражат есебінен оның қабірінің үстіне орнатылды. Қабір оңтүстік кіреберістен көп алшақтамай, шығыс жаққа қарай созылған жолдың бойында орналасқан. Оның әйелі Аугуста Матильда оның қасында жерленген. Трегарон алаңындағы Генри Ричардқа арналған, сондай-ақ әсем мүсін Альберт Тофттың жобасымен жасалып, 1893 жылғы 18 тамызда сэр Джордж Осборн Морган ашты. Мүсіннің тақтасында былай жазылған: "Ол осы Трегарон қаласында дүниеге келді, христиан дінін таратуға тәрбиеленді және 1835 жылы Лондонда дін қызметкері болып тағайындалды. 1848 жылы ол Бейбітшілік қоғамының хатшысы болып тағайындалды, содан кейін "Бейбітшілік елшісі" деген халықаралық атаққа ие болды. 1868 жылы ол Мертир сайлау округінен парламент депутаты болды және Уэльс мәселелеріне деген қамқорлығы соншалық, оны "Уэльс депутаты" деп атады. Ол білім беру саласында да белгілі болды: бірнеше комиссиялардың құрамында жұмыс істеді және 1883 жылы Кардифф университетінің алғашқы вице-президенті аталды." "Мен әрқашан үш нәрсені есімде ұстадым: өз елімнің тілін, халқын және мүддесін ұмытпау, сондай-ақ елімнің абыройын қорғау және мүддесін ілгерілету үшін барлық мүмкіндікті пайдалану." "Соғыс жүйесін тоқтатуға деген үмітім халықтың берік сенімінде, үкіметтердің саясатында немесе парламенттегі пікірталастарда емес."