Кіріспе

Колумбия мен Венесуэладағы тропикалық шалғынды алқап экорегионы, Оңтүстік Америкадағы шалғынды алқаптар мен саванналар аймағы.

Лланос (испан тілінде Лос Лланос, "Жазықтар"; los ˈʝanos) – Оңтүстік Американың солтүстік-батысындағы Колумбия мен Венесуэладағы Анд тауларының шығысында орналасқан кең тропикалық шалғынды жазық. Бұл тропикалық және субтропикалық шалғынды алқаптар, саванналар және бұталы өсімдіктер биомының экорегионы.

География

Льянос негізінен шығысқа және батысқа қарай созылатын төмендіктерді алып жатыр. Льянос батысы мен солтүстік-батысында Анд таулары, солтүстігінде Венесуэланың жағалау жоталарымен шектеледі. Оңтүстік-шығысында Гвиананың жоталық аймақтары, оңтүстік-батысында Негро-Бранко ылғалды ормандары орналасқан. Шығысында Ориноконың батпақты жерлері мен Ориноко дельтасының батпақты ормандары жатыр. Льянос арқылы батыстан шығысқа қарай ағатын және Колумбия мен Венесуэла арасындағы шекараның бір бөлігін құрайтын Ориноко өзені – аймақтың негізгі артериясы. Ориноко – Венесуэланың ірі өзен жүйесі.

Климат

Экоөңірде тропикалық саванна климаты бар, ол Колумбияның Льянос аймағында тропикалық муссондық климатқа жақындайды. Жаңбыр маусымдық сипатта болады, сәуірден қарашаға дейін жаңбырлы, ал желтоқсан мен наурыз аралығында құрғақ маусым басылады. Көбінесе маусым мен шілде айларында жауын-шашын мөлшері ең жоғары болады. Жауын-шашын экоөңірдің әртүрлі бөліктерінде өзгеше болады: оңтүстік-батыста, Апуре штатында және солтүстік-шығыстағы Монагас штатының Льянос аймағында жылына белгілі бір мөлшерде жауады. Жылдық орташа температура 26-28°C шамасында, ал айлық орташа температура жыл бойына көтеріліп-төмендемейді; ең суық айлар (маусым, шілде, желтоқсан және қаңтар) ең ыстық айлардан шамалы төмен болады. Льяносқа тән ұзын мұрынды армадилло (Dasypus sabanicola) және қысқа құйрықты оппоссум (Monodelphis orinoci) осы аймақта ғана кездеседі. "Льянеро" ("дала тұрғыны") термині мал өсірушілермен байланыстырып айтылады, олардың мәдениетінде Пампас гаучоларымен немесе испандық және мексикалық Техастың вакероларымен ұқсастықтар бар. Десямдаған жылдар бойы кең ауқымды мал шаруашылығы Льянос экологиясын өзгертіп жіберді. Жайылымдар мен саванналар көбінесе мал жаюға қолайлы болуы үшін және ағаштар мен бұталарды жою мақсатында өртеледі. Мал азығы ретінде жергілікті емес шөптер енгізілді, соның ішінде африкалық Melinis minutiflora шөбі кең аумақтарды жабады.