Кіріспе
Рикки Рэй Ректор (12 қаңтар 1950 – 24 қаңтар 1992) – 1981 жылы Арканзас штатының Конвей қаласында полиция қызметкері Роберт Мартинді өлтіргені үшін сотталған американдық қылмыскер. Ректор мейрамханада бір адамды өлтіріп, қашып кеткен соң, өзін ұстап беруге келіскенге дейін үш күн бойы қашып жүрді. Бірақ өзін ұстатудың орнына, ол келісім шарттарын келіскен полиция қызметкеріне арқасынан оқ атты. Одан кейін өзін-өзі өлтіруге тырысып, басына оқ атқан. Бұл әрекет салдарынан ол лоботомияға ұшырады. 1991 жылы Жоғарғы Сотқа кассациялық шағым беру туралы өтініш қабылданбады, судья Тургуд Маршалл қарсы дауыс берді. Ректордың психикалық денсаулығына қарамастан, сол кездегі Арканзас штатының губернаторы Билл Клинтон 1992 жылғы АҚШ президенттік сайлау кампаниясы кезінде 1992 жылғы 24 қаңтарда Ректордың өлім жазасын орындауын жеке бақылау үшін Арканзасқа оралды.
Ricky Ray Rector (January 12, 1950 – January 24, 1992) was an American convicted murderer who was executed for the 1981 murder of police officer Robert Martin in Conway, Arkansas. After killing a man in a restaurant and fleeing, Rector spent three days on the run before he agreed to turn himself in. However, instead of giving himself up, he shot the police officer who had negotiated his surrender in the back. He then shot himself in the head in a suicide attempt. The attempt effectively resulted in a lobotomy. A 1991 request for a writ of certiorari to the Supreme Court was denied, with Justice Thurgood Marshall dissenting. Despite Rector's mental state, then Arkansas Governor Bill Clinton made a point of returning to Arkansas to oversee Rector's January 24, 1992, execution during the 1992 U. S. presidential election campaign.
Қылмыстар мен сот
1981 жылдың 21 наурызында Ректор және бірнеше досы Конвейдегі Томмидің ескі үлгідегі үй тағамы мейрамханасындағы би залына барды. Бір досы 3 долларлық кіру ақысын төлей алмағандықтан ішке кіргізілмегенде, Ректор ашуланып, белбеуінен .38 калибрлі тапаншасын шығарды. Ол бірнеше рет оқ атты, екеуін жаралады және үшінші адам, Артур Д. Крисвеллді өлтірді, ол тамағы мен маңдайын жарғаннан кейін дерлік бірден көз жұмды. Ректор кісі өлтірген жерден досының машинасымен қашып, үш күн бойы қалада сарыбас болып, орманға немесе туыстарының үйіне тығынды. 24 наурызда Ректордың қарындасы оны өздігінен полицияға тапсыруға көндірді. Ректор бағынуға келісті, бірақ тек бала кезінен таныс офицер Роберт Мартинге ғана. Ол анасының арт жағынан өтіп кеткеннен кейін, Ректор тапаншаны өзінің басқа бағыттап, оқ атты. Ректорды басқа полиция қызметкерлері тез арада тауып, жергілікті ауруханаға жеткізді. Оқ ату Ректордың маңдай бөлігін зақымдады. Ректор операциядан аман қалды және Крисвелл мен Мартинды өлтіргені үшін сотқа тартылды. Оның қорғаушы адвокаттары Ректордың интеллектуалдық қабілеті төмен және сотқа қатысуға лайық емес деп мәлімдеді. Алайда, Ректорды сарапқа салған бірнеше сарапшылардың қайшылықты куәліктерін тыңдағаннан кейін, судья Джордж Ф. Хартж Ректордың сотқа қатысуға қабілетті деп шешті. Ректор екі айып танылып, өлім жазасына кесілді.
Атқару
Ректор 1992 жылы Арканзас штатында өлім жазасына кесілген кезде бірнеше даулы мәселенің бірдей кезде туындауына тап болды. Оның зиякерлік жетілмеушілігінің айқын мысалы ретінде, соңғы тамағынан десертті "кейінірек жеу үшін" сақтап қоюы жиі айтылады, яғни өлім жазасынан кейін жеуді жоспарлағаны. 2002 жылы АҚШ Жоғарғы Соты "Аткинс Вирджинияға қарсы" ісінде зиякерлік кемістігі бар адамдарды өлім жазасына кесуге тыйым салды, мұндай практика қатыгез және ерекше жаза болып табылады деп шешті.
Соңғы тамақ
Соңғы тамағы ретінде Ректор стейк, қуырылған тауық, вишнялы Kool-Aid және жаңғақты пирог сұрады, олар да берілді. Жоғарыда көрсетілгендей, Ректор пирогты табақтың шетіне қойып, өлім жазасын орындау камерасына алып бара жатқан түзету инспекторларына "кейінірек жеу үшін сақтап қойғанын" айтты.
Атқару
Ректор өлім жазасы ретінде укол арқылы аттырылды. Медициналық қызметкерлерге жарамды тамырды табуға елу минуттан астам уақыт кетті. Бұл Арканзас штатында 1973 жылдың 23 наурызында күшіне енген жаңа өлім жазасы заңдары қабылданғаннан кейін болды.
1992 жылғы президенттік кампаниядағы рөлі
1992 жылға қарай Билл Клинтон демократтардың "күнәсіздерді қорғағандары үшін енді өкінуінің қажеті жоқ" екенін айта бастады және өлім жазасын қолдайтынын білдірді. Осыны дәлелдеу үшін ол сайлау кампаниясының ортасында Арканзас штатына қайтып ұшып, аталған атқару жоспарланғандай жалғасатынын мәлімдеді. Кейбір сарапшылар бұл оқиғаны жарыс барысындағы шешімді қадам деп санайды, ол Клинтонның жұрт алдындағы жұмсақ бейнесін нығайтты. Ал басқалары бұл жазалауды Клинтонның мүмкіндікті пайдаланушылығының көрінісі деп есептейді, оған Майкл Дукакистің президенттік науқанының сәтсіз аяқталуы тікелей әсер еткен. Республикашылар Дукакисті қылмысқа салғышты көзқараспен қарады деп көрсеткен. Билл Клинтонның өлім жазасына қарсы шығушылар Ректордың ісін Клинтонның цинизммен құрылған мансаптық ұмтылысының жағымсыз мысалы деп қарастырады. Атап айтқанда, жазушы Кристофер Хитченс Клинтон туралы "Жалғанға ешкім қалмады" атты кітабының бір бөлігін аталған демократиялық үміткердің Ректордың өлім жазасына кесілуіне келісіп, одан саяси үлгі алуының арамдығына арнады. Хитченс Клинтонның басқа да әрекеттерімен қатар, Женифер Флауэрсқа қатысты сексуалдық скандалдан назарды аударуға тырысқанын айтады.