Кіріспе

Конгресс актісі

2004 жылғы Барлау реформасы және терроризмнің алдын алу туралы заң (IRTPA) – 235 беттен тұратын Конгресс актісі, оған президент Джордж Буш қол қойды және ол АҚШ-тың федералдық терроризм заңнамасына кең ауқымда әсер етеді. Заңда әртүрлі мәселелерді қамтитын бірнеше жеке бөлімдер бар. Ол 2001 жылдың 11 қыркүйегіндегі террористік шабуылдарға жауап ретінде қабылданды.

Шолу

Бұл заң Ұлттық барлау директорының (DNI) лауазымын, Ұлттық терроризмге қарсы орталықты (NCTC) және Жеке өмір мен азаматтық бостандықтарды қадағалау жөніндегі кеңесті құрды. IRTPA талабына сәйкес, Ішкі қауіпсіздік департаменті (DHS) халықаралық және ішкі рейстердегі әуежолаушылар туралы мәліметтерді федералдық үкіметтің тізімдерімен салыстыруды жүзеге асыруға міндетті. Транспорттық қауіпсіздік басқармасы (TSA) «Қауіпсіз ұшу» бағдарламасын жасады және осы конгресс шешімін іске асыру үшін қағидалар қабылдады. Әуе компаниясының қызметкерлері ТҚҚ-ның бұйрығымен үкіметтік куәлікті көрсетуді талап етуге құқылы, бірақ мұндай бұйрықтар құпия сақталады, сондықтан әуе компаниясына куәліктерді көрсетуді талап ету туралы бұйрық берілген кезде және олар өз еркімен талап еткен кезде ешқандай бақылау болмайды.

Өмірбаян

2004 жылғы "Ақпараттық реформа және терроризмнің алдын алу туралы" заң 9/11 комиссиясының ұсынымдарына жауап ретінде Сенатқа енгізілді. 2001 жылғы 11 қыркүйектегі террористік шабуылдардың себептерін зерттеу үшін құрылған комиссия 2004 жылдың шілдесінде соңғы есебін жариялады, онда АҚШ-тың барлау органдары мен тәжірибесін жаңарту бойынша ұсынымдар тізімі қамтылған. S. 2845 комиссияның қорытындыларына байланысты әзірленді және оның маңызды ұсынымдарын іске асырды.

Заңнама тарихы

2845 заң жобасын 2004 жылдың 23 қыркүйегінде Мэн штатының АҚШ сенаторы Сьюзан М. Коллинз енгізді. Сенат бұл заң жобасын 96–2 дауыспен сол жылдың 6 қазанында мақұлдады және ол Өкілдер палатасына жіберілді. Талқылаудан кейін Өкілдер палатасы 282–134 дауыспен түзетумен заң жобасын мақұлдап, 16 қазанда қабылдады. Заң жобасы Өкілдер палатасы мен Сенат нұсқаларын біріктіру үшін конференцияға жіберілді және 8 желтоқсанда Конференциялық есепке келісім білдірілді (Өкілдер палатасы 336–75, Сенат 89–2). 2004 жылдың 17 желтоқсанында президент Джордж У. Буш заңға қол қойды.

Сенат залы

S. 2845 туралы пікірталас 2004 жылдың 27 қыркүйегінде басталды. 300-ге дейін түзету ұсынылды, алайда олардың көпшілігі заң жобасын дайындаушылар мен түзету ұсынғандардың арасында жасырын келіссөздер арқылы кері тартылды немесе қарастырылмады.

Ерекше іс-шаралар

Сенат 93-4 дауыспен DNI-ге 10 жылдық бекітілген мерзім беруге бағытталған Спектердің түзетуін қараудан шығарып тастады. Мұндай бекітілген мерзім болмаса, лауазым президенттен тәуелсіздігін арттырады деп есептелді. Сенат 78-19 дауыспен Пентагонның күнделікті қызметі, соның ішінде барлау агенттіктерінің жұмысына DNI-ге көбірек өкілеттік беруді көздеген Спектердің түзетуін қараудан шығарып тастады. Сенат 62-29 дауыспен DNI-нің бюджеттік өкілеттігін және персонал мен қаражатты аудару құқығын шектеуге бағытталған Бердтің түзетуін қараудан шығарып тастады. Сенат 55-37 дауыспен заң жобасынан барлау бюджетінің жалпы сомасын ашуды талап ететін тілді жоюға бағытталған Стивенстің түзетуін қараудан шығарып тастады. Сенат көлік қауіпсіздігін арттыру мақсатында S. 2774 заңының VII тарауын қоса отырып, Маккейннің түзетуіне 97-0 дауыспен келісті. Сенат әуе тасымалының қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін Хатчисонның түзетуіне 96-0 дауыспен келісті. Сенат 1947 жылғы Ұлттық қауіпсіздік туралы заңның 504-бабының АҚШ барлау қызметін және оған байланысты қызметтерді қаржыландыруға қатысты қолданылуын сақтап қалу үшін Робертстің түзетуіне 98-0 дауыспен келісті. Сенат 2004 жылдың 6 қазанында заң жобасына 96-2 дауыспен келісті.

Үйдің едені

Палата Төрағасы Дж. Денис Хастерт 2004 жылдың 7 қазанында Х.Р. 10 заң жобасын Палатаға ұсынды, ол барлау қызметін жаңарту туралы заңның Палата нұсқасы болды және С. 2845 заң жобасымен бірге қарастырылуға тиіс болды. Х.Р. 10 282 дауысқа 134 дауыспен 8 қазанда қабылданды.

= Ерекше деңгейдегі іс-шаралар

I бөлімде Ұлттық барлау директорының (DNI) лауазымы, Ұлттық терроризмге қарсы орталық және Ұлттық көбеюге қарсы орталық құрылды.

Ұлттық барлау қызметінің директоры (DNI)

Ұлттық барлау директоры АҚШ барлау қауымдастығына жетекшілік етеді. DNI президентке, Ұлттық қауіпсіздік кеңесіне және Ішкі қауіпсіздік департаментіне басты барлау кеңесшісі болып табылады, сондай-ақ Ұлттық барлау бағдарламасын тікелей басқарады. Осы лауазымның міндеттеріне үкіметтік органдар мен федералдық агенттіктер арасында ақпарат алмасу, ұлттық барлау бюджетін басқару және барлау қызметкерлерін басқару кіреді.

Ұлттық терроризмге қарсы орталық

Ұлттық терроризмге қарсы орталықтың мақсаты – терроризм мен терроризмге қарсы іс-қимылдар туралы ақпаратты жинақтау және талдау бойынша үкіметтік ұйым ретінде жұмыс істеу, стратегиялық жоспарлау жүргізу және барлау органдары арасында ақпарат алмасу.

Ұлттық ядролық қаруды таратпау орталығы

Ұлттық көбейтуге қарсы күрес орталығы көбейтуге қатысты барлық ақпаратты талдау және біріктіру, агенттіктер арасында ақпарат алмасу, көбейту қызметі туралы ақпараттың орталық репозиторийін құру, сондай-ақ көбейтуге қарсы күрес шараларын үйлестіру және жүргізу мақсатында құрылды.

Жауап

Сенатта IRTPA-ны қабылдағаннан кейін президент Буш оны Американы қорғайтын және халқын терроризмнен сақтайтын тарихи заң деп мәлімдеді. Бұл заңға қоғамның жауабы да жағымды болды, әсіресе 9/11 құрбандарының отбасылары, олар бұл заң жобасын қолдаған болатын. Дегенмен, Конгресс мүшелерінің бір бөлігі күмәнмен қарады. Заң жобасына қарсы дауыс берген сенаторлар Роберт С. Бёрд (Д-WV) және Джеймс М. Инхоф (Р-OK) оған қарсылық білдіріп, заңның тым жылдам және заңсыз көші-қонға қарсы қатаң шараларсыз қабылданғанына өкініш білдірді.