Кіріспе

Джон Кристофер Кунц (4 тамыз 1744 – 24 шілде 1807) – американдық лютеран пасторы, педагог, жазушы және теолог.

Өмір

Кунзе Саксония сайлау округіндегі Кюффхаузеркрайс ауданындағы Артерн қаласында фермер және қонақүй иесі Яхн Годфрид Кунзе отбасында дүниеге келген. 1758 жылы ата-анасы қайтыс болғаннан кейін, Кунзе Германияның Галле қаласындағы жетімдер үйінде оқуға түсты. Ол Росслебен және Мерсбург гимназияларында классикалық білім алды, содан кейін Лейпциг университетінде тарих, философия және теологияны оқыды. Лютеран пасторы болып тағайындалғанға дейін мұғалім және жетімдер үйінің инспекторы болып жұмыс істеді. 1770 жылы Кунзе Колониялық Америкаға көшіп, Филадельфиядағы Сент-Михаил және Сион лютеран шіркеулерінде екінші пастор болып қызмет етті. 1771 жылы ол Генри Мюлленбергтің қызы Маргаретта Генриеттаға (1751–1831) үйленді. Кунзе белсенді және құлшыныспен білім беруші болды және өзінің неміс иммигранттары мен лютеран пасторларына ағылшын тілін үйретуді ынталандырды. Осы мақсатта 1773 жылы Филадельфияда теологиялық білім беруге дайындық мектебін ашты. Университетте оқып жүргенде, Кунзе кейіннен «семиттану» саласы деп аталған ғылымның негізін қалады, оның ішінде еврей және араб тілдерін зерттеу де бар. Университет оған 1780 жылы өнер магистрі, ал 1783 жылы дінтану докторы дәрежесін берді. 1795 жылы ол ағылшын тіліндегі алғашқы лютеран ән жинағын – «Ағылшын тілін қолданатын лютеран шіркеулері үшін Ән мен дұға кітабын» жариялады. Білім берушілік жұмысынан өзге, Кунзе адамдарды ғылыми және мәдени ұйымдар құру арқылы біріктіру қабілетіне ие болды. Кунзе «Пайдалы білім қоғамын» құруға көмектесті және барон Фридрих фон Штубенмен бірге Нью-Йорк неміс қоғамын құрды. Ол сонымен қатар жергілікті лютеран пасторларының ұйымы – Нью-Йорк министериумын құруға көмектесті және 1807 жылдың 24 шілдесінде қайтыс болғанға дейін оның президенті болды. Ол Нью-Йорк штатының Бруклин қаласындағы Эвергринс зиратына жерленген.

Басқа дереккөздер

Хесс, Стивен Американың саяси династиялары (Transaction Publishers. 1997), Лагерквист, Л. Деан Лютерандар (Praeger Paperback; 2-ші басылым. 1999).