Кіріспе
Даниялық биші және суретші Иб Андерсен (14 желтоқсан 1954 жылы туған) – даниялық балет бишісі, хореограф және суретші.
Ib Andersen (born 14 December 1954) is a Danish ballet dancer, choreographer, and painter.
Алғашқы жылдары
Копенгагенде туған Андерсен алғаш рет биді балет арқылы таныды. 7 жасында Корольдік Дания балет мектебіне қабылданды, онда Кирстен Ралов, Ханс Брена, Флеминг Флиндт және Вера Волковадан сабақ алды. Ол сондай-ақ Германияда, Францияда және АҚШ-та оқыды, АҚШ-та Америка балет мектебінде сабақтарға қатысты. 18 жасында, 1972 жылы Копенгаген мектебін бітіріп, Дания Корольдік балетіне шәкірт ретінде қабылданды. 1973 жылы балет корпусына қабылданды және 1975 жылы, 20 жасында "жеке биші" (басты биші) атағын алды. Ол сол кезде компания тарихындағы ең жас басты биші болды.
Балет
Копенгагендегі Корольдік Дания театрының сахнасында Андерсен Август Бурннвиллдің балеттерінде өзін үлгілі биші ретінде көрсетті, бұл балеттер Корольдік Дания балеті репертуарының негізін құрайды. Ол жарқын аллегро билеудегі шеберлігін, жарқыраған батереясын және жоғары секірістерін таныстырып, "Наполи", "Генцанодағы гүлдер фестивалі", "Даниядан алыс", "Брюггедегі кермесе" және "Халық ертегісі" сияқты басты рөлдерде ойнады. Оның техникалық дәлдігі Харальд Ландердің "Этюдтарында" және басқа да даниялық хореографтардың туындыларында да көрінді. Бұдан өзге, ол "Жаңғақ бұзғыш", "Коппелия" және "Жизель" сияқты классикалық балеттерде, сондай-ақ көптеген заманауи балеттерде биледі. 1976 жылы Руди ван Данцигтің "Өлі балаға арналған ескерткіш" балетінің қайта қойылымында Ұл ролін жасады, ал 1978 жылы Глен Тетлидің "Көктем құрбаны" балетінде Таңдалғанның қиын рөлін орындады.
Нью-Йорк қалалық балеті
1980 жылы Андерсен Джордж Баланчиннің шақыруымен Нью-Йорк қалалық балетіне қосылды және алғашқы үш айдың ішінде отыз бес балетті үйрену жұмысына белсенді кірісті, оның ішінде Баланчиннің C симфониясының (бірінші бөлімі) және «Ballo della Regina» балеттерінің күрделі хореографиясы бар еді. Ол Баланчин стиліне бейімделуде соншалықты табысқа жетті, осыдан кейін ұлы хореограф оған «Баллада» (1980), Роберт Шуманның «Давидсбюндлертенце» (1980) және «Мозартиана» (1981) балеттерінде басты рөлдерді арнады. Питер Мартинс және Жером Роббинс та оған бірнеше қойылымдарда рөлдер берді. Барлығында Андерсен компаниядағы он жылдық өмірінде алпысқа жуық балетте өнер көрсетті.
Балет шебері
1988 жылы жамбас жарақатын алғаннан кейін Андерсен сахнаға қайтып келді, бірақ 1990 жылы Нью-Йорк Сити Балетінен зейнетке шығуға бел буды. Одан кейін ол әлемнің түкпір-түкпіріндегі балет труппалары үшін қонақ балетмейстер ретінде екінші мансабын бастады, Баланчин, Борннвилл, Роббинс және тағы басқалардың қойылымдарын сахналады. Қазір ол Баланчиннің шығармаларының лицензиялау және қойылымдарын бақылау үшін құрылған Джордж Баланчин қорының репетиторы болып жұмыс істейді.
Феникс, Аризона
Питтсбург балет театрында балетмейстер болып қысқа ғана уақыт жұмыс істегеннен кейін Андерсен Аризона штатындағы Феникс қаласына көшті. Оны тек әсем табиғат ғана емес, сонымен қатар сурет салудың өте қолайлы, "кристалданғандай таза" күн сәулесі де тартып алды – сурет салу оның хоббилерінің бірі. 2000 жылы ол Балет Аризонаның көркемдік жетекшісі болып тағайындалды, онда классикалық және заманауи балеттер репертуарын қадағалайды, оның ішінде компания үшін арнайы жазылған туындылары да бар. Ол "Коппелия", "Лебеді көлі" және "Жақсы ұл" сияқты классикалық қойылымдарды сахнаға қойды, сондай-ақ Баланчиннің бірнеше туындыларын да қойды.
Видео және фильмдердегі бейнелер
Андерсен Данияның "Бурннвилл биінде" (ағылшын атауы: Dancing Bournonville, 1979) атты деректі фильмінде көрнекті биші ретінде танымал. Ол Balanchine's Robert Schumann's Davidsbündlertänze (1981; Balanchine Library, Nonesuch, 1995), Mozartiana (1983; PBS, "Джордж Баланчинге арналған Нью-Йорк Сити Балетінің құрметті көрсетілімі") және A Midsummer Night's Dream (1986) бейнежазбаларында басты рөлдерде ойнайды, онда ол Оберон рөлін орындайды. Ол сонымен қатар Питер Мартинстің "Екі солист пианиноға арналған концерт" (1983) және "Вальс Тристе" (1991) телешоуларында, сондай-ақ 2008 жылы Kultur Video компаниясы түсірген "Джером Роббинс: Билеуге таңдау" деректі фильміндегі архивтік кадрларда пайда болады. Нью-Йорк Сити Балетімен жасалған репетициялар мен қойылымдардың көптеген бейнежазбаларының ішінде, Нью-Йорк қалалық қоғамдық кітапханасының сахналық өнерлер жинағындағы Жером Роббинс би коллекциясында Андерсенді 2004 жылдың қараша айында Нью-Йорктегі Гуггенхайм мұражайында өткен "Works and Process" өнер көрсету сериясының бөлігі ретіндегі Balanchine Continued-те көруге болады.