Renault 5 Turbo: Француздық спорт машинасының тарихы
Renault 5 Turbo
Renault 5 Turbo: 1980 жылғы француздық спорттық хэтчбек туралы ақпарат. Ралли үшін жасалған, көшеде де қолданылды. Тарихы, дизайны және өндіріс көлемі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Renault 5 Turbo немесе R5 Turbo – француздық Renault компаниясы 1980 жылғы қаңтарда Брюссель автосалонында таныстырған спорттық хэтчбек автомобиль. Бұл көлік негізінен ралли спортына арналған, бірақ көшеде жүруге жарамды нұсқасы да сатылды. Алты жылдық өндіріс кезеңінде барлығы 4 987 (1 820 Turbo 1 және 3 167 Turbo 2) R5 Turbo көлігі жасалды.
The Renault 5 Turbo or R5 Turbo is a sport hatchback automobile launched by the French manufacturer Renault at the Brussels Motor Show in January 1980. The car was primarily designed for rallying, but was also sold in a street version. A total of 4,987 (1,820 Turbo 1 and 3,167 Turbo 2) R5 Turbos were manufactured during the six year production run.
Дизайн
Lancia-ның орта қозғалтқышты Stratos моделімен раллидегі табысына жауап ретінде Renault-ның өндіріс вице-президенті Жан Терраморси Renault 5 Alpine суперминиінің жаңа спорттық нұсқасын жасау идеясын келтірді. Ерекше жаңа артқы бөлігін бас дизайнер Марчелло Гандини басқаратын Bertone-дегі Марк Дешамп жасады. 1977 жылдың қазан айында Bertone-ге "манекен" ретінде пайдалану үшін Renault 5 Alpine жіберілді. Стандартты Renault 5 алдыңғы қозғалтқышпен жабдықталған болса, 5 Turbo ортаға орналасқан Cléon Fonte қозғалтқышына ие болды, ол Bosch K Jetronic отын инжекциясымен және Garrett AiResearch T3 турбокомпрессорымен жабдықталған, әр цилиндрында 2 OHV клапаны бар тік бағытталған 4 цилиндрлі қозғалтқыш жүргізушінің артында, модификацияланған Renault 5 шассиіне орналастырылды. Стандартты күйде қозғалтқыш 6000 айналымда қуаттылықты және 3250 айналымда максималды серпіліс моментін дамытты. Ол стандартты Renault 5-тен модификацияланған шассиді пайдаланғанымен және Renault 5 маркасымен белгіленгенімен, механикалық бөліктері түбегейлі түрде ерекшеленді. Ең айқын айырмашылық – артқы жетек және артқы орталық қозғалтқыш, стандартты нұсқаның алдыңғы жетегінен және алдыңғы қозғалтқышынан өзгеше. Turbo-ны жасаған инженерлер басқа Renault модельдерінен де бөлшектер қолданды: артқы серікпе Renault Alpine A310 V6 артқы қозғалтқышты модельден алынған, ал бес жылдамдықты қолмен басқару жұмысы Renault 30 TX моделінен алынып, 180 градусқа бұрылды. Ол шығарылған кезде Франциядағы ең қуатты сериялық автомобиль болды. Бірінші 400 дана 5 Turbo, 4-топқа сәйкес келу үшін және автомобильді халықаралық раллилерде бағытталатын болуы үшін жасалды және Диппедегі Alpine зауытында өндірілді. Көптеген бөлшектер кейіннен Alpine A310-ға ауыстырылды, мысалы серікпе немесе жеңіл қорытпа дөңгелектері.
In response to Lancia's rallying success with the mid engined Stratos, Renault's Jean Terramorsi, vice president of production came up with the idea of creating a new sports version of the Renault 5 Alpine supermini. The distinctive new rear bodywork was styled by Marc Deschamps at Bertone, headed by Chief Designer Marcello Gandini. A Renault 5 Alpine was sent to Bertone in October 1977 to be used as a "mannequin." Although the standard Renault 5 has a front mounted engine, the 5 Turbo featured a mid mounted Cléon Fonte with fuel fed by Bosch K Jetronic fuel injection and a Garrett AiResearch T3 turbocharger OHV 2 valves per cylinder Inline four engine placed behind the driver in mid body in a modified Renault 5 chassis. In standard form, the engine developed at 6000 rpm and maximum torque of at 3250 rpm. Though it used a modified body from a standard Renault 5 and was badged a Renault 5, the mechanicals were radically different. The most obvious difference was the rear wheel drive and rear mid engine instead of the normal version's front wheel drive and front mounted engine. The engineers creating the Turbo used parts from various other Renault models: the rear suspension was derived from that of the rear engined Renault Alpine A310 V6 while the five speed manual transmission was the unit from the Renault 30 TX, rotated through 180 degrees. At the time of its launch, it was the most powerful French production car. The first 400 production 5 Turbos were made to comply with Group 4 homologation to allow the car to compete in international rallies, and were manufactured at the Alpine factory in Dieppe. Many parts later transferred to the Alpine A310, such as the suspension or alloy wheel set.
Renault 5 Turbo 2
Модельдер дайындалғаннан кейін, Turbo 2 деп аталатын екінші нұсқасы ұсынылды. Бұл нұсқада түпнұсқа 5 Turbo нұсқасының көптеген жеңіл қорытпадан жасалған бөліктерін ауыстырып, көбірек стандартты Renault 5 бөліктері қолданылды, сондай-ақ R5 Alpine интерьері үшін ерекше Bertone сиденьелері мен приборлық тақтасы алынып тасталды. Көптеген бөліктерде әйгілі қызыл немесе көк түс орнына қара сұр түс қолданылды. Түпнұсқа 5 Turbo көбінесе "Turbo 1" деп аталады, осылайша оны Turbo 2-ден ажыратуға болады. Turbo 2 homologation арнайы үлгісі ретінде танымал болмаса да, 200 автомобиль жаңа B тобы класына сәйкес келу үшін жасалды. Шассидегі VIN нөмірінде "8221" саны бар осы автомобильдерде қорытпадан жасалған шатыр, үлкен 1437 см³ көлемді қозғалтқыш, сондай-ақ Lancia Stratos және Audi Quattro-ға қарсы B классында раллиде бәсекелесетін көлікті homologation-ға мүмкіндік берген қосымша аэродинамикалық және геометриялық өзгерістер болды. Ортада қозғалтқышы бар шағын Renault тұжырымы 1998 жылы Renault Clio V6 жарияланғанда қайта оралды.
Once the homologation models were produced, a second version named Turbo 2 was introduced using more standard Renault 5 parts replacing many of the light alloy components in the original 5 Turbo version, and dropping the specific Bertone seats and dashboard for the interior of the R5 Alpine. Many parts also became dark grey rather than the iconic red or blue. To differentiate it from the Turbo 2, the original 5 Turbo is often referred as "Turbo 1". Although the Turbo 2 is not known as a Homologation special, 200 cars were made to homologate the car for the new Group B class. Known by the '8221' number in the chassis VIN, these featured an alloy roof, a larger 1437cc engine, as well as a range of additional aerodynamic and geometry changes which allowed them to homologate the car that would compete against the Lancia Stratos and the Audi Quattro in Group B rally class. The concept of a mid engined small Renault returned with the 1998 announcement of the Renault Clio V6.
Солтүстік Америка
Бастапқы жоспарда 1000 Renault 5 Turbo автокөлігі 3-топқа гомологация талаптарын орындау үшін жасалуы тиіс еді, сондай-ақ АҚШ-та сату үшін тағы 3000 дана зауыттық U.S. модельдерін жасау көзделіпті. Бірақ бұл жоспар іске аспады. Оның орнына, американдықтар бұл көлікке 1976-1988 жылдар аралығында дамыған «сұр нарық» арқылы қол жеткізе алды, онда еуропалық көшеде жүруге рұқсат етілген көліктер АҚШ стандарттарына сәйкес келтірілді.
The original plan called for 1,000 Renault 5 Turbo cars to be built to meet the requirements for Group 3 homologation, with an eye to building an additional 3,000 factory U. S. Models for sale in the United States. This did not actually happen. Instead the vehicle was available to Americans via the burgeoning grey market (1976 1988), in which European street legal cars were converted to U. S. specifications.
Марапаттар
2004 жылы Sports Car International R5 Turbo-ны 1980-ші жылдардың ең жақсы спорттық автомобильдерінің тізімінде тоғызыншы орынға қойды.
In 2004, Sports Car International named the R5 Turbo number nine on the list of Top Sports Cars of the 1980s.
Автоспорт
R5 Turbo екі мақсатпен жасалды: жалпы R5 сатуын ынталандыру және FIA тобы 3 және 4 ралли чемпионатының (қазіргі WRC) санаттарында тіркеуден өту. Барлық автоспорттық түрлері Turbo 1 негізінде құрылды. Зауыт Critérium des Cévennes үшін қозғалтқыштың қуатын арттырды, Tour de Corse үшін одан да жоғарылатты, ал 1984 жылға қарай R5 Maxi Turbo үшін оны максималды деңгейге жеткізді. Соңғы Renault 5 Maxi Turbo Superproduction 1987 жылы француз Супертур чемпионатында жеңіске жетті. Renault 5 Turbo турбоқозғалтқыштарға қолданылатын 1,4 еселік коэффициентінің арқасында 2000 куб.см-ден төменгі категорияда бәсекелесті. FISA қозғалтқыш көлеміне байланысты шиналар мен дөңгелек өлшемдерін шектеді, сондықтан Maxi Turbo үшін Renault қозғалтқышты 1527 куб.см-ге дейін ұлғайтты, бұл реттеуші органдардың пікірінше оны 2138 куб.см-ге жеткізді, осылайша оны 2000-2500 куб.см категориясына қойды және ең төменгі салмақты арттыру есебінен кеңірек дөңгелектерді орнатуға мүмкіндік берді.
The R5 Turbo was conceived with dual intent, promoting the sales of the common R5 and being homologated in the FIA group 3 and 4 categories of the rally championship (today WRC). All the motorsport derivatives were based on the Turbo 1. The factory pushed the engine output up to for the Critérium des Cévennes, for the Tour de Corse, and by 1984 as much as in the R5 Maxi Turbo. The final Renault 5 Maxi Turbo Superproduction reached and won the 1987 French Supertouring Championship that year. The Renault 5 Turbo competed in the sub 2000 cc category, thanks to the multiplication factor of 1.4 which was applied to turbocharged engines. FISA restricted tire and wheel sizes based on engine size, so for the Maxi Turbo, Renault enlarged to engine to 1527 cc which brought it up to 2138 cc in the eyes of the regulatory agencies placing it in the 2000–2500 cc category and allowing for the fitment of wider wheels at the expense of a higher minimum weight.
WRC жеңімпаздары
1980 жылдардың басында Франция, Португалия, Швейцария, Венгрия және Испаниядағы ұлттық чемпионаттарда бірнеше жеңістер, сондай-ақ Еуропа бойынша халықаралық раллилерде жеңістер болды, оның ішінде Монте-Карло сияқты танымал раллилерде де жеңіске жетті. Зауыттың қолдауын тоқтатудан кейін, бұл машина көптеген командалар мен жанкүйерлер тарапынан өңірлік чемпионаттар мен жергілікті жарыстарда қатысу үшін жаңартылды, онда ол шамамен 20 жыл бойы кеңінен танылып, табысқа жетті. Кейіннен құрылған тарихи санаттар осы атақты автомобильдерге халықаралық жарыстар мен додаларға оралуға мүмкіндік берді. № Іс-шара Маусым Жүргізуші Навигатор Автомобиль 1 49-шы Монте-Карло авто-раллиі 1981 Жан Ранготти Жан Марк Андрие Renault 5 Turbo 2 26-шы Корсика айналымы 1982 Жан Ранготти Жан Марк Андрие Renault 5 Turbo 3 29-шы Корсика айналымы 1985 Жан Ранготти Пьер Тимониер Renault R5 Maxi Turbo 4 20-шы Португалия раллиі Vinho do Porto 1986 Жоаким Мутиньо Эдгар Фортес Renault 5 Turbo
There are several victories throughout the early 1980s in the national championships in France, Portugal, Switzerland, Hungary, and Spain, as well as victories in international rallies throughout Europe, with wins in iconic rallies such as Monte Carlo. After the factory ceased support, it underwent development by many teams and enthusiasts to compete in regional championships and local races in which it was ubiquitous and successful for almost 20 years. Later, the newly created historical categories allowed these celebrated cars to return to international events and competitions. No. Event Season Driver Co driver Car 1 49ème Rallye Automobile de Monte Carlo 1981 Jean Ragnotti Jean Marc Andrié Renault 5 Turbo 2 26éme Tour de Corse 1982 Jean Ragnotti Jean Marc Andrié Renault 5 Turbo 3 29ème Tour De Corse 1985 Jean Ragnotti Pierre Thimonier Renault R5 Maxi Turbo 4 20º Rallye de Portugal Vinho do Porto 1986 Joaquim Moutinho Edgar Fortes Renault 5 Turbo