Кіріспе

1940 жылы Майкл Арлен жасаған ойдан шығарылған кейіпкер. "Солпан" – екі ойдан шығарылған детективтің лақап аты. Дрексел Дрейк (нағыз аты Чарльз Х. Хафф) 1936 жылы жарық көрген "Солпанның жебесі" романында Майкл Уорингті, яғни "Солпанды", тәуелсіз тергеуші және қиын жағдайларды шешуші ретінде жасады. Одан кейін тағы екі роман – "Солпан араласады" (1937) және "Солпан әйелмен кездеседі" (1938) – және 1938 жылғы бір қысқа әңгіме жарық көрді. Майкл Арлен 1940 жылы Гей Стэнхоп Солпанын жасады. Бұл Солпан алғаш рет 1940 жылы Town & Country журналында жарияланған Арленнің "Гей Солпан" (немесе "Солпан деп аталған адам") атты қысқа әңгімесінде пайда болды. Әңгіме "Өзін Гей Солпан деп атаған бұл адам туралы көптеген әңгімелер айтылады, және бұл солардың бірі" деген сөздермен басталады. Арленнің Солпаны – тәуелсіз саяхатшы және мәселелерді шешуші, өмір көрінетін, "аузын жабық ұстап, қауіпті істерге араласатын" адам.

Кинодағы рөлдері

"Арленнің Соколы" фильмін RKO Radio Pictures киностудиясы тез арада экранға шығарды. 1941 жылы түсірілген "Гей-Фалькон" фильмі кейіпкерді әдемі әйелдерге құмар, тартымды ағылшын детективі ретінде қайта бейнеледі. Гей Фалькон Арленнің түпнұсқа әңгімесіндегі кейіпкердің аты болғанымен, фильм үшін оған Гей Лоуренс есімі берілді. (Кейінгі фильмдерде тегі "Лоуренс" деп жазылды.) Осылайша "Сокол" – "Қасиетті" сияқты лақап немесе псевдоним болды. Кейінгі кезде әртүрлі БАҚ-та кейіпкердің әртүрлі "шынайы есімдері" болды, бірақ ол әлі де "Сокол" деп танылды. Бұл лақаптың шығу тегі фильмдерде де, радиода да ешқашан түсіндірілген жоқ. "Гей-Фалькон" Лесли Чартеристің танымал "Сент" (Симон Темплер) кейіпкерінің орнын басу үшін жасалған, ол RKO киносериясында пайда болған еді. Осы мақсатта "Сент" сериясының жұлдызы Джордж Сандерс "Сокол" рөліне тартылды, ал "Сентке" ғашық Венди Барри Сандерспен бірге түсуін жалғастырды. "Сокол" фильмдерінде, сол кезеңдегі Лесли Чартеристің "Сент" романдары сияқты, кейіпкерге саяхаттарында әртүрлі ақылды серіктер ілесіп жүрді, оларды Allen Jenkins (алғашқы үш "Сокол" фильмінде), Дон Барклей, Клифф Эдвардс, Эдвард Брофи және Винс Барнетт сомдады. Жаңа "Сокол" фильмдері "Сент" үлгісін осыншалықты жақсы көшіргендіктен, автор Чартерис RKO-ны бәсекелестікке қарсы сотқа берді. 1971 жылы Чартерис Дэвид Зинманға: "RKO менің ойымша, маған фильм құқықтары үшін төлеуге тиіс ақыны үнемдеу үшін ғана "Сенттің" айқын көшірмесі "Соколға" ауысты", – деді. Чартерис 1943 жылғы "Сент Кіріседі" романында "Сокол" туралы әжуалайды, кейіпкер "Соколдың" "Сенттің" "арзан имитациясы" екендігіне метафикциялық сілтеме жасайды. Джордж Сандерс "Соколдың" алғашқы төрт фильміне қатысты. Сандерс B-класты рөлдерден шаршағанда, 1942 жылғы "Соколдың бауыры" фильмінен шығып кетті. Фильмде Гей Лоуренс кісі өлтірушілердің қолынан қаза табады, оның ағасы Том, Сандерстің нағыз ағасы Том Конвей ойнайды, ол жаңа "Сокол" болады. Продюсер Морис Герагти кейіннен RKO басшылары Конвейді Сандерсті тағы бір "Сокол" фильмін түсіруге итермелеу үшін жалдағанын, содан кейін серия аяқталады деп жоспарлағанын айтты. "Осылайша, Том Конвей бірден рөлге еніп, серияны жалғастырғанда олар таң қалды, тіпті Джордж түсірген фильмдерден де көп табыс әкелді". "Соколдың бауыры" фильмінен кейін Конвей 1946 жылға дейін тағы тоғыз "Сокол" фильмінде ойнады. Басқа B-класты детективтік фильмдер сияқты, "Сокол" фильмінің сюжеті детективтің сапар шеккен белгілі бір жерге байланысты болды. "Сокол" сериясында жиі қолданылатын трюк – фильмдердің соңына "құпиялы" эпилогтар қосу еді. Әрбір эпилогта бұрын көрінбеген әйел үмітсіздікпен "Соколға" жақындасып, оның келесі фильмінің атауын және орнын хабарлайтын. Бұл эпилогтар болашақ фильмнің сюжетімен байланысты болмады, өйткені ол фильм әлі түсірілмеген еді. "Сокол" 1948 жылы түсірілген үш фильмге қайта оралды, бірақ оларда Дрексел Дрейк жасаған "Майкл Уоринг" кейіпкері болды. Алайда, ол "Уотлинг" деп аталды және титрлерде ол Майкл Арлен жасаған кейіпкерге негізделгендігі көрсетілді. Актер-магияшы Джон Калверт Film Classics компаниясы түсірген үш төмен бюджетті фильмде "Жаңа Сокол" рөлін ойнады. Кейіннен кейіпкер радио мен теледидарда (Майкл Уоринг ретінде) пайда болды – Чарльз Макгроу 1954-1955 жылдардағы 39 бөлімді "Соколдың оқиғалары" телесериалында "Соколды" сомдады.