Кіріспе

29-шы Үндістан Бас судьясы

Адарш Сейн Ананд (1 қараша 1936 – 1 желтоқсан 2017) – 1998 жылдың 10 қазанынан 2001 жылдың 31 қазанына дейін қызмет еткен Үндістанның 29-шы Бас судьясы.

Өмір

Ананд оқуын ЖММ Ғылым колледжінде (бұрынғы Уэльс принці колледжі), Лакхнау университетінде және Лондон университетінде аяқтады. 1964 жылғы 9 қарашада ол Адвокаттар алқасына адвокат ретінде тіркелді. Пәнджаб және Харьяна жоғары сотында қылмыстық құқық, конституциялық құқық және сайлау заңдары саласында тәжірибе жинағаннан кейін, 1975 жылғы 26 мамырдан бастап Джамму және Кашмир жоғары сотының қосымша судьясы болып тағайындалды. 1985 жылғы 11 мамырда ол Джамму және Кашмир жоғары сотының төрағасы болды және 1989 жылғы 1 қарашада Мадрас жоғары сотына ауыстырылды. 1991 жылғы 18 қарашада ол Үндістанның Жоғарғы сотының судьясы болып тағайындалды. 2003 жылғы 17 ақпанда ол Ұлттық адам құқықтары комиссиясының төрағасы қызметін атқара бастады және 2007 жылғы 2 сәуірде оның орнына Раджендра Бабу тағайындалды. 2010 жылғы ақпанда ол Кераладағы Муллаперияр бөгетінің қауіпсіздігі аспектілерін зерттеу үшін құрылған бес мүшелі комиссияның төрағасы болып тағайындалды. Комиссия 2012 жылғы 25 сәуірде есебін ұсынды.

Құрметтер

Ананд 1996 жылы Адам құқықтары қоғамының халықаралық институтының президенті болып бірауызда сайланды. 1997 жылы ол өзі бітірген Лондон университетінің стипендиясын алған алғашқы үнді азаматы болды. Ананд 1997 жылдың шілдесінен бастап заңмен бекітілген Ұлттық заң қызметі органының (Үндістан) атқарушы төрағасы болып тағайындалды, бұл келемдік көмек көрсетуге оның қосқан үлесін мойындау болып табылды. Сонымен қатар, ол осы жылы Ішкі ғибадатхананың құрметті мүшесі болып сайланды. Ол «Джамму мен Кашмир конституциясы: дамуы мен түсіндірмелері» кітабының авторы. Ананд мемлекеттік органдар мен лауазымды тұлғалар өздеріне жүктелген міндеттерді тиісінше орындауға және Конституцияның 21-бабында көзделген жеке құқықтарды бұзуы мүмкін заңсыз әрекеттерден аулақ болуға міндетті деп сақты. Д. К. Басу ісінде (1996) ол қамаудағы азаптауларға қарсы маңызды сақтық шараларын белгіледі. Бұл сақтық шаралары тұтқындардың құқықтарын қорғауда маңызды деп есептеледі. Анандтың сот тәртібіне берілгендігі В. К. Мишра ісі бойынша оның шешімінде де көрінеді. Жоғарғы сот алғаш рет Үндістан адвокаттар кеңесінің төрағасы В. К. Мишраны сотқа наразылық танытқандығы үшін кінәлі деп танып, сот практикасынан шеттетуге үкім шығарды. Кейіннен Ананд төрағалық еткен алқа сот Жоғарғы соттың адвокатты сотқа наразылық танытқандығы үшін кінәлі деп тапса да, оны сот практикасынан шеттетуге құқығы жоқ деген шешім қабылдады.

Сыбайлас жемқорлық туралы айыптаулар

Ананд Үндістанның Бас судьясы қызметінде даулы болды. Белсенділер Анандқа сыбайлас жемқорлық және лауазымын жеке мүддесі үшін пайдалану бойынша төрт ауыр айып тақты. Бірақ, аталған барлық шағымдар бойынша тергеу жүргізілген жоқ.