Кіріспе

Корнуоллдағы қала, Англия. Басқа Сент-Клумб аталған жерлер.

Сент-Клумб Майор – Англияның Корнуолл қаласында орналасқан қала және азаматтық округ. Жергілікті тұрғындар көбінесе оны Сент-Клумб деп атайды, ол Уэдбридж қаласынан оңтүстік-батысқа қарай шамамен 7 миль (11 км), ал Ньюквей қаласынан шығысқа қарай 6 миль (10 км) қашықтықта жатыр. "Майор" деген атау оны жағалаудағы Сент-Клумб Майнор елді мекенінен және округінен ерекшелейді. 2011 жылғы халық санауы бойынша халқы 5 050 адамды құрайтын, жай ғана Сент-Клумб деп аталатын сайлау округі бар. Қаланың аты 6-шы ғасырдағы Корнуоллдың әулиесі Колумбаның есімімен байланысты. Жылына екі рет қалада "херлинг" ойыны өткізіледі – бұл орта ғасырлық ойын, бұрын Корнуоллдың барлық аймақтарында танымал болған, бірақ қазір тек Сент-Клумб және Сент-Айвс қалаларында ғана ойналады. Ол Күн күні және одан кейін он бір күн өткен сенбіде өтеді. Ойынға шексіз мүшелері бар екі команда қатысады ("қалалықтар" және Сент-Клумб округінің "ауылдықтары"), олар күміс допты 2 миль (3 км) қашықтықтағы немесе округ шекарасынан тыс жердегі қақпаларға жеткізуге тырысады. Округтың ауданы шамамен 17,2 шаршы миль (45 км²) құрайды, бұл оны әлемдегі ең үлкен спорт алаңына айналдырады.

Орта ғасырлар мен жаңа дәуірдің басында

Парахида төрт корнуолликалық айқыш бар: екеуі шіркеу ауласында, біреуі Блэк Крос шағын ауылында, ал екіншісі (бұзылған) Блэк Рок тасында. (Айқыштардың бірі төменде, «Шіркеу» тақырыбында суреттелген.) 1333 жылы Эдуард III сэр Джон Арунделлге Сент-Клумб-Мэйджорда нарық құруға рұқсат берді. Бұл Твид өзенінің жанындағы Бервик қаласының маңындағы Халидон төбесіндегі шайқаста шотландтарға қарсы күреске әскерлерді ұсынғаны үшін марапат болды. 1549 жылғы Дұға кітабы көтерілісінен кейін, Сент-Клумбтың мэрі Уильям Мейоу, Сент-Клумбтағы мейрамхананың сыртында, провост-маршал Энтони Кингстон тарапынан дарға асылды, ол Корнуоллдағы көтеріліс жетекшісі болды. Корнуолл тілі мен католицизм арасындағы байланыс Джон Кенналлдың Сент-Клумбтағы іс-әрекеттерінде де көрінді, ол 1590 жылға дейін месса өткізіп келді. 1645 жылы Англия азаматтық соғысы кезінде сэр Томас Фэрфакстың әскерлері Бодминден Труроға қарай жылжыды; 7 наурызда армия кездесу өткізіп, Бодминден 4 миль (6 км) қашықтықта бір түнге тоқтады. Сол кезде король әскерлері Сент-Клумб маңында орналасқан, онда ханзада полкі мен полковник Рич басқаратын парламенттік армияның жасағы арасында шайқас болды, онда соңғысы жеңіске жетті. 1676 жылы Сент-Клумб шіркеуінің көп бөлігі қаланың үш жасының қолынан ұшырылған оқпен жарылды.

ХХ ғасыр

Корольдік сапарлар Сент-Клумбқа 1909, 1977 және 1983 жылдары жасалды. 1909 жылғы 9 маусымда қалаға Уэльс принці (Джордж V) және оның әйелі, Уэльс ханшайымы (Мэри Тек) келді. Сапар Корольдік Корнуолл шаруашылық көрмесін ашу мақсатында болды. Принц ең жақсы бұқа мен ең жақсы жылқы үшін екі күміс кубок сыйлады. 1977 жылдың тамызында Королева мен Принц Филипп Корнуоллдың күміс юбилейлік туры аясында қалаға келді. 1983 жылғы 27 мамырда қалаға Уэльс ханзадасы мен ханшайымы (Шарльз бен Диана) келді. Сапар Эдуард III қала жарғысына қол қойылғанының 650 жылдығын атап өту үшін жасалды. Бұл сапарды еске алу үшін Юнион-сквердегі бұрынғы консервативтік клубтың сыртында тақта орнатылған. 1992 жылы австралиялық каскадер Мэтт Коултер, сондай-ақ Кенгуру Кид атымен танылған, Реталлак Әуесқойлар паркінде (Сент-Клумб Мажор) квадроциклде құлап, ең ұзақ секіру рекордын орнатты.

География

Сент-Клумб Корнуоллдың орталығында, Пэдстоу портының солтүстік жағалауынан шамамен 8 миль (12 км) ішке қарай орналасқан. Парохтың ауданы ... құрайды. Ең биік нүктесі – 216 м биіктіктегі Қамал Динас, темір ғасырындағы төбелік бекініс орны, Сент-Клумбтың шығысына қарай шамамен 2 миль (3 км) қашықтықта жатыр. Парохтың көп бөлігі ауыл шаруашылығына (егістік және мал өсіру) пайдаланылады, сонымен қатар шағын ормандық алқаптар да бар. Парохтың әдеттегідей жоғарырақ солтүстік және шығыс бөліктерінде, әсіресе оңтүстік-шығыстағы Госс Мурдың бір бөлігі, Қамал Династың төменгі жағы (шығыс) және Розеннан-Даунсқа (солтүстік-шығыс) жақын орналасқан мурлы жерлер кездеседі. Ланхерн аңғары, Меналхил өзенінің аңғары (төменде қараңыз), өте әдемілігімен танымал және қаланың батыс жағында орналасып, Сент-Клумб пен Сент-Мауган шіркеуінің арасын байланыстыратын аймақты қамтиды.

Қала

Сент-Клумб шамамен 91 метр биіктіктегі платода орналасқан. Қаланың солтүстік бөлігі («Көпір» деп аталады) Ланхерн аңғарына қарай төмендейді, ең төменгі нүктесі шамамен 50 метр (165 фут) биіктікте. Бұл қоныс бастапқыда солтүстік-шығыстан оңтүстік-батысқа дейін созылған басты жол бойында құрылған, бірақ қазіргі заманғы тұрғын үйлер оңтүстік және шығысқа қарай қаланы кеңейтті. Ескі бөлігінде салыстырмалы түрде тар көшелері бар, көптеген сауда дүкендері мен мейрамханалар орналасқан, ал жаңа тұрғын үйлер көбінесе сиректеу орналасқан. Оңтүстік жағында өнеркәсіптік аймақ бар.

Елді мекендер

Қаладан басқа, приходта көптеген ауылдар мен кішкентай елді мекендер бар, олардың ішінде солтүстікте Талскидди және Глувиан, Рутво (оңтүстік-шығыста), Требуданнон (оңтүстікте), Трегасвит (оңтүстік-батыста), Трегатилиан (шығыста) және көптеген шағын шаруалық қоныстар мен жеке тұрғын үйлер бар. Сондай-ақ, Хэллон, Ланхизи, Розединник, Трегамер, Трекеннинг, Тресаддерн, Треваррон, Треволгас және Труго да бар.

Өзендер

Сент-Клумб ауданында көптеген шағын өзендер мен арналар ағып өтеді, көбісі шығыс бөлігінен басталып, батысқа қарай құяды. Фал өзенінің бір бастауы Госс Мурдың шекарасында жатыр; ол оңтүстік-батысқа қарай Оңтүстік жағалауға ағады. Сент-Клумб (көпір) ауданының солтүстік бөлігінен өтетін Меналхил өзенінің үш саласы бар, олар қаланың шығысындағы Гилбертс-Вотерде бірігеді. Олардың ең ұзыны ауданның солтүстік бөлігіндегі Тоғыз қыздың тас тұғырларының қасында басталады. Меналхил өзені бұл аймақта тарихи маңызға ие болды, өзен бойындағы бірнеше диірмендерді қозғайтын күшке ие болды. Кішкентай өзен Виннардтың тұғырына жақын (Талскиддидің солтүстігінде) басталып, кейін Мауган Портқа жақын Меналхилге қосылады. Ауданның тағы бір маңызды өзені – атаусыз (көбінесе Порт өзені деп аталады), ол Рутвостың шығысында басталып, ағысының соңғы бөлігінде Порт суқоймасын толтырып, Сент-Клумб Портқа құяды. Аңыз бойынша, бұл өзен өлтірілген Әулие Колумбаның қанынан бастау алған.

Қорғалатын аумақтар

Borlasevath және Retallack Moor (SSSI) – биологиялық ерекшеліктерімен атақты, жұқа көлдер мен ағыстар тізбегі Retallack шипажайы/коттедждер кешенінің тікелей солтүстігінде жатыр; ол приходтың солтүстігіндегі жұқа бөлігін қамтиды.

Көлік

A39 негізгі жолы епархия арқылы солтүстіктен оңтүстікке қарай өтеді. 1970 жылдардың соңына дейін ол қаладан өтетін, бірақ қазір айналма жол қозғалысты Санкт-Клумбтың шығысынан жүргізеді. A30 екі қатарлы тас жолы да Госс-Мурдың солтүстігінен өтіп, епархияның оңтүстік-шығыс бөлігінен өтеді. Пар-Ньюкуэй теміржол желісі Сент-Клумб епархиясына кірмейді, бірақ оның оңтүстік шекарасының бір бөлігін құрайды. Епархияның шағын бөлігін Ньюкуэй әуежайының бір бөлігі алып жатыр, ол Корнуоллдың негізгі азаматтық әуежайы болып табылады.

Сәулет

Қаланың ескі бөлігі Фейр және Фор көшелері бойымен созылып орналасқан. Тар басты көшедегі көптеген үйлердің қабырғалары шатыр таспен жабылған. Корнуоллдық сәулетші Сильванус Тревейл бұрынғы Lloyds банкі мен мектептің жобасын жасаған. Тревейлдің жеке үйлерінің ішінде Ашли Хаус (1896) және Тревентон Хаус (1897) бар. Архитектор Уильям Уайттың жұмыстарының жақсы мысалдарына Банк үйі (шамамен 1857 жыл), Роземеллин үйі (1871 жыл), Пенмеллин үйі, Ескі пасторлық үй және Треван залына жасалған өзгерістер кіреді. Ретрит бұрын Сент-Колумб жұмыс үйі болған және оны Джордж Гилберт Скотт жобалаған. Қызыл Арыстан пабы, Бонд үйі, Хоукс дүкені және Қалалық әкімдік де осы жерде орналасқан. Сент-Колумбтағы ең көне үй – Глэйб үйі.

Шіркеу

Шіркеу жергілікті әулие, әулие Колумбаға арналған: оның қайнар бұлағы Рутвос орналасқан. Орта ғасырдың көп бөлігінде шіркеу Ланхерннің Арунделлдеріне тиесілі болды және жан-жақты қолдауға ие болды. Шіркеу ішінде алты дін қызметкерімен қызмет еткен екі шағын шіркеу болды (Арунделл шіркеуі үшін бесеуі). Мұнара – он бесінші ғасырдың тамаша ғимараты, төрт қабаттан және тік бұрыштардан тұрады. Оның биіктігі 80 фут (24 метр) және 1950 жылы қайта орнатылған сегіз қоңырау бар. 1920 жылы Ұлы соғыста қаза болған Сент-Клумб азаматтарының құрметіне еске алу сағаты қосылды. 1860 жылы Уильям Баттерфилд Сент-Клумб шіркеуі болашақ Корнуолл епархиясының соборы болуы мүмкін деген үмітпен жоспарлар жасады, бірақ собор Трурода салынды. Шіркеу "Классикалық Корнуолл" музыка фестивалінің өтетін орны болып табылады.

Қасиетті Коломбаның құдығы

Қасиетті Колумбаға арналған қасиетті құдық Рутвос шағын ауылына іргелес орналасқан, қаладан шамамен 3 шақырым қашықтықта. Аңыз бойынша, осы жерде оның басы кесілген. Шағын ауыл А30 екі қабатты тас жолына және Пар – Ньюквей темір жол желісіне жақын орналасқан.

Әдеби бірлестіктер

Сент-Клумб Дафне дю Мориердің 1961 жылғы «Castle Dor» романында бірнеше рет айтылады (Сэр Артур Куиллер Коучпен бірге). Атап айтқанда, онда приход шіркеуі, Ан Динас қамалы, «Қызыл Арыстан» қонақ үйі және Тресаддерн шаруашылығы туралы сөз болады. Сент-Клумбтан шыққан Альфред Джон Тревелла есімді ойдан туған кейіпкер Д.Х.Лоуренстің 1923 жылы жарық көрген «Кенгуру» романында кездеседі. Роман Австралияда өтеді және 1920 жылдардың басында ағылшын жазушысы Ричард Ловат Сомерс пен оның неміс әйелі Харриеттің Жаңа Оңтүстік Уэльске сапары туралы баяндайды. Бұл Лоуренс пен оның әйелі Фриданың 1922 жылы Австралияға жасаған үш айлық сапарына негізделген, жартылай автобиографиялық туынды сияқты көрінеді. Романның бір бөлімінде олардың бірінші дүниелік соғыс кезеңіндегі Корнуоллдағы тәжірибелері, Австралия ландшафтының жарқын суреттері және Ричард Сомерстің Сиднейдегі маргиналды саясатқа қатысты ойлары сипатталған.

Сент-Колумб қаласының гербі

Қаланың гербі күміс шақты ұстап тұрған қолдан тұрады және "Қала мен ауыл бар күшіңмен еңбек ет" деген ұранмен безендірілген. Бұл сурет алғаш рет 1930 жылдары шақты ойынының жеңімпаздарына табысталған медальдарда пайда болды. Кейін қалалық кеңес осы суретті қалалық мақтаныш белгісі ретінде қабылдады. Эмблема қала әкімінің тағасында және Сент-Клумб мектебінің формасында қолданылады. Қаланың екі шетіндегі жол көрсеткіштерінде де осы сурет бейнеленген.

Білім

Сент-Клумб-Мейджор бастауыш білім беру деңгейінде Атлантикалық Ұлттық Орталықтың бір бөлігі болып табылатын Сент-Клумб-Мейджор ACE академиясымен қамтамасыз етіледі.

Негізгі жұмыс берушілер

Pall Corporation – Сүзгілеу және бөлу технологиялары. Қазіргі уақытта Санкт-Клумб қаласында 300 адам жұмыс істейді. Mole Valley Farmers – ауыл шаруашылығына арналған жабдықтар мен құрал-жарақтар. (1986 жылы ашылды) St Austell Breweries-тің мұнда таратпа орталығы бар (2009 жылы ашылды). Western Flat Roofing Co.