Кіріспе

АҚШ қазынашылық ақша ордерлері

Пошталық ноталар – АҚШ қазынашылық департаментінің пошта және бөлшек валютасына жаңадан енгізілген ақша ордерлері болды. Олар американдықтарға 5 доллардан кем соманы қауіпсіз және үнемді (үш центтік төлеммен) алыс жерлерге жіберуге мүмкіндік берді. Пошталық ноталар жекеменшік үш фирма арқылы алты үлгіде, төрт жылдық келісімшарттар бойынша шығарылды. Пошта басшысы Уолтер К. Грешемнің басшылығымен әзірленген олар алғаш рет 1883 жылдың 3 қыркүйегінде елдегі пошта бөлімдерінде пайда болды. "Бірінші күн" естелік ноталарының көптеген даналары сақталған. Үкімет қызметкерлері, пошта ұрлықтарының үдеретінін ескере отырып, бастапқыда ноталарды сатып алушы көрсеткен қалада ғана төлеуге болатынын талап етті. Homer Lee Bank Note Company компаниясы гравюралап, басып шығарған алғашқы екі үлгіде (I және II типтер) пошта қызметкеріне нота қайда жіберілгенін көрсетуге арналған орын болды. Егер нота жолда ұрланса, оны басқа қалада төлеуге болмайтындықтан құны жоқ болар еді. Барлық пошталық ноталар Crane & Co. компаниясы жасаған, бірегей су таңбасы бар қауіпсіздік қағазына басылды. I типтегі ноталар кейінгі барлық шығарылымдардан шамамен 10% үлкен сары қауіпсіздік қағазына басылды. II типті және одан кейінгі ноталар ақшыл қауіпсіздік қағазына басылды. 1887 жылдың қаңтар айында Конгресс қолданыстағы заңды өзгертті. Ноталарды тек бір пошта бөлімінде төлеуге болатын жағдайдан айырылып, жаңадан шығарылған пошталық ноталарды кез келген ақша ордерлері жөнелтілетін, жүйедегі ірі және көлемді бөлімдерде төлеуге болады деп шешілді. Жаңа заңға сәйкес, II типті формаларға нақты төлеуші қаланың орнына "Кез келген ақша ордері кеңсесі" деген мөр басылды немесе қолмен жазылды. Бұл ноталар II А типі деп аталды. Заңға сәйкес, Гомер Лидің гравюрашылары екінші үлгінің баспа тақтасына "КЕЗ КЕЛГЕН АҚША ОРДЕРІ КЕНСЕСІ" деген сөздерді тегіс қатармен қосты. Жаңа заңның қабылдануы мен екінші өндіріс келісімшартының басталуы арасындағы қысқа уақыт аралығында (Homer Lee қатыспағандықтан), көптеген пошта бөлімдері III типті пошталық ноталарды тапсырыс беріп, шығарды. Нью-Йорктегі American Bank Note Company компаниясы екінші пошталық ноталарды гравюралау және басып шығару келісімшартын жеңіп алды. АҚШ валютасы мен маркаларының, сондай-ақ акциялар мен облигациялар сертификаттарының танымал дизайнын жасаған Томас Ф. Морриске жаңа пошталық нотаны (IV тип) жобалау және гравюралау тапсырылды. American компаниясымен жасалған төрт жылдық келісімшарт кезінде ешқандай маңызды өзгерістер болған жоқ. ABNCo келісімшарты кезіндегі жалғыз өзгеріс – күндік көрсеткіштегі онжылдық өзгеріс, "188" орнына "189" деп жазылды. American Bank Note Company логотипімен шығарылған барлық пошталық ноталар IV типті болып табылады. Үшінші және соңғы пошталық ноталарды гравюралау және басып шығару келісімшарты 1891 жылдың қыркүйегінен 1894 жылдың 30 маусымына дейін жалғасты. Филадельфиялық Dunlap & Clarke компаниясы бәйгеде жеңіске жетті. Олардың дизайны келісімшарт мерзімі ішінде өзгермеді және V типті деп саналады.

1883 және 1894 жылдар аралығында шамамен 70,8 миллион пошталық ноталар шығарылды, мақсатына сәйкес пайдаланылды, содан кейін жойылды. Қазіргі таңда шамамен 1500 данасы коллекционерлер мен тарихшылар үшін сақталған. Үкімет тарапынан жарияланған ақпараттың арқасында бірінші және соңғы үлгілер ең көп таралған ноталар болып табылады. Басқа дизайн өзгерістеріне қатысты ешқандай жарнама жасалмады. III типті ноталар – бұл серияның ең сирек кездесетін үлгілері.

Пошталық нотаны анықтау жөніндегі нұсқаулық

Төмендегі қысқаша сипаттамалар 1883-1894 жылдар аралығында шығарылған кез келген пошта нотасын жылдам анықтауға көмектеседі. Банкнота шығарған компанияның атауы әрқашан банкноттың алдыңғы жағының төменгі ортасында болады. I тип: Homer Lee Bank Note Company компаниясы гравюралап және басып шығарған; сары қағазға басылған. II тип: Homer Lee Bank Note Company компаниясы гравюралап және басып шығарған; кремі түсті ақ қағазға басылған; төлем қаласы қолмен жазылған. II А типі: Homer Lee Bank Note Company компаниясы гравюралап шығарған; төлем кеңсесінің жолында "ANY MONEY ORDER OFFICE" деген резеңкемен басқан немесе қолмен жазылған. III тип: Homer Lee Bank Note Company компаниясы гравюралап және басып шығарған; "ANY MONEY ORDER OFFICE" тік сызықпен жазылған. IV типі: American Bank Note Company компаниясы гравюралап және басып шығарған. V тип: Филадельфия қаласындағы Dunlap & Clarke баспасы басып шығарған.

Пошта белгілерінің мөртабандары

Бұл 1945 жылдан 1951 жылға дейін АҚШ пошта бөлімдерінде қолжетімді болған 18 маркадан тұратын серия. Олар аз сомадағы ақша жіберу үшін қолданылды. Сұр және қара түсте, қарапайым біркелкі дизайнмен басылған, олардың құны 1 центтен 90 центқа дейін ауысқан. Олардың Скотт каталогындағы белгілері PN 1-ден PN 18-ге дейін. Коллекционерлер оларды қолданылған күйде өте төмен бағамен сатып ала алады.