Кіріспе
Хасан (Хаса́н) – Ресей Федерациясының Приморск крайының Хасанский ауданындағы кент. Ол Ресей, Қытай және Солтүстік Корея шекараларының түйіскен жеріне жақын, Тюмен өзені бойында орналасқан. Халық саны:
География
Хасан – Солтүстік Кореямен шекарадағы жалғыз орыс халқы тұратын елді мекен. Ол Хасан көлі мен Тумен өзенінің жанында орналасқан. Ресей мен Солтүстік Корея арасындағы шекара осы өзен арқылы өтеді, бірақ Туменнің ағысы су тасқыны кезінде өзгеріп, Ресей аумағын кемітіп, Хасан елді мекені мен Песчаная шекаралық бекетіне су басқанда қауіп тудыруы мүмкін. 2003 жылдан бері өзеннің эрозиясынан қорғану үшін аймақты тас топырақпен нығайту жұмыстары жүргізілуде. Шекараға жақын жерде үлкен радарлық құрылғысы бар көзге түспейтін ресейлік бекет орналасқан. Солтүстік Корея жағында Туманганг қаласы жатыр. Ең жақын қытай қаласы – Фанчуань.
Темір жол
Хасанның Владивостоктан Расонға дейінгі Барановский Хасан темір жол желісінде темір жол станциясы бар. Бұл Ресей мен Солтүстік Корея арасындағы байланыс, Түмен өзенінің үстіндегі теміржол көпірі Корея-Ресей достық көпірі (корейше: 조로친선교) деп аталады. Солтүстік Кореядағы Түмәнган жұмысшы ауданындағы станциясы, Сонбонг, өзеннің арғы жағында орналасқан. Барановский темір жол станциясынан Краскиноға қарама-қарсы бағытта 190 км қашықтықтағы нүктеге дейінгі темір жол желісінің құрылысы басталды және 1941 жылы аяқталды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Барановский-Краскино желісі Солтүстік Кореямен шекараға дейін жалғастырылды, нәтижесінде желінің соңы Хасан көліне жақын орналасқан Хасан станциясы болды. Хасан станциясы 1951 жылғы 28 қыркүйекте пайдалануға берілді. Бұл ұзақ уақыт бойы тұйық жол болып қалды: мемлекеттік шекараны құрайтын Түмен өзенінен уақытша ағаш көпір салынды, ол 1952 жылы Кореяға алғашқы жұмыс істейтін пойызын өткізді. 1954 жылы Хасан станциясы арқылы теміржол арқылы КСРО мен Солтүстік Корея арасындағы тауар алмасу басталды. Солтүстік Кореядан 65 вагон немесе 1300 тонна жүк экспортталды, 153 вагон немесе 3123 тонна жүк импортталды. 1955 жылы Солтүстік Кореядан 530 вагон немесе 7200 тонна экспортталды, ал 295 вагон немесе 4800 тонна жүк импортталды. Екі жылдан кейін Хасан стансасының экспорты он төрт есе, ал импорты он алты есе өсті. Ағаштан жасалған көпір көбейіп бара жатқан көлік қозғалысына сай келмеді, сондықтан 1959 жылы "Достық көпірі" деп аталатын, тас тіректерге металл аралықтарды орнатып, көпір салу туралы бірлескен шешім қабылданды. 1959 жылғы 9 тамызда пайдалануға берілді. Екі темір жолдың арасында арақашықтық бар, өйткені ресейлік темір жол жүйесі 1520 мм, ал Солтүстік Корея темір жол жүйесі де 1520 мм. Бұл желі қазіргі уақытта аз пайдаланылады, 2005 жылы тек 10 000 жолаушы тасымалданады. 1988 жылы екі жаққа жүк тасымалы жылына 5 миллион тоннадан асты, бірақ 2001 жылға қарай жалпы көлемі 144 000 тоннаға дейін төмендеді. 1989 жылы Ресейден (Хасан) Солтүстік Кореяға (Түмәнган) 830 000 тонна жүк өткен. Ал, Ежелгі Шығыс кеден қызметінің мәліметінше, 2001 жылы шекарадан тек 92 000 тонна жүк өтті. Түмәнгангтан Ражин портына дейінгі Корея бөлігі 1950 жылдары қираған. 1990 жылдары Ресейдегі экономикалық дағдарысқа байланысты темір жолдың жағдайы күрт нашарлады. 1996 жылы Солтүстік Корея Ресейдің теміржол операторына 20 миллион доллар қарыз болды. Бұл қарыз алдыңғы 5 жылда Солтүстік Кореяда болған ресейлік пойыз вагондарын басып алып, пайдаланғаны үшін жинақталған. Бұл жағдай Ресейдің теміржол министрлігіне Хасаннан Солтүстік Кореяға пойыздарды өткізуге тыйым салатын нұсқаулық шығаруға әкелді, бұл Солтүстік Кореяны Ресей нарығынан тиімді оқшаулады. 1996 жылдың қыркүйек айында Солтүстік Корея 26 миллион доллар қарызды төлеуге келіскенде, дағдарыс шешілді.
This line is currently little used, with only 10,000 passengers being carried in 2005. In 1988, the two way cargo traffic exceeded 5 million tons annually, but by 2001 the total volume had dropped to only 144,000 tons. In 1989, 830,000 tons of freight passed through the border from Russia (Khasan) to North Korea (Tumangang). By 1998 this number stood at 150,000 tons, and by 2001, only 92,000 tons of freight crossed the border, according to the Far East customs office. The Korean portion from Tumangang to the port of Rajin was destroyed in the 1950s. Throughout the 1990s, the state of the railroad deteriorated sharply due to the economic crisis in Russia. By 1996, North Korea owed $20 million to the Russian railway operator, Russian Railways. This debt had accumulated over the previous 5 years as North Korea seized and used Russian train cars that were in North Korea. The situation led to the Ministry of Railways of Russia issuing a directive forbidding the passage of trains from Khasan to North Korea, effectively isolating North Korea from the Russian market. The crisis was resolved in September 1996, when North Korea agreed to pay $26 million of the debt.
Қайта құру
ХХІ ғасырдың басында жағдай жақсарып, аймақтағы темір жол жүйесін жақсарту және жаңғырту үшін капиталдық инвестициялар жасалды. 2002 жылы теміржол стансасына жаңа шатыр салынды, ал теміржол төсеніші 2002/3 жылдары ұсақталған тастар арқылы көтерілді. 2001 жылы Ресей темір жолдары Уссурийсктен Хасан теміржол станциясына оптикалық талшықты желі салды, бұл Хасанды Қиыр Шығыстағы пойыздардың біртұтас деректер жүйесіне қосуға мүмкіндік берді. 2008 жылдың сәуірінде Ресей мен Солтүстік Корея ұзақ күткен келісімге қол қойды, ол Солтүстік Кореяға темір жол желісін қайта құруға бағытталған. Келісімге сәйкес екі ел Ресейдің шекаралық қаласы Хасаннан Солтүстік Кореяның Ражин портына дейінгі темір жол желісін жаңартады, онда Солтүстік Кореяға және одан теңіз жүктері түсірілуі мүмкін. Жобаны іске асыру үшін Ресей теміржол сауда үйі мен Ражин порты бірлескен кәсіпорын құрды. Ол жобаға инвестиция салуды қамтамасыз етеді, сондай-ақ жобалау және құрылыс жұмыстарына мердігерлерді тартады. Бірлескен кәсіпорын 49 жылға есептелген, оның 70 пайызы Ресейге, ал 30 пайызы Солтүстік Кореяға тиесілі. Ресейлік теміржолшылар 2008 жылдың қазан айында Хасан-Ражин теміржол учаскесін жаңарта бастады, ал 2011 жылдың қазан айында Ражин-Хасан бағытында сынақ пойзы жүрді. Келесі ақпан айына қарай Ражин-Хасан учаскесінде 32 шақырымдық жаңа екі рельстік жол салынды, 20 шақырымдық жол толыққанды жөнделді, темір жолдың бұрылыстары мен рельстері орнатылды, бірнеше станциялар қайта жаңартылды, туннельдердегі жұмыстар басталды, магистральдық телекоммуникациялық және электрлік байланыс желілері тартылып, дренаждық құрылымдар қалпына келтірілді. Солтүстік Кореядан көмір тасымалы 2014 жылдың жазында басталды.
Жол
Қайта құрылған Хасан-Раздольное тас жолы Хасан қаласын, Зарубино және Позет порттарын, сондай-ақ Надеждин ауданының Раздольное поселкесін байланыстырып, 2007 жылдың қараша айында аяқталды. 2015 жылдың сәуір айында Ресей және Солтүстік Кореяның көлік министрлерінің орынбасарлары Николай Асаул мен Квок Иль Рён Ресей мен Солтүстік Корея арасындағы жол байланысын дамыту жөніндегі келісімге қол қойды.
Климат
Хасанда Приморский өлкесіне тән төрт маусымдық ылғалды континенттік климат (Dfb) басым. Қорғалған және оңтүстік жаққа орналасқандықтан, солтүстік ішкі аймақтарға қарағанда маусымдық температура өзгерістері азырақ. Бұл аймаққа тән жазғы Шығыс Азия муссоны және қысқы Сібір антициклоны жергілікті климатты анықтайды, нәтижесінде жаз ыстық және ылғалды болады. Тамыз айының орташа температурасы шамамен 22 °C (72 °F) құрайды, бұл климаттың ыстық жаздық нұсқасына (Кёппен климат жіктеуі бойынша Dwa) жақын. Содан кейін суық және құрғақ қыс келеді.